جنسیت از دیدگاه مرتضی مطهری - تاریخچهٔ نسخه‌ها

علی شاهرودی: ابرابزار

2026-05-07T12:10:59Z

ابرابزار

حمید فاضل: بازنویسی هندسه بحث

2025-12-27T05:35:19Z

بازنویسی هندسه بحث

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۶ دی ۱۴۰۴، ساعت ۰۹:۰۵
خط ۱:		خط ۱:
	{{درشت\|'''جنسیت از دیدگاه مرتضی مطهری؛'''}}شباهت‌ها و تفاوت‌های زن و مرد از منظر مرتضی مطهری.		{{درشت\|'''جنسیت از دیدگاه مرتضی مطهری؛'''}}شباهت‌ها و تفاوت‌های زن و مرد از منظر مرتضی مطهری.

	[[مرتضی مطهری~~]]، زن~~ و ~~مرد را از حیث خلقت مستقل دانسته و آنها را~~ در ~~حقوق~~ و ~~تکالیف مبتنی~~ بر ~~اصل انسانیت، مشترک می‌داند. حیات اجتماعی را میدان رقابت تلقی کرده، تفاوت موقعیت‌های اجتماعی زنان~~ و ~~مردان را بر بنیاد ظرفیت‌های متفاوت~~ زن و مرد ~~تبیین~~ می‌کند. ~~زنان~~ و ~~مردان را~~ در ~~دستگاه آفرینش، دارای نقش‌های ویژه برای تولید~~ و ~~پرورش نسل انسانی دانسته و معتقد است؛ تفاوت‌های جسمی، روانی، فرهنگی،~~ اجتماعی، ~~اقتصادی~~ و ~~نقش‌های جنسیتی~~ در [[خانواده]] ~~برای تشدید جذابیت‌های متقابل زن~~ و ~~شوهر~~ و ~~تداوم نسل~~ انسانی ~~حیاتی است~~. ~~او انگاره تشابه~~ جنسیتی ~~را ستم علیه زنان می‌داند و برای تعالی فردی و پیشرفت اجتماعی~~ از ~~تساوی امتیازات و مجازات زن و مرد بر بنیاد اصل~~ [[~~عدالت~~]] ~~دفاع کرده~~ و ~~برای استحکام نهاد خانواده بر پیوندهای اخلاقی زن و شوهر تأکید می‌کند~~.		دیدگاه مرتضی مطهری درباره جنسیت، بر تمایز بنیادین میان «تشابه حقوقی» و «تساوی حقوقی» استوار است. وی با رد تلازمِ منطقی میان اشتراک در حیثیت انسانی و تشابه حقوق، بر پایه نظام فکری منسجم و با ارجاع به تفاوت‌های طبیعی، روان‌شناختی و نقش‌های تکوینی [[زن]] و [[مرد]]، استدلال می‌کند که [[عدالت]] نه در یکسانی حقوق، که در «برابری متناسب» تحقق می‌یابد. از نگاه او، [[اسلام]] با شناسایی این تفاوت‌ها، حقوق مساوی اما متناسب با ویژگی‌های هر [[جنس]] را وضع کرده است تا سعادت فردی، تعادل خانوادگی و آرامش اجتماعی تأمین شود. [[مرتضی مطهری\|مطهری]] ضمن تأکید بر اشتراکات اساسی مانند استقلال شخصیت، برابری در [[قرب الهی]] و حقوق اولیه اجتماعی، تفاوت‌ها را نه ناشی از تبعیض، بلکه برگرفته از حکمت آفرینش و مبنای تقسیم طبیعی وظایف می‌داند؛ تقسیمی که در [[نهاد خانواده]] به تقویت پیوند عاطفی می‌انجامد و در عرصه [[اجتماع]]، با حفظ [[حریم]] و [[عفت]]، از جایگاه انسانی زن صیانت می‌کند. بنابراین، راه رسیدن به [[عدالت جنسیتی]] از نظر وی، نه تقلید از الگوی تشابه‌محور غربی، بلکه احقاق حقوق متناسب با [[فطرت]] و نقش‌های تکمیلی هر جنس است.

