نمایش مبدأ برای تک‌فرزندی

'''<big>تک‌فرزندی</big>'''؛ وضعیت خانواده یا انتخاب والدین درباره تعداد فرزند.

تک‌فرزندی انتخابی است از سوی زوجین درباره تعداد فرزند که در مواردی به‌صورت اجبار بر افراد تحمیل می‌شود. امروزه، عواملی چون تغییر سبک زندگی و زیاد‌شدن مشغله افراد موجب شده زوجین تمایلی به [[فرزندآوری]] نداشته باشند. غالباً والدین با تصور منافع اقتصادی بهتر به این موضوع روی می‌آورند و تمام سرمایه‌گذاری مادی، معنوی و عاطفی خود را وقف یک بچه می‌کنند؛<ref>[https://www.imna.ir/news/557325/%D9%85%D8%B4%DA%A9%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%86-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA «مشکلات تک‌فرزند بودن چیست؟»، در خبرگزاری ایمنا، تاریخ بازدید: 5 مرداد 1401ش.]</ref>  اما این امر ممکن است آسیب‌هایی برای [[کودک]] ایجاد کند،<ref>[https://www.farsnews.ir/news/14000228000019/%D9%85%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%A7-%DB%8C%D8%A7-%D9%85%D8%B9%D8%A7%DB%8C%D8%A8-%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%A7-%D8%A7%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%88%D8%A7%D9%82%D8%B9-%D8%A8%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA « مزایا یا معایب تک‌فرزندی»، در خبرگزاری فارس، تاریخ بازدید: 4 مرداد 1401ش.]</ref>  البته نوع [[تربیت]] فرزند نیز در این امر دخالت دارد.<ref>  [https://hamandishan.com/only-child/ «تک‌فرزندی چیست»، در سایت هم‌اندیشان، تاریخ بازدید: 4 مرداد 1401ش.]</ref> 
 
==سیاست تک‌فرزندی==
جمهوری چین پس از دورۀ رهبری مائو که معتقد بود کشور با افزایش جمعیت قدرتمند می‌شود به‌دنبال تضمین رفاه بیشتر و تحت‌ تأثیر سازمان‌های اروپایی، سیاست تنظیم [[خانواده]]  معروف به سیاست تک‌فرزندی، را دنبال کرد. این سیاست از سال ۱۹۷۹م آغاز و تا سال ۲۰۱۵م ادامه داشت و از تولد بیش از ٣٣٨ میلیون نوزاد جلوگیری کرد. در این شرایط بسیاری از چینی‌ها تنها اجازه داشتن یک فرزند را داشتند و افرادی که این قانون را نقض می‌کردند جریمه‌های سنگینی را متحمل می‌شدند. این سیاست در سال 2010م توازن جمعیتی چین را بر هم زد<ref>[https://tolonews.com/fa/world/%DA%86%DB%8C%D9%86-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%B1%D8%A7-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%A7%D8%AF «چین سیاست تک‌فرزندی را پایان داد »، در سایت خبری طلوع، تاریخ بازدید: 5 مرداد 1401ش.]</ref>  به‌طوری که امروزه چین برای افزایش نرخ زادوولد به طور رسمی قوانین خود را در مورد داشتن فرزند تغییر داده و به این ترتیب زوج‌ها اجازۀ داشتن سه فرزند را دارند.<ref>  [https://www.isna.ir/news/1400052920107/%DA%86%DB%8C%D9%86-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%DB%B3-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%B1%D8%A7-%D8%B1%D8%B3%D9%85%D8%A7-%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D8%B1%D8%AF «چین، سیاست سه فرزندی را قانونی کرد»، در سایت خبری ایسنا، تاریخ بازدید: 4 مرداد 1401ش.]</ref> 

==تک‌فرزندی در جهان==
