محمدعارف نجفی: صفحه‌ای تازه حاوی «مریم لبیب بانوی خانه‌دار ایرانی در حال خیاطی در منزل '''{{درشت|زن در اقتصاد خانواده}}'''؛ نقش زن به‌عنوان مادر یا همسر در بهبود اقتصاد خانواده. زن به...» ایجاد کرد

2026-05-24T13:01:53Z

صفحه‌ای تازه حاوی «جایگزین=مریم لبیب بانوی خانه‌دار ایرانی در حال خیاطی در منزل|بندانگشتی|مریم لبیب بانوی خانه‌دار ایرانی در حال خیاطی در منزل '''{{درشت|زن در اقتصاد خانواده}}'''؛ نقش زن به‌عنوان مادر یا همسر در بهبود اقتصاد خانواده. زن به...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

[[پرونده:زن در اقتصاد.jpg|جایگزین=مریم لبیب بانوی خانه‌دار ایرانی در حال خیاطی در منزل|بندانگشتی|مریم لبیب بانوی خانه‌دار ایرانی در حال خیاطی در منزل]]
'''{{درشت|زن در اقتصاد خانواده}}'''؛ نقش زن به‌عنوان مادر یا همسر در بهبود اقتصاد خانواده.

زن به‌عنوان بخشی از جامعه در پیشرفت اقتصادی جامعه و [[خانواده]] نقش مهمی دارد؛ چگونگی و نوع حضور زن، در عملکرد و چرخه‌های اقتصاد کشور تأثیرگذار است. زن با الگوسازی و مدیریت اقتصادی، [[سبک زندگی]] خانواده را به انضباط مالی می‌رساند.

==تعریف اقتصاد زن در خانواده==
اقتصاد خانواده، علم یا مهارتی است که به چگونگی بسیج منابع و امکانات در راستای رفع نیازهای گوناگون خانواده می‌پردازد. اعضای خانواده در این فرایند می‌آموزند که با تلاش و هزینهٔ منطقی، بیشترین نتیجهٔ مطلوب و رضایت‌مندی را از کار، تولید و [[مصرف]] داشته باشند.<ref>فرزانه، اقتصاد خانواده، 1390ش، ص24-32.</ref> از زن در خانواده، انتظار می‌رود که با [[برنامه‌ریزی]] بین درآمد و مصرف، توازن برقرار کرده و زمینهٔ پیشرفت و ارتقای اقتصادی خانواده را مهیا سازد.<ref>فروزش، «بررسی اقتصاد خانواده؛ با الگوپذیری از سیرهٔ عملی حضرت زهرا» 1386ش، ص36.</ref>

==اهمیت زن در اقتصاد خانواده==
زنان به‌دلیل نقش پر رنگ‌تری که در مدیریت محیط [[خانه]] و [[تربیت]] فرزندان دارند، با آگاهی از چگونگی منابع مالی می‌توانند اعضای خانواده را در چگونگی مصرف بهینه، توجیه کنند و آرامش را در محیط خانه تزریق کنند.<ref>[https://article.tebyan.net/484964/اثر-زنان-روی-اقتصاد-خانواده ذاکری، «اثر زنان روی اقتصاد خانواده»، وب‌سایت تبیان.]</ref> زنان به‌عنوان مدیر داخلی خانه با چاره‌اندیشی درست و به موقع خویش می‌توانند در برنامه‌ریزی و اولویت‌بندی نیازهای خانواده ایفای نقش داشته باشند.<ref>[https://rasekhoon.net/lifestyle/show/1488319/نقش-مهم-زنان-در-مدیریت-خانواده-بخش-دوم «نقش مهم زنان در مدیریت خانواده (بخش دوم)»، وب‌سایت راسخون.]</ref> همچنین زن به‌عنوان عامل پرورش و رشد نیروی کار، در جریان بهره‌وری و تولید ناخالص ملی سهم دارد، که با سرمایه‌گذاری در اطلاعات، دانش‌ها، نگرش‌ها و مهارت‌های زنان این ارزش افزوده خواهد شد.<ref>فروزش، «بررسی اقتصاد خانواده؛ با الگوپذیری از سیرهٔ عملی حضرت زهرا» 1386ش، ص64.</ref>