	==دیدگاه‌های نظری==		==دیدگاه‌های نظری==

حمید فاضل: /* تفاوت نقش‌های خانوادگی زن و مرد */

2025-12-27T05:30:30Z

تفاوت نقش‌های خانوادگی زن و مرد

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۶ دی ۱۴۰۴، ساعت ۰۹:۰۰
خط ۲۸:		خط ۲۸:

	==تفاوت نقش‌های خانوادگی زن و مرد==		==تفاوت نقش‌های خانوادگی زن و مرد==
	[[پرونده:جنسیت از دیدگاه مرتضی مطهری۴.jpg\|جایگزین=مادر به بچه‌ها کمک می‌کند تا تکالیف‌شان را انجام دهند\|بندانگشتی\|مادر (مائده) به بچه‌ها کمک می‌کند تا تکالیف‌شان را انجام دهند - خانواده پاسندی، عکاس حدیثه پاسندی، شهریور ۱۴۰۳ش]]
	مرتضی مطهری با تأکید بر این گزاره که در قانون خلقت، مرد مظهر نیاز و زن مظهر پاسخ‌گویی آفریده شده است، [[خواستگاری]] مرد از زن را امر طبیعی دانسته و آن را بهترین ضامن برای حفظ حیثیت زن و جبران کننده ضعف جسمانی او در مقابل مرد می‌داند.<ref>مطهری، ‏مجموعه آثار ‏(نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج19، ص54.</ref> عشق ابتدایی زن به مرد را محکوم به شکست دانسته و پاسخ عاشقانه زن به مرد عاشق را موجب تداوم حیات عاشقانه تلقی می‌کند.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام) 1377ش، ج‏19، ص207.</ref> [[اذن ولی در ازدواج]] دختران را به این دلیل شرط صحت [[ازدواج]] می‌داند که مرد شکارچی و دختر خوش‌باور است، لذا دختر باید با پدرش که از احساسات مردان بهتر آگاه است، مشورت کرده و لزوماً موافقت او را جلب کند.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص93-92.</ref> مهر را با [[حیا]] و [[عفاف]] زن از یک ریشه دانسته و معتقد است؛ زن فطرتاً می‌داند که [[عزت نفس\|عزت]] و احترام او به این است که خود را رایگان در اختیار مرد قرار ندهد.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص198.</ref> ‏پس از تشکیل خانواده به‌طور طبیعی نقش‌های جنسیتی پدید آمده، زن در مقام بانویی و [[نقش مادری\|مادری]] قرار گرفته و مرد از موقعیت پدری و همسری، عهده‌دار تأمین نفقه همسر و فرزندانش می‌شود.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص219.</ref> نهاد خانواده فراتر از تساوی حقوقی بر دلبستگی زن و شوهر استوار است؛ مرد مانند کوهسار است و زن باید از وجود مرد عواطف بگیرد تا بتواند فرزندانش را از سرچشمه فیاض عواطف خود سیراب کند.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص270.</ref>		مرتضی مطهری با تأکید بر این گزاره که در قانون خلقت، مرد مظهر نیاز و زن مظهر پاسخ‌گویی آفریده شده است، [[خواستگاری]] مرد از زن را امر طبیعی دانسته و آن را بهترین ضامن برای حفظ حیثیت زن و جبران کننده ضعف جسمانی او در مقابل مرد می‌داند.<ref>مطهری، ‏مجموعه آثار ‏(نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج19، ص54.</ref> عشق ابتدایی زن به مرد را محکوم به شکست دانسته و پاسخ عاشقانه زن به مرد عاشق را موجب تداوم حیات عاشقانه تلقی می‌کند.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام) 1377ش، ج‏19، ص207.</ref> [[اذن ولی در ازدواج]] دختران را به این دلیل شرط صحت [[ازدواج]] می‌داند که مرد شکارچی و دختر خوش‌باور است، لذا دختر باید با پدرش که از احساسات مردان بهتر آگاه است، مشورت کرده و لزوماً موافقت او را جلب کند.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص93-92.</ref> مهر را با [[حیا]] و [[عفاف]] زن از یک ریشه دانسته و معتقد است؛ زن فطرتاً می‌داند که [[عزت نفس\|عزت]] و احترام او به این است که خود را رایگان در اختیار مرد قرار ندهد.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص198.</ref> ‏پس از تشکیل خانواده به‌طور طبیعی نقش‌های جنسیتی پدید آمده، زن در مقام بانویی و [[نقش مادری\|مادری]] قرار گرفته و مرد از موقعیت پدری و همسری، عهده‌دار تأمین نفقه همسر و فرزندانش می‌شود.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص219.</ref> نهاد خانواده فراتر از تساوی حقوقی بر دلبستگی زن و شوهر استوار است؛ مرد مانند کوهسار است و زن باید از وجود مرد عواطف بگیرد تا بتواند فرزندانش را از سرچشمه فیاض عواطف خود سیراب کند.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص270.</ref>