زمانی که سیاست تک‌فرزندی در برخی از کشورها اجرا شد، خانواده‌ها به دلیل تغییر سبک زندگی تمایلی به داشتن فرزند بیشتر نداشتند. تحقیقاتی در این زمینه در کشورهای کانادا و چین انجام شد که نشان داد کودکان تک‌فرزند تا حدودی درگیر پیامدهای منفی و اختلالات روانی شده‌اند؛<ref>  [https://hamandishan.com/only-child/ «تک‌فرزندی چیست»، در سایت هم‌اندیشان، تاریخ بازدید: 5 مرداد 1401ش.]</ref> اما امروزه در بسیاری کشورها از جمله چین، ژاپن و فرانسه سیاست تک‌فرزندی ملغی شده و با ارائه تسهیلات متنوع و متعدد زوجین را تشویق به فرزندآوری می‌کنند.<ref>  [https://www.tasnimnews.com/fa/news/1398/02/30/2015350/%D9%85%D8%B4%D9%88%D9%82-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AA%D9%86%D9%88%D8%B9-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AE%D8%AA%D9%84%D9%81-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%A2%D9%88%D8%B1%DB%8C «مشوق‌های متنوع کشورهای مختلف جهان»، در سایت خبری تسنیم، تاریخ بازدید: 8 مرداد 1401ش.] </ref>

==تک فرزندی در ایران==
در ایران سه دوره برای تناسب جمعیت در نظر گرفته شد. اولین دورۀ طرح تنظیم جمعیت در سال 1346ش  با شروع برنامه تنظیم خانواده به‌عنوان بخشی از برنامۀ توسعۀ دولت آغاز شد و با انقلاب اسلامی در سال 1358ش به پایان رسید. دورۀ دوم، حمایت از برنامۀ تنظیم خانواده به دلیل جنگ کاهش یافت و در دوره سوم، از سال 1367ش به بعد، سیاست‌های کنترل جمعیت و برنامه‌های تنظیم خانواده به‌طور چشمگیری افزایش یافت. جمعیت‌شناسان که چندین نفر از آنان در دانشگاه‌های غربی در موضوع «کنترل جمعیت» در دهۀ 50 شمسی آموزش دیده بودند، گردهم آمده و به‌طور جدی خواستار اجرای سیاست کنترل جمعیت ملی با هدف کاهش باروری شدند. دستاورد قانون کنترل جمعیت در سال 1372ش موجب شد که اکثر مزیت‌های اقتصادی برای خانواده‌های بزرگ حذف شود؛ حتی برای دانشجویان واحدی با عنوان تنظیم خانواده قرار دادند. این دوره مؤثرترین دورۀ سیاست‌های جمعیتی ایران بود که تا اوایل سال 1389ش ادامه یافت.<ref>  [https://www.mehrnews.com/news/4620010/%D8%AA%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D8%AD-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF-%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%DA%A9%D9%86%D8%AA%D8%B1%D9%84-%D8%AC%D9%85%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 کاوریان، « تشریح بزرگ ترین برنامۀ کنترل جمعیت ایران»،در سایت مهرنیوز، تاریخ بازدید: 5 مرداد 1401ش.]</ref>  نتیجۀ ادامۀ این روند جامعۀ ایران را به‌تدریج در مسیر گذر از جوانی به سالخوردگی قرار داد<ref>  [https://www.khabaronline.ir/news/1570703/%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AC%D9%85%D9%87%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%D9%87%D9%8770-%D8%BA%D9%84%D8%B7-%D8%A8%D9%88%D8%AF «سیاست تک‌فرزندی در دهه 70 اشتباه بود»، درسایت خبر آنلاین، تاریخ بازدید: 4 مرداد1401ش.]</ref>  و تا حدودی موجب تغییر ترکیب جمعیتی در ایران شد.   به‌طوری که آمارها و گزارش‌های رسمی نشان می‌دهد، نسبت خانوار‌های تک‌فرزند به کل خانوار‌های کشور در سال ۱۳۶۵ش، ۱۳.۸ درصد بوده که در سال‌های ۱۳۷۵، ۱۳۸۵ و ۱۳۹۰ش به ترتیب به ۱۷.۲ درصد، ۲۳.۹ درصد و ۲۸.۵ درصد افزایش یافته است. آخرین گزارش‌ها و آمار‌ها از نرخ تک‌فرزندی در ایران، حکایت از افزایش آن به بیش از ۳۳ درصد دارد.<ref>  [http://ensani.ir/fa/article/432327/%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF-%D9%88-%D8%A7%D9%84%DA%AF%D9%88%DB%8C-%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 شجاعی و عرفانی «روند الگوی تک‌فرزندی در ایران»، 1389ش، ص89]</ref> 
