میرزا فتحعلی آخوندزاده - تاریخچهٔ نسخه‌ها

حمید گلزار در ۹ خرداد ۱۴۰۵، ساعت ۰۹:۳۵

2026-05-30T09:35:20Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۹ خرداد ۱۴۰۵، ساعت ۱۳:۰۵
خط ۱۰۴:		خط ۱۰۴:
	{{شخصیت‌های ادبیات فارسی}}		{{شخصیت‌های ادبیات فارسی}}
	{{شخصیت‌های مشروطه}}		{{شخصیت‌های مشروطه}}

			حسنی
			++++++++++++

			==زندگی نامه==
			فتحعلی آخوند زاده در یکی از شهرهای آذربایجان کنونی به نام نوخه به دنیا آمد. این شهر تا قبل از جنگ‌های ایران و روسیه یکی از شهرهای ایران بود، اما بعد از بروز جنگ‌های ایران و روسیه و انعقاد قرارداد گلستان، ضمیمه روسیه شد. <ref>www.iichs.ir/News-8391/نگاهی-به-جهان‌زیست-میرزافتحعلی-آخوندزاده/?id=8391</ref>

			او در خانواده ای مرفه زاده شد و پدرش میرزا محمد نقی بن حاجی احمد در جوانی کدخدای قصبه خامنه بود و پس از آن به تجارت پرداخت. پدر و مادر او از یکدیگر طلاق گرفتند و او به همراه مادرش در خانه عموی مادرش اقامت کرد.<ref>مقاله زن در اندیشه میرزا فتحعلی آخوند زاده، (1227-1295ق/ 18121878م)، فاطمه اروجی</ref>

			==تحصیلات==
			آخوند زاده، ابتدا قرآن را در مکتبخانه روستای مشکین اردبیل آموخت، سپس با استاد روشنکر میرزا شفیع درشهر گنجه آشنا شد و از تصمیمش برای طلبه شدن صرف نظر کرد.<ref>اندیشه های میرزا فتحتعلی آخوند زاده، فریدون آدمیت</ref> او سپس به مدرسه دولتی رفت و روسی را آموزش دید.<ref>مقاله زن در اندیشه میرزا فتحعلی آخوند زاده، (1227-1295ق/ 18121878م)، فاطمه اروجی</ref>

			او به سبب توانمندی ترجمه در سه زبان فارسی، ترکی و و روسی، نزد حاکم روس در گرجستان مشغول به کار ترجمه شد<ref>اندیشه های میرزا فتحتعلی آخوند زاده، فریدون آدمیت، ص14</ref> و در تفلیس که آن روزها مرکز افکار جدید قفقاز بود ، او با روشنفکر مآب ها از اقشار تحصیلکرده، شاعر و نویسنده آشنا شد<ref>اندیشه های میرزا فتحتعلی آخوند زاده، فریدون آدمیت، ص15، 16، 17</ref> و آثار جدید نویسندگان روس، ، فرانسه، انگلیس، سویس آشنایی پیدا کرد که موجب گرایش او به روشنفکری شد.<ref>مقاله زن در اندیشه میرزا فتحعلی آخوند زاده، (1227-1295ق/ 18121878م)، فاطمه اروجی</ref><ref>ندیشه های میرزا فتحتعلی آخوند زاده، فریدون آدمیت، ص24، 25، 26</ref>


			==دیدگاه==
			فتحعلی آخوند زاده، یکی از پیشروان روشنفکری ایرانی است که دچار روشنفکری بیمارگونه است. <ref>https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?tid=2263</ref> او تحت تسلط روسیه و حکومت استبدادی آنها به نقد استبداد و ظلم در جامعه ایرانی می پردازد.

