صبر - تاریخچهٔ نسخه‌ها

سیدعلیرضا سیدموسوی: /* آثار صبر در خانواده */

2026-05-19T19:57:10Z

آثار صبر در خانواده

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۵، ساعت ۲۳:۲۷
خط ۵۰:		خط ۵۰:

	==آثار صبر در خانواده==		==آثار صبر در خانواده==
			{{اصلی\|صبر در خانواده}}
	صبر به‌عنوان نیرویی کُنشگر و پویا، انسان را در برابر آنچه ناخوشایند است، توانمند می‌سازد. هر مشکل و مصیبتی، به تناسب میزان ناخوشایند‌ی‌اش، روان انسان را در تنگنا قرار می‌دهد و موجب بروز فشارهای روانی می‌شود.<ref>پسندیده، رضایت از زندگی، 1392ش، ص231. </ref> بنا بر نظریۀ ‌شناختی اضطراب، افرادی که به کارآمدی خود باور ندارند، در مواجهه با مشکلات و خطرات بالقوه، دچار اضطراب زیادی می‌شوند.<ref>جان و لارنس، شخصیت: نظریه و پژوهش، 1381ش، ص400.</ref> صبر به‌عنوان یک ویژگی روانی و ثبات درونی که نتایجی همچون مدیریت احساسات و هیجانات، بالا بردن آستانه تحمل در سختی‌ها و تلاش و کوشش در کارها را به‌دنبال دارد، در زندگی فردی و اجتماعی انسان دارای آثاری است که برخی از این آثار عبارت‌اند از:		صبر به‌عنوان نیرویی کُنشگر و پویا، انسان را در برابر آنچه ناخوشایند است، توانمند می‌سازد. هر مشکل و مصیبتی، به تناسب میزان ناخوشایند‌ی‌اش، روان انسان را در تنگنا قرار می‌دهد و موجب بروز فشارهای روانی می‌شود.<ref>پسندیده، رضایت از زندگی، 1392ش، ص231. </ref> بنا بر نظریۀ ‌شناختی اضطراب، افرادی که به کارآمدی خود باور ندارند، در مواجهه با مشکلات و خطرات بالقوه، دچار اضطراب زیادی می‌شوند.<ref>جان و لارنس، شخصیت: نظریه و پژوهش، 1381ش، ص400.</ref> صبر به‌عنوان یک ویژگی روانی و ثبات درونی که نتایجی همچون مدیریت احساسات و هیجانات، بالا بردن آستانه تحمل در سختی‌ها و تلاش و کوشش در کارها را به‌دنبال دارد، در زندگی فردی و اجتماعی انسان دارای آثاری است که برخی از این آثار عبارت‌اند از:
	1. مقابله با فشارهای روانی (تنیدگی) و روحی؛		1. مقابله با فشارهای روانی (تنیدگی) و روحی؛

سیدعلیرضا سیدموسوی: /* اهمیت صبر در آموزه‌های اسلام */

2026-05-19T19:55:00Z

اهمیت صبر در آموزه‌های اسلام

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۵، ساعت ۲۳:۲۵
خط ۵:		خط ۵:

	==اهمیت صبر در آموزه‌های اسلام==		==اهمیت صبر در آموزه‌های اسلام==
	واژه صبر در 54 سورۀ از قرآن، در کنار ارزش‌های اخلاقی، بیش از صد مرتبه وارد شده و در روایات و کتب اخلاقی بسیار به آن تأکید شده است. در قرآن به رابطۀ صبر با ارزش‌های اعتقادی- اخلاقی همچون نماز،<ref>سوره بقره، آیه 153.</ref> شکر،<ref>سوره ابراهیم، آیه 5.</ref> استقامت،<ref>سوره بقره، آیه 250.</ref> رحمت،<ref>سوره بلد، آیه 17.</ref> [[توکل]]،<ref> سوره نحل، آیه 42.</ref> تقوا و حق<ref>سوره عصر، آیه 3.</ref> اشاره شده است.		واژه صبر در ۵۴ سورۀ از قرآن، در کنار ارزش‌های اخلاقی، بیش از صد مرتبه وارد شده و در روایات و کتب اخلاقی بسیار به آن تأکید شده است. در قرآن به رابطۀ صبر با ارزش‌های اعتقادی- اخلاقی همچون نماز،<ref>سوره بقره، آیه 153.</ref> شکر،<ref>سوره ابراهیم، آیه 5.</ref> استقامت،<ref>سوره بقره، آیه 250.</ref> رحمت،<ref>سوره بلد، آیه 17.</ref> [[توکل]]،<ref> سوره نحل، آیه 42.</ref> تقوا و حق<ref>سوره عصر، آیه 3.</ref> اشاره شده است.
	امام صادق در اهمیت و ارزش صبر آن را یکی از صفات متقیان دانسته و موقعیت صبر نسبت به ایمان را همانند موقعیت سر به بدن معرفی می‌کند.<ref>محمدی ری‌شهری، دانشنامه قرآن و حديث، 1391ش، ج‏8، ص189.</ref> [[حضرت محمد\|پیامبر اکرم]] نیز صبر را به‌عنوان بهترین مرکب برای رسیدن به سعادت و خوشبختی دنیا و آخرت معرفی کرده است.<ref>اخلاق در قرآن، مکارم شیرازی، 1384ش، ج2، ص461. </ref>		امام صادق در اهمیت و ارزش صبر آن را یکی از صفات متقیان دانسته و موقعیت صبر نسبت به ایمان را همانند موقعیت سر به بدن معرفی می‌کند.<ref>محمدی ری‌شهری، دانشنامه قرآن و حديث، 1391ش، ج‏8، ص189.</ref> [[حضرت محمد\|پیامبر اکرم]] نیز صبر را به‌عنوان بهترین مرکب برای رسیدن به سعادت و خوشبختی دنیا و آخرت معرفی کرده است.<ref>اخلاق در قرآن، مکارم شیرازی، 1384ش، ج2، ص461. </ref>

	==انواع صبر==		==انواع صبر==

امان الله فصیحی: /* اهمیت صبر در آموزه‌های اسلام */

2026-05-17T15:44:52Z

اهمیت صبر در آموزه‌های اسلام

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۷ اردیبهشت ۱۴۰۵، ساعت ۱۹:۱۴
خط ۵:		خط ۵:

	==اهمیت صبر در آموزه‌های اسلام==		==اهمیت صبر در آموزه‌های اسلام==
	واژه صبر در 54 ~~سوره~~ از قرآن، در کنار ارزش‌های اخلاقی، بیش از صد مرتبه وارد شده و در روایات و کتب اخلاقی بسیار به آن تأکید شده است. در قرآن به رابطۀ صبر با ارزش‌های اعتقادی- اخلاقی همچون نماز،<ref>سوره بقره، آیه 153.</ref> شکر،<ref>سوره ابراهیم، آیه 5.</ref> استقامت،<ref>سوره بقره، آیه 250.</ref> رحمت،<ref>سوره بلد، آیه 17.</ref> ~~توکل،~~<ref> سوره نحل، آیه 42.</ref> تقوا و حق<ref>سوره عصر، آیه 3.</ref> اشاره شده است.		واژه صبر در 54 سورۀ از قرآن، در کنار ارزش‌های اخلاقی، بیش از صد مرتبه وارد شده و در روایات و کتب اخلاقی بسیار به آن تأکید شده است. در قرآن به رابطۀ صبر با ارزش‌های اعتقادی- اخلاقی همچون نماز،<ref>سوره بقره، آیه 153.</ref> شکر،<ref>سوره ابراهیم، آیه 5.</ref> استقامت،<ref>سوره بقره، آیه 250.</ref> رحمت،<ref>سوره بلد، آیه 17.</ref> [[توکل]]،<ref> سوره نحل، آیه 42.</ref> تقوا و حق<ref>سوره عصر، آیه 3.</ref> اشاره شده است.
	امام صادق در اهمیت و ارزش صبر آن را یکی از صفات متقیان دانسته و موقعیت صبر نسبت به ایمان را همانند موقعیت سر به بدن معرفی می‌کند.<ref>محمدی ری‌شهری، دانشنامه قرآن و حديث، 1391ش، ج‏8، ص189.</ref> پیامبر اکرم نیز صبر را به‌عنوان بهترین مرکب برای رسیدن به سعادت و خوشبختی دنیا و آخرت معرفی کرده است.<ref>اخلاق در قرآن، مکارم شیرازی، 1384ش، ج2، ص461. </ref>		امام صادق در اهمیت و ارزش صبر آن را یکی از صفات متقیان دانسته و موقعیت صبر نسبت به ایمان را همانند موقعیت سر به بدن معرفی می‌کند.<ref>محمدی ری‌شهری، دانشنامه قرآن و حديث، 1391ش، ج‏8، ص189.</ref> [[حضرت محمد\|پیامبر اکرم]] نیز صبر را به‌عنوان بهترین مرکب برای رسیدن به سعادت و خوشبختی دنیا و آخرت معرفی کرده است.<ref>اخلاق در قرآن، مکارم شیرازی، 1384ش، ج2، ص461. </ref>

