جنسیت‌پذیری مجازات - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Iranbot: حذف رده‌ها

2025-12-31T09:50:31Z

حذف رده‌ها

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۱۰ دی ۱۴۰۴، ساعت ۱۳:۲۰
خط ۶۳:		خط ۶۳:
	* ولایی، عیسی، «حد و تعزیر و موارد جایگزینی هر یک با دیگری با رویکردی به دیدگاه امام خمینی (س)»، پژوهشنامه متین، شماره ۵۳، اسفند ۱۳۹۰ش.		* ولایی، عیسی، «حد و تعزیر و موارد جایگزینی هر یک با دیگری با رویکردی به دیدگاه امام خمینی (س)»، پژوهشنامه متین، شماره ۵۳، اسفند ۱۳۹۰ش.
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

	~~[[رده: ویکی‌جنسیت]]~~

قاسم ابراهیمی پور در ۲۱ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۶:۰۶

2025-07-12T16:06:07Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۱ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۹:۳۶
خط ۴:		خط ۴:

	==مفهوم‌شناسی==		==مفهوم‌شناسی==
	مجازات در لغت به‌معنای مکافات، پاداش و جزا دادن در نیکی و بدی است.<ref>دهخدا، لغت‌نامه، ۱۳۷۷ش، ذیل واژه مجازات.</ref> جنسیت‌پذیری مجازات در کنار دو موضوع دیگر شامل جرم و انحرافات ویژه زنان و مردان و نیز تفاوت مسئولیت کیفری زن و مرد، سطوح سه‌گانه جرم‌شناسی را در حقوق کیفری تشکیل می‌دهند.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/451039/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%AB%DB%8C%D8%B1-%D8%AC%D9%86%D8%B3%DB%8C%D8%AA-%D9%85%D8%AA%D9%87%D9%85-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D9%81%D8%B1%DB%8C-% فیض‌آبادی، «بررسی تأثیر جنسیت متهم در رسیدگی‌های کیفری در نظام جزایی ایران»، ۱۳۹۹ش، ص۸۱.]</ref> جرائم در قوانین کیفری ایران به پیروی از فقه امامیه در یک تقسیم‌بندی کلی، به دو دسته حدی و تعزیری تقسیم می‌شود.<ref>[https://hoquq.iict.ac.ir/article_251401.html بدری‌منش و دیگران، «بررسی فقهی و حقوقی رویکرد جنسیت‌محوری در کیفرگذاری جرایم تعزیری»، ۱۴۰۰ش، ص۲۳۱.]</ref> حد به جرمی اطلاق می‌شود که مجازات آن در منابع دینی مشخص شده است؛ اما تعزیر جرمی است که مجازاتش تعیین نشده است.<ref>[https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_61917.html ولایی، «حد و تعزیر و موارد جایگزینی هر یک با دیگری با رویکردی به دیدگاه امام خمینی(س)»، 1390ش، ص145.]</ref> در نظام کیفری اسلام؛ مجازات زنان و مردان در این دو دسته جرائم، به‌طور نسبتاً متفاوتی تعیین و اجرا می‌شود.<ref>ب[https://hoquq.iict.ac.ir/article_251401.html دری‌منش و دیگران، «بررسی فقهی و حقوقی رویکرد جنسیت‌محوری در کیفرگذاری جرایم تعزیری»، ۱۴۰۰ش، ص۲۳۳.]</ref>		مجازات در لغت به‌معنای مکافات، پاداش و جزا دادن در نیکی و بدی است.<ref>دهخدا، لغت‌نامه، ۱۳۷۷ش، ذیل واژه مجازات.</ref> جنسیت‌پذیری مجازات در کنار دو موضوع دیگر شامل [[جنسیت‌پذیری جرم\|جرم]] و انحرافات ویژه زنان و مردان و نیز تفاوت مسئولیت کیفری زن و مرد، سطوح سه‌گانه جرم‌شناسی را در حقوق کیفری تشکیل می‌دهند.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/451039/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%AB%DB%8C%D8%B1-%D8%AC%D9%86%D8%B3%DB%8C%D8%AA-%D9%85%D8%AA%D9%87%D9%85-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D9%81%D8%B1%DB%8C-% فیض‌آبادی، «بررسی تأثیر جنسیت متهم در رسیدگی‌های کیفری در نظام جزایی ایران»، ۱۳۹۹ش، ص۸۱.]</ref> جرائم در قوانین کیفری ایران به پیروی از فقه امامیه در یک تقسیم‌بندی کلی، به دو دسته حدی و تعزیری تقسیم می‌شود.<ref>[https://hoquq.iict.ac.ir/article_251401.html بدری‌منش و دیگران، «بررسی فقهی و حقوقی رویکرد جنسیت‌محوری در کیفرگذاری جرایم تعزیری»، ۱۴۰۰ش، ص۲۳۱.]</ref> حد به جرمی اطلاق می‌شود که مجازات آن در منابع دینی مشخص شده است؛ اما تعزیر جرمی است که مجازاتش تعیین نشده است.<ref>[https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_61917.html ولایی، «حد و تعزیر و موارد جایگزینی هر یک با دیگری با رویکردی به دیدگاه امام خمینی(س)»، 1390ش، ص145.]</ref> در نظام کیفری اسلام؛ مجازات زنان و مردان در این دو دسته جرائم، به‌طور نسبتاً متفاوتی تعیین و اجرا می‌شود.<ref>ب[https://hoquq.iict.ac.ir/article_251401.html دری‌منش و دیگران، «بررسی فقهی و حقوقی رویکرد جنسیت‌محوری در کیفرگذاری جرایم تعزیری»، ۱۴۰۰ش، ص۲۳۳.]</ref>

