لباس مردان ترکمن - تاریخچهٔ نسخه‌ها

حسین صبوری در ۲۳ فروردین ۱۴۰۵، ساعت ۱۲:۲۱

2026-04-12T12:21:22Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۳ فروردین ۱۴۰۵، ساعت ۱۵:۵۱
خط ۳:		خط ۳:
	\| زیرنویس تصویر =مردان ترکمن با لباس محلی ترکمنی		\| زیرنویس تصویر =مردان ترکمن با لباس محلی ترکمنی
	\| image_alt =		\| image_alt =
	\| فایل پادکست =		\| فایل پادکست =لباس مردان ترکمن.ogg
	\| حجم فایلپادکست =		\| حجم فایلپادکست =8/60
	\| تاریخ پادکست =		\| تاریخ پادکست =23-1-1405
	\| زیرنویس عنوان =		\| زیرنویس عنوان =

حسین صبوری در ۲۳ فروردین ۱۴۰۵، ساعت ۱۱:۱۶

2026-04-12T11:16:12Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۳ فروردین ۱۴۰۵، ساعت ۱۴:۴۶
خط ۱:		خط ۱:
	~~[[پرونده:~~لباس-مردان-ترکمن.jpg\|thumb\|مردان ترکمن با لباس محلی ترکمنی]]'''لباس مردان ترکمن؛''' تن‌پوش مردان ترکمن در استان‌های گلستان، خراسان شمالی و خراسان رضوی.		{{جعبه اطلاعات مفهوم
			\| تصویر =لباس-مردان-ترکمن.jpg\|thumb
			\| زیرنویس تصویر =مردان ترکمن با لباس محلی ترکمنی
			\| image_alt =
			\| فایل پادکست =
			\| حجم فایلپادکست =
			\| تاریخ پادکست =
			\| زیرنویس عنوان =

			\| عنوان اصلی =
			\| عنوان انگلیسی =
			\| عنوان عربی =
			\| عنوان علمی =
			\| شاخه علمی =
			\| نوع مفهوم =
			\| معنای اصطلاحی =
			\| حوزه کاربرد =
			\| گستره جغرافیایی =
			\| منشأ تاریخی =

			\| نخستین کاربرد =
			\| ریشه واژه =
			\| مرتبط با =
			\| اهمیت =
			\| مبدع =
			\| مروج =
			\| مقدس برای =
			\| مورد احترام =
			\| آثار مرتبط =
			}}
			'''لباس مردان ترکمن؛''' تن‌پوش مردان ترکمن در استان‌های گلستان، خراسان شمالی و خراسان رضوی.
	لباس‌های مردان ترکمن نماد هویت فرهنگی این قوم است. از پارچه‌های فاخر تا سوزن‌دوزی‌های رنگارنگ، هر جزئیاتی در طراحی این لباس‌ها بیانگر تاریخ و سنت‌های دیرینۀ ترکمن‌ها است. سرپوش‌ها و تن‌پوش‌ها با الهام از طبیعت و فرهنگ‌های مختلف آسیای مرکزی، جلوه‌ای از شکوه و زیبایی را به نمایش می‌گذارند. این لباس‌ها، به‌ویژه در مراسم‌های ویژه، بیانگر اصالت هستند و در دنیای مد و فرهنگ ترکمن‌ها جایگاه ویژه‌ای دارند.		لباس‌های مردان ترکمن نماد هویت فرهنگی این قوم است. از پارچه‌های فاخر تا سوزن‌دوزی‌های رنگارنگ، هر جزئیاتی در طراحی این لباس‌ها بیانگر تاریخ و سنت‌های دیرینۀ ترکمن‌ها است. سرپوش‌ها و تن‌پوش‌ها با الهام از طبیعت و فرهنگ‌های مختلف آسیای مرکزی، جلوه‌ای از شکوه و زیبایی را به نمایش می‌گذارند. این لباس‌ها، به‌ویژه در مراسم‌های ویژه، بیانگر اصالت هستند و در دنیای مد و فرهنگ ترکمن‌ها جایگاه ویژه‌ای دارند.

