https://iranpedia.net/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%AF%DB%8C%D8%AF_%D9%88_%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AF%DB%8C%D8%AFدید و بازدید - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-07T10:39:58Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.44.2https://iranpedia.net/w/index.php?title=%D8%AF%DB%8C%D8%AF_%D9%88_%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AF%DB%8C%D8%AF&diff=46545&oldid=prevعلی بیرانوند: صفحهای تازه حاوی «<big>'''دیدوبازدید؛'''</big> رفتوآمد به خانۀ یکدیگر در مناسبتهای دینی و فرهنگی. دیدوبازدید، آیین فرهنگی و اجتماعی کهن است که بهمنظور تحکیم و تداوم پیوند اجتماعی اعضای خانواده و خویشاوندان، در قلمرو ایران فرهنگی و بهمناسبتهای دینی و ملی...» ایجاد کرد2026-05-17T14:07:45Z<p>صفحهای تازه حاوی «<big>'''دیدوبازدید؛'''</big> رفتوآمد به خانۀ یکدیگر در مناسبتهای دینی و فرهنگی. دیدوبازدید، آیین فرهنگی و اجتماعی کهن است که بهمنظور تحکیم و تداوم پیوند اجتماعی اعضای <a href="/wiki/%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AF%D9%87" title="خانواده">خانواده</a> و خویشاوندان، در قلمرو ایران فرهنگی و بهمناسبتهای دینی و ملی...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div><big>'''دیدوبازدید؛'''</big> رفتوآمد به خانۀ یکدیگر در مناسبتهای دینی و فرهنگی. <br />
<br />
دیدوبازدید، آیین فرهنگی و اجتماعی کهن است که بهمنظور تحکیم و تداوم پیوند اجتماعی اعضای [[خانواده]] و خویشاوندان، در قلمرو ایران فرهنگی و بهمناسبتهای دینی و ملی رواج داشته است. امروزه نیز این رسم اجتماعی، بیشتر در ایام [[نوروز]] و عیدهای مذهبی در ایران مرسوم بوده و موجب انسجام اجتماعی، نشاط معنوی و فرهنگی و تداوم آداب و رسوم و صلۀرحم در جامعه است. <br />
<br />
==مفهومشناسی==<br />
واژۀ دیدوبازدید بهمعنای ملاقات، سر زدن، معاشرت و رفتوآمد به خانۀ یکدیگر در مناسبتهای مختلف مانند عیدها، روز جمعه و فوت یک عزیز است.<ref>دهخدا، لغتنامه، ذیل واژۀ دیدوبازدید.</ref> <br />
<br />
==اهمیت دیدوبازدید در اسلام==<br />
دیدوبازدید و با خبر شدن از احوال خویشان، دوستان و همسایگان، مورد تأکید دین اسلام است و بیتوجهی به آن، نکوهش شده است.<ref>سورۀ محمد، آیات 22-23. </ref> بر اساس منابع دینی، ارتباط با خویشان و صلۀرحم سبب طول عمر، افزایش روزی، محبوبیت نزد خداوند، بهرهمندی از حمایت الهی، محبوبیت در بین فامیل، حسابرسی آسان در قیامت و پاک شدن از گناهان، میشود.<ref>طبرسى، مشكاة الأنوار، 1374ش، ص155.</ref> <br />
<br />
==آداب دیدوبازدید در آموزههای دینی==<br />
برخی از آداب دیدوبازدید که سبب گذراندن ساعتی خوش با فامیل و دوستان میشود عبارتاند از:<br />
