نمایش مبدأ برای امامزاده داوود

[[پرونده:امام-زاده-داوود۱.jpg|300px|thumb|امام‌زاده داوود|جایگزین=امام‌زاده داوود]]
'''{{درشت|امام‌زاده داوود}}'''؛ یکی از مکان‌های زیارتی ـ گردشگری ایرانیان در نزدیکی [[تهران]].

شرف‌الدین داوود الحسنی که با نام امام‌زاده داوود شناخته می‌شود، شخصی دانشمند، زاهد و نمازگزار بوده و مقبرهٔ او از مشهورترین زیارتگاه‌ها و جاذبه‌های گردشگری [[تهران]] به‌شمار می‌آید و از دیرباز، زائران بسیاری داشته است. مناسک [[شب قدر|شب‌های قدر]] و سوگواری ایام [[ماه محرم|محرم]] با برپایی دسته‌های سینه‌زنی در این مکان، با شور بسیار برگزار می‌شود. افراد بسیاری برای گرفتن حاجات خود به ضریح این امام‌زاده، دخیل بسته و نذرهای خاصی می‌کنند مانند [[نذر]] ظروف مسی، فرش، چراغ، سماور، لاله و [[قربانی کردن|قربانی]] کردن گوسفند.

==زندگی‌نامه امام‌زاده داوود==
برخی، نَسَب امام‌زاده داوود را با ۱۱ واسطه به [[امام حسن مجتبی]] رسانده‌اند.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1132580/زندگینامه-امامزاده-داوود-از-نوادگان-امام-حسن-ع «زندگینامه امامزاده داوود از نوادگان امام حسن (ع)»، سایت تابناک.]</ref> اما در متن اذن دخول و زیارت‌نامهٔ موجود در بقعهٔ این امام‌زاده، نَسَب او به [[امام زین‌العابدین]] رسیده است.<ref>حسینی، تاریخ تهران، ص ۱۳۲؛ مصطفوی، آثار تاریخی طهران، ۱۳۵۰ ش، ج۱، ص۲۲۰؛ ستوده، جغرافیای تاریخی شمیران، ۱۳۷۱–۱۳۷۴ش، ج۱، ص۲۸.</ref> عده‌ای نیز بر این باورند که نسب امام‌زاده داوود به [[امام موسی کاظم]] منتهی می‌شود.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1132580/زندگینامه-امامزاده-داوود-از-نوادگان-امام-حسن-ع «زندگینامه امامزاده داوود از نوادگان امام حسن (ع)»، سایت تابناک.]</ref>
امام‌زاده داوود براساس برخی شواهد تاریخی، حدود سال ۴۴۰ق به دنیا آمده و در سال ۴۸۰ق کشته شده است.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1132580/زندگینامه-امامزاده-داوود-از-نوادگان-امام-حسن-ع «زندگینامه امامزاده داوود از نوادگان امام حسن (ع)»، سایت تابناک.]</ref> برخی این قتل را در چارچوب سرکوب و [[شهادت]] بنی‌هاشم و [[اهل‌بیت]] توسط دستگاه خلافت بنی‌عباس دانسته‌اند<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/25991-امامزاده-داوود/ «امامزاده داوود»، سایت کجارو]</ref> و برخی دیگر، قتل او را به افراد محلی این منطقه، نسبت داده‌اند.<ref>ستوده، جغرافیای تاریخی شمیران، ۱۳۷۱–۱۳۷۴ش، ج۱، ص۲۸-29.</ref>

