لباس مردمان آذربایجان شرقی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

حسین صبوری در ۲۷ فروردین ۱۴۰۵، ساعت ۰۹:۱۰

2026-04-16T09:10:03Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۷ فروردین ۱۴۰۵، ساعت ۱۲:۴۰
خط ۳:		خط ۳:
	\| زیرنویس تصویر =زن و مرد آذری با لباس محلی		\| زیرنویس تصویر =زن و مرد آذری با لباس محلی
	\| image_alt =زن و مرد آذری با لباس محلی		\| image_alt =زن و مرد آذری با لباس محلی
	\| فایل پادکست =		\| فایل پادکست =لباس مردمان آذربایجان شرقی.ogg
	\| حجم فایلپادکست =		\| حجم فایلپادکست =9/19
	\| تاریخ پادکست =		\| تاریخ پادکست =27-1-1405
	\| زیرنویس عنوان =		\| زیرنویس عنوان =

حسین صبوری در ۲۴ فروردین ۱۴۰۵، ساعت ۰۳:۰۱

2026-04-13T03:01:41Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۴ فروردین ۱۴۰۵، ساعت ۰۶:۳۱
خط ۱:		خط ۱:
	{{جعبه اطلاعات مفهوم		{{جعبه اطلاعات مفهوم
	\| تصویر =		\| تصویر =لباس مردمان آذربایجان شرقی4.jpg\|alt
	\| زیرنویس تصویر =		\| زیرنویس تصویر =زن و مرد آذری با لباس محلی
	\| image_alt =		\| image_alt =زن و مرد آذری با لباس محلی
	\| فایل پادکست =		\| فایل پادکست =
	\| حجم فایلپادکست =		\| حجم فایلپادکست =
خط ۲۹:		خط ۲۹:
	\| آثار مرتبط =		\| آثار مرتبط =
	}}		}}
	~~[[پرونده:لباس مردمان آذربایجان شرقی4.jpg\|alt=زن و مرد آذری با لباس محلی\|بندانگشتی\|زن و مرد آذری با لباس محلی]]~~
	{{درشت\|'''لباس مردمان آذربایجان شرقی:'''}} پوشش زنان و مردان در استان آذربایجان شرقی.		{{درشت\|'''لباس مردمان آذربایجان شرقی:'''}} پوشش زنان و مردان در استان آذربایجان شرقی.

حسین صبوری در ۲۴ فروردین ۱۴۰۵، ساعت ۰۳:۰۰

2026-04-13T03:00:01Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۴ فروردین ۱۴۰۵، ساعت ۰۶:۳۰
خط ۱:		خط ۱:
			{{جعبه اطلاعات مفهوم
			\| تصویر =
			\| زیرنویس تصویر =
			\| image_alt =
			\| فایل پادکست =
			\| حجم فایلپادکست =
			\| تاریخ پادکست =
			\| زیرنویس عنوان =

			\| عنوان اصلی =
			\| عنوان انگلیسی =
			\| عنوان عربی =
			\| عنوان علمی =
			\| شاخه علمی =
			\| نوع مفهوم =
			\| معنای اصطلاحی =
			\| حوزه کاربرد =
			\| گستره جغرافیایی =
			\| منشأ تاریخی =

			\| نخستین کاربرد =
			\| ریشه واژه =
			\| مرتبط با =
			\| اهمیت =
			\| مبدع =
			\| مروج =
			\| مقدس برای =
			\| مورد احترام =
			\| آثار مرتبط =
			}}
	[[پرونده:لباس مردمان آذربایجان شرقی4.jpg\|alt=زن و مرد آذری با لباس محلی\|بندانگشتی\|زن و مرد آذری با لباس محلی]]		[[پرونده:لباس مردمان آذربایجان شرقی4.jpg\|alt=زن و مرد آذری با لباس محلی\|بندانگشتی\|زن و مرد آذری با لباس محلی]]
	{{درشت\|'''لباس مردمان آذربایجان شرقی:'''}} پوشش زنان و مردان در استان آذربایجان شرقی.		{{درشت\|'''لباس مردمان آذربایجان شرقی:'''}} پوشش زنان و مردان در استان آذربایجان شرقی.