	==اهداف مجازات==		==اهداف مجازات==

قاسم ابراهیمی پور در ۲۰ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۵:۲۵

2025-07-11T15:25:11Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۰ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۸:۵۵
خط ۴:		خط ۴:

	==مفهوم‌شناسی==		==مفهوم‌شناسی==
	مجازات در لغت به‌معنای مکافات، پاداش و جزا دادن در نیکی و بدی است.<ref>دهخدا، لغت‌نامه، ۱۳۷۷ش، ذیل واژه مجازات.</ref> جنسیت‌پذیری مجازات در کنار دو موضوع دیگر شامل ~~جرائم~~ ویژه زنان و مردان و نیز تفاوت مسئولیت کیفری زن و مرد، سطوح سه‌گانه جرم‌شناسی را در حقوق کیفری تشکیل می‌دهند.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/451039/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%AB%DB%8C%D8%B1-%D8%AC%D9%86%D8%B3%DB%8C%D8%AA-%D9%85%D8%AA%D9%87%D9%85-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D9%81%D8%B1%DB%8C-% فیض‌آبادی، «بررسی تأثیر جنسیت متهم در رسیدگی‌های کیفری در نظام جزایی ایران»، ۱۳۹۹ش، ص۸۱.]</ref> جرائم در قوانین کیفری ایران به پیروی از فقه امامیه در یک تقسیم‌بندی کلی، به دو دسته حدی و تعزیری تقسیم می‌شود.<ref>[https://hoquq.iict.ac.ir/article_251401.html بدری‌منش و دیگران، «بررسی فقهی و حقوقی رویکرد جنسیت‌محوری در کیفرگذاری جرایم تعزیری»، ۱۴۰۰ش، ص۲۳۱.]</ref> حد به جرمی اطلاق می‌شود که مجازات آن در منابع دینی مشخص شده است؛ اما تعزیر جرمی است که مجازاتش تعیین نشده است.<ref>[https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_61917.html ولایی، «حد و تعزیر و موارد جایگزینی هر یک با دیگری با رویکردی به دیدگاه امام خمینی(س)»، 1390ش، ص145.]</ref> در نظام کیفری اسلام؛ مجازات زنان و مردان در این دو دسته جرائم، به‌طور نسبتاً متفاوتی تعیین و اجرا می‌شود.<ref>ب[https://hoquq.iict.ac.ir/article_251401.html دری‌منش و دیگران، «بررسی فقهی و حقوقی رویکرد جنسیت‌محوری در کیفرگذاری جرایم تعزیری»، ۱۴۰۰ش، ص۲۳۳.]</ref>		مجازات در لغت به‌معنای مکافات، پاداش و جزا دادن در نیکی و بدی است.<ref>دهخدا، لغت‌نامه، ۱۳۷۷ش، ذیل واژه مجازات.</ref> جنسیت‌پذیری مجازات در کنار دو موضوع دیگر شامل جرم و انحرافات ویژه زنان و مردان و نیز تفاوت مسئولیت کیفری زن و مرد، سطوح سه‌گانه جرم‌شناسی را در حقوق کیفری تشکیل می‌دهند.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/451039/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%AB%DB%8C%D8%B1-%D8%AC%D9%86%D8%B3%DB%8C%D8%AA-%D9%85%D8%AA%D9%87%D9%85-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D9%81%D8%B1%DB%8C-% فیض‌آبادی، «بررسی تأثیر جنسیت متهم در رسیدگی‌های کیفری در نظام جزایی ایران»، ۱۳۹۹ش، ص۸۱.]</ref> جرائم در قوانین کیفری ایران به پیروی از فقه امامیه در یک تقسیم‌بندی کلی، به دو دسته حدی و تعزیری تقسیم می‌شود.<ref>[https://hoquq.iict.ac.ir/article_251401.html بدری‌منش و دیگران، «بررسی فقهی و حقوقی رویکرد جنسیت‌محوری در کیفرگذاری جرایم تعزیری»، ۱۴۰۰ش، ص۲۳۱.]</ref> حد به جرمی اطلاق می‌شود که مجازات آن در منابع دینی مشخص شده است؛ اما تعزیر جرمی است که مجازاتش تعیین نشده است.<ref>[https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_61917.html ولایی، «حد و تعزیر و موارد جایگزینی هر یک با دیگری با رویکردی به دیدگاه امام خمینی(س)»، 1390ش، ص145.]</ref> در نظام کیفری اسلام؛ مجازات زنان و مردان در این دو دسته جرائم، به‌طور نسبتاً متفاوتی تعیین و اجرا می‌شود.<ref>ب[https://hoquq.iict.ac.ir/article_251401.html دری‌منش و دیگران، «بررسی فقهی و حقوقی رویکرد جنسیت‌محوری در کیفرگذاری جرایم تعزیری»، ۱۴۰۰ش، ص۲۳۳.]</ref>

