افشان بستاکچی: صفحه‌ای تازه حاوی «هویج‌پلو '''غذاهای شیرازی؛''' خوراک‌های سنتی در فرهنگ غذایی مردم شیراز. غذاهای شیرازی، دارای اصالت فرهنگی و جایگاه تاریخی و اجتماعی هستند. نوع اقلیم، شرایط جغرافیایی و گوناگونی خرده‌فرهنگ‌ها و اقوام در...» ایجاد کرد

2026-04-18T15:15:09Z

صفحه‌ای تازه حاوی «بندانگشتی|هویج‌پلو <big>'''غذاهای شیرازی؛'''</big> خوراک‌های سنتی در فرهنگ غذایی مردم شیراز. غذاهای شیرازی، دارای اصالت فرهنگی و جایگاه تاریخی و اجتماعی هستند. نوع اقلیم، شرایط جغرافیایی و گوناگونی خرده‌فرهنگ‌ها و اقوام در...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

[[پرونده:هویج-پلو1.jpg|بندانگشتی|هویج‌پلو]]
<big>'''غذاهای شیرازی؛'''</big> خوراک‌های سنتی در فرهنگ غذایی مردم شیراز.

غذاهای شیرازی، دارای اصالت فرهنگی و جایگاه تاریخی و اجتماعی هستند. نوع اقلیم، شرایط جغرافیایی و گوناگونی خرده‌فرهنگ‌ها و اقوام در سبک غذایی مردم [[شیراز]] اثرگذار بوده و مجموعه متنوع و دلچسبی از خوراک‌ها را پدید آورده است.
==تنوع غذایی مردم شیراز==
ذوق، هنر و سلیقۀ کدبانوهای شیرازی از گذشته تا‌کنون،<ref> [https://namnak.com/shiraz-traditional-food.p79693 . «معرفی بهترین و پرطرفدارترین غذاهای محلی شیراز»، وب‌سایت نمناک.]</ref> سبب تنوع غذاهای اصیل و محلی در شیراز شده است. این امر در تأمین سلیقۀ متفاوت افراد برای انتخاب غذا، نقش اساسی داشته و هر گروهی به نسبت تمایل و ذائقۀ خاص غذایی که دارند، غذای مورد نظر خود را پیدا می‌کنند.<ref> [https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%88%D8%A8-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%DB%8C-96/3732688-%D8%BA%D8%B0%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%88%D9%81-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%87%D8%A7 . «غذای معروف شیرازی‌ها»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد.]</ref> بسیاری از گردشگران، به ترش و شیرین بودن غذاهای شیرازی توجه می‌کنند. <ref>[https://namnak.com/shiraz-traditional-food.p79693 . «معرفی بهترین و پرطرفدارترین غذاهای محلی شیراز»، وب‌سایت نمناک.]</ref> غذاهای قاطی‌پلو در شیراز بسیار محبوب هستند، مانند کلم‌پلو،<ref> [https://www.imna.ir/news/737160/%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%BA%D8%B0%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%B4-%D8%B1%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D8%B9%D8%B7%D8%B1%D8%A2%DA%AF%DB%8C%D9%86 . «شیراز؛ شهر غذاهای خوش‌رنگ و عطرآگین»، خبرگزاری ایمنا.]</ref> شکرپلو، قورمه به، رب‌پلو،<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%88%D8%A8-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%DB%8C-96/3732688-%D8%BA%D8%B0%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%88%D9%81-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%87%D8%A7 . «غذای معروف شیرازی‌ها»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد.]</ref> قنبرپلو، بابونه‌پلو، آلبالوپلو، لوبیا‌پلو و هویج‌پلو. همچنین یخنی (آبگوشت شیرازی)،<ref>[https://namnak.com/shiraz-traditional-food.p79693 . «معرفی بهترین و پرطرفدارترین غذاهای محلی شیراز»، وب‌سایت نمناک.]</ref> دوپیازه آلو، دمپختک، گوشت قلقلی/کوفته‌ریزه، آش‌دوغ، <ref>[https://www.imna.ir/news/737160/%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%BA%D8%B0%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%B4-%D8%B1%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D8%B9%D8%B7%D8%B1%D8%A2%DA%AF%DB%8C%D9%86 . «شیراز؛ شهر غذاهای خوش‌رنگ و عطرآگین»، خبرگزاری ایمنا.]</ref> آش‌سبزی، کوفته‌سبزی، کوفته‌هلو، شیرازی‌پلو و [[اشکنه]]، از غذاهای خوشمزه و محبوب شیرازی هستند. رب انار، [[زعفران]]، گردو و خلال [[پسته]] و [[بادام]] در بسیاری از غذاهای شیرازی کاربرد دارد که گویای سبک غذایی سالم، مغذی و کم‌کالری مردم شیراز است.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%88%D8%A8-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%DB%8C-96/3732688-%D8%BA%D8%B0%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%88%D9%81-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%87%D8%A7 . «غذای معروف شیرازی‌ها»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد.]</ref> آب‌لیمو و نارنج، دو چاشنی معروف و پرکاربرد در غذاهای شیرازی است.<ref>[https://www.imna.ir/news/737160/%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%BA%D8%B0%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%B4-%D8%B1%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D8%B9%D8%B7%D8%B1%D8%A2%DA%AF%DB%8C%D9%86 . «شیراز؛ شهر غذاهای خوش‌رنگ و عطرآگین»، خبرگزاری ایمنا.]</ref> استفاده از ادویه‌های با طبع گرم مانند [[زنجبیل]]، [[دارچین]] و هل در غذاهای سنتی شیراز، نشان‌دهندۀ اهمیت تعادل طبع غذا و سلامت جسمی و کاهش ابتلا به بیماری‌های متعدد در فرهنگ غذایی مردم شیراز است. در کنار غذای اصلی، سالاد شیرازی با شهرت جهانی، ترشی<ref>[https://namnak.com/shiraz-traditional-food.p79693 . «معرفی بهترین و پرطرفدارترین غذاهای محلی شیراز»، وب‌سایت نمناک.]</ref> و انواع دسرها مانند حلوای شیرازی، مسقطی و چوی، حلوای خارک، [[رنگینک]]،<ref>[https://www.imna.ir/news/737160/%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%BA%D8%B0%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%B4-%D8%B1%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D8%B9%D8%B7%D8%B1%D8%A2%DA%AF%DB%8C%D9%86 . «شیراز؛ شهر غذاهای خوش‌رنگ و عطرآگین»، خبرگزاری ایمنا.]</ref> یوخه، [[فالوده]] و بستنی سنتی شیرازی نیز استفاده می‌شود.<ref>[https://namnak.com/shiraz-traditional-food.p79693 . «معرفی بهترین و پرطرفدارترین غذاهای محلی شیراز»، وب‌سایت نمناک.]</ref>