حمید فاضل: ابرابزار

2026-02-26T03:24:09Z

ابرابزار

نمایش تغییرات

علیرضا محمددوست در ۳۰ بهمن ۱۴۰۴، ساعت ۱۳:۱۶

2026-02-19T13:16:04Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۳۰ بهمن ۱۴۰۴، ساعت ۱۶:۴۶
خط ۳۰:		خط ۳۰:
	==ویژگی‌های پوشاک مردم آذربایجان شرقی==		==ویژگی‌های پوشاک مردم آذربایجان شرقی==
	ویژگی‌های پوشاک مردم آذربایجان شرقی عبارتند از:		ویژگی‌های پوشاک مردم آذربایجان شرقی عبارتند از:
	===تنوع فرهنگی و نمادهای پوشش===		===تنوع فرهنگی و نمادهای پوشش===
			[[پرونده:لباس مردمان آذربایجان شرقی۱.png\|جایگزین=دختران آذری با پوشش محلی «کوردو» که با سکه‌ تزئین شده است.\|بندانگشتی\|دختران آذری با پوشش محلی «کوردو» که با سکه‌ تزئین شده است.]]
	پوشش مردم آذربایجان شرقی به‌ویژه زنان ترک آذربایجان، نماد فرهنگ و تاریخ جامعه آن‌ها است. این پوشش‌ها علاوه‌ بر زیبایی، بیانگر ویژگی‌های قومی، هنری و اجتماعی نیز هستند. در گذشته، لباس‌ها با تزئیناتی چون منجوق‌های رنگارنگ، گلابتون، حاشیه‌دوزی و دوخت سکه آراسته می‌شدند. این تزئینات تنها جنبه زیبایی نداشتند، بلکه به‌عنوان نمادی از وضعیت تأهل و سن افراد نیز به کار می‌رفتند.		پوشش مردم آذربایجان شرقی به‌ویژه زنان ترک آذربایجان، نماد فرهنگ و تاریخ جامعه آن‌ها است. این پوشش‌ها علاوه‌ بر زیبایی، بیانگر ویژگی‌های قومی، هنری و اجتماعی نیز هستند. در گذشته، لباس‌ها با تزئیناتی چون منجوق‌های رنگارنگ، گلابتون، حاشیه‌دوزی و دوخت سکه آراسته می‌شدند. این تزئینات تنها جنبه زیبایی نداشتند، بلکه به‌عنوان نمادی از وضعیت تأهل و سن افراد نیز به کار می‌رفتند.
	===مواد و پارچه‌های مورد استفاده===		===مواد و پارچه‌های مورد استفاده===
خط ۸۲:		خط ۸۳:
	===کُلَجه===		===کُلَجه===
	لباسی زنانه و جلوباز با آستین‌های بلند که در قسمت کمر با چین‌هایی مزین شده است. جنس کلجه معمولاً از مخمل است و روی آن را با نقوشی سوزن‌دوزی می‌کنند. قد کلجه تا بالای زانواست.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیت‌های پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص67.]</ref>		لباسی زنانه و جلوباز با آستین‌های بلند که در قسمت کمر با چین‌هایی مزین شده است. جنس کلجه معمولاً از مخمل است و روی آن را با نقوشی سوزن‌دوزی می‌کنند. قد کلجه تا بالای زانواست.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیت‌های پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص67.]</ref>
	==انواع سرپوش‌های زنان==		==انواع سرپوش‌های زنان==
			[[پرونده:لباس مردمان آذربایجان شرقی.png\|جایگزین=زنان آذربایجانی با سربند چالماشامافی\|بندانگشتی\|زنان آذربایجانی با سربند چالماشامافی]]
	از متداول‌ترین سرپوش‌های زنان ترک آذربایجان شرقی می‌توان به عرقچین، روسری کلاغه‌ای، شال و [[چارقد]]، چالماشامافی (نوعی سربند)، آلاچارشاپ (چادر رنگی)، چپی (روسری)، چادرا (چادر) و اوربند (روبند) اشاره کرد.<ref>[https://www.irna.ir/news/82197479/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C-%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D9%81%D8%B1%D8 «لباس‌های محلی آذربایجان شرقی، زیبای رو به فراموشی»، خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا).]</ref>		از متداول‌ترین سرپوش‌های زنان ترک آذربایجان شرقی می‌توان به عرقچین، روسری کلاغه‌ای، شال و [[چارقد]]، چالماشامافی (نوعی سربند)، آلاچارشاپ (چادر رنگی)، چپی (روسری)، چادرا (چادر) و اوربند (روبند) اشاره کرد.<ref>[https://www.irna.ir/news/82197479/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C-%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D9%81%D8%B1%D8 «لباس‌های محلی آذربایجان شرقی، زیبای رو به فراموشی»، خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا).]</ref>
	[[چارقد]] نوعی روسری چهارگوش بزرگ است که زنان عشایر و روستایی از آن استفاده می‌کنند. این روسری دارای طرح‌ها و رنگ‌های متنوعی است و به هنگام سر کردن، آن را از قطر تا می‌کنند و طوری روی سر قرار می‌دهند که سمت راست آن کوتاه‌تر باشد. سپس سمت چپ روسری را روی شانه راست برده و دور سر می‌پیچند.<ref> [https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیت‌های پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص68.]</ref>		[[چارقد]] نوعی روسری چهارگوش بزرگ است که زنان عشایر و روستایی از آن استفاده می‌کنند. این روسری دارای طرح‌ها و رنگ‌های متنوعی است و به هنگام سر کردن، آن را از قطر تا می‌کنند و طوری روی سر قرار می‌دهند که سمت راست آن کوتاه‌تر باشد. سپس سمت چپ روسری را روی شانه راست برده و دور سر می‌پیچند.<ref> [https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیت‌های پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص68.]</ref>