==تاریخچه بقعه امام‌زاده داوود==
بنای اولیهٔ امام‌زاده بنابر برخی اسناد، احتمالاً در زمان شاه طهماسب [[صفویه|صفوی]] ساخته شده است؛<ref>[https://www.yjc.news/fa/news/6010988/امامزاده-داوود-ع-کجاست «امامزاده داوود (ع) کجاست؟»، سایت باشگاه خبرنگاران جوان.]مصطفوی، بناهای تاریخی و مذهبی تهران قدیم و خارج شهر، ۱۳۶۱ش، ص17.</ref> اما کهن‌ترین اثر موجود در این مکان، نوشته‌های سردر ورودی امام‌زاده است که به دورهٔ فتحعلی شاه برمی‌گردد. برخی برپایی اصل این بقعه را به خازن‌الدوله، همسر فتحعلی‌شاه قاجار، در سال ۱۲۴۸ق نسبت داده‌اند که در دوره‌های پسینی چندین بار، بازسازی شده است.<ref>مصطفوی، آثار تاریخی طهران، ۱۳۵۰ ش، ج۱، ص357.</ref> راهی که از [[فرحزاد]] به امام‌زاده داوود منتهی می‌شود، به فرمان ناصرالدین‌شاه ساخته و مرمت شده است.<ref>ستوده، جغرافیای تاریخی شمیران، ۱۳۷۱–۱۳۷۴ش، ج۱، ص۳۰.</ref> سنگ قبر امام‌زاده و دو درب ورودی نیز متعلق به زمان [[قاجاریه]] و سال ۱۲۴۰ش است.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1132580/زندگینامه-امامزاده-داوود-از-نوادگان-امام-حسن-ع «زندگینامه امامزاده داوود؛ از نوادگان امام حسن (ع)»، سایت تابناک.]</ref>
بنای امام‌زاده داوود، در ۳۰ اردیبهشت ماه ۱۳۱۵ش با شماره ۲۵۹ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید و امروزه توسط سازمان اوقاف و امور خیریه، نگهداری می‌شود.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/25991-امامزاده-داوود/ «امامزاده داوود»، سایت کجارو.]</ref>

==معماری امام‌زاده داوود==
[[پرونده:امام-زاده-داوود.jpg|300px|thumb|نمایی از امام‌زاده داوود|جایگزین=عکس امام‌زاده داوود]]
بنای کلی امام‌زاده از دو [[مسجد]] تشکیل شده که به بقعه‌ای هشت‌ضلعی در قسمت میانی منتهی می‌شوند. این بقعه، دارای سردابی در قسمت زیرین است. در ورودی امام‌زاده، هشت بیت [[شعر فارسی|شعر]] دیده می‌شود که نام فتحعلی شاه در آن نوشته شده و نشان می‌دهد که آرامگاه در زمان او ساخته شده است. داخل آرامگاه، ضریحی ساده وجود دارد که به ضریح جعفری شهرت داشته و طول و عرضی برابر با ۲٫۵ متر و ۱٫۳۰ متر دارد. در گوشه شمال‌شرقی این بقعه دریچه‌ای آهنی است که به سرداب و محل دفن پیکر امام‌زاده، باز می‌شود.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/25991-امامزاده-داوود/ «امامزاده داوود»، سایت کجارو.]</ref>

==مسیرهای دسترسی به امام‌زاده داوود==
۱) جاده امام‌زاده داوود در روستای کن، بهترین مسیر دسترسی به امام‌زاده است که از آبشار هریاس آغاز و پس از گذشتن از روستای سولقان به مسافت ۲۵ کیلومتر به امام‌زاده داوود می‌رسد.<ref>[https://www.yjc.news/fa/news/6010988/امامزاده-داوود-ع-کجاست «امامزاده داوود (ع) کجاست؟»، باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref> در این مسیر امکانات رفاهی نظیر زائرسرا، درمانگاه، [[کتابخانه]]، واحد فرهنگی و فروشگاه وجود دارد.<ref>سروقدی، بقاع متبرکهٔ استان تهران، ۱۳۸۴ش، ص147.</ref>

۲) مسیرِ دوم، انتهای بزرگراه یادگار امام به‌سمت جاده [[فرحزاد]] است که پس از طی ۱۵ کیلومتر به «تپه سلام» می‌رسد و از آن‌جا گنبد امام‌زاده نمایان می‌شود.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/25991-امامزاده-داوود/ «امامزاده داوود»، سایت کجارو.]</ref>