	==انواع صبر==		==انواع صبر==

علی بیرانوند: صفحه‌ای تازه حاوی «'''صبر''' خویشتن‌داری در برابر سختی‌ها، امیال شهوانی و پرخاشگری ==مفهوم‌شناسی== صبر به‌معنای شکیبایی [https://www.vajehyab.com/?q=%D8%B5%D8%A8%D8%B1&t=like&s=4&f=dehkhoda دهخدا، لغتنامه، ذیل واژه صبر.] و حبس نفس،ابن‌منظور، لسان العرب، 1414ق، ج4، ص438. در اص...» ایجاد کرد

2026-05-17T13:30:47Z

صفحه‌ای تازه حاوی «'''<big>صبر</big>''' خویشتن‌داری در برابر سختی‌ها، امیال شهوانی و پرخاشگری ==مفهوم‌شناسی== صبر به‌معنای شکیبایی<ref> [https://www.vajehyab.com/?q=%D8%B5%D8%A8%D8%B1&t=like&s=4&f=dehkhoda دهخدا، لغتنامه، ذیل واژه صبر.]</ref> و حبس نفس،<ref>ابن‌منظور، لسان العرب، 1414ق، ج4، ص438.</ref> در اص...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

'''<big>صبر</big>''' خویشتن‌داری در برابر سختی‌ها، امیال شهوانی و پرخاشگری

==مفهوم‌شناسی==
صبر به‌معنای شکیبایی<ref> [https://www.vajehyab.com/?q=%D8%B5%D8%A8%D8%B1&t=like&s=4&f=dehkhoda دهخدا، لغتنامه، ذیل واژه صبر.]</ref> و حبس نفس،<ref>ابن‌منظور، لسان العرب، 1414ق، ج4، ص438.</ref> در اصطلاح به پایداری و آرامش در سختی‌ها، مصائب و بلایا گفته می‌شود به‌طوری که فرد از شکایت و ناله زدن بپرهیزد و تعادل خویش را حفظ کند.<ref> نراقی، جامع السعاده، 1381ش، ص280.</ref> از این منظر، صبر فقط به‌معنای درون‌ریزی غم و اندوه و حبس کردن دردها در سینه نیست؛ بلکه به‌معنای مقاومت در برابر حوادث به‌خصوص ضربه‌های اولیه و مهارت در کاهش و به حداقل رساندن فشارهای روانی حاصل از آنها است و انسان صبور کسی است که حوادث را خُرد می‌کند و راه مقابلۀ با آنها را می‌داند.<ref>پسندیده، رضایت از زندگی، 1392ش، ص232.</ref>