==نقش زن در اقتصاد خانواده==
با نگاه اسلامی، زن از راه درآمد و کنترل مصرف، در اقتصاد خانواده نقش محوری دارد.<ref>بی‌ریا، «بررسی دیدگاه اسلام در مورد عملکرد اقتصادی زنان و نقش آنان در توسعهٔ اقتصادی»، 1400ش، ص84.</ref> زن در خرید و نحوهٔ مصرف کالا و خدمات نقش مهمی به‌عهده داشته و از مسائل و نیازهای خانواده به خوبی آگاه است. [[بانو|بانوان]] می‌دانند برای گذراندن چرخهٔ [[زندگی]] خانواده به چه وسایلی احتیاج است و با توجه به درآمد خانواده خرج خانه را مدیریت می‌کنند.<ref>[https://www.mizanonline.ir/fa/news/740355/نقش-بی-بدیل-زنان-در-پیشرفت-اقتصاد-خانواده «نقش بی‌بدیل زنان در پیشرفت اقتصاد خانواده»، خبرگزاری میزان.]</ref>

زن با اتحاد و همبستگی در بین اعضای خانواده نسبت به شناخت هزینه‌های نادرست و حذف باورهای غلط تصمیم می‌گیرد.<ref>شادمانی، «نقش زنان در اصلاح الگوی مصرف و اقتصاد مقاومتی»، 1395ش، ص3.</ref> اعضای خانواده در مصرف، تابع زنان خانواده هستند و زنان در اقتصاد خانواده بسیار مؤثرتر از مردان عمل می‌کنند.<ref>[https://www.irna.ir/news/82493300/نقش-زنان-در-اقتصاد-خانواده-و-جامعه «نقش زنان در اقتصاد خانواده و جامعه»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>

==مصرف صحیح و کارآمد در خانواده==
زن با مصرف صحیح و در قالب معیارهای ارزشی، موجب بهینه‌سازی مصرف خانواده می‌شود.<ref>خاکسار، «زن زرنگ، خانواده پولدار (مدیر مدبر خانواده)»، 1392ش، ص18.</ref> زنان علاوه بر میزان مصرف و پس‌اندازکردن، درخصوص انتخاب ترکیب مصرفی توسعه‌دهنده یا تجمل‌گرا بودن مهم‌ترین تصمیم‌گیرندگان هستند. به همین دلیل زنان ابتدا در گردش اقتصاد خانواده و سپس در توسعة اقتصاد نقش قابل‌توجهی دارند.<ref>«دو کانال اثرگذاری زنان در اقتصاد»، روزنامهٔ دنیای اقتصاد، 1 آذرماه 1396ش.</ref>

==تأثیر زن در سبک زندگی اقتصاد خانواده==
[[سبک زندگی]] فردی و خانوادگی به‌طور مستقیم از وضعیت اقتصادی تبعیت می‌کند؛ هر فرد سبک زندگی خود را بر اساس تمایلات و نیازهای شخصی خود شکل می‌دهد، از این‌رو سبک زندگی تأثیر به‌سزایی در کیفیت زندگی و رضایتمندی فرد دارد.<ref>[https://www.atiyeonline.ir/news/63518/%D8%B3%D8%A8%DA%A9-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%88-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%A8%D8%B1-%DB%8C%DA%A9%D8%AF%DB%8C%DA%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%A7%D8%AB%DB%8C%D8%B1-%D9%85%DB%8 اشرفی، «سبک زندگی و اقتصاد چگونه بر یکدیگر تأثیر می‌گذارند؟»، وب‌سایت آتیه‌آنلاین.]</ref> زن باتوجه به درآمد خانواده در مصرف کالاها برنامه‌ریزی می‌کند.<ref>کاکیا، نگرشی نو بر اقتصاد خانواده، 1388ش، ص25.</ref> زن همچنین با [[قناعت]] و پرهیز از اسراف، [[تجمل‌گرایی]]، [[چشم و هم‌چشمی|چشم‌وهم‌چشمی]] و [[مدگرایی|مُدگرایی]] به اقتصاد خانواده کمک می‌کند.<ref>بنی‌اسدی و غفارنیا، «سبک‌زندگی اسلامی در اقتصاد خانواده با تکیه بر کلام و سیرهٔ امام سجاد»، 1401ش، ص10.</ref>