۳) مسیر سوم، راه کوهستانی است که عده‌ای با کوهنوردی، مسیر کوه [[توچال]] تا قله «شاه‌نشین» در پشت [[روستای شهرستانک]] را طی کرده و با دورزدن در اطراف این قله به امام‌زاده داوود می‌رسند.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1132580/زندگینامه-امامزاده-داوود-از-نوادگان-امام-حسن-ع «زندگینامه امامزاده داوود از نوادگان امام حسن (ع)»، سایت تابناک.]</ref>

==تلاقی زیارت و گردشگری==
از زمان [[قاجاریه]]، همواره زیارت امام‌زاده داوود برای تهرانی‌ها لذت خاصی داشته است. ناصرالدین شاه قاجار، در روستای خوش‌آب‌وهوای شهرستانک که نزدیک امام‌زاده است، قصری ساخت تا بعد از [[زیارت]]، در آنجا استراحت کند. شهرستانک پشت قله‌ای به نام شاه‌نشین است که دره امام‌زاده داوود در جنوب این قله قرار دارد. معمولاً کسانی که برای کوهنوردی به این منطقه می‌آیند، به شهرستانک هم می‌روند. در قدیم اهالی [[تهران]] برای زیارت امام‌زاده داوود، معمولاً شب را در فرحزاد می‌ماندند و صبح با کمک قاطرچی‌ها به امام‌زاده می‌رفتند. این امر مخصوص طبقه خاصی نبود و تقریباً همه زوار این کار را می‌کردند.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/25991-امامزاده-داوود/ «امامزاده داوود»، سایت کجارو][https://www.yjc.news/fa/news/6010988/امامزاده-داوود-ع-کجاست «امامزاده داوود (ع) کجاست؟»، باشگاه خبرنگاران جوان]</ref> 

با توجه به اینکه فرحزاد در مسیر امام‌زاده واقع شده، و محلی خوش آب‌وهوا است، در آن قهوه‌خانه‌های متعدد و [[آشپزخانه|آشپزخانه‌های]] شبانه‌روزی وجود دارد و در بساط میوه‌فروش‌ها، فروش شاه‌توت، کره و [[پنیر]] محلی و گردو نیز رایج است.<ref>شهری، طهران قدیم، ج۳، ۱۳۷۱ش، ص۴۲۷–۴۲۸.</ref> 

از گذشته، بساط معرکه‌گیران و مارگیران، پرده‌گردان‌ها با پرده‌هایی از صحرای محشر، [[روضه‌خوانی]] و برگزاری [[تعزیه]] در قهوه‌خانه‌ها از دیگر جاذبه‌های [[فرحزاد]] بوده است.<ref>شهری، طهران قدیم، ج۳، ۱۳۷۱ش، ص۴۲۹–۴۳۷.</ref> در مسیر [[فرحزاد]] به امام‌زاده، که زوار آن را پیاده یا با چهارپای کرایه‌ای طی می‌کردند، انبوه درختان [[توت]] که افراد خیر آنها را کاشته و [[وقف]] کرده بودند، جلب‌نظر می‌کند.<ref>شهری، تاریخ اجتماعی تهران در قرن سیزدهم، ج۳، ۱۳۷۸ش، ص۴۹۳.</ref> 

زوار پس از صرف [[چای]] و استراحت کردن در قهوه‌خانهٔ مشهور به «یونجه‌زار» از محلی به نام «کتل خاکی» ــ که دشوارترین بخش مسیر بود ــ می‌گذشتند و سپس با عبور از روستای کیگا و طی چند کیلومتر به سمت شمال غربی و گذشتن از پیچ و خم‌های موسوم به «نعل‌شکن» به محوطهٔ امام‌زاده می‌رسیدند. در این مسیر چشمهٔ «آب زندگانی» قرار داشت که بنابر باور مردم، آب آن شفابخش بود.<ref>مصطفوی، «بناهای تاریخی و مذهبی تهران قدیم و خارج شهر»، ج۱، ۱۳۳۱ش، ص۲۱۵–۲۱۶.</ref>