==عوامل تنوع غذایی در شیراز==
[[پرونده:آش-دوغ1.jpg|بندانگشتی|آش دوغ]]
شیراز یکی از شهرهای کهن ایرانی است که گاهی مرکز حکومت‌ها بوده است.<ref> [https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%88%D8%A8-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%DB%8C-96/3732688-%D8%BA%D8%B0%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%88%D9%81-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%87%D8%A7 . «غذای معروف شیرازی‌ها»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد.]</ref> استان فارس و شهر شیراز به پایتخت فرهنگی ایران مشهور است و با فرهنگ غنی و مردمان خون‌گرم و مهربان، یکی از مقاصد گردشگری در ایران است.<ref>[https://www.imna.ir/news/737160/%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%BA%D8%B0%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%B4-%D8%B1%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D8%B9%D8%B7%D8%B1%D8%A2%DA%AF%DB%8C%D9%86 . «شیراز؛ شهر غذاهای خوش‌رنگ و عطرآگین»، خبرگزاری ایمنا.]</ref> سبک زندگی شیرازی‌ها و شیوۀ امرار معاش آنها در تهیه و تنوع غذایی مردمان این دیار نقش مهمی داشته است. همچنین شرایط اقلیمی و جغرافیایی، تنوع زیست گیاهی و جانوری، اقتصاد و میزان درآمد در این منطقه از دیگر عواملی است که در نوع و شیوۀ تهیۀ غذاهای متنوع توسط بانوان شیرازی، نقش اساسی داشته است. وجود باغ‌های مرکبات در این شهر سبب شده که برخی از میوه‌ها و مرکبات، مواد اصلی در تهیۀ غذا‌های سنتی شیرازی باشد. همچنین تنوع قومیتی و وجود ایلات و عشایر در شیراز مانند ترک‌های قشقایی یا بختیاری‌های کهکیلویه و بویر‌احمد که برای کوچ، شیراز و مناطق اطراف آن را برای اتراق انتخاب کرده‌اند و تعامل آنها با فارس‌های شیرازی، نقش مهمی در تبادل غذایی میان مردم این منطقه و افزایش تنوع غذایی در شیراز داشته است. از طرفی، نوع روابط خویشاوندی و خانوادگی و سبک زندگی مبتنی بر مهمان‌نوازی مردم شیراز، در گوناگونی و کیفیت بالای غذاهای شیراز اثر‌گذار بوده است.<ref> [https://lastsecond.ir/blog/9666-shirazi-world-foods . کریمی، «غذاهای محلی شیرازی که جهانی شدند‌»، وب‌سایت لست سکند.]</ref>