حمید فاضل در ۶ دی ۱۴۰۴، ساعت ۰۵:۲۹

2025-12-27T05:29:47Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۶ دی ۱۴۰۴، ساعت ۰۸:۵۹
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{جعبه اطلاعات مفهوم~~
	~~\| تصویر =جنسیت از دیدگاه مرتضی مطهری۰.jpg~~
	~~\| زیرنویس تصویر =استاد مرتضی مطهری~~
	~~\|image_alt = استاد مرتضی مطهری~~
	~~\| فایل پادکست =جنسیت از دیدگاه مرتضی مطهری.ogg~~
	~~\| حجم فایل پادکست =۴/۶۳~~
	~~\| تاریخ پادکست =۱۱-۰۸-۱۴۰۴~~
	~~\| زیرنویس عنوان =~~
	~~\| عنوان اصلی = جنسیت از دیدگاه مرتضی مطهری~~

	~~\| آثار مرتبط = کتاب «نظام حقوق زن در اسلام»~~
	}}
	{{درشت\|'''جنسیت از دیدگاه مرتضی مطهری؛'''}}شباهت‌ها و تفاوت‌های زن و مرد از منظر مرتضی مطهری.		{{درشت\|'''جنسیت از دیدگاه مرتضی مطهری؛'''}}شباهت‌ها و تفاوت‌های زن و مرد از منظر مرتضی مطهری.

خط ۱۹:		خط ۷:

	==شباهت‌های زن و مرد از منظر مرتضی مطهری==		==شباهت‌های زن و مرد از منظر مرتضی مطهری==
	[[پرونده:جنسیت از دیدگاه مرتضی مطهری۲.jpg\|جایگزین=دکتر فاطمه فرجادیان، شیمیدان برتر\|بندانگشتی\|دکتر [[فاطمه فرجادیان]]، شیمیدان برتر در [[فهرست دو درصد دانشمندان برتر جهان]]]]
	استاد مطهری با تأکید بر برابری زن و مرد در حقوق انسانی، معتقد است؛<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص137.</ref> زن و مرد هر دو مستقل خلق شده‌اند و هرگز زن، طفیلی مرد نیست.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص134.</ref> زنان و مردان در احراز نقش‌های اجتماعی، استفاده از مواهب خلقت، تحصیل،<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص159.</ref> حق تملک و حق آزادی تفاوتی ندارند.<ref>مطهری، یادداشت‌ها، 1378ش، ج‏3، ‏ص242.</ref> هر دو جنس برای رسیدن به مقام قرب الهی از استعداد یکسان برخوردار هستند، پاداش‌های اخروی نیز صرفاً نتیجه [[ایمان]] و عمل صالح است که هیچ ربطی به جنسیت افراد ندارد.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص132.</ref> زنان و مردان در حوزه [[اخلاق جنسی]] نیز به‌طور یکسان موظف به حفظ [[عفت]] و اجتناب از [[چشم‌چرانی]] هستند.<ref>مطهری، مجموعه آثار (آشنایی با قرآن(1-5))، 1377ش، ج‏26، ص450.</ref> او با استناد به آیات [[قرآن]]، حقوق متقابل زن و شوهر را در این گزاره تلخیص می‌کند که هر دو [[زینت]] و [[پوشش]] یکدیگر هستند<ref>سوره بقره، آیه 187.</ref> و هر دو در تولید نسل انسانی سهم مشترک دارند.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص134.</ref> وی تفاوت زنان و مردان در قدرت یادگیری را با تردید مطرح کرده و معتقد است که این تفاوت فراگیر نیست.<ref>مطهری، ‏مجموعه آثار (زن و مسائل قضایی و سیاسی)، 1377ش، ج‏29، ص412-411.</ref>		استاد مطهری با تأکید بر برابری زن و مرد در حقوق انسانی، معتقد است؛<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص137.</ref> زن و مرد هر دو مستقل خلق شده‌اند و هرگز زن، طفیلی مرد نیست.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص134.</ref> زنان و مردان در احراز نقش‌های اجتماعی، استفاده از مواهب خلقت، تحصیل،<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص159.</ref> حق تملک و حق آزادی تفاوتی ندارند.<ref>مطهری، یادداشت‌ها، 1378ش، ج‏3، ‏ص242.</ref> هر دو جنس برای رسیدن به مقام قرب الهی از استعداد یکسان برخوردار هستند، پاداش‌های اخروی نیز صرفاً نتیجه [[ایمان]] و عمل صالح است که هیچ ربطی به جنسیت افراد ندارد.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص132.</ref> زنان و مردان در حوزه [[اخلاق جنسی]] نیز به‌طور یکسان موظف به حفظ [[عفت]] و اجتناب از [[چشم‌چرانی]] هستند.<ref>مطهری، مجموعه آثار (آشنایی با قرآن(1-5))، 1377ش، ج‏26، ص450.</ref> او با استناد به آیات [[قرآن]]، حقوق متقابل زن و شوهر را در این گزاره تلخیص می‌کند که هر دو [[زینت]] و [[پوشش]] یکدیگر هستند<ref>سوره بقره، آیه 187.</ref> و هر دو در تولید نسل انسانی سهم مشترک دارند.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص134.</ref> وی تفاوت زنان و مردان در قدرت یادگیری را با تردید مطرح کرده و معتقد است که این تفاوت فراگیر نیست.<ref>مطهری، ‏مجموعه آثار (زن و مسائل قضایی و سیاسی)، 1377ش، ج‏29، ص412-411.</ref>