==زن و تقویت اقتصاد خانواده==
===برنامه‌ریزی===
[[پرونده:زن در اقتصاد۱.jpg|جایگزین=لیستی از مایحتاج مصرفی منزل|بندانگشتی|لیستی از مایحتاج مصرفی منزل]]
[[پرونده:زن در اقتصاد۲.jpg|جایگزین=تفکیک زباله در خانه|بندانگشتی|تفکیک زباله در خانه]]
خانواده برای پیشرفت در زندگی و کسب آرامش و آسایش، نیازمند [[برنامه‌ریزی]] اقتصادی است.<ref>مهارت‌های مدیریت هزینهٔ خانواده»، روزنامه دنیای اقتصاد، 18 آذر 1395ش.</ref> بی‌برنامگی موجب نابسامانی درآمد و هزینهٔ خانواده می‌شود<ref>حکیمی، همراهی و همگامی- روش مصرف-، 1395ش، ص21.</ref> و در گزاره‌های دینی از آن به کلید فقر یاد شده است.<ref>حکیمی، الحیاه، 1367ش، ج4، ص480.</ref> نبود برنامه‌ریزی برای هزینه‌های جاری در خانواده، درآمدهای زیاد را تباه می‌کند.<ref>حکیمی، الحیاه، 1367ش، ج4، ص488.</ref> بر اساس این نگاه، [[امام رضا]] کمال حقیقی [[ایمان]] را [[برنامه‌ریزی]] در زندگی دانسته است.<ref>عطاردی، مستندالامام الرضا، 1413ق، ج1، ص285.</ref>

زنان برای تمام احتیاجات خانواده برنامه مشخصی را تنظیم می‌کنند؛<ref>علی‌کرمی، مهارت‌های بانوان در حفظ آرامش و استحکام خانواده، 1396ش، ص114.</ref> خرید بدون برنامه‌ریزی و نداشتن لیست خرید منجر به انجام خریدهای غیرضروری می‌شود.<ref>اسحاقی، مصرف مدبرانه در اسلام، 1388ش، ص161.</ref> زن به‌عنوان مدیر برنامه‌ریز [[خانه]]، می‌تواند الگو و عادات مصرفی خود و خانواده را تغییر دهد و در استفاده از کالاهای یکبار مصرف تجدید نظر کند؛ زیرا مصرف این دسته از کالاها علاوه بر این‌که هزینه گزافی بر دوش [[اقتصاد خانواده]] می‌گذارد، به افزایش زباله‌های شهری هم می‌انجامد.<ref>اسحاقی، مصرف مدبرانه در اسلام، 1388ش، ص162.</ref>