==دلایل تک‌فرزندی==
برخی از زوج‌ها بر اين عقيده‌اند كه خانوادۀ ايده‌آل، خانواده‌اي تك‌فرزند است و داشتن بيش از يك فرزند، سطح كيفي فرهنگي و تربيتي كودك را كاهش مي‌دهد. عواملی چون: بالارفتن سن ازدواج، شاغل‌بودن مادر، ترس از مسئولیت‌پذیری، کوچک‌شدن محیط [[خانه]] و شرایط اقتصادی حاکم بر خانواده‌ها موجب این‌گونه نگرش‌ها در خانواده‌ها شده است.<ref> [https://www.imna.ir/news/557325/%D9%85%D8%B4%DA%A9%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%86-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA «مشکلات تک‌فرزند بودن چیست؟»، در خبرگزاری ایمنا، تاریخ بازدید: 5 مرداد 1401ش.]</ref>  در حالی که طبق آمار، تک‌فرزندی در خانواده‌های با سطح درآمد بالا بیشتر دیده می‌شود.<ref> [https://www.farsnews.ir/news/14000228000019/%D9%85%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%A7-%DB%8C%D8%A7-%D9%85%D8%B9%D8%A7%DB%8C%D8%A8-%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%A7-%D8%A7%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%88%D8%A7%D9%82%D8%B9-%D8%A8%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA « مزایا یا معایب تک‌فرزندی»، در خبرگزاری فارس، تاریخ بازدید: 5 مرداد 1401ش.]</ref> 
==پیامدهای تک‌فرزندی==
از نگاه برخی روانشناسان تک‌فرزندی دارای مزایایی است؛ از جمله: رابطۀ خوب کودک با والدین، مقایسه‌نشدن فرزند با خواهر و یا برادر، معطوف‌بودن [[محبت در خانواده|محبت]] و امکانات برای یک فرزند،<ref> [https://www.imna.ir/news/557325/%D9%85%D8%B4%DA%A9%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%86-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA «مشکلات تک‌فرزند بودن چیست؟»، در خبرگزاری ایمنا، تاریخ بازدید: 5 مرداد 1401ش.]</ref>  [[اعتماد به نفس|اعتماد‌به‌نفس]] بیشتر نسبت به همسالان و مستقل‌تر بودن این فرزندان.<ref>  [https://hamandishan.com/only-child/ «تک‌فرزندی چیست»، در سایت هم‌اندیشان، تاریخ بازدید: 5 مرداد 1401ش.]</ref> 

در مقابل، تک‌فرزندی معایب روحی و جسمی برای فرد، خانواده و جامعه به‌دنبال دارد<ref>  [http://ensani.ir/file/download/article/20150203083103-9580-68.pdf جباری، صابریان،« تك فرزندي، مصداق سوء استفاده از حق»، 1393ش،. ص74]</ref>  که مهم‌ترین آنها عبارت‌اند از: نداشتن ارتباط مناسب با همسالان خود، داشتن [[اضطراب فراگیر|اضطراب]] و فشار بیشتر نسبت به کودکان دیگر، توجه خاص و افراطی والدین، وابستگی شدید به والدین، تجربۀ تنهایی، بلوغ زودرس به‌دلیل قرارگرفتن در میان بزرگسالان، احساس کمال‌گرایی نسبت به همسالان خود، انتظار بیش از حد خانواده از او،<ref> [https://www.farsnews.ir/news/14000228000019/%D9%85%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%A7-%DB%8C%D8%A7-%D9%85%D8%B9%D8%A7%DB%8C%D8%A8-%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%A7-%D8%A7%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%88%D8%A7%D9%82%D8%B9-%D8%A8%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA « مزایا یا معایب تک‌فرزندی»، در خبرگزاری فارس، تاریخ بازدید: 5 مرداد 1401ش.]