در گذشته به‌دلیل زیاد بودن تعداد فرزندان هر خانواده و تعدد روابط و دورهمی میان خویشاوندان در مناسبت‌های مختلف مانند ایام [[نوروز]]،<ref> [https://landscaper.ir/12073/a-look-at-nightscape-and-soiree-culture-during-nourooz-in-shiraz/ . «نگاهی به منظر شبانه و فرهنگ شب نشینی در ایام نوروز در شهر شیراز»، وب‌سایت لنداسکاپر.]</ref> افراد هنگام پذیرایی صرف نظر از تجملات از غذاهای عیالواری مانند آش سبزی، [[اشکنه]]،<ref> [https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%88%D8%A8-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%DB%8C-96/3732688-%D8%BA%D8%B0%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%88%D9%81-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%87%D8%A7 . «غذای معروف شیرازی‌ها»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد.]</ref> آش انار، آش دوغ <ref> [https://namnak.com/shiraz-traditional-food.p79693 . «معرفی بهترین و پرطرفدارترین غذاهای محلی شیراز»، وب‌سایت نمناک.]</ref> و هویج‌پلو استفاده می‌کردند که از نظر اقتصادی به‌صرفه و تهیه و طبخ آنها کم‌زحمت بوده است. این شیوۀ پذیرایی سبب احساس راحتی میان میزبان و مهمان می‌شد و در تداوم روابط بین آنها نقش اساسی داشت. این امر نشان دهندۀ میزان صمیمیت و مهمان‌نوازی افراد بوده است که اکنون نیز در بسیاری از خانواده‌های شیرازی مرسوم است. <ref>[https://landscaper.ir/12073/a-look-at-nightscape-and-soiree-culture-during-nourooz-in-shiraz/ . «نگاهی به منظر شبانه و فرهنگ شب نشینی در ایام نوروز در شهر شیراز»، وب‌سایت لنداسکاپر.]</ref> آنها با غذاها و خوراک‌های محلی و سنتی خود در مناطق مختلف شهر شیراز از مسافران و مهمانان نوروزی استقبال کرده و با این کار سبک زندگی و فرهنگ اصیل شیرازی را معرفی می‌کنند.<ref> [https://www.isna.ir/news/1403012412455/%D9%85%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D8%AE%D9%84%D8%A7%D9%82-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D8%B1-%D9%BE%D8%B0%DB%8C%D8%B1%D8%A . «مهمان‌نوازی؛ نماد اخلاق مردم شیراز در پذیرایی از مسافران نوروزی»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref>

==مناسبت‌های غذایی در شیراز==
[[پرونده:شکرپلو1.jpg|بندانگشتی|شکر پلو]]
#[[عید نوروز]]: پخت غذای سنتی و اصیل ایرانی در اعیاد ملی و مذهبی به‌خصوص شب عید نوروز یکی از رسوم رایج در فرهنگ ایرانی است. مردمان شیراز نیز به این رسم پایبند بوده و در شب عید نوروز با دورهمی خانوادگی و طبخ دمپختک یا کلم‌پلو مشهور شیرازی، به استقبال عید نوروز می‌روند. کدبانوهای شیرازی از کلم‌قمری برای طبخ این غذا استفاده می‌کنند.<ref> [https://namnak.com/shabe-eid-dinner.p80844 . «بهترین غذاهای شب عید در شهرهای مختلف»، وب‌سایت نمناک.]</ref>
#مراسم عروسی: استفاده از غذاهای سنتی برای پذیرایی از مهمانان مجلس عروسی همواره در شیراز مرسوم بوده و امروزه نیز در کنار غذاهای دیگر برخی غذاهای سنتی و مجلسی شیرازی مانند کلم‌پلو، لوبیا‌پلو، استامبولی‌پلو،<ref> [https://elhamkaydi.com/%D8%BA%D8%B0%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B9%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2%DB%8C/ . کایدی، «غذاهای عروسی شیرازی»، وب‌سایت تشریفات الهام کایدی.]</ref> شکرپلو و قیمه، سرو می‌شود.<ref> [https://www.kojaro.com/food/194045-traditional-food-shiraz/ . حکمت‌شعار، «غذاهای محلی شیراز | در کدام رستوران‌ شیراز غذای سنتی بخوریم؟»، وب‌سایت کجارو.]</ref>
#مراسم عزاداری: یکی از آداب و رسوم ماه [[محرم]] در شیراز مانند سایر نقاط کشور، [[نذری]] دادن است. نذری معروف شیرازی‌ها در مراسم عزاداری روز [[عاشورا]]، شکرپلو با قیمه است. آنها پس از طبخ برنج آن را با شربت غلیظ شکر و [[زعفران]] آبکش کرده و بعد از آماده‌شدن برنج خلال‌‌های پسته و پرتقال روی برنج می‌ریزند و به‌همراه خورشت قیمه آن را میان عزاداران توزیع می‌کنند.<ref> [https://www.kojaro.com/food/190616-votive-offering-muharram/ . توکلی، «غذاهای نذری ماه محرم در شهرهای مختلف ایران»، وب‌سایت کجارو.]</ref> شیرازی‌ها از این غذا در مراسم عزاداری اموات نیز استفاده می‌کنند.<ref>[https://elhamkaydi.com/%D8%BA%D8%B0%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B9%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2%DB%8C/ . کایدی، «غذاهای عروسی شیرازی»، وب‌سایت تشریفات الهام کایدی.]</ref>