حمید گلزار در ۲۹ بهمن ۱۴۰۴، ساعت ۱۱:۵۱

2026-02-18T11:51:19Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۹ بهمن ۱۴۰۴، ساعت ۱۵:۲۱
خط ۱۶۲:		خط ۱۶۲:

	==منابع==		==منابع==
			{{آغاز منابع}}
	*«آق آش؛ جشن 63 سالگی ترکمن رو به فراموشی»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۹ مرداد ۱۳۸۸ش.		*«آق آش؛ جشن 63 سالگی ترکمن رو به فراموشی»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۹ مرداد ۱۳۸۸ش.
	*		*
خط ۱۹۸:		خط ۱۹۸:
	*		*
	*هاتفی، مهشید و دیگران، «بررسی مردم‌شناختی پوشاک قوم ترکمن و تغییرات آن در سه دهۀ گذشته»، فصلنامۀ مطالعات سیاسی-اجتماعی تاریخ و فرهنگ ایران، زمستان 1402ش.		*هاتفی، مهشید و دیگران، «بررسی مردم‌شناختی پوشاک قوم ترکمن و تغییرات آن در سه دهۀ گذشته»، فصلنامۀ مطالعات سیاسی-اجتماعی تاریخ و فرهنگ ایران، زمستان 1402ش.
			{{پایان منابع}}

Iranbot: حذف رده‌ها

2025-12-31T10:06:46Z

حذف رده‌ها

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۱۰ دی ۱۴۰۴، ساعت ۱۳:۳۶
خط ۱۹۸:		خط ۱۹۸:
	*		*
	*هاتفی، مهشید و دیگران، «بررسی مردم‌شناختی پوشاک قوم ترکمن و تغییرات آن در سه دهۀ گذشته»، فصلنامۀ مطالعات سیاسی-اجتماعی تاریخ و فرهنگ ایران، زمستان 1402ش.		*هاتفی، مهشید و دیگران، «بررسی مردم‌شناختی پوشاک قوم ترکمن و تغییرات آن در سه دهۀ گذشته»، فصلنامۀ مطالعات سیاسی-اجتماعی تاریخ و فرهنگ ایران، زمستان 1402ش.

	~~[[رده: ویکی‌رز]]~~
	~~[[رده: پوشاک اقوام]]~~
	~~[[رده: پوشاک بر پایه جنسیت]]~~
	~~[[رده: سرپوش‌ها]]~~
	~~[[رده: تاریخ پوشاک]]~~
	~~[[رده: هویت فرهنگی]]~~
	~~[[رده: خرده‌فرهنگ‌ها]]~~
	~~[[رده: طراحی لباس]]~~
	~~[[رده: فلسفه مد و پوشش]]~~

imported>علیرضا آزادوار: لینک داخلی دستار

2025-05-26T09:54:19Z

لینک داخلی دستار

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۵ خرداد ۱۴۰۴، ساعت ۱۳:۲۴
خط ۴۲:		خط ۴۲:
	نوعی سرپوش که از پشم گوسفند و شتر تهیه می‌شود و بین تمام اقوام ترکمن رواج دارد.<ref>[https://sanad.iau.ir/ar/Article/942401?FullText=FullText امیدی فروتقه و دیگران، «بررسی سرپوش مردان کرد کرمانج و ترکمن در شمال خراسان»، 1401ش، ص174.]</ref>		نوعی سرپوش که از پشم گوسفند و شتر تهیه می‌شود و بین تمام اقوام ترکمن رواج دارد.<ref>[https://sanad.iau.ir/ar/Article/942401?FullText=FullText امیدی فروتقه و دیگران، «بررسی سرپوش مردان کرد کرمانج و ترکمن در شمال خراسان»، 1401ش، ص174.]</ref>

	===دستار شیرشکری===		===[[دستار]] شیرشکری===

	مردان ترکمن گاهی از پارچۀ سفید با گل‌های نخودی‌رنگ استفاده می‌کنند و آن را شبیه عمامه روی سر می‌بندند.<ref> [https://melalepersian.com/fa/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%AA%D8%B1%DA%A9%D9%85%D9%86/ «لباس محلی مردم ترکمن»، وب‌سایت ملل‌پرشین.]</ref>		مردان ترکمن گاهی از پارچۀ سفید با گل‌های نخودی‌رنگ استفاده می‌کنند و آن را شبیه عمامه روی سر می‌بندند.<ref> [https://melalepersian.com/fa/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%AA%D8%B1%DA%A9%D9%85%D9%86/ «لباس محلی مردم ترکمن»، وب‌سایت ملل‌پرشین.]</ref>

حمید گلزار در ۷ اردیبهشت ۱۴۰۴، ساعت ۱۱:۱۵

2025-04-27T11:15:10Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۷ اردیبهشت ۱۴۰۴، ساعت ۱۴:۴۵
خط ۳۲:		خط ۳۲:

	===صَلِه===		===صَلِه===
	[[پرونده:جشن آقویون.mp4\|thumb\|جشن آق‌قویون]]ترکمن‌ها به احترام پیامبر اسلام که ۶۳ سال عمر کرد، برای افرادی که به این سن می‌رسند، جشن آق‌قویون یا آق‌آش برگزار می‌کنند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/918733/%D8%A2%D9%82-%D8%A2%D8%B4-%D8%AC%D8%B4%D9%86-63-%D8%B3%D8%A7%D9%84%DA%AF%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%DA%A9%D9%85%D9%86-%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B4%DB%8C «آق آش؛ جشن 63 سالگی ترکمن رو به فراموشی»، خبرگزاری مهر.]</ref> مردان ترکمن از این سن به بعد، به‌جای تلپک، عمامه‌ای سفید یا روشن به نام صله بر سر می‌گذارند که از راست به چپ پیچیده می‌شود.<ref>معطوفی، تاریخ فرهنگ و هنر ترکمان، 1383ش، ص2295.</ref>		[[پرونده:جشن آقویون.mp4\|thumb\|جشن آق‌قویون]]ترکمن‌ها به احترام پیامبر اسلام که ۶۳ سال عمر کرد، برای افرادی که به این سن می‌رسند، جشن آق‌قویون یا آق‌آش برگزار می‌کنند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/918733/%D8%A2%D9%82-%D8%A2%D8%B4-%D8%AC%D8%B4%D9%86-63-%D8%B3%D8%A7%D9%84%DA%AF%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%DA%A9%D9%85%D9%86-%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B4%DB%8C «آق آش؛ جشن 63 سالگی ترکمن رو به فراموشی»، خبرگزاری مهر.]</ref> مردان ترکمن از این سن به بعد، به‌جای تلپک، [[عمامه\|عمامه‌ای]] سفید یا روشن به نام صله بر سر می‌گذارند که از راست به چپ پیچیده می‌شود.<ref>معطوفی، تاریخ فرهنگ و هنر ترکمان، 1383ش، ص2295.</ref>

	===بوریک===		===بوریک===
خط ۵۴:		خط ۵۴:
	===دون===		===دون===

	دون، ردای بلند ترکمنی از جنس ابریشم است که بلندی آن تا زیر زانو می‌رسد. این تن‌پوش اگر از ابریشم قرمزرنگ دوخته شود به ‌آن «قیزیل‌دون» یا «قیرمیز‌دون» و اگر از ابریشم زرد، به‌صورت راه‌راه دوخته شود، به‌ آن «قارمادون» می‌گویند. یقۀ این لباس ساده و آستین‌های آن راسته است. مردان پس از پوشیدن ~~دون~~ کمربندی که گاه با نقره تزیین شده بود بر کمر می‌بندند که به ‌آن «قوشاق» یا «تورمه‌شال» گفته می‌شود.<ref>[https://golestan.mcth.ir/tourism/show.php?id=437 «لباس‌های مردان ترکمن»، وب‌سایت ادارۀ کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان گلستان.]</ref>		دون، ردای بلند ترکمنی از جنس ابریشم است که بلندی آن تا زیر زانو می‌رسد. این تن‌پوش اگر از ابریشم قرمزرنگ دوخته شود به ‌آن «قیزیل‌دون» یا «قیرمیز‌دون» و اگر از ابریشم زرد، به‌صورت راه‌راه دوخته شود، به‌ آن «قارمادون» می‌گویند. یقۀ این لباس ساده و آستین‌های آن راسته است. مردان پس از پوشیدن دون، کمربندی که گاه با نقره تزیین شده بود بر کمر می‌بندند که به ‌آن «قوشاق» یا «تورمه‌شال» گفته می‌شود.<ref>[https://golestan.mcth.ir/tourism/show.php?id=437 «لباس‌های مردان ترکمن»، وب‌سایت ادارۀ کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان گلستان.]</ref>

	===چاکمِن===		===چاکمِن===
خط ۶۸:		خط ۶۸:
	===کوینَک===		===کوینَک===

	~~کوینّک،~~ پیراهن ساده با آستین‌های بلند بوده که قسمت جلوی آن به‌جای دکمه، بندهایی تعبیه شده است. نوع دیگری از پیراهن مردان دارای یقۀ کج یا کناری است که روی یقۀ آن سوزن‌دوزی‌های مفصلی انجام می‌شود. آستین‌های این نوع پیراهن نیز مزین به گلدوزی است.<ref>[https://golestan.mcth.ir/tourism/show.php?id=437 «لباس‌های مردان ترکمن»، وب‌سایت ادارۀ کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان گلستان.]</ref>		کوینک، پیراهن ساده با آستین‌های بلند بوده که قسمت جلوی آن به‌جای دکمه، بندهایی تعبیه شده است. نوع دیگری از پیراهن مردان دارای یقۀ کج یا کناری است که روی یقۀ آن سوزن‌دوزی‌های مفصلی انجام می‌شود. آستین‌های این نوع پیراهن نیز مزین به گلدوزی است.<ref>[https://golestan.mcth.ir/tourism/show.php?id=437 «لباس‌های مردان ترکمن»، وب‌سایت ادارۀ کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان گلستان.]</ref>