شهرت اصلی امام‌زاده داوود، به خاطر مسیر سخت و کوهستانی آن است که زمانی فقط با کمک قاطرچی‌ها می‌شد این راه را طی کرد. امروزه اگرچه این مسیر، آسفالت شده ولی باز در انتهای مسیر ماشین‌رو، باید سربالایی تندی را پیاده رفت که این دشواری با زیارت امام‌زاده داوود به شیرینی تبدیل می‌شود. به همین دلیل، یکی از نذرهای رایج در [[تهران]] قدیم، [[نذر]] زیارت امام‌زاده داوود بوده است.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1132580/زندگینامه-امامزاده-داوود-از-نوادگان-امام-حسن-ع «زندگینامه امامزاده داوود؛ از نوادگان امام حسن (ع)»، سایت تابناک.]</ref>

==جاذبه‌های گردشگری امام‌زاده داوود==
جاهای دیدنی اطراف بقعه امام‌زاده داوود عبارت‌اند از:

===جاده امام‌زاده داوود===
جاده پرپیچ‌وخم کن-سولقان، با مناظر سرسبز و چشم‌اندازهای زیبا یکی از لذت‌بخش‌ترین بخش‌های سفر به امام‌زاده داوود است. جاده قدیم امام‌زاده داوود در منطقه [[فرحزاد]] نیز از کنار آبشار و طبیعتی چشم‌نواز می‌گذرد. علاوه بر این، انواع خوراکی‌های خوشمزه مانند باقالی، لبو، بلال، تخمه بوداده، لواشک و آلوچه، [[چای]] زغالی، [[پشمک]] و دیگر خوردنی‌ها با توجه به فصول در طول مسیر یافت می‌شود.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/25991-امامزاده-داوود/ «امامزاده داوود»، سایت کجارو]شهری، طهران قدیم، ۱۳۷۱ش، ص 436.</ref>

===آبشار رندان===
دومین آبشار مرتفع در نزدیکی [[تهران]] است. این آبشار زیبا در نزدیکی روستایی به همین نام در منطقه کَن و سولقان تهران قرار دارد و در روزهای گرم تابستان، گردشگران زیادی به آنجا سفر می‌کنند.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/25991-امامزاده-داوود/ «امامزاده داوود»، سایت کجارو.]</ref>

===آبشار سنگان===
از معروف‌ترین جاذبه‌های طبیعی جاده امام‌زاده داوود است که در روستای سنگان قرار دارد. بزرگراه تهران-شمال دقیقاً در کنار این جاده قرار دارد.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/25991-امامزاده-داوود/ «امامزاده داوود»، سایت کجارو.]</ref>

===آبشار امام‌زاده داوود===
در ورودی روستای کن و در دره‌ای عمیق قرار دارد و مورد توجه بسیاری از زائران امام‌زاده است.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/25991-امامزاده-داوود/ «امامزاده داوود»، سایت کجارو][https://www.tabnak.ir/fa/news/1132580/زندگینامه-امامزاده-داوود-از-نوادگان-امام-حسن-ع «زندگینامه امامزاده داوود؛ از نوادگان امام حسن (ع)»، سایت تابناک]</ref>

===آبشار تالون===
یکی از آبشارهای مرتفع [[استان تهران]] است که در روستای تالون واقع شده و در [[بهار]] دیدنی‌تر است.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/25991-امامزاده-داوود/ «امامزاده داوود»، سایت کجارو.]</ref>

===بازارچه امام‌زاده داوود===
در این بازارچه انواع کالا و خوراکی از قبیل [[سوهان]] تازه، انواع شیرینی و نان‌های سنتی، پوشاک، [[چادر]] و جانماز، [[مهر (نماز)|مهر]] و [[تسبیح]]، کتاب‌های مذهبی و [[اسباب‌بازی]] به فروش می‌رسد. [[آش]] و [[دوغ]] محلی با سبزیجات کوهی نیز در این [[بازار]] وجود دارد.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/25991-امامزاده-داوود/ «امامزاده داوود»، سایت کجارو.]</ref>

