پزشک زن - تاریخچهٔ نسخه‌ها

حمید گلزار: حمید گلزار صفحهٔ پزشکی زنان را بدون برجای‌گذاشتن تغییرمسیر به پزشک زن منتقل کرد

2026-06-03T12:40:04Z

حمید گلزار صفحهٔ پزشکی زنان را بدون برجای‌گذاشتن تغییرمسیر به پزشک زن منتقل کرد

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ۱۳ خرداد ۱۴۰۵، ساعت ۱۶:۱۰
(بدون تفاوت)

علی شاهرودی: ابرابزار

2026-05-10T09:16:03Z

ابرابزار

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۵، ساعت ۱۲:۴۶
خط ۴۸:		خط ۴۸:
	* حیدری، مژگان، «سیر صعودی حضور زنان در حرفه پزشکی و چالش‌های پیش‌روی آنها»، وب‌سایت شبکه شرق، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۱ش.		* حیدری، مژگان، «سیر صعودی حضور زنان در حرفه پزشکی و چالش‌های پیش‌روی آنها»، وب‌سایت شبکه شرق، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۱ش.
	* میبدی، مینو، «زنان و دانش پزشکی در تاریخ میانه ایران»، وب‌سایت مرکز دایرة المعارف بزرگ اسلامی، تاریخ درج مطلب: ۲۸ بهمن ۱۳۹۶ش.		* میبدی، مینو، «زنان و دانش پزشکی در تاریخ میانه ایران»، وب‌سایت مرکز دایرة المعارف بزرگ اسلامی، تاریخ درج مطلب: ۲۸ بهمن ۱۳۹۶ش.

			{{بهداشت زنان}}

زهرا غلامی: ایجاد لینک داخلی

2026-05-09T15:38:39Z

ایجاد لینک داخلی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۱۹ اردیبهشت ۱۴۰۵، ساعت ۱۹:۰۸
خط ۴:		خط ۴:

	== تاریخچه ==		== تاریخچه ==
	پزشکی از مشاغلی بوده که در گذشته، بیشتر به‌عنوان یک شغل مردانه شناخته می‌شد؛<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/3801534/اولین-پزشکان-زن-ایرانی . «اولین پزشکان زن ایرانی»، خبرگزاری صدا و سیما.]</ref> اما زنان نیز به‌صورت حداقلی در حرفهٔ پزشکی از دوره باستان، مشارکت داشته‌اند. مورخان با تکیه بر مستندات تاریخی و کتیبه‌های به‌جامانده از مصر باستان، فعالیت زنان در عرصهٔ طب را برای نخستین بار به خانم مریت پته نسبت داده‌اند که از او به‌عنوان پزشک ارشد نیز یاد شده است. نمونهٔ دیگر، خانم اگنودیس است که چهار قرن پیش از میلاد در آتن به طبابت مشغول بوده است. با گذشت زمان و ارتقاء جایگاه اجتماعی زنان، در حوزهٔ پزشکی نیز دگرگونی‌های بنیادین ایجاد شد، به‌طوری که امروزه قشر بزرگی از جمعیت پزشکان را بانوان تشکیل می‌دهند. آمارهای جهانی حاکی از آن است که ۳۵ درصد از پزشکان آمریکا، ۴۵ درصد از پزشکان آلمان، ۴۰ درصد از پزشکان ایتالیا و ترکیه و ۲۰ درصد از پزشکان ژاپن، زن هستند.<ref>[https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-100/873365-%D8%B3%DB%8C%D8%B1-%D8%B5%D8%B9%D9%88%D8%AF%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%BE%D8%B2%D8% . حیدری، «سیر صعودی حضور زنان در حرفه پزشکی و چالش‌های پیش‌روی آنها»، وب‌سایت شبکه شرق.]</ref>		پزشکی از مشاغلی بوده که در گذشته، بیشتر به‌عنوان یک شغل مردانه شناخته می‌شد؛<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/3801534/اولین-پزشکان-زن-ایرانی . «اولین پزشکان زن ایرانی»، خبرگزاری صدا و سیما.]</ref> اما زنان نیز به‌صورت حداقلی در حرفهٔ پزشکی از دوره باستان، مشارکت داشته‌اند. مورخان با تکیه بر مستندات تاریخی و کتیبه‌های به‌جامانده از مصر باستان، فعالیت زنان در عرصهٔ طب را برای نخستین بار به خانم مریت پته نسبت داده‌اند که از او به‌عنوان پزشک ارشد نیز یاد شده است. نمونهٔ دیگر، خانم اگنودیس است که چهار قرن پیش از میلاد در آتن به طبابت مشغول بوده است. با گذشت زمان و ارتقاء جایگاه اجتماعی زنان، در حوزهٔ پزشکی نیز دگرگونی‌های بنیادین ایجاد شد، به‌طوری که امروزه قشر بزرگی از جمعیت پزشکان را بانوان تشکیل می‌دهند. آمارهای جهانی حاکی از آن است که ۳۵ درصد از پزشکان آمریکا، ۴۵ درصد از پزشکان آلمان، ۴۰ درصد از پزشکان ایتالیا و ترکیه و ۲۰ درصد از پزشکان ژاپن، [[زن]] هستند.<ref>[https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-100/873365-%D8%B3%DB%8C%D8%B1-%D8%B5%D8%B9%D9%88%D8%AF%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%BE%D8%B2%D8% . حیدری، «سیر صعودی حضور زنان در حرفه پزشکی و چالش‌های پیش‌روی آنها»، وب‌سایت شبکه شرق.]</ref>