	===پالتو===		===پالتو===
خط ۸۴:		خط ۸۴:
	===قبا===		===قبا===

	قبای مردان ترکمن، روپوشی راه‌راه، ساده و بدون یقه است که دامنی بلند دارد و در دو طرف آن چاک تعبیه شده است. این قبا در قسمت کمر گشاد بوده و اضافات آن به‌وسیلۀ کمربندی چرمی جمع می‌شود.<ref>[https://melalepersian.com/fa/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%AA%D8%B1%DA%A9%D9%85%D9%86/ «لباس محلی مردم ترکمن»، وب‌سایت ملل‌پرشین.]</ref>		قبای مردان ترکمن، روپوشی راه‌راه، ساده و بدون یقه است که دامنی بلند دارد و در دو طرف آن چاک تعبیه شده است. این [[قبا]] در قسمت کمر گشاد بوده و اضافات آن به‌وسیلۀ کمربندی چرمی جمع می‌شود.<ref>[https://melalepersian.com/fa/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%AA%D8%B1%DA%A9%D9%85%D9%86/ «لباس محلی مردم ترکمن»، وب‌سایت ملل‌پرشین.]</ref>

	===جولبار===		===جولبار===
خط ۹۲:		خط ۹۲:
	===بالاق===		===بالاق===

	بالاق نوعی شلوار با برش ساده است که برای مردان مسن از پارچه‌های سفید و برای جوان‌ترها از پارچه‌هایی ~~به‌رنگ~~ سبز و نیلی تهیه می‌شود.<ref>[https://melalepersian.com/fa/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%AA%D8%B1%DA%A9%D9%85%D9%86/ «لباس محلی مردم ترکمن»، وب‌سایت ملل‌پرشین.]</ref>		بالاق نوعی شلوار با برش ساده است که برای مردان مسن از پارچه‌های سفید و برای جوان‌ترها از پارچه‌هایی به‌ [[سبز (رنگ)\|رنگ سبز]] و نیلی تهیه می‌شود.<ref>[https://melalepersian.com/fa/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%AA%D8%B1%DA%A9%D9%85%D9%86/ «لباس محلی مردم ترکمن»، وب‌سایت ملل‌پرشین.]</ref>

	==انواع پای‌پوش مردان ترکمن==		==انواع پای‌پوش مردان ترکمن==
خط ۱۰۴:		خط ۱۰۴:
	===چاریق===		===چاریق===

	چاریق، پاپوشی است که از پوست گاو تهیه می‌شود و مخصوص پیاده‌روی چوپانان در صحرا و خاک نرم است.<ref>[https://www.isna.ir/news/99100100211/%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA%DA%AF%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D8%A8%D8%A7-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D9%82%D9%88%D9%85-%D8%AA%D8%B1%DA%A9%D9%85%D9%86-%D8%AE%D8%B1%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8C «روایتگری فرهنگ و تاریخ با پوشاک سنتی قوم ترکمن خراسان شمالی»، خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا).]</ref>		چاریق، [[پاپوش\|پاپوشی]] است که از پوست گاو تهیه می‌شود و مخصوص پیاده‌روی چوپانان در صحرا و خاک نرم است.<ref>[https://www.isna.ir/news/99100100211/%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA%DA%AF%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D8%A8%D8%A7-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D9%82%D9%88%D9%85-%D8%AA%D8%B1%DA%A9%D9%85%D9%86-%D8%AE%D8%B1%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8C «روایتگری فرهنگ و تاریخ با پوشاک سنتی قوم ترکمن خراسان شمالی»، خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا).]</ref>