علیرضا محمددوست در ۳۰ بهمن ۱۴۰۴، ساعت ۱۳:۱۴

2026-02-19T13:14:18Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۳۰ بهمن ۱۴۰۴، ساعت ۱۶:۴۴
خط ۱:		خط ۱:
	[[پرونده:لباس مردمان آذربایجان شرقی4.jpg\|~~جایگزین~~=~~عروس~~ و ~~داماد تبریزی~~\|بندانگشتی\|~~عروس~~ و ~~داماد تبریزی~~ با لباس ~~زیبای سنتی~~]]		[[پرونده:لباس مردمان آذربایجان شرقی4.jpg\|alt=زن و مرد آذری با لباس محلی\|بندانگشتی\|زن و مرد آذری با لباس محلی]]
	<big>'''لباس مردمان آذربایجان شرقی:'''</big> پوشش زنان و مردان در استان آذربایجان شرقی.		<big>'''لباس مردمان آذربایجان شرقی:'''</big> پوشش زنان و مردان در استان آذربایجان شرقی.

خط ۱۶:		خط ۱۶:
	در دوره‌های صفویه و ایلخانی، آذربایجان پایتخت ایران بود که این امر باعث شکوفایی صنایع و هنرها در این منطقه شد. از طرفی هم به‌دلیل قرارگرفتن آذربایجان در مسیر جادۀ ابریشم، بر غنای فرهنگی این شهر افزوده شد. بافت پارچه‌های ابریشمی و زری از دیرباز در این منطقه رایج بود؛ به‌طوری‌که عصر طلایی و درخشان بافندگی به دوره صفویه تعلق دارد. در موزۀ آستان قدس رضوی و موزه هنرهای تزیینی اصفهان، نمونه‌هایی از پارچه‌های حریر ساده، ابریشم زربفت و مخمل ابریشمی دیده می‌شود. در آذربایجان شرقی، ابریشم به وفور یافت می‌شد که این امر به ظرافت پوشاک این منطقه می‌افزود. آذربایجان به‌دلیل تولید انبوه پارچه و نیز رونق دادوستد به پارچه‌های بومی نیز دسترسی داشت و آن‌ها را به سایر مناطق ارسال می‌کرد. این امر سبب تنوع در لباس‌ها شد. صنعت پارچه‌بافی در برخی مناطق مانند اسکو و اسکندان هنوز نیز به شکل محدود ادامه دارد و در گذشته، شهرهایی مانند مراغه نیز از مراکز مهم پارچه‌بافی به شمار می‌رفتند. این پیشینه غنی نساجی، نقش مؤثری در تنوع و زیبایی پوشاک سنتی آذربایجان داشته است.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیت‌های پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعه موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص73 و 74.]</ref>		در دوره‌های صفویه و ایلخانی، آذربایجان پایتخت ایران بود که این امر باعث شکوفایی صنایع و هنرها در این منطقه شد. از طرفی هم به‌دلیل قرارگرفتن آذربایجان در مسیر جادۀ ابریشم، بر غنای فرهنگی این شهر افزوده شد. بافت پارچه‌های ابریشمی و زری از دیرباز در این منطقه رایج بود؛ به‌طوری‌که عصر طلایی و درخشان بافندگی به دوره صفویه تعلق دارد. در موزۀ آستان قدس رضوی و موزه هنرهای تزیینی اصفهان، نمونه‌هایی از پارچه‌های حریر ساده، ابریشم زربفت و مخمل ابریشمی دیده می‌شود. در آذربایجان