	== ورود زنان ایرانی به عرصهٔ پزشکی ==		== ورود زنان ایرانی به عرصهٔ پزشکی ==
خط ۲۳:		خط ۲۳:
	از جمله پیامدهای مثبت حضور زنان در عرصهٔ پزشکی عبارت‌اند از:		از جمله پیامدهای مثبت حضور زنان در عرصهٔ پزشکی عبارت‌اند از:
	# توجه ویژه به بهداشت زنان؛		# توجه ویژه به بهداشت زنان؛
	# ترویج سبک زندگی عفت‌بنیان زن ایرانی؛<ref>[https://farsnews.ir/news/14011025000215/%D8%B1%D8%B4%D8%AF-%D9%82%D8%A7%D8%A8%D9%84-%D8%AA%D9%88%D8%AC%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D8%A8%DB%8C%D8%AA-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9-%D9%85%D8%AA%D8%AE%D8%B5%D8%B5-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D . بیابانی، «رشد قابل توجه تربیت پزشک متخصص زنان بعد از انقلاب/ دولت سیزدهم اختصاص فضای ورزشی به بانوان را افزایش داد»، خبرگزاری فارس].</ref>		# ترویج [[سبک زندگی]] عفت‌بنیان زن ایرانی؛<ref>[https://farsnews.ir/news/14011025000215/%D8%B1%D8%B4%D8%AF-%D9%82%D8%A7%D8%A8%D9%84-%D8%AA%D9%88%D8%AC%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D8%A8%DB%8C%D8%AA-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9-%D9%85%D8%AA%D8%AE%D8%B5%D8%B5-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D . بیابانی، «رشد قابل توجه تربیت پزشک متخصص زنان بعد از انقلاب/ دولت سیزدهم اختصاص فضای ورزشی به بانوان را افزایش داد»، خبرگزاری فارس].</ref>
	# تکریم جایگاه و مقام زن؛<ref>[https://www.isna.ir/news/1401113022566/Ø¨Ø±Ø§Û-ØªØÙÙ-Ú©Ø±Ø§ÙØª-Ø²Ù-Ø¨Ø§ÛØ¯-Ø¨Ù-Ø¹Ø±ØµÙ-ÙØ§Û-Ø¨ÙØ¯Ø§Ø´Øª-Ù . «برای تحقق کرامت زن، باید به عرصه‌های بهداشت و سلامت زنان توجه شود»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref>		# تکریم جایگاه و مقام زن؛<ref>[https://www.isna.ir/news/1401113022566/Ø¨Ø±Ø§Û-ØªØÙÙ-Ú©Ø±Ø§ÙØª-Ø²Ù-Ø¨Ø§ÛØ¯-Ø¨Ù-Ø¹Ø±ØµÙ-ÙØ§Û-Ø¨ÙØ¯Ø§Ø´Øª-Ù . «برای تحقق کرامت زن، باید به عرصه‌های بهداشت و سلامت زنان توجه شود»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref>
	# تبیین راحت‌تر علائم بیماری و تسریع در روند درمان بانوان؛<ref>[https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-100/873365-%D8%B3%DB%8C%D8%B1-%D8%B5%D8%B9%D9%88%D8%AF%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%BE%D8%B2%D8% . حیدری، «سیر صعودی حضور زنان در حرفه پزشکی و چالش‌های پیش‌روی آنها»، وب‌سایت شبکه شرق.]</ref>		# تبیین راحت‌تر علائم بیماری و تسریع در روند درمان بانوان؛<ref>[https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-100/873365-%D8%B3%DB%8C%D8%B1-%D8%B5%D8%B9%D9%88%D8%AF%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%BE%D8%B2%D8% . حیدری، «سیر صعودی حضور زنان در حرفه پزشکی و چالش‌های پیش‌روی آنها»، وب‌سایت شبکه شرق.]</ref>