			آخوندزاده در کنار فعالیت‌های فرهنگی، دارای اندیشه‌های سیاسی خاصی بود که محوریت آن را مسائلی چون تقلید از غرب، سکولاریسم و آزادی غربی تشکیل می‌داد. آخوندزاده دغدغه ایران و علل عقب‌ماندگی ایران را داشت. او معتقد بود که علت عقب‌ماندگی ایرانیان ناآگاهی است، اما تجویز او در مداوای این عقب‌ماندگی، سنخیتی با فرهنگ ایران نداشت. بر این اساس، «در تلقی آخوندزاده عقب‌ماندگی و ضعف جامعه ایران، بیش و پیش از هر چیز، ریشه در دو عامل استبداد سیاسی حکومت و تحجر مذهبی داشت.<ref>[http://www.iichs.ir/News-8391/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D8%B2%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%85%DB%8C%D8%B1%D8%B2%D8%A7%D9%81%D8%AA%D8%AD%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%A2%D8%AE%D9%88%D9%86%D8%AF%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87/?id=8391 سایت موسسه مطالعات تاریخ معاصر]</ref>

			او به دلیل تسلط افکار بلشویکی و تزاری، منادى ضدّیت با اسلام بوده است.<ref>https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?tid=2263</ref>
			مهم‌ترین راهبرد او، برای برون‌رفت جامعه ایرانی از پیامدهای زیانبار استبداد سیاسی و استبداد مذهبی، آزاداندیشی مردم بود، بر اساس این تفکر، او یکی از مؤلفه‌های آزاداندیشی را عدم دخالت روحانیون در سیاست و جدایی دین از سیاست می‌دانست. در واقع او به سکولاریسم معتقد بود.<ref>[http://www.iichs.ir/News-8391/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D8%B2%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%85%DB%8C%D8%B1%D8%B2%D8%A7%D9%81%D8%AA%D8%AD%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%A2%D8%AE%D9%88%D9%86%D8%AF%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87/?id=8391 سایت موسسه مطالعات تاریخ معاصر]</ref> آخوند زاده اعتقاد چندانی به دین ندارد و تهمت های بسیاری به پیامبر وارد می کند و ضعف های اعتقادی بسیاری در توحید، نبوت و امامت دارد.<ref>رک:اندیشه های میرزا فتحعلی آخوند زاده، فریدون آدمیت، فصل تعقل فلسفی</ref> به طور کلی در آثار او، اروپا و متفکرانش، معیار پیشرفت است که نیاز است به عملکرد و نظریات موجود در غرب توجه شود.

			===دیدگاه او در مسائل زنان===
			آخوندزاده معتقد به آزادی و برابری زن و مرد در همه حقوق اجتماعی بود. و در قالب نمایشنامه و داستان، افکار خود را جمله در موضوع زنان نشر می داد او در نمایش نامه های خود، به مسایل زنان و مشکلات آنان در جامعه مسلمان می پردازد و کوشش زن مدرن را نشان می دهد که از قیود سنتی جامعه رها شده و نقش سازنده ای در جامعه ایفا می کند، در نمایشنامه کمدی «وزیر خان لنکران»، «خرس دزد افکن»، «مرد خسیس» به حق زنان در ازدواج پرداخته است. و در نمایشنامه های «وکلای مرافعه»، «موسی ژردان» به موضوع زنان آزادیخواه توجه کرده است.<ref>مقاله زن در اندیشه میرزا فتحعلی آخوند زاده، (1227-1295ق/ 18121878م)، فاطمه اروجی</ref>

			«مکتوبات کمال الدوله» مشخص ترین اثر روشنفکری او در موضوع زنان است. که در این اثر به مخالفت با حجاب می پردازد زیرا معتقد است با نزول آیه حجاب نصف جمعیت بشر به حبس ابدی دچار شده اند، و به واسطه حجاب، جامعه اسلامی از «بدبخت ترین کل ملل روی زمین»<ref>مکتوبات، کمال الدوله، آخوند زاده، ص61</ref> شده است. و زنان به واسطه حجاب از آزادی و آموزش علوم، فنون، و صنایع محروم شده اند و دچار انواع مرض ها شده اند.<ref>مقاله زن در اندیشه میرزا فتحعلی آخوند زاده، (1227-1295ق/ 18121878م)، فاطمه اروجی</ref>