===کاخ ناصری===
کاخ ییلاقی در [[روستای شهرستانک]]، نزدیک امام‌زاده است که ناصرالدین شاه بعد از [[زیارت]] به‌منظور استراحت، به آن‌جا می‌رفت.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1132580/زندگینامه-امامزاده-داوود-از-نوادگان-امام-حسن-ع «زندگینامه امامزاده داوود؛ از نوادگان امام حسن (ع)»، سایت تابناک][https://www.kojaro.com/attraction/25991-امامزاده-داوود/ «امامزاده داوود»، سایت کجارو.]</ref>

===پارک امام‌زاده داود===
شهربازی این پارک با موقعیت کوهستانی، هیجان بسیاری را به بازدیدکنندگان می‌دهد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1132580/زندگینامه-امامزاده-داوود-از-نوادگان-امام-حسن-ع «زندگینامه امامزاده داوود؛ از نوادگان امام حسن (ع)»، سایت تابناک.]</ref>

==بهترین زمان سفر به امامزاده داوود==
در تمام فصول سال، امکان سفر به امام‌زاده داوود فراهم است، اما فروردین تا اوایل آبان، دلچسب‌تر است. کوهنوردی تابستانی و برف [[زمستان|زمستانی]]، از دیگر جذابیت‌های سفر به امام‌زاده داوود است.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/25991-امامزاده-داوود/ «امامزاده داوود»، سایت کجارو.]</ref>

==سیل امام‌زاده داوود==
در ۶ مرداد ۱۴۰۱ش، سیل هولناکی از طرف بازارچه قدیم به‌سوی امام‌زاده داوود جاری شد و [[رستوران|رستوران‌ها]] و مغازه‌های بسیاری را خراب کرد. با ورود سیل به محوطهٔ امام‌زاده، فرش‌ها و تجهیزات داخل امام‌زاده نیز در امان نماندند. متأسفانه ۱۹ نفر در این سیلاب، جان خود را از دست دادند.<ref>«[[امامزاده داوود»، سایت کجارو]]</ref>

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{آغاز منابع}}
*«امام‌زاده داوود کجاست؟»، باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ انتشار: ۳۰ اسفند ۱۳۹۵ش.
*جوانمرد، پویا و شجاعی، صدیقه، «امام‌زاده داوود»، وب سایت کجارو، تاریخ بازدید: ۲۱ شهریور ۱۴۰۱ش.
*«زندگینامه امامزاده داوود از نوادگان امام حسن (ع)»، سایت تابناک، تاریخ انتشار: ۹ مرداد ۱۴۰۱ش.
*ستوده، منوچهر، جغرافیای تاریخی شمیران، تهران، ۱۳۷۱–۱۳۷۴ش.
*سروقدی، محمدجعفر، بقاع متبرکهٔ استان تهران، تهران، ۱۳۸۴ش
*شهری، جعفر، تاریخ اجتماعی تهران در قرن سیزدهم، تهران، ۱۳۷۸ش.
*شهری، جعفر، طهران قدیم، تهران، ۱۳۷۱ش.
*فیض قمی، عباس، بدر فروزان، قم، بنگاه چاپ قم، ۱۳۲۴ش.
*کنز الانساب و بحر المصاب، منسوب به ابو مخنف ازدی، ترجمهٔ مرتضی علم‌الهدی، بمبئی، ۱۳۰۲ق.
*مصطفوی، محمدتقی، آثار تاریخی طهران، به کوشش هاشم محدث، تهران، ۱۳۶۱ش.
*مصطفوی، محمدتقی، «بناهای تاریخی و مذهبی تهران قدیم و خارج شهر»، شماره ۵۹، ۱۳۳۱ش.
{{پایان منابع}}