خط ۲۶:		خط ۱۳:

	==تفاوت‌های جسمی زن و مرد==		==تفاوت‌های جسمی زن و مرد==
	[[پرونده:جنسیت از دیدگاه مرتضی مطهری۱.jpg\|جایگزین=کتاب نظام حقوق زن در اسلام از شهید مطهری\|بندانگشتی\|کتاب نظام حقوق زن در اسلام از [[مرتضی مطهری]]]]
	مرتضی مطهری در کتاب «نظام حقوق زن در اسلام» برخی تفاوت‌های جسمی زن و مرد را بدیهی دانسته و با استناد به مطالعات زیستی محققان، تفاوت‌ها را عمیق‌تر از سطح اندام ظاهری زن و مرد می‌داند؛ دستگاه تناسلی آن‌ها سلول‌های نر یا ماده می‌سازد و سلول‌های بدنی، دستگاه‌های عضوی و مخصوصاً سلسلهٔ عصبی نشانهٔ جنس او را بر روی خود دارند.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص168.</ref> مرد به‌طور متوسط درشت اندام‌تر و قدبلندتر از زن است. مرد خشن‌تر و زن ظریف‌تر است. صدای مرد کلفت و خشن‌تر است و صدای زن نازک و لطیف‌تر. رشد بدنی زن سریع‌تر از مرد است. حتی گفته می‌شود جنین دختر از جنین پسر سریع‌تر رشد می‌کند. رشد عضلانی مرد و نیروی بدنی او از زن بیشتر است. مقاومت زن در بسیاری از بیماری‌ها بیش از مرد است. زن زودتر از مرد به مرحله [[بلوغ]] می‌رسد و توانایی تولید مثل او زودتر از مرد از کار می‌افتد. دختر زودتر از پسر به سخن می‌آید. مغز متوسط مردان از مغز متوسط زنان بزرگ‌تر است ولی با در نظر گرفتن نسبت مغز به مجموع بدن، مغز زن از مغز مرد بزرگتر است. ریه مرد قادر به تنفس هوای بیشتری از ریه زن است. ضربان قلب زن از ضربان قلب مرد سریع‌تر است.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص178.</ref>		مرتضی مطهری در کتاب «نظام حقوق زن در اسلام» برخی تفاوت‌های جسمی زن و مرد را بدیهی دانسته و با استناد به مطالعات زیستی محققان، تفاوت‌ها را عمیق‌تر از سطح اندام ظاهری زن و مرد می‌داند؛ دستگاه تناسلی آن‌ها سلول‌های نر یا ماده می‌سازد و سلول‌های بدنی، دستگاه‌های عضوی و مخصوصاً سلسلهٔ عصبی نشانهٔ جنس او را بر روی خود دارند.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص168.</ref> مرد به‌طور متوسط درشت اندام‌تر و قدبلندتر از زن است. مرد خشن‌تر و زن ظریف‌تر است. صدای مرد کلفت و خشن‌تر است و صدای زن نازک و لطیف‌تر. رشد بدنی زن سریع‌تر از مرد است. حتی گفته می‌شود جنین دختر از جنین پسر سریع‌تر رشد می‌کند. رشد عضلانی مرد و نیروی بدنی او از زن بیشتر است. مقاومت زن در بسیاری از بیماری‌ها بیش از مرد است. زن زودتر از مرد به مرحله [[بلوغ]] می‌رسد و توانایی تولید مثل او زودتر از مرد از کار می‌افتد. دختر زودتر از پسر به سخن می‌آید. مغز متوسط مردان از مغز متوسط زنان بزرگ‌تر است ولی با در نظر گرفتن نسبت مغز به مجموع بدن، مغز زن از مغز مرد بزرگتر است. ریه مرد قادر به تنفس هوای بیشتری از ریه زن است. ضربان قلب زن از ضربان قلب مرد سریع‌تر است.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص178.</ref>