	==اهداف مجازات==		==اهداف مجازات==
خط ۱۲:		خط ۱۲:

	==خاستگاه تخفیف مجازات زن==		==خاستگاه تخفیف مجازات زن==
	در توجیه تخفیف مجازات زنان سه دیدگاه وجود دارد؛ دو دیدگاه اول بر نقصان زن و آسیب‌پذیری او تاکید دارند اما دیدگاه سوم نه بر نقصان بلکه بر تفاوت تاکید دارد. در رویکرد مردسالاری؛ زن جنس ضعیف‌تر دانسته شده و تأکید می‌شود که زنان در ~~فرایندجامعه‌پذیری،~~ به‌عنوان افراد آسیب‌پذیر پرورش یافته و همانند کودکان ناتوان از تصمیمات معقول هستند؛ لذا مجازات زنان باید توأم با ملایمت باشد. در رویکرد جوانمردی؛ به شفقت اجتماعی نسبت به زنان اشاره شده و زنان به‌دلیل آسیب‌پذیری بیشتر نیازمند ملاطفت قانونی دانسته می‌شوند. هرچند این دو رویکرد در عمل تفاوتی ندارند؛ اما رویکرد جوانمردی از بار منفی کم‌تری برخوردار است.<ref>[https://www.jlj.ir/article_245330.html کاظم‌پور و فرجیها، «تبیین نظری تأثیر جنسیت بر تعیین مجازات مجرمان مواد مخدر؛ مطالعۀ تطبیقی ایران و آمریکا»، 1401ش، ص205-206.]</ref>		در توجیه تخفیف مجازات زنان سه دیدگاه وجود دارد؛ دو دیدگاه اول بر نقصان زن و آسیب‌پذیری او تاکید دارند اما دیدگاه سوم نه بر نقصان بلکه بر تفاوت تاکید دارد. در رویکرد مردسالاری؛ زن [[جنس]] ضعیف‌تر دانسته شده و تأکید می‌شود که زنان در [[جامعه‌پذیری جنسیتی در خانواده\|فرایندجامعه‌پذیری]]، به‌عنوان افراد آسیب‌پذیر پرورش یافته و همانند کودکان ناتوان از تصمیمات معقول هستند؛ لذا مجازات زنان باید توأم با ملایمت باشد. در رویکرد جوانمردی؛ به شفقت اجتماعی نسبت به زنان اشاره شده و زنان به‌دلیل آسیب‌پذیری بیشتر نیازمند ملاطفت قانونی دانسته می‌شوند. هرچند این دو رویکرد در عمل تفاوتی ندارند؛ اما رویکرد جوانمردی از بار منفی کم‌تری برخوردار است.<ref>[https://www.jlj.ir/article_245330.html کاظم‌پور و فرجیها، «تبیین نظری تأثیر جنسیت بر تعیین مجازات مجرمان مواد مخدر؛ مطالعۀ تطبیقی ایران و آمریکا»، 1401ش، ص205-206.]</ref>

	اسلام با ارجاع به شرایط روحی، جسمی و نقش‌های زنانه، از ملاطفت قانونی با زنان دفاع می‌کند.<ref>[https://lawresearchmagazine.sbu.ac.ir/article_56280.html رستمی‌تبریزی، «درآمدی بر رویکرد جنسیتی جرم‌شناسی»، 1388ش، ص287.]</ref>		اسلام با ارجاع به شرایط روحی، جسمی و نقش‌های زنانه، از ملاطفت قانونی با زنان دفاع می‌کند.<ref>[https://lawresearchmagazine.sbu.ac.ir/article_56280.html رستمی‌تبریزی، «درآمدی بر رویکرد جنسیتی جرم‌شناسی»، 1388ش، ص287.]</ref>