==اهمیت صبر در آموزه‌های اسلام==
واژه صبر در 54 سوره از قرآن، در کنار ارزش‌های اخلاقی، بیش از صد مرتبه وارد شده و در روایات و کتب اخلاقی بسیار به آن تأکید شده است. در قرآن به رابطۀ صبر با ارزش‌های اعتقادی- اخلاقی همچون نماز،<ref>سوره بقره، آیه 153.</ref> شکر،<ref>سوره ابراهیم، آیه 5.</ref> استقامت،<ref>سوره بقره، آیه 250.</ref> رحمت،<ref>سوره بلد، آیه 17.</ref> توکل،<ref> سوره نحل، آیه 42.</ref> تقوا و حق<ref>سوره عصر، آیه 3.</ref> اشاره شده است.
امام صادق در اهمیت و ارزش صبر آن را یکی از صفات متقیان دانسته و موقعیت صبر نسبت به ایمان را همانند موقعیت سر به بدن معرفی می‌کند.<ref>محمدی ری‌شهری، دانشنامه قرآن و حديث، 1391ش، ج‏8، ص189.</ref> پیامبر اکرم نیز صبر را به‌عنوان بهترین مرکب برای رسیدن به سعادت و خوشبختی دنیا و آخرت معرفی کرده است.<ref>اخلاق در قرآن، مکارم شیرازی، 1384ش، ج2، ص461. </ref>

==انواع صبر==
صبر را می‌توان از جهات گوناگون تقسیم کرد. سید عبدالله شُبر (1188-1242ق) از صبر به ثبات انگیزۀ دین در مقابل انگیزه شهوت یاد ‌کرده، بر این اساس صبر را به دو قسم کلی تقسیم می‌کند:

صبر بدنی: در مقابل مرارت‌ها و سختی‌هایی است که بر بدن وارد می‌شود که یا با عمل محقق می‌شود (مانند عبادات سخت) و یا با تحمل (مانند صبر بر کتک‌های شدید، امراض بزرگ و جراحات سخت مانند صبر ایوب).<ref>سوره انبیا، آیه 83-85. </ref>
صبر نفسی: صبر در برابر خواهش‌های نفسانی است که خود به چند قسم تقسیم می‌شود:
1) خویشتن‌داری در مقابل شهوت فرج و شکم (عفت)؛
2) شکیبایی بر مصیبت و خودداری از جزع، نالیدن و بی‌تابی کردن؛
3) صبر بر غنا و ثروت و دوری از سرکشی و ناشکری (حفظ نفس)؛
4) بردباری در جنگ (شجاعت)؛
5) فرو بردن خشم (حلم)؛
6) شکیبایی در حوادث بیزارکننده (سعۀ صدر)؛
7) رازداری و صبر در پنهان کردن سرّ (کتمان)؛
8) ساده‌زیستی و صبر در تجملات زندگی (زهد)؛
9) بسندگی به اندک در سود دنیوی (قناعت).<ref>شبر، کتاب اخلاق، 1374ش، ص359. </ref>

همچنین در روایتی از امام علی صبر به دو نوع تقسیم شده است:
الف) صبر بر ترک عمل که خود سه قسم است: صبر بر مصیبت؛ صبر بر معصیت؛ صبر بر خواهش‌های نفسانی حلال؛
ب) صبر بر انجام عمل.<ref>سبحانى‌نيا، قرآن: كتاب اخلاق، [بی‌تا]، ص92.</ref>

==واژه‌های معادل انواع صبر در علم روان‌شناسی==
در علم روان‌شناسی، دو اصطلاح «صبر بر معصیت» (مهار تکانه‌های جنسی، خوردن، پرخاشگری، شهوت سخن گفتن، گرایش‌های قدرت و ثروت) و «صبر در طاعت» (انجام کارهای دشوار برای رسیدن به هدف با وجود مشکلات) به مفهوم خودگردانی نزدیک هستند و تحت عنوان‌های «خویشتن‌داری» و «سرسختی» مطرح می‌شوند. «صبر بر مصیبت» نیز که مستلزم تحمل رویدادهای ناخوشایند است، تحت عنوان «تحمل» بررسی می‌شود.<ref>[http://ravanshenasi.nashriyat.ir/node/51 نوری «ررسی پایه‌های روان‌شناختی و نشانگان صبر در قرآن»، سامانه نشریات مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی ره.] </ref>