شرقی، ابریشم به وفور یافت می‌شد که این امر به ظرافت پوشاک این منطقه می‌افزود. آذربایجان به‌دلیل تولید انبوه پارچه و نیز رونق دادوستد به پارچه‌های بومی نیز دسترسی داشت و آن‌ها را به سایر مناطق ارسال می‌کرد. این امر سبب تنوع در لباس‌ها شد. صنعت پارچه‌بافی در برخی مناطق مانند اسکو و اسکندان هنوز نیز به شکل محدود ادامه دارد و در گذشته، شهرهایی مانند مراغه نیز از مراکز مهم پارچه‌بافی به شمار می‌رفتند. این پیشینه غنی نساجی، نقش مؤثری در تنوع و زیبایی پوشاک سنتی آذربایجان داشته است.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیت‌های پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعه موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص73 و 74.]</ref>

	===وضعیت آب و هوا===		===وضعیت آب و هوا===
			[[پرونده:لباس مردمان آذربایجان شرقی.jpg\|جایگزین=عاشیق‌های آذری با کلاه پاپاق\|بندانگشتی\|عاشیق‌های آذری با کلاه پاپاق]]
	استان آذربایجان شرقی، واقع در شمال غربی ایران، از مناطق سردسیر کشور محسوب می‌شود. زمستان‌های طولانی و بسیار سرد و تابستان‌های خنک این منطقه، پوشیدن لباس‌های متعدد در تمام فصل‌ها را ضروری کرده است. برای محافظت در برابر سرما، از پشم، پوست، انواع خز و لباس‌های آستردار استفاده می‌شود. همچنین در تابستان، زنان عشایر جلیقه‌های آستردار می‌پوشند و زنان روستایی چادر را به کمر می‌بندند.		استان آذربایجان شرقی، واقع در شمال غربی ایران، از مناطق سردسیر کشور محسوب می‌شود. زمستان‌های طولانی و بسیار سرد و تابستان‌های خنک این منطقه، پوشیدن لباس‌های متعدد در تمام فصل‌ها را ضروری کرده است. برای محافظت در برابر سرما، از پشم، پوست، انواع خز و لباس‌های آستردار استفاده می‌شود. همچنین در تابستان، زنان عشایر جلیقه‌های آستردار می‌پوشند و زنان روستایی چادر را به کمر می‌بندند.
	کلاه معروف این منطقه به «پاپاق» یا «پاپاخ» مشهور است. این کلاه پشمی و کرک‌دار است و امروزه نیز در فصل زمستان استفاده می‌شود کلاه پاپاق یکی از قطعات لباس عاشیق‌های آذربایجان است.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیت‌های پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص71.]</ref>		کلاه معروف این منطقه به «پاپاق» یا «پاپاخ» مشهور است. این کلاه پشمی و کرک‌دار است و امروزه نیز در فصل زمستان استفاده می‌شود کلاه پاپاق یکی از قطعات لباس عاشیق‌های آذربایجان است.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیت‌های پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص71.]</ref>
خط ۵۸:		خط ۵۹:

	==لباس زنان آذربایجان شرقی==		==لباس زنان آذربایجان شرقی==
	[[پرونده:لباس مردمان آذربایجان شرقی 2.jpeg\|جایگزین=لباس زنان آذربایجان شرقی\|بندانگشتی\|عکسی قدیمی از زن آذربایجانی با لباس سنتی]]
	لباس زنان این منطقه شامل پیراهن، جلیقه، یل و خود، جان‌کؤنیک، ترکونیکی، سرپوش و پاپوش است:		لباس زنان این منطقه شامل پیراهن، جلیقه، یل و خود، جان‌کؤنیک، ترکونیکی، سرپوش و پاپوش است:
	===پیراهن===		===پیراهن===
خط ۶۵:		خط ۶۵:
	===تومان===		===تومان===
	نوعی دامن پرچین که کمر آن با لیفه جمع می‌شود. قد تومان تا مچ پا است و جنس آن از انواع پارچه‌های ابریشمی و گلدار مخمل انتخاب می‌شود.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیت‌های پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص63.]</ref>		نوعی دامن پرچین که کمر آن با لیفه جمع می‌شود. قد تومان تا مچ پا است و جنس آن از انواع پارچه‌های ابریشمی و گلدار مخمل انتخاب می‌شود.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیت‌های پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص63.]</ref>
	===چَپکَن===		===چَپکَن===
			[[پرونده:چپکن.jpg\|جایگزین=نمونه‌ای از چپکن\|بندانگشتی\|نمونه‌ای از چپکن]]
	نوعی نیم‌تنۀ رویی از جنس ابریشم که معمولاً با آستر دوخته می‌شود و دو طرف آن روی هم قرار می‌گیرد. از سرشانه تا کمر این لباس چسبان و از کمر به پایین کمی گشاد است. چپکن دارای دو نوع آستین‌دار و بدون آستین است و در برخی از آن‌ها نیز، آستین‌ها از روی سرشانه آویزان می‌شود.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیت‌های پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص63 و 64.]</ref>		نوعی نیم‌تنۀ رویی از جنس ابریشم که معمولاً با آستر دوخته می‌شود و دو طرف آن روی هم قرار می‌گیرد. از سرشانه تا کمر این لباس چسبان و از کمر به پایین کمی گشاد است. چپکن دارای دو نوع آستین‌دار و بدون آستین است و در برخی از آن‌ها نیز، آستین‌ها از روی سرشانه آویزان می‌شود.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیت‌های پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص63 و 64.]</ref>
	===یل و خود===		===یل و خود===