==تغییرات غذایی==
امروزه با گسترش سبک زندگی مدرن، سلیقۀ غذایی افراد و خانواده‌های ایرانی دچار تغییراتی شده و بسیاری از افراد به غذاهای فست‌فودی و فرنگی، گرایش یافته‌اند.<ref>[https://www.isna.ir/news/1400072820669/%D8%BA%D8%B0%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%85-%D9%88-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B4%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA نژاد، «غذاهای سالم و سنتی رو به فراموشی است»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref> تغییر سبک غذایی در شیراز، مراسم‌ها و جشن‌ها را نیز دچار تغییر کرده است، به‌طوری که در بسیاری از مراسم‌های عروسی در شیراز، غذاهای سنتی کمتر مورد توجه هستند.<ref>[https://elhamkaydi.com/%D8%BA%D8%B0%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B9%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2%DB%8C/ . کایدی، «غذاهای عروسی شیرازی»، وب‌سایت تشریفات الهام کایدی.]</ref> کم‌رنگ شدن غذاهای سنتی در سفرۀ غذایی و جشن‌های مردم شیراز سبب فراموشی تنوع غذاهای اصیل و سنتی شیراز می‌شود.<ref>[https://www.isna.ir/news/1400072820669/%D8%BA%D8%B0%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%85-%D9%88-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B4%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA نژاد، «غذاهای سالم و سنتی رو به فراموشی است»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref>

==کارکردها==

===فرهنگی===
شیراز از مقصدهای مهم گردشگری در ایران است. شرایط اقلیمی، جغرافیایی، آثار تاریخی و فرهنگی و تنوع غذایی شیراز سبب شده هر ساله مسافران زیادی برای بازدید و بهره‌مندی از این شرایط، به شیراز سفر کنند.<ref>[https://www.isna.ir/news/1403010703208/%D9%85%D8%B2%DB%8C%D8%AA-%D8%B1%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3-%D8%A8%D8%B1%D8%AE%D9%88%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D9%8 . «مزیت رقابتی استان فارس، برخورداری از مردم مهمان نواز است»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref> غذای محلی هر منطقه و قوم معرف محیط، زیستگاه، فرهنگ، آداب و رسوم و اقتصاد مردم آن منطقه است. در سال‌های اخیر گردشگری غذایی و آشنایی با فرهنگ غذایی مناطق مختلف، یکی از هدف‌های اصلی گردشگران شده است. گردشگران بسیاری در سفر به شیراز، مشتاق آشنایی با طعم و مزه غذاهای متنوع شیرازی هستند و غذا در این فرآیند، نقش میانجی را برای آشنایی گردشگران با اصالت فرهنگی شیراز ایفا می‌کند. این امر سبب تداوم و حفظ هویت و آداب و رسوم اقوام ایرانی ساکن در شیراز و مناطق همجوار آن می‌شود.<ref> [https://namnak.com/shiraz-traditional-food.p79693 . «غذای معروف شیرازی‌ها»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد.] </ref> همچنین تنوع غذایی، چاشنی‌ها، سالاد <ref> [https://namnak.com/shiraz-traditional-food.p79693 . «معرفی بهترین و پرطرفدارترین غذاهای محلی شیراز»، وب‌سایت نمناک.] </ref> و دسرهای سنتی شیرازی در سفره‌آرایی به کدبانوهای شیرازی و ایرانی کمک می‌کند.<ref> [https://www.imna.ir/news/737160/%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%BA%D8%B0%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%B4-%D8%B1%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D8%B9%D8%B7%D8%B1%D8%A2%DA%AF%DB%8C%D9%86 . «شیراز؛ شهر غذاهای خوش‌رنگ و عطرآگین»، خبرگزاری ایمنا.] </ref>