</ref> حساس‌تر و زودرنج‌تر بودن نسبت به همسالان خود.<ref>  [https://hamandishan.com/only-child/ «تک‌فرزندی چیست»، در سایت هم‌اندیشان، تاریخ بازدید: 4 مرداد 1401ش.]</ref> 
 
تک‌فرزندی یکی از عوامل [[کاهش جمعیت]] نیز محسوب می‌شود و در صورت شیوع، می‌تواند بنیان جامعه را هدف قرار داده و در ابعاد سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و مذهبی آسیب‌زا باشد. نمونه‌ای از کاهش نسل؛ سالمندی جمعیت، کاهش تولید و در نهایت ضعف اقتدار یک امت است.<ref> [https://rasanews.ir/fa/news/556861/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%A2%D8%B3%DB%8C%D8%A8%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%AF%D8%B1-%DB%8C%DA%A9-%D8%A7%D8%AB%D8%B1 «بررسی آسیب‌های تک‌فرزندی از دیدگاه اسلام»، در سایت خبری رسانیوز، تاریخ بازدید: 5 مرداد 1401ش.]</ref>  همچنین طی تحقیقات صورت گرفته بین دانش‌آموزان چینی، مشخص شد دانش‌آموزان تک‌فرزند نسبت به سایر دانش‌آموزان، از شکیبایی کمتری برخوردار هستند و در آلمان بسیاری از افراد تک‌فرزند با دوستان خیالی خود صحبت و بازی ‌می‌کنند.<ref>  [https://virtualdr.ir/94543-%D8%B3%D9%86%D8%AF%D8%B1%D9%85-%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA/ «سندروم تک‌فرزندی چیستـ،»، در وب‌سایت دکتر مجازی، تاریخ بازید: 9 مرداد 1401ش.]</ref>  
==تک فرزندی از منظر حقوقی==
از منظر برخی حقوق‌دانان فرزندآوري حقّي از حقوق زوجين است، كه مي‌توانند آن را استيفا كنند. زوجينی که از این حق استفاده كرده و تنها يك فرزند به دنيا می‌آورند، از این حق سوءاستفاده کرده‌اند؛<ref> [http://ensani.ir/file/download/article/20150203083103-9580-68.pdf جباری و صابریان،« تك‌فرزندي، مصداق سوء استفاده از حق»، 1393ش، ص51.]</ref>  زیرا فرزندان نیز صاحب حقوقی هستند که یکی از آنها داشتن همراه و همدل است و تک‌فرزندی موجب عواقبی است که ممکن است مدت‌ها زندگي فرد تك‌فرزند را تحت تأثير قرار دهد و اين به‌معناي تضييع حق كودك است.<ref> [http://ensani.ir/file/download/article/20150203083103-9580-68.pdf جباری و صابریان،« تك‌فرزندي، مصداق سوء استفاده از حق»، 1393ش،. ص74]</ref>   از این رو حق فرزند است که تنها نباشد.<ref>  [http://ensani.ir/file/download/article/20150203083103-9580-68.pdf جباری و صابریان،« تك‌فرزندي، مصداق سوء استفاده از حق»، 1393ش، ص.55.]</ref> 
==تک فرزندی در آموزه‌های دینی==