زن با مدیریت اقتصادی داخل منزل از قبیل تهیه غذا، نظافت و شستشو، ایجاد محیط امن و آرام برای افراد خانواده کمک شایانی در اقتصاد خانواده دارد.<ref>حبیبی‌تبار، گام به گام با اخلاق مدیریت و شیوه‌های پیشرفت آن، 1380ش، ص104.</ref> درایت و زیرکی زن، دقت و ظرافت او در برنامه‌ریزی و مدیریت درست او، اعتدال مطلوب اسلامی را در زندگی حاکم ساخته و اقتصاد خانواده را سامان می‌دهد.<ref>یوسفیان، احکام اقتصادی خانواده، 1391ش، ص88.</ref> زن به‌عنوان محور خانواده، در کاهش هزینه‌های خانواده از طریق مصرف بهینه و کاهش ضایعات، کمک به افزایش درآمد و تنظیم مخارج با درآمد [[خانواده]] تأثیر به‌سزایی دارد.<ref>نجفی، «زنان، اقتصاد و مشارکت در مدیریت و برنامه‌ریزی»، 1383ش، ص36.</ref>

===افزایش سطح دانش اقتصادی خانواده===
رکن اصلی اقتصاد خانواده را زنان تشکیل می‌دهند.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/Ø¨Ø®Ø´-ÙÛÚÙ-ÙØ§ÙÙ-63/3320891-ÙÙØ´-Ø²ÙØ§Ù-Ø¯Ø±-Ø¨ÙØ±Ù-ÙØ±Û-Ø§ÙØªØµØ§Ø¯-Ø®Ø «نقش زنان در بهره‌وری اقتصاد خانواده»، روزنامۀ دنیای اقتصاد.]</ref> زمانی‌که درآمد وارد خانواده می‌شود، مدیریت خرج با خانم خانه است. خانم‌ها [[مدیریت اقتصادی زنان|مدیریت اقتصاد]] را به فرزندان خود آموزش می‌دهند. بسیاری از مادران هوشمندانه عمل کرده و سرمایه اولیه را برای فرزندان خود در [[جوانی]] پس‌انداز می‌کنند. ارائه آموزش‌های لازم به فرزندان و ارتقای سطح عمومی دانش اقتصادی خانواده زمینه خوبی برای تصمیم‌گیری‌های صحیح اقتصادی است.<ref>[https://www.tebna.ir/news/Ø¯Ø±Ø¢ÙØ¯-Ø®Ø§ÙÙØ§Ø¯Ù-Ø¨Ø§ÛØ¯-Ø¨ÙØ¯Ø¬ÙâØ¨ÙØ¯Û-Ø´ÙØ¯-Ø®Ø§/Ø¯Ø±Ø¢ÙØ¯-Ø عندلیب، «درآمد خانواده باید بودجه‌بندی شود/ خانواده‌ها منابع درآمدی خود را افزایش دهند»، خبرگزاری سلامت.]</ref>

===روحیه همکاری بین اعضای خانواده===
تقویت و سلامت اقتصاد خانواده در گرو تعامل مناسب بین اعضای خانواده است.<ref>خطیب، مهارت‌های زندگی، 1396ش، ص221.</ref> اگرچه پدر به‌عنوان نان‌آور اصلی، حرف آخر را در مدیریت هزینه‌های زندگی می‌زند، اما طرح‌ریزی و مدیریت مصرف صحیح آن همیشه به‌عهده مادر است تا بدین وسیله سایر اعضا را در جهت رسیدن به چشم‌انداز پیش رو با خود همراه کند.<ref>نجاتی، آموزش عمومی الگوی اصلاح مصرف، 1388ش، ص92.</ref> زن با تقسیم کار بین افراد خانواده بازدهی خانواده را بالا برده و از سنگینی و فشار کار بر یک نفر می‌کاهد. با تعاون و همیاری نیازی به کمک گرفتن از کارگر و مستخدم نبوده و بخشی از بودجه خانواده برای این مسئله مصرف نمی‌شود.<ref>ملک‌مطیعی، مدیریت امور اقتصاد خانواده، 1390ش، ص22.</ref>