	==قواعد فقهی در جنسیت‌پذیری مجازات==		==قواعد فقهی در جنسیت‌پذیری مجازات==
	همان‌گونه که میان جنسیت و جرم رابطه برقرار است، میان جنسیت و مجازات نیز ارتباط معنادار وجود دارد.<ref>[https://zan-khanevade.urd.ac.ir/article_107143.html خوش‌صورت و کاظمی، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، ۱۳۹۷ش، ص۸۰.]</ref> برمبنای فقه شیعه؛ قوانین کیفری مانند سایر احکام شرعی، تابع مصالح و مفاسد است. این قواعد شامل کیفرهای حدی و تعزیری می‌شود. اسلام با توجه به تفاوت‌های زنان با مردان، مصلحت را در تبعیض جنسیتی مثبت به‌نفع زنان می‌داند؛ زیرا مجازات سنگین زنان دارای مفاسد بیشتری در سطوح مختلف است؛ در سطح فردی، ویژگی‌های جسمانی و روانی زنان موجب می‌شود که مجازات سخت، صدمات بیشتری را به آنان وارد کند؛ در سطح خانواده، باتوجه به نقش محوری زنان در انسجام خانوادگی، مجازات زنان منجر به آسیب دیدن بیشتر و حتی فروپاشی خانواده می‌شود؛ با آسیب دیدن خانواده، جامعه نیز آسیب می‌بیند؛ زیرا خانواده آسیب‌دیده، مشکلات جدی را بر جامعه تحمیل می‌کند.<ref>[https://hoquq.iict.ac.ir/article_251401.html بدری‌منش و دیگران، «بررسی فقهی و حقوقی رویکرد جنسیت‌محوری در کیفرگذاری جرایم تعزیری»، ۱۴۰۰ش، ص۲۳۳-۲۳۲.]</ref>		همان‌گونه که میان [[جنسیت]] و جرم رابطه برقرار است، میان جنسیت و مجازات نیز ارتباط معنادار وجود دارد.<ref>[https://zan-khanevade.urd.ac.ir/article_107143.html خوش‌صورت و کاظمی، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، ۱۳۹۷ش، ص۸۰.]</ref> برمبنای فقه شیعه؛ قوانین کیفری مانند سایر احکام شرعی، تابع مصالح و مفاسد است. این قواعد شامل کیفرهای حدی و تعزیری می‌شود. اسلام با توجه به تفاوت‌های زنان با مردان، مصلحت را در تبعیض جنسیتی مثبت به‌نفع زنان می‌داند؛ زیرا مجازات سنگین زنان دارای مفاسد بیشتری در سطوح مختلف است؛ در سطح فردی، ویژگی‌های جسمانی و روانی زنان موجب می‌شود که مجازات سخت، صدمات بیشتری را به آنان وارد کند؛ در سطح خانواده، باتوجه به نقش محوری زنان در انسجام خانوادگی، مجازات زنان منجر به آسیب دیدن بیشتر و حتی فروپاشی خانواده می‌شود؛ با آسیب دیدن خانواده، جامعه نیز آسیب می‌بیند؛ زیرا خانواده آسیب‌دیده، مشکلات جدی را بر جامعه تحمیل می‌کند.<ref>[https://hoquq.iict.ac.ir/article_251401.html بدری‌منش و دیگران، «بررسی فقهی و حقوقی رویکرد جنسیت‌محوری در کیفرگذاری جرایم تعزیری»، ۱۴۰۰ش، ص۲۳۳-۲۳۲.]</ref>

	==جنسیت و قانون‌گذاری==		==جنسیت و قانون‌گذاری==
خط ۲۳:		خط ۲۳:

	==نقش جنسیت در مجازات حدی==		==نقش جنسیت در مجازات حدی==
	محققین معتقدند؛ در اجرای حدود اسلامی، جنسیت مد نظر قرار گرفته و در مواردی برای زنان، ~~تبعیض~~ مثبت اعمال شده است. از جمله این موارد؛ زنای با زن پدر، زنای مرد غیرمسلمان با زن مسلمان و زنای به عنف است که تنها در مورد مرد زناکار مجازات اعدام پیش‌بینی شده است.<ref>[https://hoquq.iict.ac.ir/article_251401.html بدری‌منش و دیگران، «بررسی فقهی و حقوقی رویکرد جنسیت‌محوری در کیفرگذاری جرایم تعزیری»، 1400ش، ص226.]</ref> مطابق تبصره ماده ۸۳ ق.م.ا. زنای زن محصنه با نابالغ موجب حد تازیانه است؛ اما اگر مرد محصنی با دختر نابالغی زنا کند، مجازاتش اعدام است.<ref>[https://www.jwss.ir/article_45198.html جعفری، «نقش جنسیت در مجازات مجرم»، ۱۳۸۸ش، ص۸۴.]</ref>		محققین معتقدند؛ در اجرای حدود اسلامی، جنسیت مد نظر قرار گرفته و در مواردی برای زنان، تفاوت مثبت اعمال شده است. از جمله این موارد؛ زنای با زن پدر، زنای مرد غیرمسلمان با زن مسلمان و زنای به عنف است که تنها در مورد مرد زناکار مجازات اعدام پیش‌بینی شده است.<ref>[https://hoquq.iict.ac.ir/article_251401.html بدری‌منش و دیگران، «بررسی فقهی و حقوقی رویکرد جنسیت‌محوری در کیفرگذاری جرایم تعزیری»، 1400ش، ص226.]</ref> مطابق تبصره ماده ۸۳ ق.م.ا. زنای زن محصنه با نابالغ موجب حد تازیانه است؛ اما اگر مرد محصنی با دختر نابالغی زنا کند، مجازاتش اعدام است.<ref>[https://www.jwss.ir/article_45198.html جعفری، «نقش جنسیت در مجازات مجرم»، ۱۳۸۸ش، ص۸۴.]</ref>