در آموزه‌های اسلامی، مسلمانان تشویق به افزایش نسل شده‌اند.<ref> [https://www.isna.ir/news/1400092418929/%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D8%AA%D8%A3%DB%8C%DB%8C%D8%AF-%D9%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA «تک‌فرزندی از دیدگاه اسلام مورد تایید نیست» ، در خبرگزاری ایسنا، تاریخ بازدید: 5 مرداد 1401ش.]</ref>  قرآن، فرزند را مایۀ زینت زندگی<ref>  سوره کهف، آیه 46</ref>  و یار و مددکار انسان<ref>  سوره اسراء، آیه 6</ref> معرفی کرده است،   حتی اعمال نیک فرزندان سبب آمرزش والدین در زندگی اخروی می‌شود. پیشوایان دینی، همیشه مسلمانان را به داشتن فرزندان بیشتر جهت افزایش شمار مسلمانان و قوی‌شدن آنان در برابر دشمنان تشویق کرده‌‏اند<ref>  [https://niniban.com/fa/news/139610/%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%AF-%DB%8C%D8%A7-%D9%85%D9%85%D8%AF%D9%88%D8%AD «تک‌فرزندی از دیدگاه اسلام»، در سایت نی‌نی بان، تاریخ بازدید: 4 مرداد 1401ش.]</ref>  و فرزندآوری را موجب افزایش روزی دانسته‌اند.<ref> [https://www.farsnews.ir/news/14000228000019/%D9%85%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%A7-%DB%8C%D8%A7-%D9%85%D8%B9%D8%A7%DB%8C%D8%A8-%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%AC%D8%A7-%D8%A7%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%88%D8%A7%D9%82%D8%B9-%D8%A8%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA « مزایا یا معایب تک فرزندی»، در خبرگزاری فارس، تاریخ بازدید: 4 مرداد 1401ش.]</ref>  همچنین زوجینی که به سبب فقر و سختی تربیت فرزند، مانع فرزندآوری می‌شوند، مورد مذمت قرار گرفته‌اند.<ref>  [https://niniban.com/fa/news/139610/%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%AF-%DB%8C%D8%A7-%D9%85%D9%85%D8%AF%D9%88%D8%AD «تک‌فرزندی از دیدگاه اسلام»، در سایت نی‌نی بان، تاریخ بازدید: 5 مرداد 1401ش.]</ref> 
==دیدگاه‌ها==
دربارۀ تک‌فرزندی و کنترل جمعیت نگرش‌های مثبت و منفی بسیاری وجود دارد از این بین ارسطو و افلاطون معتقد بودند شمار فرزندان باید نسبت به امکانات کشور متوازن باشد. در این راستا توماس مالتوس بر اساس آمارهای علمی خود، معتقد بود افزایش جمعیت جهان از رشد تولید زراعی، بیشتر است و از این‌رو تولید نسل باید محدود شود. در حالی‌که آگوست امپراتور روم باستان از نخستین کسانی بود که تشویق به فرزندآوری می‌کرد و امکانات ویژه‌ای در اختیار زوجینی که فرزند زیاد داشتند، قرار می‌داد.<ref>  جمالی و دیگران،«پیشینه تاریخی برنامۀ جهانی کنترل جمعیت»، 1393ش، ص161 -162</ref>  در عصر حاضر نیز لورن سندلر، جامعه‌شناس آمریکایی عوامل بسیاری را در شخصیت فرزندان دخیل می‌داند که تک‌فرزندی ممکن است یکی از آن عوامل باشد و معتقد است این افراد معمولاً رابطۀ بهتری با [[پدر]] و مادر خود دارند.<ref>  [https://yariway.com/blog/only-child/#%D8%AA%DA%A9_%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C_%D8%A7%D8%B2_%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C «دو روی مسئلۀ تک فرزندی»، در وب‌سایت روانشناسی، تاریخ بازدید: 8 مرداد 1401ش].</ref>  در مقابل برخی روانشناسان مانند بلر بر این باورند که تک‌فرزندان از مشکلات اخلاقی و روحی برخوردارند و در کسب توانایی‌های ارتباطات اجتماعی دچار مشکل می‌شوند.<ref>  [https://hamandishan.com/only-child/ «تک‌فرزندی چیست»، در سایت هم‌اندیشان، تاریخ بازدید: 4 مرداد 1401ش.]</ref>

==وضعیت کنونی ایران==