خط ۳۳:		خط ۱۹:

	==تفاوت‌های فرهنگی زن و مرد==		==تفاوت‌های فرهنگی زن و مرد==
	[[پرونده:جنسیت از دیدگاه مرتضی مطهری۳.jpg\|جایگزین=فاطمه عبادی نقاش و هنرمند ایرانی\|بندانگشتی\|فاطمه عبادی نقاش و هنرمند ایرانی]]
	از منظر مرتضی مطهری؛ دستگاه خلقت از طریق آفرینش زن و مرد، تولید نسل را تعقیب می‌کند، برای تقویت همکاری آنها طرح اتحاد را ریخته است؛ کاری کرده است که منفعت‌طلبی، تبدیل به خدمت و [[ایثار]] شود، تفاوت‌های طبیعی زن و مرد موجب جذابیت آنها برای همدیگر می‌شوند، علاقه زن و شوهر به همدیگر از جنس اخلاقی بوده و ایثارگرایانه است.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص182-181.</ref> زن متکی و مرد تکیه‌گاه است.<ref>مطهری، یادداشت‌ها، 1378ش، ج‏11، ص492.</ref> ممکن است زن در علوم استدلالی به پای مرد نرسد ولی در ادبیات و [[نقاشی]] دست کمی از مرد ندارد.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص179-178.</ref> تعلیم و [[تربیت]] [[دختر\|دختران]] و [[پسر\|پسران]] باید متناسب با تفاوت‌های جسمی و روانی آنها باشند.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص169.</ref> سبک‌های زندگی زنانه و مردانه متفاوت است. چون زن با مرد از نظر صلاحیت ذاتی برای قبول مسئولیت‌های اجتماعی متساوی نیستند.<ref>مطهری، یادداشت‌ها، ‏1378ش، ج‏5، ص281.</ref> زنان باید به بسط مواهب طبیعی خود در جهت سرشت خاص خویش بدون تقلید از مردان بکوشند. وظیفه زنان در راه تکامل بشریت خیلی بزرگ‌تر از مردها است و نبایستی آن را اندک تلقی کنند<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص168.</ref> مرتصی مطهری، نگرش استثماری زن و شوهر به همدیگر را نفی کرده، پیوند آنها را بر مبنای اصل مودت و رحمت<ref>سوره روم، آیه 21.</ref> تفسیر می‌کند<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص183.</ref> و معتقد است؛ شالوده اجتماع انسانی و بنیان تربیت نسل آینده بر این اساس نهاده شده است.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص185.</ref>		از منظر مرتضی مطهری؛ دستگاه خلقت از طریق آفرینش زن و مرد، تولید نسل را تعقیب می‌کند، برای تقویت همکاری آنها طرح اتحاد را ریخته است؛ کاری کرده است که منفعت‌طلبی، تبدیل به خدمت و [[ایثار]] شود، تفاوت‌های طبیعی زن و مرد موجب جذابیت آنها برای همدیگر می‌شوند، علاقه زن و شوهر به همدیگر از جنس اخلاقی بوده و ایثارگرایانه است.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص182-181.</ref> زن متکی و مرد تکیه‌گاه است.<ref>مطهری، یادداشت‌ها، 1378ش، ج‏11، ص492.</ref> ممکن است زن در علوم استدلالی به پای مرد نرسد ولی در ادبیات و [[نقاشی]] دست کمی از مرد ندارد.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص179-178.</ref> تعلیم و [[تربیت]] [[دختر\|دختران]] و [[پسر\|پسران]] باید متناسب با تفاوت‌های جسمی و روانی آنها باشند.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص169.</ref> سبک‌های زندگی زنانه و مردانه متفاوت است. چون زن با مرد از نظر صلاحیت ذاتی برای قبول مسئولیت‌های اجتماعی متساوی نیستند.<ref>مطهری، یادداشت‌ها، ‏1378ش، ج‏5، ص281.</ref> زنان باید به بسط مواهب طبیعی خود در جهت سرشت خاص خویش بدون تقلید از مردان بکوشند. وظیفه زنان در راه تکامل بشریت خیلی بزرگ‌تر از مردها است و نبایستی آن را اندک تلقی کنند<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص168.</ref> مرتصی مطهری، نگرش استثماری زن و شوهر به همدیگر را نفی کرده، پیوند آنها را بر مبنای اصل مودت و رحمت<ref>سوره روم، آیه 21.</ref> تفسیر می‌کند<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص183.</ref> و معتقد است؛ شالوده اجتماع انسانی و بنیان تربیت نسل آینده بر این اساس نهاده شده است.<ref>مطهری، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص185.</ref>