	بر مبنای منابع فقهی؛ حکم مرتد فطری اگر مرد باشد اعدام است؛ اما مجازات زن مرتد فطری، حبس با اعمال شاقه است آنهم تا زمانی که توبه کند.<ref>[https://www.jwss.ir/article_45198.html جعفری، «نقش جنسیت در مجازات مجرم»، ۱۳۸۸ش، ص۹۲.]</ref>		بر مبنای منابع فقهی؛ حکم مرتد فطری اگر مرد باشد اعدام است؛ اما مجازات زن مرتد فطری، حبس با اعمال شاقه است آنهم تا زمانی که توبه کند.<ref>[https://www.jwss.ir/article_45198.html جعفری، «نقش جنسیت در مجازات مجرم»، ۱۳۸۸ش، ص۹۲.]</ref>

	مجازات همجنس‌گرایی مردان یعنی لواط، اعدام و مجازات مساحقه زنان صد ضربه تازیانه است. قوادی و دلالی جنسی از دیگر جرائم حدی است که مجازات مرد و زن در آن متفاوت است، مجازات مرد قواد ۷۵ ضربه تازیانه، تراشیدن موی سر و تبعید است؛ اما زن قواد صرفاً به ۷۵ ضربه تازیانه محکوم می‌شود.<ref>[https://zan-khanevade.urd.ac.ir/article_107143.html خوش‌صورت و کاظمی، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، 1397ش، ص82-80.]</ref>		مجازات [[همجنس‌گرایی]] مردان یعنی لواط، اعدام و مجازات مساحقه زنان صد ضربه تازیانه است. قوادی و دلالی جنسی از دیگر جرائم حدی است که مجازات مرد و زن در آن متفاوت است، مجازات مرد قواد ۷۵ ضربه تازیانه، تراشیدن موی سر و تبعید است؛ اما زن قواد صرفاً به ۷۵ ضربه تازیانه محکوم می‌شود.<ref>[https://zan-khanevade.urd.ac.ir/article_107143.html خوش‌صورت و کاظمی، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، 1397ش، ص82-80.]</ref>

	در مواردی نیز به‌دلیل نقش‌های جنسیتی یعنی قوامیت مرد در خانواده، تفاوت به نفع مردان اعمال می‌شود، از جمله اگر مردی مشاهده کند که مرد بیگانه‌ای با همسرش در حال زنا است، می‌تواند هر دو را بکشد. در حالی‌که اگر زن در شرایط مشابه قرار گیرد، چنین اجازه‌ای ندارد.<ref>[https://zan-khanevade.urd.ac.ir/article_107143.html خوش‌صورت و کاظمی، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، ۱۳۹۷ش، ص۹۱.]</ref>		در مواردی نیز به‌دلیل نقش‌های جنسیتی یعنی قوامیت مرد در خانواده، تفاوت به نفع مردان اعمال می‌شود، از جمله اگر مردی مشاهده کند که مرد بیگانه‌ای با همسرش در حال زنا است، می‌تواند هر دو را بکشد. در حالی‌که اگر زن در شرایط مشابه قرار گیرد، چنین اجازه‌ای ندارد.<ref>[https://zan-khanevade.urd.ac.ir/article_107143.html خوش‌صورت و کاظمی، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، ۱۳۹۷ش، ص۹۱.]</ref>

	در قتل عمدی فرزند، پدر با پرداخت دیه آزاد می‌شود؛ اما آزادی مادر منوط به رضایت پدر مقتول است. در قذف اگر پدر یا جد پدری فرزندش را قذف کرده و او را متهم به زنا یا لواط کند، حد قذف جاری نشده فقط تعزیر می‌شود؛ اما اگر مادر چنین نسبتی به فرزندش بدهد محکوم به حد قذف می‌شود. در سرقت نیز اگر پدر یا جد پدری از مال فرزندش دزدی کنند، محکوم نمی‌شوند؛ اما مادر و مادربزرگ محکوم شده و حد سرقت بر آنها جاری می‌شود.<ref>[https://zan-khanevade.urd.ac.ir/article_107143.html خوش‌صورت و کاظمی، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، ۱۳۹۷ش، ص۸۹ و ۸۶.]</ref>		در قتل عمدی فرزند، پدر با پرداخت [[دیه]] آزاد می‌شود؛ اما آزادی مادر منوط به رضایت پدر مقتول است. در قذف اگر پدر یا جد پدری فرزندش را قذف کرده و او را متهم به زنا یا لواط کند، حد قذف جاری نشده فقط تعزیر می‌شود؛ اما اگر مادر چنین نسبتی به فرزندش بدهد محکوم به حد قذف می‌شود. در سرقت نیز اگر پدر یا جد پدری از مال فرزندش دزدی کنند، محکوم نمی‌شوند؛ اما مادر و مادربزرگ محکوم شده و حد سرقت بر آنها جاری می‌شود.<ref>[https://zan-khanevade.urd.ac.ir/article_107143.html خوش‌صورت و کاظمی، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، ۱۳۹۷ش، ص۸۹ و ۸۶.]</ref>