در سال‌های اخیر در ایران «سیاست کلی جمعیت» که یکی از بندهای اصلی آن ضرورت افزایش جمعیت با توجه به ابعاد مختلف آن است توسط آیت‌الله خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، امضا و ابلاغ گردیده و جایگزین طرح کنترل جمعیت شده است.<ref>  [https://www.irna.ir/news/83791161/%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%84%DB%8C-%D8%AC%D9%85%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DA%86%D8%A7%D9%84%D8%B4-%D9%87%D8%A7-%D9%88-%D8%B1%D8%A7%D9%87%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%A7 غیاثوند، «سیاست کلی جمعیت»، در سایت خبری جمهوری اسلامی، تاریخ بازدید: 9 مرداد 1401ش.]</ref>  در چارچوب این سیاست، با کمک ارکان حکومتی، نخبگان و مراکز علمی و تبلیغی، مجلس و دولت در جهت تبیین سبک زندگی اسلامی اقداماتی صورت می‌گیرد؛ از جمله: آگاه‌سازی مردم، فرهنگ‌سازی، اعطای وام به فرزندان دوم و بیشتر، کوتاه‌کردن ساعت کاری مادران شاغل و افزایش مرخصی بعد از زایمان. البته به‌دلیل تغییر نگرش مردم و تبدیل تک‌فرزندی به‌عنوان یک فرهنگ، رسیدن به اهداف این سیاست جمعیتی، کار آسانی نیست.<ref> [https://rasanews.ir/fa/news/556861/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%A2%D8%B3%DB%8C%D8%A8%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%AF%D8%B1-%DB%8C%DA%A9-%D8%A7%D8%AB%D8%B1 «بررسی آسیب‌های تک‌فرزندی از دیدگاه اسلام»، در سایت خبری رسانیوز، تاریخ بازدید: 5 مرداد 1401ش.]</ref> 
==تصویرپردازی== 
در عرصه رسانه‌ای، برنامه‌های متنوعی به موضوع فرزندآوری اختصاص یافته است؛ فیلمی کوتاه از مرکز مستند سوره با عنوان «کودکان تک‌فرزند»، صحبت‌های کودکانی است که خواهر و برادری ندارند.<ref>  [https://www.tasnimnews.com/fa/news/1394/02/26/741914/%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86-%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DA%AF%D9%88%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1%D8%AF%D8%AF%D9%84-%D9%87%D8%A7-%D9%88-%D8%A2%D8%B1%D8%B2%D9%88%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D9%86%D9%87%D8%A7-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85 «کودکان تک‌فرزند»، در پایگاه خبری تسنیم، تاریخ بازدیذ: 9 مرداد 1401ش.]</ref>  در چین نیز یک خانم فیلمساز پس از اینکه صاحب فرزند شد تصمیم گرفت پیامدهای قانون تک‌فرزندی در چین را بررسی کند و به نسلی از چینی‌ها بپردازد که زندگی‌شان تحت‌ تأثیر این قانون قرار گرفته است؛ از این رو فیلم مستندی با عنوان «ملت تک‌فرزندی» را در سال 2019م ساخته است.<ref> [https://www.namava.ir/movie/39472-one_child_nation «ملت تک‌فرزندی»، در سایت نماوا، تاریخ بازدید: 9 مرداد 1401ش.]</ref>  همچنین کتاب‌های زیادی در مورد تک‌فرزندی و پیامدهای آن برای شخص، خانواده و جامعه نوشته شده که از جمله آنها کتاب «روانشناسی تک‌فرزندی» است.<ref>  [https://www.ketabrah.ir/%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%AA%DA%A9-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%DB%8C/book/36381 «معرفی کتابـ»، در سایت کتابراه، تاریخ بازدید: 9 مرداد 1401ش.]</ref> 
==پانویس== 
{{پانویس}}
==منابع==
*«آثار تک فرزندی»، در سایت خبری ایسنا نیوز، تاریخ درج مطلب: 26 اردیبهشت 1401ش.