==نشانه‌های انسان صبور==
انسان صبور و بردبار کسی است که در برابر ناملایمات و مشکلات، واکنش‌های تند و احساسی به‌دور از عقل و خرد، از خود بروز نمی‌دهد و تحت تأثیر عواطف و احساسات قرار نمی‌گیرد.<ref>رفیعی محمدی، گفتار رفیع، 1391ش، ج2، ص96.</ref> در سخنی از پیامبر خدا، نشانه‌ها و شاخص‌های صابران، سه چیز دانسته شده است: کسل و تنبل نبودن، بی‌قراری نکردن و از خدا گله نکردن.<ref>محمدی ری‌شهری، حكم النبى الاعظم، 1429ق، ج‏4، ص449.</ref>

از مجموع آموزه‌های دینی برای انسان صبور، ویژگی‌های زیر به‌دست آمده است:‌
اهل گذشت بودن؛<ref>سوره شوری، آیه 43.</ref> یاد خدا در مصیبت‌ها و مشکلات؛<ref>سوره بقره، آیات 155-156.</ref> حلم و مدارا در مواجهه با جهل و خشونت؛<ref>سوره فصلت، آیات 34-35.</ref> پایداری در فعالیت‌ها و انجام کارها؛<ref>سوره انفال، آیه 65.</ref> حفظ آرامش و متانت هنگام از دست‌دادن عزیزان،<ref>سوره بقره، آیه 55.</ref> شغل، در برابر زخم‌زبان و ناسزاگویی انسان جاهل،<ref>سوره مزمل، آیه 10.</ref> هنگام فقر و نداری،<ref>سوره بقره، آیه 177.</ref> ترس و خوف، بیماری،<ref>سوره بقره، آیه 155.</ref> در برابر غریزۀ جنسی،<ref>سوره یوسف، آیه90.</ref> در زمان مفقود شدن و دزدیده شدن و یا از بین رفتن اموال<ref>سوره بقره، آیه 155.</ref> و خویشتن‌داری در مقابل نیازهای فیزیولوژیک.<ref>سوره بقره، آیه61.</ref>

==عوامل و انگیزه‌های پیدایش صبر در انسان==
برای محقق شدن صبر به‌عنوان مهم‌ترین صفت و سلاح زندگی انسان، علاوه بر خاستگاه اصلی آن که خداوند است،<ref>سوره بقره، آیه250.</ref> عوامل دیگری مورد نیاز است که برخی از آنها عبارت‌اند از آگاهی از فلسفۀ حوادث،<ref>سوره کهف، آیه88.</ref> سرنوشت گذشتگان،<ref>سوره هود، آیه49.</ref> جهل ریشه‌دار و انکارهای دشمنان،<ref>سوره روم، آیات 58-60.</ref> ارادۀ قوی،<ref>سوره لقمان، آیه 43.</ref> استغفار،<ref>سوره توبه، آیه 55.</ref> اعتقاد به معاد،<ref>سوره بقره، آیات 45-46.</ref> امانتداری،<ref>سوره معارج، آیات 19-32.</ref> امتحان،<ref>سوره فرقان، آیه 20.</ref> امید به امداد خدا،<ref>سوره یوسف، آیه 83.</ref> امید به بهشت،<ref>آل عمران، آیه 142.</ref> انفاق مالی،<ref>سوره معارج، آیات 19-25.</ref> ایمان،<ref>سوره اعراف، آیه 128.</ref> بصیرت،<ref>سوره انفال، آیات 65-66.</ref> تواضع<ref>سوره حج، آیات 34-35.</ref> و توجه به اسوه‌های صبر.<ref>سوره آل عمران، آیه 164.</ref>