	===دولاق===		===دولاق===

علیرضا محمددوست در ۲۱ فروردین ۱۴۰۴، ساعت ۰۵:۲۰

2025-04-10T05:20:02Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۱ فروردین ۱۴۰۴، ساعت ۰۸:۵۰
خط ۱:		خط ۱:
	~~'''لباس مردان ترکمن؛''' تن‌پوش مردان ترکمن در استان‌های گلستان، خراسان شمالی و خراسان رضوی.~~		[[پرونده:لباس-مردان-ترکمن.jpg\|thumb\|مردان ترکمن با لباس محلی ترکمنی]]'''لباس مردان ترکمن؛''' تن‌پوش مردان ترکمن در استان‌های گلستان، خراسان شمالی و خراسان رضوی.
	[[پرونده:لباس-مردان-ترکمن.jpg\|thumb\|مردان ترکمن با لباس محلی ترکمنی]]
	لباس‌های مردان ترکمن نماد هویت فرهنگی این قوم است. از پارچه‌های فاخر تا سوزن‌دوزی‌های رنگارنگ، هر جزئیاتی در طراحی این لباس‌ها بیانگر تاریخ و سنت‌های دیرینۀ ترکمن‌ها است. سرپوش‌ها و تن‌پوش‌ها با الهام از طبیعت و فرهنگ‌های مختلف آسیای مرکزی، جلوه‌ای از شکوه و زیبایی را به نمایش می‌گذارند. این لباس‌ها، به‌ویژه در مراسم‌های ویژه، بیانگر اصالت هستند و در دنیای مد و فرهنگ ترکمن‌ها جایگاه ویژه‌ای دارند.		لباس‌های مردان ترکمن نماد هویت فرهنگی این قوم است. از پارچه‌های فاخر تا سوزن‌دوزی‌های رنگارنگ، هر جزئیاتی در طراحی این لباس‌ها بیانگر تاریخ و سنت‌های دیرینۀ ترکمن‌ها است. سرپوش‌ها و تن‌پوش‌ها با الهام از طبیعت و فرهنگ‌های مختلف آسیای مرکزی، جلوه‌ای از شکوه و زیبایی را به نمایش می‌گذارند. این لباس‌ها، به‌ویژه در مراسم‌های ویژه، بیانگر اصالت هستند و در دنیای مد و فرهنگ ترکمن‌ها جایگاه ویژه‌ای دارند.

خط ۸:		خط ۷:

	==ویژگی‌های لباس مردان ترکمن==		==ویژگی‌های لباس مردان ترکمن==
	[[پرونده:لباس-مردان-ترکمن۱.jpg\|thumb\|سردار آزمون، بازیکن تیم ملی فوتبال با لباس ترکمن]]		[[پرونده:لباس-مردان-ترکمن۱.jpg\|thumb\|سردار آزمون، بازیکن تیم ملی فوتبال با لباس ترکمن در جشن قهرمانی زنیت سنت‌پترزبورگ]]
	پوشاک مردان ترکمن قدمتی طولانی در فرهنگ و تمدن این قوم دارد.<ref>[https://turkmanshal.ir/Blog/Single?id=5 «لباس سنتی و محلی ترکمنی مردان»، وب‌سایت ترکمنشال.]</ref> در لباس ترکمنی، عناصر سنتی جایگاه ویژه‌ای دارند و کیفیت بالای پارچه‌ها و دوخت، آن‌ها را ماندگار کرده است. نقش و دوخت لباس مردان ترکمن با دقت انجام می‌شود تولید این پوشاک زمان زیادی می‌طلبد. طراحی خلاقانه در کنار رنگ‌های خاص، جلوه‌ای ویژه به لباس مردان ترکمن بخشیده و سوزن‌دوزی‌های متنوع نیز از دیگر زیبایی‌های آن است. با این حال، این لباس‌ها برای نسل جدید نیز متناسب‌سازی شده‌اند تا همچنان مورد استفاده باشند.<ref>[https://journalspsich.com/index.php/journalspsich/article/view/207 هاتفی و دیگران، «بررسی مردم‌شناختی پوشاک قوم ترکمن و تغییرات آن در سه دهۀ گذشته»، 1402ش، ص511 و 512 .]</ref>		پوشاک مردان ترکمن قدمتی طولانی در فرهنگ و تمدن این قوم دارد.<ref>[https://turkmanshal.ir/Blog/Single?id=5 «لباس سنتی و محلی ترکمنی مردان»، وب‌سایت ترکمنشال.]</ref> در لباس ترکمنی، عناصر سنتی جایگاه ویژه‌ای دارند و کیفیت بالای پارچه‌ها و دوخت، آن‌ها را ماندگار کرده است. نقش و دوخت لباس مردان ترکمن با دقت انجام می‌شود تولید این پوشاک زمان زیادی می‌طلبد. طراحی خلاقانه در کنار رنگ‌های خاص، جلوه‌ای ویژه به لباس مردان ترکمن بخشیده و سوزن‌دوزی‌های متنوع نیز از دیگر زیبایی‌های آن است. با این حال، این لباس‌ها برای نسل جدید نیز متناسب‌سازی شده‌اند تا همچنان مورد استفاده باشند.<ref>[https://journalspsich.com/index.php/journalspsich/article/view/207 هاتفی و دیگران، «بررسی مردم‌شناختی پوشاک قوم ترکمن و تغییرات آن در سه دهۀ گذشته»، 1402ش، ص511 و 512 .]</ref>