===میانه‌روی===
از جمله [[مهارت‌های زندگی]] رعایت [[اعتدال]] در برنامه‌های اقتصادی خانواده است. زن با برقراری توازن میان درآمدها و هزینه‌های زندگی، [[عزت نفس]] و حیثیت افراد خانواده را در محیط اجتماع حفظ می‌کند. امام رضا با تأکید بر میانه‌روی در مصارف مالی خانواده،<ref>تنکابنی فرید، الحدیث: روایات تربیتی از مکتب اهل‌بیت، 1377ش، ج1، ص208.</ref> در خوراک و پوشاک به رعایت اعتدال توصیه می‌کند و تضییع سرمایه و به دور افکندن هرچیز قابل استفاده حتی هسته [[خرما]] را نادرست می‌داند.<ref>ذبیحی، «الگوی خانواده متعالی در سیره رضوی»، 1393ش، ص281.</ref>

===۵- اهتمام به آموزه‌های دینی===
زن در فهم صحیح از آموزه‌های دینی و حاکم کردن سبک زندگی بر مبنای این دستورات، در جهت تقویت اقتصاد خانواده نقش مهمی دارد.<ref>[https://profdoc.um.ac.ir/paper-abstract-1066226.html بانکی‌پور فرد و همکاران، «بررسی آموزه‌های دینی بر حوزۀ تنظیم روابط اقتصادی در خانواده»، وب‌سایت دانشگاه فردوسی مشهد.]</ref> توجه به آموزه‌های دینی از قبیل کار، [[قناعت]]، و پرهیز از روحیة اسراف و تبذیر، اقتصاد خانواده را تقویت می‌کند.<ref>[https://rasekhoon.net/lifestyle/show/1508387/نقش-اقتصاد-خانواده-در-رونق-جامعه-بخش-دوم «نقش اقتصاد خانواده در رونق جامعه، بخش دوم»، وب‌سایت راسخون.]</ref> اهتمام به پرداخت وجوهات شرعی نیز بر اساس آموزه‌های اسلام، موجب برکات بسیار برای خانواده‌ها است.<ref>[https://basirat.ir/fa/news/284728/%D9%86%D9%82%D8%B4-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D9%86%D9%82-%D9%88-%D8%B4%DA%A9%D9%88%D9%81%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8% «نقش اقتصاد خانواده در رونق و شکوفایی اقتصادی کشور»، وب‌سایت بصیرت.]</ref> همچنین [[انفاق]] مال موجب پربرکت شدن مال می‌شود و فزونی آن را استمرار می‌بخشد<ref>متقی، کنزالعمال، 1409ق، ج3، ص643.</ref> در جامعه‌ای که افراد با رضایت و [[قناعت]]، معیشت خود را تنظیم می‌کنند، نیازها به تعادل می‌رسد و اقتصاد جامعه به سمت استقلال پیش می‌رود.<ref>[https://www.farsnews.ir/news/13940411000687/اگر-افراد-جامعه‌-شکرگزار-باشند-نیازها-به-تعادل-می‌رسد-خداوند-هوای قرائتی، «اگر افراد جامعه شکرگزار باشند نیازها به تعادل می‌رسد/ خداوند هوای بنده شاکرش را در دنیا دارد»، خبرگزاری فارس.]</ref>

رعایت نکردن اصول شرعی در کسب مال و تأمین معاش، صدمات روحی و مادی بسیاری دارد<ref>شریفی، و همکاران، اقتصاد خانواده در فرهنگ رضوی، 1393ش، ص102.</ref> که نه تنها دامن‌گیر زندگی حال افراد می‌شود بلکه حتی زندگی آینده فرزندان را هم تحت تأثیر قرار می‌دهد<ref>کلینی، الکافی، 1367ش، ج5، ص124.</ref> و زن با توجه به نقش‌های ویژه [[نقش همسری زن|همسری]] و [[نقش مادری|مادری]] در کسب روزی حلال در خانواده و تربیت نیروی انسانی سهم به‌سزایی دارد. یکی از عواملی که مردان را به سوی کسب درآمدهای نامشروع سوق می‌دهد، فشار ناشی از تأمین هزینه‌های بالا و غیرمتعارف در خانواده است که زن نقش اساسی در مهار آن دارد.<ref>شریفی، و همکاران، اقتصاد خانواده در فرهنگ رضوی، 1393ش، ص104.</ref>

