نمایش مبدأ برای مدیریت زمان

<big>'''مدیریت زمان،'''</big> مهارت صرفِ بهینه زمان در فعالیت‌های روزانه.

==مفهوم‌شناسی==
مدیریت زمان، از نظر اصطلاحی، به تقسیم زمان با هدف انجام فعالیت‌های روزمره، هدفمند و خاص، همراه با فرایند نظم‌‌بخشی و برنامه‌ریزی گفته می‌شود.<ref> [https://www.chetor.com/148441-%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%9F/ ذوالقدر، «مدیریت زمان چیست؟»، وب‌سایت چطور، تاریخ درج مطلب: آذر 1399ش.]</ref>  محدود نبودن، یکسان بودن برای همه و گذرا بودن<ref> [https://lib.eshia.ir/10258/97/23/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA_%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86 عسکری، مدیریت زمان، 1360ش، ص23.]</ref>  از جمله ویژگی‌های زمان است.
==فوایدِ مدیریت زمان== 
بهره‌وری، پیشرفت، شهرت، دستیابی به اهداف مهم کاری و شخصی،<ref>[https://www.chetor.com/148441-%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%9F/ ذوالقدر، «مدیریت زمان چیست؟»، وب‌سایت چطور، تاریخ درج مطلب: آذر 1399ش.]</ref>  افزايش انرژي، [[انگيزه]]، کنترل زندگي و پيشگيري از اتلاف وقت، از جمله فواید مدیریت زمان است.<ref> [https://lib.eshia.ir/10258/97/23/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA_%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86 عسکری، مدیریت زمان، 1360ش، ص23.]</ref>  به گفتۀ کارشناسان، استفادة مؤثر از زمان، به انسان کمک می‌کند که نگاه هدفمند به زندگی داشته باشد و فراغت خود را با خوش‌گذرانی‌های باطل هدر ندهد.<ref>[http://ensani.ir/fa/article/463853/%D9%88%D8%A7%DA%A9%D8%A7%D9%88%DB%8C-%D8%A7%D8%B5%D9%88%D9%84-%DA%AF%D8%B0%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%86-%D8%A7%D9%88%D9%82%D8%A7%D8%AA-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86-%D9%88-%D8%B9%D8%AA%D8%B1%D8%AA عزیزی و همکاران، «واکاوی اصول گذراندن اوقات فراغت از منظر قرآن و عترت»، دستاوردهای نوین در مطالعات علوم انسانی، 1400ش.]</ref>  
==نشانه‌های ضعف در مديريت زمان==
پژوهشگران برای ضعف در مدیریت زمان، نشانه‌های زیر را بیان کرده‌اند:
# تأخیر مداوم در جلسات و قرارها؛ 
# سرگردانی در انجام کارهاي گوناگون؛ 
# ناتواني در انتخاب اهداف؛ 
# پرداختن به جزئيات؛ 
# درماندگي در امور شخصی و کاری.<ref>[https://lib.eshia.ir/10258/97/23/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA_%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86 عسکری، مدیریت زمان، 1360ش، ص23.]</ref> 
==آسیب‌های نداشتن مدیریت زمان== 
از جمله آسیب‌های عدم [[مدیریت زمان]]، تمام نکردن امور و کارهای محول‌شده، ضعف در کیفیت کار، پیشرفت نکردن و داشتن [[اضطراب]] است.<ref>[https://www.chetor.com/148441-%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%9F/ ذوالقدر، «مدیریت زمان چیست؟»، وب‌سایت چطور، تاریخ درج مطلب: آذر 1399ش.]</ref> 
==علل کمبودِ وقت==