خط ۱۶:		خط ۱۵:

	==عناصر پوشاک مردان ترکمن==		==عناصر پوشاک مردان ترکمن==
	~~[[پرونده:لباس-مردان-ترکمن2.jpg\|thumb\|کلاه تِلپک]]~~
	پوشاک محلی ترکمن‌ها نماد هویت آن‌ها است. این لباس ویژگی خاصی دارد که در فرم و محتوای آن مشهود است و آن ترکیب اجزای مختلف است. پوشاک ترکمن از عناصری مانند سربند، رویه، زیره و پابند تشکیل شده که در کمتر لباسی چنین اجزایی وجود دارد.<ref> [https://journalspsich.com/index.php/journalspsich/article/view/207 هاتفی و دیگران، «بررسی مردم‌شناختی پوشاک قوم ترکمن و تغییرات آن در سه دهۀ گذشته»، 1402ش، ص 512 .]</ref>		پوشاک محلی ترکمن‌ها نماد هویت آن‌ها است. این لباس ویژگی خاصی دارد که در فرم و محتوای آن مشهود است و آن ترکیب اجزای مختلف است. پوشاک ترکمن از عناصری مانند سربند، رویه، زیره و پابند تشکیل شده که در کمتر لباسی چنین اجزایی وجود دارد.<ref> [https://journalspsich.com/index.php/journalspsich/article/view/207 هاتفی و دیگران، «بررسی مردم‌شناختی پوشاک قوم ترکمن و تغییرات آن در سه دهۀ گذشته»، 1402ش، ص 512 .]</ref>

خط ۲۴:		خط ۲۲:

	===تِلپک===		===تِلپک===
	[[پرونده:~~جشن آقویون~~.~~mp4~~\|thumb\|~~متن تستی~~]]		[[پرونده:لباس-مردان-ترکمن2.jpg\|thumb\|کلاه تِلپک]]
	تِلپَک، نوعی کلاه است که از پوست بره با رنگ‌های سفید، شیری، سیاه و قهوه‌ای تهیه می‌شده و بهترین نوع پوست آن از نژاد قره‌گل است. طایفۀ یموت رنگ سیاه آن و طایفۀ تکه‌ها نوع سفید آن را بر سر می‌گذارند.<ref>معطوفی، تاریخ فرهنگ و هنر ترکمان، 1383ش، ص2294.</ref>		تِلپَک، نوعی کلاه است که از پوست بره با رنگ‌های سفید، شیری، سیاه و قهوه‌ای تهیه می‌شده و بهترین نوع پوست آن از نژاد قره‌گل است. طایفۀ یموت رنگ سیاه آن و طایفۀ تکه‌ها نوع سفید آن را بر سر می‌گذارند.<ref>معطوفی، تاریخ فرهنگ و هنر ترکمان، 1383ش، ص2294.</ref>

خط ۳۴:		خط ۳۲:

	===صَلِه===		===صَلِه===
			[[پرونده:جشن آقویون.mp4\|thumb\|جشن آق‌قویون]]ترکمن‌ها به احترام پیامبر اسلام که ۶۳ سال عمر کرد، برای افرادی که به این سن می‌رسند، جشن آق‌قویون یا آق‌آش برگزار می‌کنند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/918733/%D8%A2%D9%82-%D8%A2%D8%B4-%D8%AC%D8%B4%D9%86-63-%D8%B3%D8%A7%D9%84%DA%AF%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%DA%A9%D9%85%D9%86-%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B4%DB%8C «آق آش؛ جشن 63 سالگی ترکمن رو به فراموشی»، خبرگزاری مهر.]</ref> مردان ترکمن از این سن به بعد، به‌جای تلپک، عمامه‌ای سفید یا روشن به نام صله بر سر می‌گذارند که از راست به چپ پیچیده می‌شود.<ref>معطوفی، تاریخ فرهنگ و هنر ترکمان، 1383ش، ص2295.</ref>
	ترکمن‌ها به احترام پیامبر اسلام که ۶۳ سال عمر کرد، برای افرادی که به این سن می‌رسند، جشن آق‌قویون یا آق‌آش برگزار می‌کنند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/918733/%D8%A2%D9%82-%D8%A2%D8%B4-%D8%AC%D8%B4%D9%86-63-%D8%B3%D8%A7%D9%84%DA%AF%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%DA%A9%D9%85%D9%86-%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B4%DB%8C «آق آش؛ جشن 63 سالگی ترکمن رو به فراموشی»، خبرگزاری مهر.]</ref> مردان ترکمن از این سن به بعد، به‌جای تلپک، عمامه‌ای سفید یا روشن به نام صله بر سر می‌گذارند که از راست به چپ پیچیده می‌شود.<ref>معطوفی، تاریخ فرهنگ و هنر ترکمان، 1383ش، ص2295.</ref>