حمید فاضل در ۶ دی ۱۴۰۴، ساعت ۰۵:۲۸

2025-12-27T05:28:23Z

نمایش تغییرات

قاسم ابراهیمی پور در ۱۷ فروردین ۱۴۰۴، ساعت ۱۶:۱۳

2025-04-06T16:13:11Z

نمایش تغییرات

علیرضا محمددوست در ۱۹ شهریور ۱۴۰۳، ساعت ۰۷:۵۴

2024-09-09T07:54:48Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۱۹ شهریور ۱۴۰۳، ساعت ۱۱:۲۴
خط ۱:		خط ۱:
			[[پرونده:۲مطهری.jpg\|بندانگشتی\|مرتضی مطهری]]
	<big>'''جنسیت از دیدگاه مرتضی مطهری؛'''</big>		<big>'''جنسیت از دیدگاه مرتضی مطهری؛'''</big>
	شباهت‌ها و تفاوت‌های زن و مرد از منظر استاد مطهری.		شباهت‌ها و تفاوت‌های زن و مرد از منظر استاد مطهری.

قاسم ابراهیمی پور در ۱۷ شهریور ۱۴۰۳، ساعت ۱۳:۰۰

2024-09-07T13:00:56Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۱۷ شهریور ۱۴۰۳، ساعت ۱۶:۳۰
خط ۳۳:		خط ۳۳:
	*مطهرى، مرتضى، ‏يادداشت‌هاى شهيد مطهرى،‏ تهران- قم‏، صدرا، 1378ش‏.		*مطهرى، مرتضى، ‏يادداشت‌هاى شهيد مطهرى،‏ تهران- قم‏، صدرا، 1378ش‏.
	[[رده:ویکی‌جنسیت]]		[[رده:ویکی‌جنسیت]]
			[[رده: فلسفه]]