===اقتصادی===
بسیاری از غذاهای سنتی و محلی شیرازی معمولاً عاری از گوشت یا با استفادۀ محدود از گوشت، طبخ می‌شوند. استفادۀ کم از گوشت و وجود حبوبات، مرکبات و سبزی‌های کوهی در غذاهای شیرازی، سبب شده تهیۀ این غذاها با مواد اولیه ارزان‌قیمت با ارزش غذایی بالا، گزینۀ مناسبی برای قشر کم‌درآمد یا اشخاصی باشد که رژیم غذایی سبزیجات و فاقد پروتئین جانوری دارند. همچنین گردشگری غذایی، سبب سودآوری اقتصادی برای مردم شیراز می‌شود. طبخ غذاهای معروف شیرازی با تأسیس رستوران و آشپزخانه‌های غذای سنتی شیرازی به‌صورت شعبه‌های مختلف در سراسر کشور، سبب افزایش آشنایی و گرایش افراد به غذاهای اصیل و سنتی ایرانی و دوری آنها از غذاهای فست‌فودی و پرکالری شده و در اشتغال‌زایی و کسب درآمد برای افراد جامعه نقش اساسی دارد. از طرفی افزایش گردشگری غذایی در شیراز، در توسعۀ زیر ساخت‌های این شهر مانند حمل‌ونقل، هتل‌داری و رستوران‌داری اثرگذار است.<ref>[https://namnak.com/shiraz-traditional-food.p79693 . «غذای معروف شیرازی‌ها»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد.] </ref>

==پانویس==
{{پانویس}}
==منابع==
*«بهترین غذاهای شب عید در شهرهای مختلف»، وب‌سایت نمناک، تاریخ بازدید: 29 خرداد 1403ش.
*توکلی، نگین، «غذاهای نذری ماه محرم در شهرهای مختلف ایران»، وب‌سایت کجارو، تاریخ درج مطلب: 4 شهریور 1399ش.
*«شیراز؛ شهر غذاهای خوش‌رنگ و عطرآگین»، خبرگزاری ایمنا، تاریخ درج مطلب: 9 فروردین 1403ش.
*رضانژاد، زهره، «غذاهای سالم و سنتی رو به فراموشی است»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا، تاریخ درج مطلب: 28 مهر 1400ش.
*حکمت‌شعار، فاطمه، «غذاهای محلی شیراز | در کدام رستوران‌ شیراز غذای سنتی بخوریم؟»، وب‌سایت کجارو، تاریخ درج مطلب: 20 شهریور 1401ش.
*«غذای معروف شیرازی‌ها»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: 4 بهمن 1399ش.
*کایدی، الهام، «غذاهای عروسی شیرازی»، وب‌سایت تشریفات الهام کایدی، تاریخ درج مطلب: 14 اکتبر 2020م.
*کریمی، فاطمه، «غذاهای محلی شیرازی که جهانی شدند‌»، وب‌سایت لست سکند، تاریخ درج مطلب: 28 بهمن 1399ش.
*«مزیت رقابتی استان فارس، برخورداری از مردم مهمان نواز است»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا، تاریخ درج مطلب: 7 فروردین 1403ش.
*«معرفی بهترین و پرطرفدارترین غذاهای محلی شیراز»، وب‌سایت نمناک، تاریخ بازدید: 28 خرداد 1403ش.
*«مهمان‌نوازی؛ نماد اخلاق مردم شیراز در پذیرایی از مسافران نوروزی»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا، تاریخ درج مطلب: 24 فروردین 1403ش.
*«نگاهی به منظر شبانه و فرهنگ شب نشینی در ایام نوروز در شهر شیراز»، وب‌سایت لنداسکاپر، تاریخ بازدید: 28 خرداد 1403ش.

غذاهای شیرازی - تاریخچهٔ نسخه‌ها