# رعایت ارزشهای اسلامی و هنجارهای فرهنگی حاکم بر روابط اجتماعی چون قواعد محرمیت، حجاب و عفاف و نحوۀ صحبت کردن؛<ref>سورۀ نور، آیه 31.</ref> <br />
# وارد کردن همۀ حاضران، در گفتوگوها و توجه کردن به همه، برای ایجاد فضایی پر از صمیمیت و محبت و جلوگیری از گوشهگیری برخی از حاضران؛ <br />
# اعتدال در مصرف خوراکیهایی که میزبان برای پذیرایی فراهم کرده است؛ <br />
# داشتن توجه ویژه به سالمندان و مهرورزی به آنها و آموزش این اخلاق پسندیده به کودکان؛ <br />
# اعتدال در بذلهگویی و شوخی؛ <br />
# انعطافپذیری و توجه به صحبتهای میزبان حتی در صورت مخالف بودن با عقیده و نظر او ؛ <br />
# سخن گفتن با آرامش.<ref>[https://www.imna.ir/news/563112/%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2%DB%8C-%D9%88-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%B5%D9%85%DB%8C%D9%85%D8%AA-%D8%AE%D9%88%DB%8C%D8%B4%D8%A7%D9%88%D9%86%D8%AF%DB%8C «دیدوبازدیدهای فامیلی و افزایش صمیمیت خویشاوندی»، خبرگزاری ایمنا.]</ref> <br />
<br />
==آثار دیدوبازدید==<br />
در بررسی پیامدها و آثار مثبت دیدوبازدید، به موارد زیر توجه شده است:<br />
# احساس آرامش و امنیت و جلوگیری از [[افسردگی]]؛<br />
# جذب رحمت الهی به زندگی خود و اطرافیان؛<br />
# حمایت از سالمندان؛<br />
# افزایش صمیمیت و ارتباطات فامیلی؛<br />
# زدودن کینهها و هیجانات منفی؛<br />
# کمشدن فشار روانیِ مشکلات زندگی با کمک گرفتن از افراد حاضر در مهمانی؛<br />
# بهرهمندی از سلامت جسمانی بیشتر بر اثر روابط صمیمانه و عاطفی با اطرافیان؛<br />
# رشد اجتماعی کودکان.<ref>[https://www.imna.ir/news/563112/%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2%DB%8C-%D9%88-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%B5%D9%85%DB%8C%D9%85%D8%AA-%D8%AE%D9%88%DB%8C%D8%B4%D8%A7%D9%88%D9%86%D8%AF%DB%8C «دیدوبازدیدهای فامیلی و افزایش صمیمیت خویشاوندی»، خبرگزاری ایمنا.]</ref><br />
<br />
==عوامل کاهش دیدوبازدید==<br />
<br />
کارشناسان، ضعیف شدن ارتباطات خویشاوندی در جامعۀ امروزی بهرغم تأکیدهای دین اسلام و جایگاه این دست از آداب اجتماعی در نظام ارزشی ایرانیان و مسلمانان را متأثر از عوامل زیر دانستهاند:<br />
# ضعیفشدن اعتقادات مذهبی و کماهمیت شدن ارزشهای اخلاقی مرتبط با صلۀرحم و دیدوبازدید خویشاوندان؛ <br />
# آگاهینداشتن نسل جوان از میزان توجه دین به تحکیم این ارزش اجتماعی و آثار دنیوی و اخروی آن؛ <br />
# گسترش گوناگونی در سبکهای زندگی، جهانبینیها، نگرشها، ارزشها، هنجارها، خلقوخویها و رفتارها؛ <br />
# اختلاف در باورها و عقاید؛ <br />
# ترس از سرایت عادات و رویههای ناپسند همچون حسادت، تهمت و چشموهمچشمی؛ <br />
# زنده شدن خاطرات تلخ و تبعات حاصل از آن؛<ref>شرفالدین، تحلیلی اجتماعی از صلۀرحم، 1378ش، ص340-380.