==آفات صبر==
صبر همچون سایر ارزش‌های اخلاقی و صفات انسانی دارای آفاتی است که بی‌توجهی به آنها انسان را از دستیابی به این فضیلت اخلاقی باز می‌دارد. آفاتی همچون تکبر و غرور، شتابزدگی، خشم، ناامیدی و افسردگی.<ref>[https://article.tebyan.net/383574/ «آفات صبر»، وب‌سایت تبیان.]</ref>

==پایه‌های روان‌شناختی صبر==
دین‌پژوهان با استناد به برخی از آیات و روایات هفت نوع سازۀ روان‌شناختی را برای صبر برشمرده‌اند:
مشخص بودن هدف (رضایت خداوند)،<ref>سوره رعد، آیه 22.</ref> ارزشمند بودن هدف (زندگی اخروی)،<ref>سوره نحل، آیه 96.</ref> اشتیاق رسیدن به هدف (پاداش دنیوی و اخروی)،<ref>محمدی ری‌شهری، دانشنامه قرآن و حديث، 1391ش، ج‏8، ص90.</ref> ترس از شکست (عذاب)،<ref>محمدی ری‌شهری، دانشنامه قرآن و حديث، 1391ش، ج‏8، ص90.</ref> بی‌میلی به امور منافی هدف (زهد و رهایی از هوس‌ها)،<ref>کلینی، الكافي، 1429ق، ج‏3، ص230.</ref> لزوم طی کردن این مسیر برای رسیدن به هدف (ضرورت انجام واجبات و ترک محرمات، آزمون بودن سختی‌ها)،<ref>سوره بقره، آیه 155.</ref> احتمال فاعلی رسیدن به هدف (موقتی بودن مشکلات، اتمام فرصت‌ها).<ref>محمدی ری‌شهری، دانشنامه قرآن و حديث، 1391ش، ج‏8، ص90.</ref>

==آثار صبر در آیات و روایات==
برخی از این آثار با استفاده از آیات قرآن کریم و روایات عبارت‌اند از آگاهی، شناخت و دستیابی به حقیقت،<ref>سوره کهف، آیات 65-82.</ref> افزایش توانمندی و قدرت مقابله،<ref>سوره انفال، آیه 65.</ref> ایجاد تعادل روانی،<ref>محمدی ری‌شهری، حكم النبى الاعظم، 1429ق، ج‏4، ص449.</ref> آسان شدن سختی‌ها<ref>آمدی، غرر الحکم و درر الکلم، 1377ش، ص606.</ref> و مهرورزی.<ref>سوره فصلت، آیات 34-35.</ref>

==آثار صبر در خانواده==
صبر به‌عنوان نیرویی کُنشگر و پویا، انسان را در برابر آنچه ناخوشایند است، توانمند می‌سازد. هر مشکل و مصیبتی، به تناسب میزان ناخوشایند‌ی‌اش، روان انسان را در تنگنا قرار می‌دهد و موجب بروز فشارهای روانی می‌شود.<ref>پسندیده، رضایت از زندگی، 1392ش، ص231. </ref> بنا بر نظریۀ ‌شناختی اضطراب، افرادی که به کارآمدی خود باور ندارند، در مواجهه با مشکلات و خطرات بالقوه، دچار اضطراب زیادی می‌شوند.<ref>جان و لارنس، شخصیت: نظریه و پژوهش، 1381ش، ص400.</ref> صبر به‌عنوان یک ویژگی روانی و ثبات درونی که نتایجی همچون مدیریت احساسات و هیجانات، بالا بردن آستانه تحمل در سختی‌ها و تلاش و کوشش در کارها را به‌دنبال دارد، در زندگی فردی و اجتماعی انسان دارای آثاری است که برخی از این آثار عبارت‌اند از:
1. مقابله با فشارهای روانی (تنیدگی) و روحی؛
2. موفقیت در روابط اجتماعی همچون تحصیل و شغل؛
3. توانمند ساختن انسان در برخورد با هیجانات و احساسات درونی و غرایز جنسی؛
4. یاری کردن انسان در زمینۀ دین‌داری.<ref>[https://vista.ir/w/a/34/mxt2g/%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B5%D8%A8%D8%B1-%D9%88-%D8%B4%DA%A9%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%7C-%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87 «راه‌های دستیابی به صبر و شکیبایی»، وب‌سایت مجله ویستا.]</ref>