*«بررسی آسیب‌های تک فرزندی از دیدگاه اسلام»، در سایت خبری رسانیوز، تاریخ درج مطلب: 10 اسفند 1396ش.
*«تک فرزندی از دیدگاه اسلام»، در سایت نی‌نی بان، تاریخ درج مطلب: 12 فروردین 1397ش.
*«تک فرزندی از دیدگاه اسلام مورد تایید نیست»، در خبرگزاری ایسنا، تاریخ درج مطلب: 24 آذر 1400ش.
*«تک فرزندی چیست»، در سایت هم‌اندیشان، تاریخ بازدید: 5 مرداد 1401ش.
*جباری، مصطفی و صابریان، بهروز، «تك فرزندي، مصداق سوء استفاده از حق»، در مجله مطالعات و حقوق اسلامی، شمارۀ 11،  1393ش.
*جمالی، محمد و دیگران، «پیشینه تاریخی برنامۀ جهانی کنترل جمعیت»، فصلنامه تاریخ پزشکی، شمارۀ 20،  1393ش.
*«چین، سیاست سه فرزندی را قانونی کرد»، در سایت خبری ایسنا، تاریخ درج مطلب: 29 مرداد 1400ش.
*«دو روی مسئلۀ تک فرزندی»، در وب‌سایت روانشناسی، تاریخ بازدید: 8 مرداد 1401ش.
*«سندروم تک‌فرزندی چیستـ،»، در وب‌سایت دکتر مجازی، تاریخ درج مطلب: 14 اردیبهشت 1398ش.
*«سیاست تک‌فرزندی در دهه 70 اشتباهه بود»، درسایت خبر آنلاین، تاریخ درج مطلب: 16 آبان 1400ش.
*«سیاست تک‌فرزندی»، در سایت ویکی پدیا، تاریخ بازدید: 5 مرداد 1401ش.
*شجاعی، جواد و عرفانی، امیر، «روند الگوی تک‌فرزندی در ایران»، مجله علوم اجتماعی، شمارۀ 85، 1389ش،
*غیاثوند، امید، «سیاست کلی جمعیت»، در سایت خبری جمهوری اسلامی، تاریخ درج مطلب: 29 اردیبهشت 1399ش.
*کاوریان، پویان، «تشریح بزرگ ترین برنامۀ کنترل جمعیت ایران»،در سایت مهرنیوز، تاریخ درج مطلب:  29 اردیبهشت  1398ش.
*«کم‌کاری صدا و سیما در مسئله فرزندآوری»، در سایت خبری آنا، تاریخ درج مطلب: 4 تیر 1399ش.
*«کنترل جمعیت»، در سایت ویکی پدیا، تاریخ بازدید: 9 مرداد 1401ش.
*«کودکان تک‌فرزند»، در پایگاه خبری تسنیم، تاریخ درج مطلب: 26 اردیبهشت 1394ش.
*«مزایا یا معایب تک فرزندی»، در خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: 1 خرداد 1400ش.
*«مشکلات تک فرزند بودن چیست؟»، در خبرگزاری ایمنا، تاریخ درج مطلب: 3 اسفند 1400ش.
*«مشوق‌های متنوع کشورهای مختلف جهان»، در سایت خبری تسنیم، تاریخ درج مطلب: 30 اردیبهشت 1398ش.
*«معرفی کتابـ»، در سایت کبابراه، تاریخ بازدید: 9 مرداد 1401ش.
*«ملت تک فرزندی»، در سایت نماوا، تاریخ بازدید: 9 مرداد 1401ش.