واقعی نبودن اهداف، رؤیاپردازی افراطی، ضعف در تصمیم‌گیری، ضعف در اولویت‌بندی امور و حل مسئله، کمال‌طلبی، اهمال‌کاری، واگذار نکردن برخی از کارها به دیگران<ref>[https://motamem.org/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%DA%86%D9%87-%D8%A7%D8%B5%D9%88%D9%84-%D9%88-%D8%AA%DA%A9%D9%86%DB%8C%DA%A9%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF/ «مدیریت زمان چیست و تکنیکهای آن کدام است؟»، وب‌سایت متمم، تاریخ بازدید: 3 تیر 1401ش.]</ref>  و هدر دادن فرصت‌های مفید از علت‌های کمبود وقت است.<ref>[http://ensani.ir/fa/article/463853/%D9%88%D8%A7%DA%A9%D8%A7%D9%88%DB%8C-%D8%A7%D8%B5%D9%88%D9%84-%DA%AF%D8%B0%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%86-%D8%A7%D9%88%D9%82%D8%A7%D8%AA-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%BA%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86-%D9%88-%D8%B9%D8%AA%D8%B1%D8%AA عزیزی و همکاران، «واکاوی اصول گذراندن اوقات فراغت از منظر قرآن و عترت»، دستاوردهای نوین در مطالعات علوم انسانی، 1400ش.]</ref>  
==مدیریت زمان در آموزه‌های دینی== 
فرصت زندگی، سلامتی، ثروت، فراغت و جوانی از جمله فرصت‌های گذرا و پایان‌پذیری هستند که در آموزه‌های اسلامی، بهره‌برداری حداکثری از آنها سفارش شده است.<ref>[http://pajoohe.ir/%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%DA%A9%D9%86%DB%8C%D8%AF__a-47508.aspx «زمان را مدیریت کنید»، وب‌سایت پژوهه، تاریخ درج مطلب:10 خرداد 1395ش.]</ref>  [[امام علی]] نشناختن فرصت‌ها و بهره نبردن به موقع از آن را موجب تباه شدن زمان و ناکامی و حسرت دانسته<ref>[https://www.ghbook.ir/index.php?name=%D8%AD%D9%85%D8%A7%D8%B3%D9%87%20%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C%20%D9%88%20%D8%AD%D9%85%D8%A7%D8%B3%D9%87%20%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C%20%D8%A7%D8%B2%20%D9%85%D9%86%D8%B8%D8%B1%20%D8%A2%DB%8C%D8%A7%D8%AA%20%D9%88%20%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D8%AA&option=com_dbook&task=readonline&book_id=11412&page=141&chkhashk=57573E71F0&Itemid=218&lang=fa&tmpl=component درافشان، حماسه سیاسی و حماسه اقتصادی از منظر آیات و روایات، 1392ش، ص‌141.]</ref> و هشدار داه است که لذت‌های پست، فرصتِ رسیدن به مرتبه‌های بالا را از بین می‌برد<ref>[https://lib.eshia.ir/71808/1/982 جمعی از نویسندگان، دانشنامه امام علی، بی‌تا، ص982.]</ref> و شاید چیزی که از دست رود، دیگر جبران‌شدنی نباشد.<ref>[https://lib.eshia.ir/71401/1/383/%D8%B1%D9%8F%D8%A8%D9%8E%D9%91_%D9%81%D8%A7%D8%A6%D8%AA%D9%8D_%D8%A7%D9%84%DB%8C%D9%8F%D8%AF%D8%B1%D9%8E%DA%A9%D9%8F_%D8%A7%D9%90%D9%84%D8%AD%D8%A7%D9%82%D9%8F%D9%87 تمیمی آمدی، غرر ‌الحكم و درر ‌الكلم، 1410‌ق‌، ج1، ص383.]</ref>  هرکسی به کاری بی‌فایده مشغول شود، کارهای مهم او، از دست می‌رود.<ref>[https://lib.eshia.ir/71401/1/627/%D9%85%D9%8E%D9%86%D9%90_%D8%A7%D9%90%D8%B4%D9%92%D8%AA%D9%8E%D8%BA%D9%8E%D9%84%D9%8E_%D8%A8%D9%90%D8%A7%D9%84%D9%92%D9%81%D9%8F%D8%B6%D9%8F%D9%88%D9%84%D9%90_%D9%81%D9%8E%D8%A7%D8%AA%D9%8E%D9%87%D9%8F_%D9%85%D9%90%D9%86%D9%92_%D9%85%D9%8F%D9%87%D9%90%D9%85%D9%91%D9%90%D9%87%D9%90_%D8%A7%D9%8E%D9%84%D9%92%D9%85%D9%8E%D8%A3%D9%92%D9%85%D9%8F%D9%88%D9%84 تمیمی آمدی، غرر ‌الحكم و درر ‌الكلم، 1410‌ق‌، ج1، ص627.]</ref>
 