</ref> <br />
# پیشرفت فناوری و رشد سریع ارتباطات؛ <br />
# افزایش تجملات و تشریفات در دیدارها؛ <br />
# هزینههای سنگین مهمانیها؛ <br />
# توسعۀ شهرها، آپارتماننشینی و دور شدن خانوادهها از سبک زندگی سنتی؛<ref> [https://magerta.ir/culture/literature/the-way-seeing-and-visiting-nowruz-in-past-and-today/ «شیوۀ دیدوبازدیدهای نوروزی در گذشته و امروز»، وبسایت مجلۀ اینترنتی ماگرتا.]</ref> <br />
# افزایش مشکلات اقتصادی؛ <br />
# رفتارهای نسنجیده و آزاردهنده؛ <br />
# ترس از پرسیدن سؤالهای خصوصی و تجسس در احوالات زندگی دیگران؛ <br />
# ترس، استرس و اضطراب در برخورد با دیگران.<ref> [https://danabrain.ir/نمیخوام-برم-عید-دیدنی-چگونه-با-اضطراب-ا/ «چگونه با اضطراب اجتماعی درعیددیدنی یا مهمانی مقابله کنیم»، وبسایت دانا براین.]</ref> <br />
<br />
==راهکارهای مقابله با استرسِ دیدوبازدید==<br />
به نظر روانشناسان، اختلال اضطراب اجتماعی از جمله عوامل بازدارندۀ انسان برای داشتن رابطۀ مناسب با دیگران بوده و شرکت در دیدوبازدیدها و مهمانیهای فامیلی و دوستانه را برای انسان با مشکل مواجه میکند. راهکارهای روانشناسان برای حل این اختلال، عبارت است از: <br />
# انجام کارهایی مانند خواندن کتاب، ورزش و سرگرمی مورد علاقه؛ <br />
# آماده کردن هدیه مناسب برای میزبان در صورت نیاز؛ <br />
# داشتن برنامۀ دقیق برای ساعت رفتن؛ <br />
# آماده کردن موضوعات مناسب برای صحبت کردن در مجلس؛ <br />
# فکرکردن به نحوۀ برخورد با افراد حاضر در مهمانی.<ref>[https://danabrain.ir/نمیخوام-برم-عید-دیدنی-چگونه-با-اضطراب-ا/ «چگونه با اضطراب اجتماعی درعیددیدنی یا مهمانی مقابله کنیم»، وبسایت دانا براین.]</ref> <br />
<br />
==آفات دیدوبازدید==<br />
در شرایط فرهنگی امروز جامعه، دیدوبازدیدها با آفات و آسیبهایی نیز همراه هستند که مهمترین آنها عبارتند از: <br />
# چشم و همچشمی؛ <br />
# تجملات؛ <br />
# اسراف؛ <br />
# خستگی میزبان؛ <br />
# سنگین شدن فضا بهدلیل تشریفات بیش از حد؛<ref> [http://ravanpezshk.akairan.com/khanevadeh/zendegi/news20193513493053113.html شریعتی، «آسیبشناسی مهمانی ایرانی؛ تجملگرایی را کنار بگذارید»، وبسایت نبض شهر.]</ref> <br />
# نگاه به نامحرم؛ <br />
# شوخی با نامحرم؛ <br />
# [[غیبت]]؛ <br />
# عیبجویی از دیگران؛ <br />
# مسخره کردن؛ <br />
# دست دادن به نامحرم؛ <br />
# اذیت و آزار میزبان به جهت مدیریت نکردن بچهها.<ref> [https://hawzah.net/fa/Magazine/View/6442/7652/95807/%D8%B5%D9%84%D9%87-%D8%A7%D8%B1%D8%AD%D8%A7%D9%85-%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AF%D9%87%D8%A7-%D9%88-%D8%A2%D8%B3%DB%8C%D8%A8-%D9%87%D8%A7 مسجدی، «صلۀارحام بایدها و آسیبها»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> <br />
<br />
==راهکارهای پیشگیری از آسیبهای دیدوبازدید==<br />