محمدعارف محبی: /* تفاوت‌های اقتصادی */

2024-09-07T10:53:37Z

تفاوت‌های اقتصادی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۱۷ شهریور ۱۴۰۳، ساعت ۱۴:۲۳
خط ۱۸:		خط ۱۸:
	استاد مطهری در احراز موقعیت‌های اجتماعی، زنان و مردان را دارای حقوق مشابه دانسته و معتقد است؛ حقوق اوّلى طبيعى آنها مانند يكديگر است؛ در استفاده از مواهب خلقت، اشتغال، نامزدی برای پست‌هاى اجتماعى و تحصيل تفاوتی میان زن و مرد وجود ندارد. منتها این تشابه حقوقی اوليه، تدريجاً آنها را از لحاظ حقوق اكتسابى در وضع نامساوى قرار مى‏‌دهد؛ چون جامعه میدان مسابقه است و در این میدان <ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص159.</ref> هرکس متناسب با استعداد خود امتیازی را کسب می‌کند. <ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص160.</ref> اسلام با حفظ حریم زن هرگز مخالف حضور زنان در جامعه نیست، <ref>مطهرى، مجموعه آثار (مسأله حجاب)، 1377ش، ج‏19، ص551.</ref> اسلام با اختلاط زن و مرد مخالف بوده <ref>مطهرى، مجموعه آثار (مسأله حجاب)، 1377ش، ج‏19، ص548.</ref> و آن را به ابتذال کشیده شدن زن و هرزگی قلب‌ها می‌داند. <ref>مطهرى، مجموعه آثار (اخلاق جنسى)، 1377ش، ج‏19،‏ ص667.</ref> عفت، امانت بزرگ انسانى بر دوش زن است که اگر از آن بگذرد، به امانت انسانى و اجتماعى خيانت كرده است. <ref>مطهرى، مجموعه آثار (تعليم و تربيت در اسلام)، 1377ش، ج‏22، ص790.</ref> گرایش زن به عفت و حجاب، تدبيرى است كه خود زن با يك نوع الهام براى گران‌بها كردن و حفظ موقعيت خود در برابر مرد به كار می‌برد.<ref>مطهرى، مجموعه آثار (مسأله حجاب)، 1377ش، ج‏19، ص421.</ref>		استاد مطهری در احراز موقعیت‌های اجتماعی، زنان و مردان را دارای حقوق مشابه دانسته و معتقد است؛ حقوق اوّلى طبيعى آنها مانند يكديگر است؛ در استفاده از مواهب خلقت، اشتغال، نامزدی برای پست‌هاى اجتماعى و تحصيل تفاوتی میان زن و مرد وجود ندارد. منتها این تشابه حقوقی اوليه، تدريجاً آنها را از لحاظ حقوق اكتسابى در وضع نامساوى قرار مى‏‌دهد؛ چون جامعه میدان مسابقه است و در این میدان <ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص159.</ref> هرکس متناسب با استعداد خود امتیازی را کسب می‌کند. <ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص160.</ref> اسلام با حفظ حریم زن هرگز مخالف حضور زنان در جامعه نیست، <ref>مطهرى، مجموعه آثار (مسأله حجاب)، 1377ش، ج‏19، ص551.</ref> اسلام با اختلاط زن و مرد مخالف بوده <ref>مطهرى، مجموعه آثار (مسأله حجاب)، 1377ش، ج‏19، ص548.</ref> و آن را به ابتذال کشیده شدن زن و هرزگی قلب‌ها می‌داند. <ref>مطهرى، مجموعه آثار (اخلاق جنسى)، 1377ش، ج‏19،‏ ص667.</ref> عفت، امانت بزرگ انسانى بر دوش زن است که اگر از آن بگذرد، به امانت انسانى و اجتماعى خيانت كرده است. <ref>مطهرى، مجموعه آثار (تعليم و تربيت در اسلام)، 1377ش، ج‏22، ص790.</ref> گرایش زن به عفت و حجاب، تدبيرى است كه خود زن با يك نوع الهام براى گران‌بها كردن و حفظ موقعيت خود در برابر مرد به كار می‌برد.<ref>مطهرى، مجموعه آثار (مسأله حجاب)، 1377ش، ج‏19، ص421.</ref>
	==تفاوت‌های اقتصادی==		==تفاوت‌های اقتصادی==
	مرتضی مطهری ضمن تأکید بر استقلال مالی زن، <ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19 ، ص206.</ref> تفاوت‌های حقوق مالی میان زن و مرد از قبیل تفاوت در ارث، دیه، نفقه و مهریه را با ارجاع به نقش‌های جنسیتی زن و شوهر در ~~چارچوب~~ زناشویی تحلیل کرده و آنها را امتیازات مالی برای زنان تلقی می‌کند.<ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص220.</ref> از این منظر، اسلام کارهای سخت را ظیفه مرد قرار داده است تا زن آسایش و نشاط داشته باشد؛ وقتی زن آسوده و بانشاط بود، كانون خانوادگى را محل آسايش و آرامش مرد و دیگر اعضای خانواده ساخته و بستر مناسبی برای پرورش فرزندان صالح فراهم می‌سازد. <ref>مطهرى، مجموعه آثار شهيد مطهري (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص223.</ref>		مرتضی مطهری ضمن تأکید بر استقلال مالی زن، <ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19 ، ص206.</ref> تفاوت‌های حقوق مالی میان زن و مرد از قبیل تفاوت در ارث، دیه، نفقه و مهریه را با ارجاع به نقش‌های جنسیتی زن و شوهر در کادر زناشویی تحلیل کرده و آنها را امتیازات مالی برای زنان تلقی می‌کند.<ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص220.</ref> از این منظر، اسلام کارهای سخت را ظیفه مرد قرار داده است تا زن آسایش و نشاط داشته باشد؛ وقتی زن آسوده و بانشاط بود، كانون خانوادگى را محل آسايش و آرامش مرد و دیگر اعضای خانواده ساخته و بستر مناسبی برای پرورش فرزندان صالح فراهم می‌سازد. <ref>مطهرى، مجموعه آثار شهيد مطهري (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص223.</ref>