	===بوریک===		===بوریک===

علیرضا محمددوست در ۲۱ فروردین ۱۴۰۴، ساعت ۰۵:۱۰

2025-04-10T05:10:37Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۱ فروردین ۱۴۰۴، ساعت ۰۸:۴۰
خط ۱:		خط ۱:
	'''لباس مردان ترکمن؛''' تن‌پوش مردان ترکمن در استان‌های گلستان، خراسان شمالی و خراسان رضوی.		'''لباس مردان ترکمن؛''' تن‌پوش مردان ترکمن در استان‌های گلستان، خراسان شمالی و خراسان رضوی.
			[[پرونده:لباس-مردان-ترکمن.jpg\|thumb\|مردان ترکمن با لباس محلی ترکمنی]]
	لباس‌های مردان ترکمن نماد هویت فرهنگی این قوم است. از پارچه‌های فاخر تا سوزن‌دوزی‌های رنگارنگ، هر جزئیاتی در طراحی این لباس‌ها بیانگر تاریخ و سنت‌های دیرینۀ ترکمن‌ها است. سرپوش‌ها و تن‌پوش‌ها با الهام از طبیعت و فرهنگ‌های مختلف آسیای مرکزی، جلوه‌ای از شکوه و زیبایی را به نمایش می‌گذارند. این لباس‌ها، به‌ویژه در مراسم‌های ویژه، بیانگر اصالت هستند و در دنیای مد و فرهنگ ترکمن‌ها جایگاه ویژه‌ای دارند.		لباس‌های مردان ترکمن نماد هویت فرهنگی این قوم است. از پارچه‌های فاخر تا سوزن‌دوزی‌های رنگارنگ، هر جزئیاتی در طراحی این لباس‌ها بیانگر تاریخ و سنت‌های دیرینۀ ترکمن‌ها است. سرپوش‌ها و تن‌پوش‌ها با الهام از طبیعت و فرهنگ‌های مختلف آسیای مرکزی، جلوه‌ای از شکوه و زیبایی را به نمایش می‌گذارند. این لباس‌ها، به‌ویژه در مراسم‌های ویژه، بیانگر اصالت هستند و در دنیای مد و فرهنگ ترکمن‌ها جایگاه ویژه‌ای دارند.

خط ۸:		خط ۸:

	==ویژگی‌های لباس مردان ترکمن==		==ویژگی‌های لباس مردان ترکمن==
			[[پرونده:لباس-مردان-ترکمن۱.jpg\|thumb\|سردار آزمون، بازیکن تیم ملی فوتبال با لباس ترکمن]]
	پوشاک مردان ترکمن قدمتی طولانی در فرهنگ و تمدن این قوم دارد.<ref>[https://turkmanshal.ir/Blog/Single?id=5 «لباس سنتی و محلی ترکمنی مردان»، وب‌سایت ترکمنشال.]</ref> در لباس ترکمنی، عناصر سنتی جایگاه ویژه‌ای دارند و کیفیت بالای پارچه‌ها و دوخت، آن‌ها را ماندگار کرده است. نقش و دوخت لباس مردان ترکمن با دقت انجام می‌شود تولید این پوشاک زمان زیادی می‌طلبد. طراحی خلاقانه در کنار رنگ‌های خاص، جلوه‌ای ویژه به لباس مردان ترکمن بخشیده و سوزن‌دوزی‌های متنوع نیز از دیگر زیبایی‌های آن است. با این حال، این لباس‌ها برای نسل جدید نیز متناسب‌سازی شده‌اند تا همچنان مورد استفاده باشند.<ref>[https://journalspsich.com/index.php/journalspsich/article/view/207 هاتفی و دیگران، «بررسی مردم‌شناختی پوشاک قوم ترکمن و تغییرات آن در سه دهۀ گذشته»، 1402ش، ص511 و 512 .]</ref>		پوشاک مردان ترکمن قدمتی طولانی در فرهنگ و تمدن این قوم دارد.<ref>[https://turkmanshal.ir/Blog/Single?id=5 «لباس سنتی و محلی ترکمنی مردان»، وب‌سایت ترکمنشال.]</ref> در لباس ترکمنی، عناصر سنتی جایگاه ویژه‌ای دارند و کیفیت بالای پارچه‌ها و دوخت، آن‌ها را ماندگار کرده است. نقش و دوخت لباس مردان ترکمن با دقت انجام می‌شود تولید این پوشاک زمان زیادی می‌طلبد. طراحی خلاقانه در کنار رنگ‌های خاص، جلوه‌ای ویژه به لباس مردان ترکمن بخشیده و سوزن‌دوزی‌های متنوع نیز از دیگر زیبایی‌های آن است. با این حال، این لباس‌ها برای نسل جدید نیز متناسب‌سازی شده‌اند تا همچنان مورد استفاده باشند.<ref>[https://journalspsich.com/index.php/journalspsich/article/view/207 هاتفی و دیگران، «بررسی مردم‌شناختی پوشاک قوم ترکمن و تغییرات آن در سه دهۀ گذشته»، 1402ش، ص511 و 512 .]</ref>