برخی از راهکارهای ارائه شده برای پیشگیری از هر گونه آسیب و آفت در دورهمیهای فامیلی و دوستانه: <br />
# کمکردن دیدوبازدید با خویشاوندانی که به مسائل شرع پایبند نیستند؛ <br />
# کمکردن صحبتهای غیر ضروری با نامحرم؛ <br />
# کنترل فکر و خیال؛<ref>[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/6442/7652/95807/%D8%B5%D9%84%D9%87-%D8%A7%D8%B1%D8%AD%D8%A7%D9%85-%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AF%D9%87%D8%A7-%D9%88-%D8%A2%D8%B3%DB%8C%D8%A8-%D9%87%D8%A7 مسجدی، «صلۀارحام بایدها و آسیبها»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> <br />
# دوری از اسراف، چشم و همچشمی و تجملگرایی در دیدوبازدیدها؛ <br />
# رعایت حریمهای اجتماعی و خصوصی مطابق شرع؛ <br />
# آموزش آداب دیدوبازدید به کودکان.<ref>[https://pishyareh.com/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9/ «آموزش عیددیدنی به کودکان»، وبسایت پیشیاره.]</ref> <br />
<br />
==راهکارهای مدیریت کودکان در مهمانی==<br />
برخی از راهکارهای ارائه شده برای مدیریت فرزندان در مهمانی براساس نظر روانشناسان عبارت است از:<br />
# طولانی نبودن زمان مهمانی؛ <br />
# بههمراه داشتن اسباببازی مناسب؛ <br />
# گذاشتن قانون برای بچهها؛ <br />
# آمادگی لازم برای هرگونه واکنش غیر عادی کودکان؛ <br />
# همراه نبردن کودکان در مجالسی که اطلاعی از شرایط مکانی و افراد حاضر در مهمانی، وجود ندارد. <br />
==پانویس==<br />
<br />
{{پانویس}}<br />
<br />
==منابع==<br />
* قرآن.<br />
* «آموزش عیددیدنی به کودکان»، وبسایت پیشیاره، تاریخ بازدید: 28 اردیبهشت 1402ش.<br />
* «انشا شیوۀ دیدوبازدیدهای نوروزی در گذشته و امروز»، وبسایت مجله اینترنتی ماگرتا، تاریخ بازدید: 26 اردیبهشت 1402ش.<br />
* دهخدا، علیاکبر، لغتنامه، وبسایت واژهیاب، تاریخ بازدید: 26 اردیبهشت 1402ش.<br />
* «دیدوبازدید نوروزی، بایدها و نبایدهای عیددیدنی»، وبسایت پارسناز، تاریخ بازدید: 28 اردیبهشت 1402ش.<br />
* «دیدوبازدیدهای فامیلی و افزایش صمیمیت خویشاوندی»، خبرگزاری ایمنا، تاریخ بازدید: 28 اردیبهشت 1402ش.<br />
* «عیددیدنی، قانون بگذارید»، وبسایت نینیبان، تاریخ درج مطلب: 8 شهریور1396ش. <br />
* «نمیخواهم برم عیددیدنی! چگونه با اضطراب اجتماعی در عیددیدنی یا مهمانی مقابله کنیم»، وبسایت دانا براین، تاریخ درج مطلب: 20 مارس 2023م.<br />
* شرفالدین، حسین، تحلیلی اجتماعی از صلۀرحم، قم، دفتر تبلیغات اسلامی، 1378ش.<br />
* شریعتی، رعنا، «آسیبشناسی مهمانی ایرانی؛ تجملگرایی را کنار بگذارید»، وبسایت نبض شهر، تاریخ درج مطلب: 14 اسفند 1397ش.<br />
* طبرسى، على بن حسن، مشكاة الأنوار، ترجمۀ عطاردى، تهران، بینا، چ1، 1374ش.<br />
* مسجدی، رضا، «صلۀارحام بایدها و آسیبها»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: تابستان 1389ش.</div>علی بیرانوند