			فتحعلی آخوند زاده به دنبال لغو تعدد زوجات است زیرا معتقد است، تعدد زوجات موجب رابطه مالک و مملوک در زن و شوهر می شود و این رابطه خلاف عدالت و مساوات است ، همچنین در نگاه او تعدد زوجات موجب، اختلاف خواهران و برادران، محرومیت زن از عشق همسر، ظلم به زن می شود و خلاف برابری است. او از دولت اسلامی و علما می خواهد قانون تعدد زوجات و حجاب لغو شود.

			به طور کلی آخوند زاده خواستار پروتستانیزم دینی، برای تغییر وضعیت زنان است. و اسماعیلیه را در پروتستانیزم اسلامی به خصوص در موضوع زنان موفق می داند. و توصیه می کند سایرین باید به دنبال تفکر روشنفکرانه آن ها باشند.آخوندزاده ر در مورد، اصطلاح «پروتستانیسم»می‌نویسد: «پروتستانیسم عبارت از مذهبی است که حقوق الله و تکالیف عباده الله جمیعاً ساقط بوده و فقط حقوق الناس باقی بماند. ابتدا ایجاد این نوع مذهب در میان ملت اسلام به اهتمام «علی ذکره السلام اسماعیلی» وقوع یافت». باید توجه داشت معنایی که آخوندزاده از این واژه ارائه می‌دهد با آنچه در غرب از آن یاد می‌شد، ناسازگاری آشکاری داشت. او می‌پنداشت که پروتستانیسم به معنای نابودی عقاید دینی است و در همین راستا به تفسیر آن پرداخت و به شدت به باورها و عقاید دینی تاخت.<ref>https://www.cgie.org.ir/fa/news/129807/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%87%D9%85%E2%80%8C%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%86%D8%AF%DB%8C%D8%B4%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%86%D9%88%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%85%DB%8C%D8%B1%D8%B2%D8%A7-%D9%81%D8%AA%D8%AD%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%A2%D8%AE%D9%88%D9%86%D8%AF%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87---%D9%85%D8%B1%D8%B6%DB%8C%D9%87-%DB%8C%D8%AD%DB%8C%DB%8C-%D8%A2%D8%A8%D8%A7%D8%AF%DB%8C</ref>

			او حتی به تفکرات باب در موضوع زنان هم اشاره می کند که معتقد به آزادی تعلیم و تربیت زنان و برابری هست. آخوند زاده هم معتقد به برابری زن و مرد در تعلیم و تربیت بود، که اجبار در آموزش را لازم می دانست. و سخت بودن الفبای فارسی را ، یکی از موانع تحصیل سواد زنان است <ref>مقاله زن در اندیشه میرزا فتحعلی آخوند زاده، (1227-1295ق/ 18121878م)، فاطمه اروجی</ref>

			==آثار==
			*تمثیلات یا شش نمایشنامه کمدی
			*حکایت یوسف شاه یا ستارگان فریب خورده (داستان)
			*مکتوبات کمال الدوله که بعدها سه مکتوب نام گرفت
			*رساله ایراد
			*انتقاد بر مثنوی معنوی
			*عقاید بابیه
			*درباره نظم و نثر
			*الف باء جدید<ref>اندیشه های میرزا فتحعلی آخوند زاده، فریدون آدمیت، ص30</ref>