خط ۱۶:		خط ۱۶:

	==عناصر پوشاک مردان ترکمن==		==عناصر پوشاک مردان ترکمن==
			[[پرونده:لباس-مردان-ترکمن2.jpg\|thumb\|کلاه تِلپک]]
	پوشاک محلی ترکمن‌ها نماد هویت آن‌ها است. این لباس ویژگی خاصی دارد که در فرم و محتوای آن مشهود است و آن ترکیب اجزای مختلف است. پوشاک ترکمن از عناصری مانند سربند، رویه، زیره و پابند تشکیل شده که در کمتر لباسی چنین اجزایی وجود دارد.<ref> [https://journalspsich.com/index.php/journalspsich/article/view/207 هاتفی و دیگران، «بررسی مردم‌شناختی پوشاک قوم ترکمن و تغییرات آن در سه دهۀ گذشته»، 1402ش، ص 512 .]</ref>		پوشاک محلی ترکمن‌ها نماد هویت آن‌ها است. این لباس ویژگی خاصی دارد که در فرم و محتوای آن مشهود است و آن ترکیب اجزای مختلف است. پوشاک ترکمن از عناصری مانند سربند، رویه، زیره و پابند تشکیل شده که در کمتر لباسی چنین اجزایی وجود دارد.<ref> [https://journalspsich.com/index.php/journalspsich/article/view/207 هاتفی و دیگران، «بررسی مردم‌شناختی پوشاک قوم ترکمن و تغییرات آن در سه دهۀ گذشته»، 1402ش، ص 512 .]</ref>

خط ۲۴:		خط ۲۴:

	===تِلپک===		===تِلپک===
			[[پرونده:جشن آقویون.mp4\|thumb\|متن تستی]]
	تِلپَک، نوعی کلاه است که از پوست بره با رنگ‌های سفید، شیری، سیاه و قهوه‌ای تهیه می‌شده و بهترین نوع پوست آن از نژاد قره‌گل است. طایفۀ یموت رنگ سیاه آن و طایفۀ تکه‌ها نوع سفید آن را بر سر می‌گذارند.<ref>معطوفی، تاریخ فرهنگ و هنر ترکمان، 1383ش، ص2294.</ref>		تِلپَک، نوعی کلاه است که از پوست بره با رنگ‌های سفید، شیری، سیاه و قهوه‌ای تهیه می‌شده و بهترین نوع پوست آن از نژاد قره‌گل است. طایفۀ یموت رنگ سیاه آن و طایفۀ تکه‌ها نوع سفید آن را بر سر می‌گذارند.<ref>معطوفی، تاریخ فرهنگ و هنر ترکمان، 1383ش، ص2294.</ref>

حمید گلزار: /* منابع */

2025-04-06T08:12:06Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۱۷ فروردین ۱۴۰۴، ساعت ۱۱:۴۲
خط ۲۰۳:		خط ۲۰۳:

	[[رده: ویکی‌رز]]		[[رده: ویکی‌رز]]
			[[رده: پوشاک اقوام]]
			[[رده: پوشاک بر پایه جنسیت]]
			[[رده: سرپوش‌ها]]
			[[رده: تاریخ پوشاک]]
			[[رده: هویت فرهنگی]]
			[[رده: خرده‌فرهنگ‌ها]]
			[[رده: طراحی لباس]]
			[[رده: فلسفه مد و پوشش]]

الهه سادات میرترابی در ۱۳ فروردین ۱۴۰۴، ساعت ۱۲:۵۷

2025-04-02T12:57:16Z

نمایش تغییرات