به نظرکارشناسان نوع عملکرد والدین به فرزندان منتقل می‌شود. مادران مدیر، قانع و صرفه‌جو، فرزندانی قانع و مدیر تربیت می‌کنند و مادران اسراف‌کار و تجمل‌گرا فرزندانی تنوع طلب و مصرف‌زده به جامعه تحویل می‌دهند؛ اولین گام در آموزش مهارت‌های اقتصادی به فرزندان، تصحیح عملکرد والدین است.<ref>[https://basirat.ir/fa/news/284728/نقش-اقتصاد-خانواده-در-رونق-و-شکوفایی-اقتصادی-کشور «نقش اقتصاد خانواده در رونق و شکوفایی اقتصادی کشور»، وب‌سایت بصیرت.]</ref>

خانواده، نخستین کانونی است که فرزندان در آن زندگی جمعی را آغاز می‌کنند و خود را در کنار دیگران و با دیگران می‌نگرند، و رفتار درست در جامعه انسانی را می‌آموزند.<ref>حکیمی، همراهی و همگامی- روش مصرف-، 1395ش، ص5.</ref> همچنین والدین به‌گونه‌ای مستقیم با گفتگو دربارهٔ مسایل اقتصادی هنگام خرید کالا یا مصرف آب، برق، مواد غذایی و نگهداری وسایل، آموزش‌های ضروری را به آن‌ها ارائه می‌کنند.<ref>[https://basirat.ir/fa/news/284728/%D9%86%D9%82%D8%B4-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D9%86%D9%82-%D9%88-%D8%B4%DA%A9%D9%88%D9%81%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8% «نقش اقتصاد خانواده در رونق و شکوفایی اقتصادی کشور»، وب‌سایت بصیرت.]</ref>

==تربیت اقتصادی فرزندان==
===مستقیم===
زنان به‌گونه‌ای مستقیم دربارهٔ مسائل اقتصادی با فرزندان گفتگو می‌کنند، مثلا در هنگام خرید، تذکرهای لازم و آموزش‌های ضروری را به آن‌ها می‌دهند. مادران در خانه در مورد مصرف [[آب]]، برق، مواد غذایی، نگهداری وسایل امر و نهی می‌کنند و فرزندان با بودجه خانواده از طریق مادر آشنا می‌شوند و می‌آموزند که از وسایل زندگی به‌طور عاقلانه‌ای استفاده کنند و نسبت به وسایل مشترک و عمومی خانواده دلسوزی لازم را از خود نشان دهند.<ref>موسوی، «مصرف گرایی و مدیریت اقتصادی خانواده»، 1388ش، ص209.</ref> زن رکن اصلی تربیت و عامل مهم شکل‌گیری شخصیت رفتاری فرزندان است.<ref>ادیب و همکاران، «نقش زن ایرانی در اصلاح الگوی مصرف»، 1388ش، ص82.</ref>

===غیرمستقیم===
در روش غیرمستقیم عملکرد مادر اثر گذار است.<ref>شریفی، و همکاران، اقتصاد خانواده در فرهنگ رضوی، 1393ش، ص114.</ref> زنانی که در حضور فرزندان خود به افرادی که وضع مالی خوبی دارند، [[حسد|حسادت]] می‌کنند، آن‌ها را از کمبودهای مالی و مادی خود آگاه می‌کنند، این مسئله به صورت خودکم‌بینی در [[کودک]] ریشه می‌دواند و موجب بسیاری از لغزش‌ها در آینده می‌شود.<ref>موسوی، «مصرف گرایی و مدیریت اقتصادی خانواده»، 1388ش، ص205.</ref>