			==پانویس==
			{{پانویس}}

			==منابع==
			* [https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?tid=2263 سایت خامنه‌ای ]
			*[http://www.iichs.ir/News-8391/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D8%B2%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%85%DB%8C%D8%B1%D8%B2%D8%A7%D9%81%D8%AA%D8%AD%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%A2%D8%AE%D9%88%D9%86%D8%AF%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87/?id=8391 موسسه مطالعات تاریخ معاصر]
			* مقاله زن در اندیشه میرزا فتحعلی آخوند زاده، (1227-1295ق/ 18121878م)، فاطمه اروجی، ایران نامک،ش 6
			*اندیشه های میرزا فتحعلی آخوند زاده، فریدون آدمیت، انتشارات سهامی خوارزمی، چاپ اول، تیرماه1349
			*[https://www.cgie.org.ir/fa/news/129853/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%A2%D8%B1%D8%A7-%D9%88-%D8%A7%D9%81%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%85%DB%8C%D8%B1%D8%B2%D8%A7-%D9%81%D8%AA%D8%AD%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%A2%D8%AE%D9%88%D9%86%D8%AF%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87%E2%80%8C-%D9%85%D9%81%D9%87%D9%88%D9%85-%D8%A7%D8%AF%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%A7-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%81%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%81%D9%87%D9%88%D9%85-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%A2%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D9%87%DA%AF%D9%84%DB%8C---%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%88%D8%B1-%D9%85%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%B1%DB%8C مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی]
			فاطمی

علی شاهرودی: ابرابزار

2026-05-10T12:04:45Z

ابرابزار

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۵، ساعت ۱۵:۳۴
خط ۱۰۳:		خط ۱۰۳:

	{{شخصیت‌های ادبیات فارسی}}		{{شخصیت‌های ادبیات فارسی}}
			{{شخصیت‌های مشروطه}}

علی شاهرودی: ابرابزار

2026-05-10T09:53:34Z

ابرابزار

نمایش تغییرات

حسین صبوری در ۲۳ فروردین ۱۴۰۵، ساعت ۱۳:۴۸

2026-04-12T13:48:22Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۳ فروردین ۱۴۰۵، ساعت ۱۷:۱۸
خط ۳:		خط ۳:
	\| زیرنویس تصویر =میرزا فتحعلی آخوندزاده		\| زیرنویس تصویر =میرزا فتحعلی آخوندزاده
	\| image_alt =فتحعلی آخوندزاده		\| image_alt =فتحعلی آخوندزاده
	\| فایل پادکست =		\| فایل پادکست =میرزا فتحعلی آخوندزاده.ogg
	\| حجم فایلپادکست =		\| حجم فایلپادکست =9/76
	\| تاریخ پادکست =		\| تاریخ پادکست =23-1-1405
	\| زیرنویس عنوان =		\| زیرنویس عنوان =

حسین صبوری در ۲۳ فروردین ۱۴۰۵، ساعت ۱۳:۴۷

2026-04-12T13:47:56Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۳ فروردین ۱۴۰۵، ساعت ۱۷:۱۷
خط ۱:		خط ۱:
	~~[[پرونده:~~Photo 5915911477502527478 x.jpg\|~~جایگزین~~=فتحعلی آخوندزاده\|~~بندانگشتی\|میرزا~~ فتحعلی آخوندزاده]]		{{جعبه اطلاعات مفهوم
			\| تصویر =Photo 5915911477502527478 x.jpg
			\| زیرنویس تصویر =میرزا فتحعلی آخوندزاده
			\| image_alt =فتحعلی آخوندزاده
			\| فایل پادکست =
			\| حجم فایلپادکست =
			\| تاریخ پادکست =
			\| زیرنویس عنوان =

			\| عنوان اصلی =
			\| عنوان انگلیسی =
			\| عنوان عربی =
			\| عنوان علمی =
			\| شاخه علمی =
			\| نوع مفهوم =
			\| معنای اصطلاحی =
			\| حوزه کاربرد =
			\| گستره جغرافیایی =
			\| منشأ تاریخی =

			\| نخستین کاربرد =
			\| ریشه واژه =
			\| مرتبط با =
			\| اهمیت =
			\| مبدع =
			\| مروج =
			\| مقدس برای =
			\| مورد احترام =
			\| آثار مرتبط =
			}}
	'''<big>میرزا فتحعلی آخوندزاده</big>'''؛ نمایشنامه‌نویس، منتقد و روشنفکر عصر قاجاریه.		'''<big>میرزا فتحعلی آخوندزاده</big>'''؛ نمایشنامه‌نویس، منتقد و روشنفکر عصر قاجاریه.