==رابطه صبر و حفظ تعادل روانی==
در برخی از مواقع، فرد بعد از یک رفتار تکانشی؛ مثل ناتوانی در صبر یا در مصیبت‌هایی که بر او وارد می‌شود، تا مدتی احساس نگرانی و افسردگی و بی‌تابی می‌کند، عملکرد روانی او تضعیف می‌شود و گاهی دچار آسیب‌های جسمی همچون سردردهای تنشی و زخم معده می‌گردد و مشکل، بزرگ‌تر جلوه می‌کند و طبق قانون شرطی شدن در مواجهه مجدد با مشکلات آن را شدیدتر تلقی می‌کند. انسان برای حفظ تعاملات اجتماعی خود با دیگر افراد جامعه، همواره نیازمند صبر و شکیبایی است.<ref>دمانئو، روانشناسی سلامت، [بی‌تا]، ج2، ص763.</ref>

==پانویس==
{{پانویس}}
==منابع==
*
* ابن‌منظور، محمد بن مکرم، لسان ‌العرب، بیروت، دار صادر، چاپ سوم، 1414ق.
* «آفات صبر»، وب‌سایت تبیان، تاریخ بازدید: 25 تیر 1401ش.
* آمدی، عبدالواحد، غرر الحکم و درر الکلم، [بی‌جا]، [بی‌نا]، 1377ش.
* پسندیده، عباس، رضایت از زندگی، قم، دارالحدیث، چاپ سیزدهم، 1392ش.
* جان، اولیور و لارنس، پروین، شخصیت: نظریه و پژوهش، ترجمه محمدجعفر جوادی و پروین کدیور، تهران، آییژ، 1381ش.
* دمانئو، ام رابین، روانشناسی سلامت،[بی‌جا][بی‌نا][بی‌تا].
* دهخدا، علی‌اکبر، لغت‌نامه، سایت واژه‌یاب، تاریخ بازدید: 25 تیر 1401ش.
* «راه‌های دستیابی به صبر و شکیبایی»، وب‌سایت مجله ویستا، تاریخ بازدید: 25 تیر 1401ش.
* رفیعی محمدی، ناصر، گفتار رفیع، قم، معروف، چاپ چهارم، 1391ش.
* سبحانى‌نيا، محمد، قرآن: كتاب اخلاق، قم، دار الحديث، چاپ اول،[بی‌تا].
* كلينى، محمد بن يعقوب، الكافي، قم، دار الحديث، چاپ اول، 1429ق.
* محمدی ری‌شهری، محمد، ميزان الحكمة، قم، دار الحدیث، چاپ یازدهم، 1389ش.‌
* محمدى رى‏شهرى، محمد، حكم النبى الأعظم، دار الحديث، چاپ اول، 1429ق.
* محمدى رى‏شهرى، محمد، دانشنامه قرآن و حديث، قم، دار الحديث، چاپ دوم، 1391ش.
* مکارم شیرازی، ناصر، اخلاق در قرآن، قم، علی بن ابی‌طالب، چاپ سوم، 1384ش.
* نراقی، محمدمهدی، جامع السعادات، قم، دار التفسیر، چاپ دوم، 1381ش.
* نوری، نجیب‌الله، «بررسی پایه‌های روان‌شناختی و نشانگان صبر در قرآن»، سامانه نشریات مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی ره، تاریخ بازدید: 25 تیر 1401ش.
*