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{آغاز منابع}}
* ادیب، یوسف و همکاران، «نقش زن ایرانی در اصلاح الگوی مصرف»، مجلة مهندسی فرهنگی، شمارهٔ ۳۵–۳۶، ۱۳۸۸ش.
* اسحاقی، سیدحسین، مصرف مدبرانه در اسلام، قم، مؤسسهٔ بوستان کتاب، ۱۳۸۸ش.
* اشرفی، ثاقب، «سبک‌زندگی و اقتصاد چگونه بر یکدیگر تأثیر می‌گذارند؟»، وب‌سایت آتیه‌آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۱۱ شهریور ۱۴۰۲ش.
* بانکی‌پور فرد، امیرحسین و همکاران، «بررسی آموزه‌های دینی بر حوزهٔ تنظیم روابط اقتصادی در خانواده»، وب‌سایت دانشگاه فردوسی مشهد، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اردبیهشت ۱۳۹۴ش.
* بنی‌اسدی، رضا و غفارنیا، فاطمه، «سبک زندگی اسلامی در اقتصاد خانواده با تکیه بر کلام و سیرهٔ امام سجاد»، مجلة پژوهش‌های معاصر در علوم و تحقیقات، شمارهٔ ۳۳، فروردین ۱۴۰۱ش.
* بی‌ریا، سهیلا، «بررسی دیدگاه اسلام در مورد عملکرد اقتصادی زنان و نقش آنان در توسعهٔ اقتصادی»، مجلهٔ پژوهش‌های میان‌رشته‌ای زنان، شمارهٔ ۱، ۱۴۰۰ش.
* تنکابنی فرید، مرتضی، الحدیث: روایات تربیتی از مکتب اهل‌بیت، قم، فرهنگ اسلامی، ۱۳۷۷ش.
* حبیبی‌تبار، جواد، گام به گام با اخلاق مدیریت و شیوه‌های پیشرفت آن، قم، خرم، چاپ اول، ۱۳۸۰ش.
* حکیمی، محمد، همراهی و همگامی- روش مصرف، مشهد، بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی، ۱۳۹۵ش.
* حکیمی، محمدرضا و همکاران، الحیاه، قم، فرهنگ اسلامی، ۱۳۶۷ش.
* خاکسار، زکیه، «زن زرنگ، خانواده پولدار (مدیر مدبر خانواده)»، نشریهٔ شمیم نرجس، ش۴، ۱۳۹۲ش.
* خطیب، سیدمهدی، مهارت‌های زندگی، قم، دارالحدیث، ۱۳۹۶ش.
* «دو کانال اثرگذاری زنان در اقتصاد»، روزنامهٔ دنیای اقتصاد، شمارهٔ ۴۲۰۰، ۱آذرماه ۱۳۹۶ش.
* ذاکری، عطیه، «اثر زنان روی اقتصاد خانواده»، وب‌سایت تبیان، تاریخ درج مطلب: ۱۹ بهمن ۱۴۰۲ش.
* ذبیحی، عاطفه، «تأثیر آموزه‌های تربیتی رضوی بر سلامت روانی خانواده»، مجموعه مقالات همایش ملی حدیث رضوی، دارالحدیث، ۱۳۹۳ش.
* شادمانی، سارا، «نقش زنان در اصلاح الگوی مصرف و اقتصاد مقاومتی»، چهارمین کنفرانس بین‌المللی پژوهش‌های نوین در مدیریت، اقتصاد و حسابداری، ۱۹ تیرماه ۱۳۹۵ش.
* شریفی، علی و همکاران، اقتصاد خانواده در فرهنگ رضوی، تهران، پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات، چاپ اول، ۱۳۹۳ش.
* عطاردی، عزیزالله، مستند الامام الرضا، بیروت، دارالصفوه، ۱۴۱۳ق.