	==نقش جنسیت در مجازات تعزیری==		==نقش جنسیت در مجازات تعزیری==

قاسم ابراهیمی پور در ۲۰ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۵:۱۴

2025-07-11T15:14:51Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۰ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۸:۴۴
خط ۲۹:		خط ۲۹:
	مجازات همجنس‌گرایی مردان یعنی لواط، اعدام و مجازات مساحقه زنان صد ضربه تازیانه است. قوادی و دلالی جنسی از دیگر جرائم حدی است که مجازات مرد و زن در آن متفاوت است، مجازات مرد قواد ۷۵ ضربه تازیانه، تراشیدن موی سر و تبعید است؛ اما زن قواد صرفاً به ۷۵ ضربه تازیانه محکوم می‌شود.<ref>[https://zan-khanevade.urd.ac.ir/article_107143.html خوش‌صورت و کاظمی، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، 1397ش، ص82-80.]</ref>		مجازات همجنس‌گرایی مردان یعنی لواط، اعدام و مجازات مساحقه زنان صد ضربه تازیانه است. قوادی و دلالی جنسی از دیگر جرائم حدی است که مجازات مرد و زن در آن متفاوت است، مجازات مرد قواد ۷۵ ضربه تازیانه، تراشیدن موی سر و تبعید است؛ اما زن قواد صرفاً به ۷۵ ضربه تازیانه محکوم می‌شود.<ref>[https://zan-khanevade.urd.ac.ir/article_107143.html خوش‌صورت و کاظمی، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، 1397ش، ص82-80.]</ref>

	در مواردی نیز به‌دلیل نقش‌های جنسیتی یعنی قوامیت مرد در خانواده، ~~تبعیض مثبت~~ به نفع مردان اعمال می‌شود، ~~ازجمله~~ اگر مردی مشاهده کند که مرد بیگانه‌ای با همسرش در حال زنا است، می‌تواند هر دو را بکشد. در حالی‌که اگر زن در شرایط مشابه قرار گیرد، چنین اجازه‌ای ندارد.<ref>[https://zan-khanevade.urd.ac.ir/article_107143.html خوش‌صورت و کاظمی، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، ۱۳۹۷ش، ص۹۱.]</ref>		در مواردی نیز به‌دلیل نقش‌های جنسیتی یعنی قوامیت مرد در خانواده، تفاوت به نفع مردان اعمال می‌شود، از جمله اگر مردی مشاهده کند که مرد بیگانه‌ای با همسرش در حال زنا است، می‌تواند هر دو را بکشد. در حالی‌که اگر زن در شرایط مشابه قرار گیرد، چنین اجازه‌ای ندارد.<ref>[https://zan-khanevade.urd.ac.ir/article_107143.html خوش‌صورت و کاظمی، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، ۱۳۹۷ش، ص۹۱.]</ref>

	در قتل عمدی فرزند، پدر با پرداخت دیه آزاد می‌شود؛ اما آزادی مادر منوط به رضایت پدر مقتول است. در قذف اگر پدر یا جد پدری فرزندش را قذف کرده و او را متهم به زنا یا لواط کند، حد قذف جاری نشده فقط تعزیر می‌شود؛ اما اگر مادر چنین نسبتی به فرزندش بدهد محکوم به حد قذف می‌شود. در سرقت نیز اگر پدر یا جد پدری از مال فرزندش دزدی کنند، محکوم نمی‌شوند؛ اما مادر و مادربزرگ محکوم شده و حد سرقت بر آنها جاری می‌شود.<ref>[https://zan-khanevade.urd.ac.ir/article_107143.html خوش‌صورت و کاظمی، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، ۱۳۹۷ش، ص۸۹ و ۸۶.]</ref>		در قتل عمدی فرزند، پدر با پرداخت دیه آزاد می‌شود؛ اما آزادی مادر منوط به رضایت پدر مقتول است. در قذف اگر پدر یا جد پدری فرزندش را قذف کرده و او را متهم به زنا یا لواط کند، حد قذف جاری نشده فقط تعزیر می‌شود؛ اما اگر مادر چنین نسبتی به فرزندش بدهد محکوم به حد قذف می‌شود. در سرقت نیز اگر پدر یا جد پدری از مال فرزندش دزدی کنند، محکوم نمی‌شوند؛ اما مادر و مادربزرگ محکوم شده و حد سرقت بر آنها جاری می‌شود.<ref>[https://zan-khanevade.urd.ac.ir/article_107143.html خوش‌صورت و کاظمی، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، ۱۳۹۷ش، ص۸۹ و ۸۶.]</ref>
خط ۴۲:		خط ۴۲:

	==پیامدهای مجازات زنان==		==پیامدهای مجازات زنان==
	برخی ~~حقوقدانان~~ در توجیه تفاوت‌های نسبی مجازات میان زنان و مردان معتقدند؛ مجازات زنان پیامدهای حیثیتی بیشتری نسبت به مجازات مردان دارد.<ref>[https://www.jwss.ir/article_45198.html جعفری، «نقش جنسیت در مجازات مجرم»، ۱۳۸۸ش، ص۸۳.]</ref> زندانی‌شدن زنان خصوصاً در جوامع سنتی و اسلامی موجب گسستن آنها از شبکه‌های وسیع و نیرومند خانوادگی، خویشاوندی، همسایگی و قومی شده و در نتیجه به انزوای اجتماعی زنان منجر می‌شود.<ref>[https://www.etemadnewspaper.ir/fa/Main/Detail/192218/جرایم-زنان-در-مقایسه-با-مردان «جرایم زنان در مقایسه با مردان»، وب‌سایت روزنامه اعتماد.]</ref>		برخی حقوق‌دانان در توجیه تفاوت‌های نسبی مجازات میان زنان و مردان معتقدند؛ مجازات زنان پیامدهای حیثیتی بیشتری نسبت به مجازات مردان دارد.<ref>[https://www.jwss.ir/article_45198.html جعفری، «نقش جنسیت در مجازات مجرم»، ۱۳۸۸ش، ص۸۳.]</ref> زندانی‌شدن زنان خصوصاً در جوامع سنتی و اسلامی موجب گسستن آنها از شبکه‌های وسیع و نیرومند خانوادگی، خویشاوندی، همسایگی و قومی شده و در نتیجه به انزوای اجتماعی زنان منجر می‌شود.<ref>[https://www.etemadnewspaper.ir/fa/Main/Detail/192218/جرایم-زنان-در-مقایسه-با-مردان «جرایم زنان در مقایسه با مردان»، وب‌سایت روزنامه اعتماد.]</ref>

	==پانویس==		==پانویس==

قاسم ابراهیمی پور در ۲۰ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۰۶:۲۹

2025-07-11T06:29:32Z

نمایش تغییرات

حمید گلزار: /* منابع */

2025-07-10T09:23:38Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۱۹ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۲:۵۳
خط ۵۹:		خط ۵۹:
	* ولایی، عیسی، «حد و تعزیر و موارد جایگزینی هر یک با دیگری با رویکردی به دیدگاه امام خمینی (س)»، پژوهشنامه متین، شماره ۵۳، اسفند ۱۳۹۰ش.		* ولایی، عیسی، «حد و تعزیر و موارد جایگزینی هر یک با دیگری با رویکردی به دیدگاه امام خمینی (س)»، پژوهشنامه متین، شماره ۵۳، اسفند ۱۳۹۰ش.
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

			[[رده: ویکی‌جنسیت]]

حمید گلزار: ابرابزار

2025-07-10T09:18:47Z

ابرابزار

نمایش تغییرات

حمید گلزار: حمید گلزار صفحهٔ پیش‌نویس:جنسیت‌پذیری مجازات را بدون برجای‌گذاشتن تغییرمسیر به جنسیت‌پذیری مجازات منتقل کرد

2025-07-10T09:17:10Z

حمید گلزار صفحهٔ پیش‌نویس:جنسیت‌پذیری مجازات را بدون برجای‌گذاشتن تغییرمسیر به جنسیت‌پذیری مجازات منتقل کرد

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ۱۹ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۲:۴۷
(بدون تفاوت)