در برخی روایات، توصیه شده است که آدمی، زمان و فرصت روزانه را به چهار بخش تقسیم کند:
# مناجات با خدا؛
# گذران زندگی و معاش؛
# همنشینی با برادران و افراد خیرخواه و آگاه‌ شدن از نواقصِ فردی؛
# لذت‌های حلال و تجدید قوا.<ref>[https://lib.eshia.ir/15139/1/409/%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B9 ابن‌شعبه حرانی، تحف العقول، 1404ق، ص‌409.]</ref>  	
==راهکارهای مدیریت زمان==
پژوهشگران برای مدیریت زمان به راهکارهای زیر اشاره کرده‌اند:
# مشخص کردن اهداف و ارزش‌ها؛
# اولويت‌بندي مناسب؛
#  شناسایی موانع استفاده بهینه از زمان؛<ref>[https://lib.eshia.ir/10258/97/23/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA_%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86 عسکری، «مدیریت زمان»، 1360ش، ص23.]</ref>
# تهیه فهرست روزانه و تعیین کردن مدت زمان انجام هر کاری.<ref>[https://mostafaee.com/portfolio/7-technik-zaman/ مصطفایی، «7 تکنیک برای مدیریت زمان»، وب‌سایت گام برتر.]</ref>

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
* ابن‌منظور، محمد بن مکرم، لسان العرب، بيروت، دار صادر، 1414ق.
* ابن‌شعبه حَرّانی، حسن، تحف العقول، ترجمه: علی‌اکبر الغفاری، قم، موسسه النشر الاسلامی، 1404ق.
* اقلیدی‌نژاد، علی، «گذری بر مفهوم‌شناسی مدیریت و برنامه‌ریزی در تبلیغ دینی»، پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: 3 اسفند 1387ش.
* تميمي آمدي، عبد‌الواحد بن محمد، غُرَر ‌الحِكم و دُرَر‌ الكلم،‌ مصحح سيد مهدى‌ رجائى، قم، دار‌الكتاب الإسلامي‌، چاپ ‌دوم‌، 1410‎ق.‌
* جمعی از نویسندگان، دانشنامه امام علی، پایگاه تخصصی عاشورا ، بی‌تا.
* درافشان، محمدحسین، حماسه سیاسی و حماسه اقتصادی از منظر آیات و روایات، قم، مرکز پژوهش‌های اسلامی، 1392ش.
* ذوالقدر، زهرا، «مدیریت زمان چیست؟»، وب‌سایت چطور، تاریخ درج مطلب: آذر 1399ش.
* «زمان را مدیریت کنید»، وب‌سایت پژوهه، تاریخ درج مطلب:10 خرداد 1395ش.
* عسکری، بهنام، «مدیریت زمان»، قم، فصلنامه معارف اسلامی، شماره 97، 1360ش.
* عزیزی، سمیه و همکاران، «واکاوی اصول گذراندن اوقات فراغت از منظر قرآن و عترت»، دستاوردهای نوین در مطالعات علوم انسانی، شماره 39، 1400ش.
* کاکاویسی، سالم، «تعریف مدیریت (معنی لغوی و اصطلاحی مدیریت)»، وبلاگ مدیریت در ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۲ مهر ۱۳۸۷ش.
* «مدیریت زمان چیست و تکنیک‌های آن کدام است؟»، وب‌سایت متمم، تاریخ بازدید: 3 تیر 1401ش.
* «ميزگرد مديريت اسلامى»، مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني (ره)، ماهنامه معرفت، شماره 17، تابستان 1375ش. 
* مصطفایی، مجتبی، «7 تکنیک برای مدیریت زمان»، وب‌سایت گام برتر، تاریخ بازدید: 2 مرداد 1401ش.