* علی‌کرمی، رضا، مهارت‌های بانوان در حفظ آرامش و استحکام خانواده، قم، قلم‌گاه، چاپ سوم، تابستان ۱۳۹۶ش.
* عندلیب، محمد، «درآمد خانواده باید بودجه‌بندی شود/ خانواده‌ها منابع درآمدی خود را افزایش دهند»، خبرگزاری سلامت، تاریخ درج مطلب: ۹ دی ۱۳۹۹ش.
* فرزانه، مسعود، اقتصاد خانواده، تهران، جهاد دانشگاهی، ۱۳۹۰ش.
* فروزش، زیبا، «بررسی اقتصاد خانواده؛ با الگوپذیری از سیرهٔ عملی حضرت زهرا» نشریهٔ مطالعات قرآنی نامهٔ جامعه، شمارهٔ ۳۴، تیرماه ۱۳۸۶ش.
* قرائتی، محسن، «اگر افراد جامعه شکرگزار باشند نیازها به تعادل می‌رسد/ خداوند هوای بنده شاکرش را در دنیا دارد»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۱۱ تیر ۱۳۹۴ش.
* کاکیا، لیدا، نگرشی نو بر اقتصاد خانواده، تهران، ورای دانش، ۱۳۸۸ش.
* کلینی، محمد بن یعقوب بن اسحاق، الکافی، تهران، دارالکتب‌الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷ش.
* متقی، علی بن حسام‌الدین، کنزالعمال، لبنان، مؤسسهٔ الرسالة، ۱۴۰۹ق.
* موسوی، مهدی، «مصرف‌گرایی و مدیریت اقتصادی خانواده»، مجلهٔ ارمغان، شمارهٔ ۸، ۱۳۸۸ش.
* «مهارت‌های مدیریت هزینهٔ خانواده»، روزنامهٔ دنیای اقتصاد، شمارهٔ ۳۹۲۸، ۱۸ آذرماه ۱۳۹۵ش.
* ملک‌مطیعی، زهرا، مدیریت امور اقتصاد خانواده، مشهد، بوی شهر بهشت، ۱۳۹۰ش.
* نجاتی، شهرام، آموزش عمومی الگوی اصلاح مصرف، مشهد، همیاران جوان، ۱۳۸۸ش.
* نجفی، محمدعلی، «زنان، اقتصاد و مشارکت در مدیریت و برنامه‌ریزی»، مجلة حقوق زنان، شمارهٔ ۲۵، ۱۳۸۳ش.
* «نقش اقتصاد خانواده در رونق جامعه»، وب‌سایت راسخون، تاریخ درج مطلب: ۲ فروردین ۱۳۹۹ش.
* «نقش اقتصاد خانواده در رونق و شکوفایی اقتصادی کشور»، وب‌سایت بصیرت، تاریخ درج مطلب: ۲۵ آذر ۱۳۹۴ش.
* «نقش بی‌بدیل زنان در پیشرفت اقتصاد خانواده»، خبرگزاری میزان، تاریخ درج مطلب: ۲۰ تیر۱۴۰۰ش.
* «نقش زنان در بهره‌وری اقتصاد خانواده»، وب‌سایت روزنامهٔ دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: ۹ آذر ۱۳۹۶ش.
* «نقش زنان در اقتصاد خانواده و جامعه»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۲۶ فروردین ۱۳۹۶ش.
* «نقش مهم زنان در مدیریت خانواده (بخش دوم)»، وب‌سایت راسخون، تاریخ درج مطلب: ۲۲ دی ۱۳۹۸ش.
* «نقش زنان در بهره‌وری اقتصاد خانواده»، روزنامهٔ دنیای اقتصاد، شمارهٔ ۴۲۰۵، ۸ آذر ۱۳۹۶ش.
* یوسفیان، نعمت‌الله، احکام اقتصادی خانواده، قم، زمزم هدایت، ۱۳۹۱ش.
{{پایان منابع}}

زن در اقتصاد خانواده - تاریخچهٔ نسخه‌ها