Iranbot: حذف رده‌ها

2025-12-31T10:06:55Z

حذف رده‌ها

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۱۰ دی ۱۴۰۴، ساعت ۱۳:۳۶
خط ۱۳۶:		خط ۱۳۶:
	*یارمحمدتوسکی، مریم و محمدی‌سیف، معصومه، «بررسی نشانه‌شناختی پوشاک زنان در آذربایجان»، فصلنامه فرهنگ مردم ایران، شمارة 38 و 39، پاییز و زمستان 1393ش.		*یارمحمدتوسکی، مریم و محمدی‌سیف، معصومه، «بررسی نشانه‌شناختی پوشاک زنان در آذربایجان»، فصلنامه فرهنگ مردم ایران، شمارة 38 و 39، پاییز و زمستان 1393ش.
	*یاوری، حسین و سرخوش، شیدا، آشنایی با لباس‌ها و پوشاک سنتی، تهران، آذر، 1389ش.		*یاوری، حسین و سرخوش، شیدا، آشنایی با لباس‌ها و پوشاک سنتی، تهران، آذر، 1389ش.

	~~[[رده: ویکی‌رز]]~~
	~~[[رده:آسیب‌شناسی پوشش]]~~
	~~[[رده:تاریخ پوشاک]]~~
	~~[[رده:پوشاک اقوام]]~~
	~~[[رده:پوشاک بر پایه فرهنگ]]~~
	~~[[رده:پوشاک بر پایه کارکرد]]~~
	~~[[رده:پوشاک اسلامی]]~~
	~~[[رده:پوشاک عفیفانه]]~~
	~~[[رده:صنعت نساجی]]~~
	~~[[رده:دوخت‌های سنتی]]~~
	~~[[رده:رودوزی‌ها]]~~
	~~[[رده:سرپوش‌ها]]~~
	~~[[رده:میراث فرهنگی]]~~
	~~[[رده:طراحی لباس]]~~
	~~[[رده:طراحی دوخت]]~~

imported>سلیمانی در ۲۸ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۶:۲۰

2025-07-19T16:20:05Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۸ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۹:۵۰
خط ۱:		خط ۱:
			[[پرونده:لباس مردمان آذربایجان شرقی4.jpg\|جایگزین=عروس و داماد تبریزی\|بندانگشتی\|عروس و داماد تبریزی با لباس زیبای سنتی]]
	<big>'''لباس مردمان آذربایجان شرقی:'''</big> پوشش زنان و مردان در استان آذربایجان شرقی.		<big>'''لباس مردمان آذربایجان شرقی:'''</big> پوشش زنان و مردان در استان آذربایجان شرقی.

imported>سلیمانی در ۲۵ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۳:۳۷

2025-07-16T13:37:59Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۵ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۷:۰۷
خط ۵۷:		خط ۵۷:

	==لباس زنان آذربایجان شرقی==		==لباس زنان آذربایجان شرقی==
			[[پرونده:لباس مردمان آذربایجان شرقی 2.jpeg\|جایگزین=لباس زنان آذربایجان شرقی\|بندانگشتی\|عکسی قدیمی از زن آذربایجانی با لباس سنتی]]
	لباس زنان این منطقه شامل پیراهن، جلیقه، یل و خود، جان‌کؤنیک، ترکونیکی، سرپوش و پاپوش است:		لباس زنان این منطقه شامل پیراهن، جلیقه، یل و خود، جان‌کؤنیک، ترکونیکی، سرپوش و پاپوش است:
	===پیراهن===		===پیراهن===
خط ۹۱:		خط ۹۲:
	==لباس مردان آذربایجان شرقی==		==لباس مردان آذربایجان شرقی==
	لباس مردان این منطقه شامل سرپوش، شلوار، پیراهن و [[پاپوش]] است:		لباس مردان این منطقه شامل سرپوش، شلوار، پیراهن و [[پاپوش]] است:
	[[پرونده:لباس مردمان آذربایجان ~~شرقی~~.jpeg\|~~alt~~=~~لباس سنتی مردان آذربایجان شرقی~~\|بندانگشتی\|یون بورک (کلاهی است که برای تهیه آن از الیاف پشم گوسفند استفاده می‌شود.)]]		[[پرونده:لباس مردمان آذربایجان شرقی3.jpeg\|جایگزین=کلاه یون بورک آذربایجانی\|بندانگشتی\|یون بورک (کلاهی است که برای تهیه آن از الیاف پشم گوسفند استفاده می‌شود.)]]