حمید فاضل: اصلاح ارقام

2025-07-09T08:32:48Z

اصلاح ارقام

نمایش تغییرات

حمید فاضل: /* منابع */

2025-07-09T08:26:57Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۱۸ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۱:۵۶
خط ۳۶:		خط ۳۶:
	{{آغاز منابع}}		{{آغاز منابع}}
	*قرآن کریم		*قرآن کریم
	*بدری‌منش، اعظم و دیگران، «بررسی فقهی و حقوقی رویکرد جنسیت‌محوری در کیفرگذاری جرایم تعزیری»، حقوق اسلامی، ~~شمارة~~ ۷۱، زمستان ۱۴۰۰ش.		*بدری‌منش، اعظم و دیگران، «بررسی فقهی و حقوقی رویکرد جنسیت‌محوری در کیفرگذاری جرایم تعزیری»، حقوق اسلامی، شماره ۷۱، زمستان ۱۴۰۰ش.
	*«جرايم زنان در مقايسه با مردان»، وب‌سایت روزنامه اعتماد، شماره ۵۳۳۱، تاریخ درج مطلب: ۱ آبان ۱۴۰۱ش.		*«جرايم زنان در مقايسه با مردان»، وب‌سایت روزنامه اعتماد، شماره ۵۳۳۱، تاریخ درج مطلب: ۱ آبان ۱۴۰۱ش.
	*جعفری‌بجنوردی، عبدالرضا جوان و دیگران، «تأثیر جنسیّت بر میزان گرایش به اجرای مجازات‌های شدید جسمانی در ایران (مطالعة موردی: شهرستان مشهد)»، پژوهش حقوق کیفری، ~~شمارة~~ ۳۰، بهار ۱۳۹۹ش.		*جعفری‌بجنوردی، عبدالرضا جوان و دیگران، «تأثیر جنسیّت بر میزان گرایش به اجرای مجازات‌های شدید جسمانی در ایران (مطالعة موردی: شهرستان مشهد)»، پژوهش حقوق کیفری، شماره ۳۰، بهار ۱۳۹۹ش.
	*جعفري، جعفريزديان، «نقش جنسيت در مجازات مجرم»، مطالعات راهبردی زنان، شماره ۴۵، آذر ۱۳۸۸ش.		*جعفري، جعفريزديان، «نقش جنسيت در مجازات مجرم»، مطالعات راهبردی زنان، شماره ۴۵، آذر ۱۳۸۸ش.
	*حيدري، ایمان، «بررسی تأثیر جنسیت در ارتکاب جرم با نگاهی ویژه به وضعیت زنان در دهه‌های اخیر»، ﻓﺼﻠﻨﺎﻣﻪ مطالعات حقوق، شماره ۲۹، بهار ۱۳۱۹۸ش.		*حيدري، ایمان، «بررسی تأثیر جنسیت در ارتکاب جرم با نگاهی ویژه به وضعیت زنان در دهه‌های اخیر»، ﻓﺼﻠﻨﺎﻣﻪ مطالعات حقوق، شماره ۲۹، بهار ۱۳۱۹۸ش.
	*خوش‌صورت، اعظم و کاظمی، محمدخان، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، مطالعات فقهی حقوقی زن و خانواده، ~~شمارة۱،~~ بهار و تابستان، ۱۳۹۷ش.		*خوش‌صورت، اعظم و کاظمی، محمدخان، «جنسیت و مجازات در فقه و حقوق ایران»، مطالعات فقهی حقوقی زن و خانواده، شماره ۱، بهار و تابستان، ۱۳۹۷ش.
	*دهخدا، علی‌اکبر، لغت‌نامه، تهران، دانشگاه تهران، ۱۳۷۷ش.		*دهخدا، علی‌اکبر، لغت‌نامه، تهران، دانشگاه تهران، ۱۳۷۷ش.
	*رستمی‌تبریزی، لمیاء، «درآمدی بر رویکرد جنسیتی جرم‌شناسی»، ~~شمارة~~ ۵۰، آذر ۱۳۸۸ش.		*رستمی‌تبریزی، لمیاء، «درآمدی بر رویکرد جنسیتی جرم‌شناسی»، شماره ۵۰، آذر ۱۳۸۸ش.
	*صفاری، علی و یگران، «تأثیرمتغیرهای اجتماعی و فردی بر میزان کیفرگرایی افکار عمومی (مطالعه میدانی در سه شهر تهران، مشهد و قم)»، پژوهشنامه حقوق‌کیفری، ~~شمارة۲،~~ پاییز و زمستان ۱۳۹۹ش.		*صفاری، علی و یگران، «تأثیرمتغیرهای اجتماعی و فردی بر میزان کیفرگرایی افکار عمومی (مطالعه میدانی در سه شهر تهران، مشهد و قم)»، پژوهشنامه حقوق‌کیفری، شماره ۲، پاییز و زمستان ۱۳۹۹ش.
	*فیض‌آبادی، الهام، «بررسی تاثیر جنسیت متهم در رسیدگی‌های کیفری در نظام جزایی ایران»، قانون یار، ~~شمارة~~ ۱۵، پاییز ۱۳۹۹ش.		*فیض‌آبادی، الهام، «بررسی تاثیر جنسیت متهم در رسیدگی‌های کیفری در نظام جزایی ایران»، قانون یار، شماره ۱۵، پاییز ۱۳۹۹ش.
	*کاظم‌پور، ثنا و فرجیها، محمد، «تبیین نظری تأثیر جنسیت بر تعیین مجازات مجرمان مواد مخدر؛ مطالعۀ تطبیقی ایران وآمریکا» مجله حقوقی دادگستری، ~~شمارة~~ ۱۱۷، بهار ۱۴۰۱ش.		*کاظم‌پور، ثنا و فرجیها، محمد، «تبیین نظری تأثیر جنسیت بر تعیین مجازات مجرمان مواد مخدر؛ مطالعۀ تطبیقی ایران وآمریکا» مجله حقوقی دادگستری، شماره ۱۱۷، بهار ۱۴۰۱ش.
	*ولایی، عیسی، «حد و تعزیر و موارد جایگزینی هر یک با دیگری با رویکردی به دیدگاه امام خمینی(س)»، پژوهشنامه متین، شماره ۵۳، اسفند ۱۳۹۰ش.		*ولایی، عیسی، «حد و تعزیر و موارد جایگزینی هر یک با دیگری با رویکردی به دیدگاه امام خمینی(س)»، پژوهشنامه متین، شماره ۵۳، اسفند ۱۳۹۰ش.
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}