	==تفاوت نقش‌های خانوادگی زن و مرد==		==تفاوت نقش‌های خانوادگی زن و مرد==
	شهید مطهری با تأکید بر این گزاره که در قانون خلقت، مرد مظهر نياز و زن مظهر پاسخ‌گويى آفريده شده است، خواستگاری مرد از زن را امر طبیعی دانسته و آن را بهترين ضامن برای حفظ حيثيت زن و جبران كننده ضعف جسمانى او در مقابل مرد می‌داند.<ref>مطهرى، ‏مجموعه آثار ‏(نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج19، ص54.</ref> عشق ابتدایی زن به مرد را محکوم به شکست دانسته و پاسخ عاشقانه زن به مرد عاشق را موجب تداوم حیات عاشقانه تلقی می‌کند.<ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام) 1377ش، ج‏19، ص207.</ref> اذن ولی در ازدواج دختران را به این دلیل شرط صحت ازدواج می‌داند که مرد شکارچی و دختر خوش‌باور است، لذا دختر باید با پدرش كه از احساسات مردان بهتر آگاه است، مشورت کرده و لزوماً موافقت او را جلب كند. <ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص93-92.</ref> مهر را با حيا و عفاف زن از يك ريشه دانسته و معتقد است؛ زن فطرتا می‌داند كه عزت و احترام او به اين است كه خود را رايگان در اختيار مرد قرار ندهد.<ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص198.</ref> ‏ پس از تشکیل خانواده به‌طور طبیعی نقش‌های جنسیتی پدید آمده، زن در مقام بانویی و مادری قرار گرفته و مرد از موقعیت پدری و همسری، عهده‌دار تأمین نفقه همسر و فرزندانش می‌شود.<ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص219.</ref> نهاد خانواده فراتر از تساوی حقوقی بر دلبستگی زن و شوهر استوار است؛ مرد مانند کوهسار است و زن بايد از وجود مرد عواطف بگيرد تا بتواند فرزندانش را از سرچشمه فياض عواطف خود سيراب كند.<ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص270.</ref>		شهید مطهری با تأکید بر این گزاره که در قانون خلقت، مرد مظهر نياز و زن مظهر پاسخ‌گويى آفريده شده است، خواستگاری مرد از زن را امر طبیعی دانسته و آن را بهترين ضامن برای حفظ حيثيت زن و جبران كننده ضعف جسمانى او در مقابل مرد می‌داند.<ref>مطهرى، ‏مجموعه آثار ‏(نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج19، ص54.</ref> عشق ابتدایی زن به مرد را محکوم به شکست دانسته و پاسخ عاشقانه زن به مرد عاشق را موجب تداوم حیات عاشقانه تلقی می‌کند.<ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام) 1377ش، ج‏19، ص207.</ref> اذن ولی در ازدواج دختران را به این دلیل شرط صحت ازدواج می‌داند که مرد شکارچی و دختر خوش‌باور است، لذا دختر باید با پدرش كه از احساسات مردان بهتر آگاه است، مشورت کرده و لزوماً موافقت او را جلب كند. <ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص93-92.</ref> مهر را با حيا و عفاف زن از يك ريشه دانسته و معتقد است؛ زن فطرتا می‌داند كه عزت و احترام او به اين است كه خود را رايگان در اختيار مرد قرار ندهد.<ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص198.</ref> ‏ پس از تشکیل خانواده به‌طور طبیعی نقش‌های جنسیتی پدید آمده، زن در مقام بانویی و مادری قرار گرفته و مرد از موقعیت پدری و همسری، عهده‌دار تأمین نفقه همسر و فرزندانش می‌شود.<ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص219.</ref> نهاد خانواده فراتر از تساوی حقوقی بر دلبستگی زن و شوهر استوار است؛ مرد مانند کوهسار است و زن بايد از وجود مرد عواطف بگيرد تا بتواند فرزندانش را از سرچشمه فياض عواطف خود سيراب كند.<ref>مطهرى، مجموعه آثار (نظام حقوق زن در اسلام)، 1377ش، ج‏19، ص270.</ref>

imported>محمدمهدی محمدی: /* منابع */

2024-09-07T05:46:20Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۱۷ شهریور ۱۴۰۳، ساعت ۰۹:۱۶
خط ۳۲:		خط ۳۲:
	*مطهرى، مرتضى‏، مجموعه آثار شهيد مطهري(تعليم و تربيت در اسلام)، ج‏22، تهران- قم‏، صدرا، 1377ش.‏		*مطهرى، مرتضى‏، مجموعه آثار شهيد مطهري(تعليم و تربيت در اسلام)، ج‏22، تهران- قم‏، صدرا، 1377ش.‏
	*مطهرى، مرتضى، ‏يادداشت‌هاى شهيد مطهرى،‏ تهران- قم‏، صدرا، 1378ش‏.		*مطهرى، مرتضى، ‏يادداشت‌هاى شهيد مطهرى،‏ تهران- قم‏، صدرا، 1378ش‏.
	[[رده: ~~ویکی‌‌جنسیت~~]]		[[رده:ویکی‌جنسیت]]