حمید گلزار در ۴ اسفند ۱۴۰۴، ساعت ۰۸:۰۹

2026-02-23T08:09:06Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۴ اسفند ۱۴۰۴، ساعت ۱۱:۳۹
خط ۲:		خط ۲:
	'''<big>میرزا فتحعلی آخوندزاده</big>'''؛ نمایشنامه‌نویس، منتقد و روشنفکر عصر قاجاریه.		'''<big>میرزا فتحعلی آخوندزاده</big>'''؛ نمایشنامه‌نویس، منتقد و روشنفکر عصر قاجاریه.

	میرزا فتحعلی آخوندزاده پس از سفر به تفلیس با نویسندگان و شعرای ایرانی و روسی آشنا و محفل ادبی به‌نام «دیوان عقل» تشکیل دادند و با‌اندیشه‌های نو ادبی و اجتماعی مغرب و اروپا مانوس شد. او صاحب تالیفات کتاب‌ها، مقالات و اشعاری در زمینه‌های نمایشنامه، نقد ادبی، داستان و تغییر الفبای فارسی است. آخوندزاده از نظر سیاسی طرفدار نهضت مشروطه و به جدایی سیاست از دین معتقد بود. او از جمله روشنفکران و نوگرایانی است که نسبت به مسائل حوزۀ زنان توجه داشته است.		میرزا فتحعلی آخوندزاده پس از سفر به تفلیس با نویسندگان و شعرای ایرانی و روسی آشنا و محفل ادبی به‌نام «دیوان عقل» تشکیل دادند و با‌اندیشه‌های نو ادبی و اجتماعی مغرب و اروپا مانوس شد. او صاحب تالیفات کتاب‌ها، مقالات و اشعاری در زمینه‌های نمایشنامه، نقد ادبی، داستان و تغییر الفبای فارسی است. آخوندزاده از نظر سیاسی طرفدار نهضت مشروطه و به جدایی سیاست از [[دین]] معتقد بود. او از جمله روشنفکران و نوگرایانی است که نسبت به مسائل حوزۀ زنان توجه داشته است.

	==خانواده==		==خانواده==
	میرزا فتحعلی آخوندزاده در «نوخه» یکی از محله‌های «شکی» در آذربایجان در سال 1228ق متولد شد. پدرش میرزا محمدتقی اهل تبریز، زمانی ولیعهد عباس‌میرزا در آذربایجان بود و مادرش نعناع اهل مراغه‌ بود. او دو سال در تبریز مقیم بود و به‌علت طلاق مادر همراه وی راهی روستای مشکین از توابع اردبیل شدند. وی و مادرش در این روستا نزد آخوند حاجی علی‌اصغر (عموی مادرش) ماندگار شدند. آخوند اهل علم و ادب بود و فتحعلی را به فرزندی قبول کرد و با دلسوزی ویژه‌ا‌ی خواندن ~~قرآن،~~ گلستان ~~سعدی،~~ ادبیات فارسی و عربی را یادش داد. لقب «آخوندزاده» نیز به‌همین علت بوده است. وی نامه‌ها و آثارش را با این عنوان امضاء می‌کرد. میرزا فتحعلی در سال 1241ق به شهر گنجه قفقاز رفت. در همان موقع جنگ ایران و روس آغاز شد و وی به زادگاه خود برگشت.<ref>. آدمیت،‌اندیشه‌های میرزا فتحعلی آخوندزاده، 1349ش، ص9-28.</ref>		میرزا فتحعلی آخوندزاده در «نوخه» یکی از محله‌های «شکی» در آذربایجان در سال 1228ق متولد شد. پدرش میرزا محمدتقی اهل تبریز، زمانی ولیعهد عباس‌میرزا در آذربایجان بود و مادرش نعناع اهل مراغه‌ بود. او دو سال در تبریز مقیم بود و به‌علت [[طلاق]] مادر همراه وی راهی روستای مشکین از توابع اردبیل شدند. وی و مادرش در این روستا نزد آخوند حاجی علی‌اصغر (عموی مادرش) ماندگار شدند. آخوند اهل علم و ادب بود و فتحعلی را به فرزندی قبول کرد و با دلسوزی ویژه‌ا‌ی خواندن [[قرآن]]، [[گلستان (کتاب)\|گلستان سعدی]]، [[ادبیات فارسی]] و عربی را یادش داد. لقب «آخوندزاده» نیز به‌همین علت بوده است. وی نامه‌ها و آثارش را با این عنوان امضاء می‌کرد. میرزا فتحعلی در سال 1241ق به شهر گنجه قفقاز رفت. در همان موقع جنگ ایران و روس آغاز شد و وی به زادگاه خود برگشت.<ref>. آدمیت،‌اندیشه‌های میرزا فتحعلی آخوندزاده، 1349ش، ص9-28.</ref>