	===سرپوش===		===سرپوش===
	[[سرپوش مردان کرد\|سرپوش مردان]] آذربایجان شرقی کلاه است که دارای تنوع بسیار است که به نام‌های پاپاخ، دری‌بورکی، سرداری، پهلوی و قزاقی که وارداتی هستند، استفاده می‌کردند.<ref>[https://www.irna.ir/news/82197479/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C-%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D9%81%D8%B1%D8 «لباس‌های محلی آذربایجان شرقی، زیبای رو به فراموشی»، خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا).]</ref>		[[سرپوش مردان کرد\|سرپوش مردان]] آذربایجان شرقی کلاه است که دارای تنوع بسیار است که به نام‌های پاپاخ، دری‌بورکی، سرداری، پهلوی و قزاقی که وارداتی هستند، استفاده می‌کردند.<ref>[https://www.irna.ir/news/82197479/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C-%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D9%81%D8%B1%D8 «لباس‌های محلی آذربایجان شرقی، زیبای رو به فراموشی»، خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا).]</ref>

imported>سلیمانی در ۲۵ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۳:۳۰

2025-07-16T13:30:20Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۵ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۷:۰۰
خط ۵۷:		خط ۵۷:

	==لباس زنان آذربایجان شرقی==		==لباس زنان آذربایجان شرقی==
	[[پرونده:لباس مردمان آذربایجان شرقی.jpeg\|جایگزین=لباس سنتی آذربایجان شرقی\|بندانگشتی\|عکسی قدیمی از زن آذربایجان شرقی با لباس سنتی]]
	لباس زنان این منطقه شامل پیراهن، جلیقه، یل و خود، جان‌کؤنیک، ترکونیکی، سرپوش و پاپوش است:		لباس زنان این منطقه شامل پیراهن، جلیقه، یل و خود، جان‌کؤنیک، ترکونیکی، سرپوش و پاپوش است:
	===پیراهن===		===پیراهن===
خط ۹۲:		خط ۹۱:
	==لباس مردان آذربایجان شرقی==		==لباس مردان آذربایجان شرقی==
	لباس مردان این منطقه شامل سرپوش، شلوار، پیراهن و [[پاپوش]] است:		لباس مردان این منطقه شامل سرپوش، شلوار، پیراهن و [[پاپوش]] است:
			[[پرونده:لباس مردمان آذربایجان شرقی.jpeg\|alt=لباس سنتی مردان آذربایجان شرقی\|بندانگشتی\|یون بورک (کلاهی است که برای تهیه آن از الیاف پشم گوسفند استفاده می‌شود.)]]
	===سرپوش===		===سرپوش===
	[[سرپوش مردان کرد\|سرپوش مردان]] آذربایجان شرقی کلاه است که دارای تنوع بسیار است که به نام‌های پاپاخ، دری‌بورکی، سرداری، پهلوی و قزاقی که وارداتی هستند، استفاده می‌کردند.<ref>[https://www.irna.ir/news/82197479/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C-%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D9%81%D8%B1%D8 «لباس‌های محلی آذربایجان شرقی، زیبای رو به فراموشی»، خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا).]</ref>		[[سرپوش مردان کرد\|سرپوش مردان]] آذربایجان شرقی کلاه است که دارای تنوع بسیار است که به نام‌های پاپاخ، دری‌بورکی، سرداری، پهلوی و قزاقی که وارداتی هستند، استفاده می‌کردند.<ref>[https://www.irna.ir/news/82197479/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C-%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D9%81%D8%B1%D8 «لباس‌های محلی آذربایجان شرقی، زیبای رو به فراموشی»، خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا).]</ref>