	==تحصیلات==		==تحصیلات==

حمید گلزار در ۳۰ بهمن ۱۴۰۴، ساعت ۱۲:۲۹

2026-02-19T12:29:23Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۳۰ بهمن ۱۴۰۴، ساعت ۱۵:۵۹
خط ۶۳:		خط ۶۳:
	==پانویس==		==پانویس==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	==منابع==		==منابع==
	*آخوندزاده، میرزا فتحعلی، مکتوبات، تبریز، احیاء، بی‌تا.		*آخوندزاده، میرزا فتحعلی، مکتوبات، تبریز، احیاء، بی‌تا.

Iranbot: حذف رده‌ها

2025-12-31T10:07:14Z

حذف رده‌ها

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۱۰ دی ۱۴۰۴، ساعت ۱۳:۳۷
خط ۷۲:		خط ۷۲:
	*مرادخانی، فردین، «میرزا فتحعلی آخوندزاده و مفهوم قانون»، در مجله مطالعات تاریخ فرهنگی (پژوهش‌نامه انجمن ایرانی تاریخ)، شمارة 55، بهار 1402ش.		*مرادخانی، فردین، «میرزا فتحعلی آخوندزاده و مفهوم قانون»، در مجله مطالعات تاریخ فرهنگی (پژوهش‌نامه انجمن ایرانی تاریخ)، شمارة 55، بهار 1402ش.
	*مطهری، مرتضی، مجموعه آثار استاد شهید مطهری، قم، صدرا، 1375ش.		*مطهری، مرتضی، مجموعه آثار استاد شهید مطهری، قم، صدرا، 1375ش.
	*«نگاهی به جهان‌زیست میرزا فتحعلی آخوندزاده»، وب‌سایت پژوهشکده تاریخ معاصر، تاریخ درج مطلب: 15 آذر 1398ش.		*«نگاهی به جهان‌زیست میرزا فتحعلی آخوندزاده»، وب‌سایت پژوهشکده تاریخ معاصر، تاریخ درج مطلب: 15 آذر 1398ش.
	~~[[رده: ویکی‌رز]]~~

imported>سلیمانی در ۲۵ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۴:۱۶

2025-07-16T14:16:55Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۵ تیر ۱۴۰۴، ساعت ۱۷:۴۶
خط ۱:		خط ۱:
			[[پرونده:Photo 5915911477502527478 x.jpg\|جایگزین=فتحعلی آخوندزاده\|بندانگشتی\|میرزا فتحعلی آخوندزاده]]
	'''<big>میرزا فتحعلی آخوندزاده</big>'''؛ نمایشنامه‌نویس، منتقد و روشنفکر عصر قاجاریه.		'''<big>میرزا فتحعلی آخوندزاده</big>'''؛ نمایشنامه‌نویس، منتقد و روشنفکر عصر قاجاریه.

مهدی مهدوی: /* تحصیلات */

2024-09-14T08:57:02Z

تحصیلات

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۴ شهریور ۱۴۰۳، ساعت ۱۲:۲۷
خط ۷:		خط ۷:

	==تحصیلات==		==تحصیلات==
	میرزا فتحعلی به سال 1247ق فقه، اصول و منطق را نزد ملاحسین خواند. تعلیم خط، حکمت و عرفان را از میرزا شفیع متخلص به واضح آموزش دید. در سن 22 سالگی به سال 1250ق با سمت وَردستِ مترجم در دفتر امور کشوری فرمان‌فرمای قفقاز مشغول به کار شد. میرزا هم‌زمان نیز در ~~مدرسة~~ نو بنیاد روسی در تفلیس به‌مدت چهار سال تدریس کرد و مسلط به زبان‌های عربی، فارسی، ترکی و روسی شد. او در تفلیس با نویسندگان و شعرای ایرانی و روسی آشنا شد و به همراه آنها محفل ادبی به‌نام «دیوان عقل» تشکیل دادند. وی در این محفل با‌اندیشه‌های نو ادبی و اجتماعی مغرب و اروپا مانوس شد. آخوندزاده به سال1257ق با طوبی خانم، دختر آخوند حاج علی‌اصغر ازدواج کرد و صاحب یک پسر و دو دختر شد. وی همچنین به تدریس و تالیف کتاب‌های ادبی، نمایشی و مقالات متعدد و اختراع خط الفبا مشغول شد و عمرش را در این راه سپری کرد. میرزا فتحعلی به اقتضای شغلش همراه هیات‌های روسی جهت تحقیقات به نواحی مختلف قفقاز سفر می‌کرد. او سرانجام در 24 صفر 1295ق در سن 66 سالگی در تفلیس درگذشت.<ref>. آدمیت،‌اندیشه‌های میرزا فتحعلی آخوندزاده، 1349ش، ص9-28.</ref>		میرزا فتحعلی به سال 1247ق فقه، اصول و منطق را نزد ملاحسین خواند. تعلیم خط، حکمت و عرفان را از میرزا شفیع متخلص به واضح آموزش دید. در سن 22 سالگی به سال 1250ق با سمت وَردستِ مترجم در دفتر امور کشوری فرمان‌فرمای قفقاز مشغول به کار شد. میرزا هم‌زمان نیز در مدرسۀ نو بنیاد روسی در تفلیس به‌مدت چهار سال تدریس کرد و مسلط به زبان‌های عربی، فارسی، ترکی و روسی شد. او در تفلیس با نویسندگان و شعرای ایرانی و روسی آشنا شد و به همراه آنها محفل ادبی به‌نام «دیوان عقل» تشکیل دادند. وی در این محفل با‌اندیشه‌های نو ادبی و اجتماعی مغرب و اروپا مانوس شد. آخوندزاده به سال1257ق با طوبی خانم، دختر آخوند حاج علی‌اصغر ازدواج کرد و صاحب یک پسر و دو دختر شد. وی همچنین به تدریس و تالیف کتاب‌های ادبی، نمایشی و مقالات متعدد و اختراع خط الفبا مشغول شد و عمرش را در این راه سپری کرد. میرزا فتحعلی به اقتضای شغلش همراه هیات‌های روسی جهت تحقیقات به نواحی مختلف قفقاز سفر می‌کرد. او سرانجام در 24 صفر 1295ق در سن 66 سالگی در تفلیس درگذشت.<ref>. آدمیت،‌اندیشه‌های میرزا فتحعلی آخوندزاده، 1349ش، ص9-28.</ref>

	==تالیفات==		==تالیفات==
خط ۱۳:		خط ۱۳:

	===کتب===		===کتب===
	*تمثیلات: (شش ~~نمایش‌نامة~~ کمدی)؛		*تمثیلات: (شش نمایش‌نامۀ کمدی)؛
	*حکایت یوسف شاه: (ستارگان فریب‌خورده)؛		*حکایت یوسف شاه: (ستارگان فریب‌خورده)؛
	*الفبای جدید؛		*الفبای جدید؛