افشان بستاکچی: صفحه‌ای تازه حاوی «{{درشت|'''پزشکی زنان؛'''}} فعالیت و اشتغال زنان در عرصهٔ درمان بیماری‌ها. پزشکی زنان، این امکان را فراهم می‌آورد که بانوان بدون محدودیت برای درمان بیماری‌های مختلف خود به پزشک زن، مراجعه کنند. این امر پیامدهای مختلفی را هم به لحاظ جایگاه اجتماع...» ایجاد کرد

2026-04-18T14:43:04Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{درشت|'''پزشکی زنان؛'''}} فعالیت و اشتغال زنان در عرصهٔ درمان بیماری‌ها. پزشکی زنان، این امکان را فراهم می‌آورد که بانوان بدون محدودیت برای درمان بیماری‌های مختلف خود به پزشک زن، مراجعه کنند. این امر پیامدهای مختلفی را هم به لحاظ جایگاه اجتماع...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{درشت|'''پزشکی زنان؛'''}} فعالیت و اشتغال زنان در عرصهٔ درمان بیماری‌ها.

پزشکی زنان، این امکان را فراهم می‌آورد که بانوان بدون محدودیت برای درمان بیماری‌های مختلف خود به پزشک زن، مراجعه کنند. این امر پیامدهای مختلفی را هم به لحاظ جایگاه اجتماعی برای بانوان به‌دنبال دارد و هم در روند تسریع بهبودی و کاهش مرگ و میر زنان دخیل است.

== تاریخچه ==
پزشکی از مشاغلی بوده که در گذشته، بیشتر به‌عنوان یک شغل مردانه شناخته می‌شد؛<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/3801534/اولین-پزشکان-زن-ایرانی . «اولین پزشکان زن ایرانی»، خبرگزاری صدا و سیما.]</ref> اما زنان نیز به‌صورت حداقلی در حرفهٔ پزشکی از دوره باستان، مشارکت داشته‌اند. مورخان با تکیه بر مستندات تاریخی و کتیبه‌های به‌جامانده از مصر باستان، فعالیت زنان در عرصهٔ طب را برای نخستین بار به خانم مریت پته نسبت داده‌اند که از او به‌عنوان پزشک ارشد نیز یاد شده است. نمونهٔ دیگر، خانم اگنودیس است که چهار قرن پیش از میلاد در آتن به طبابت مشغول بوده است. با گذشت زمان و ارتقاء جایگاه اجتماعی زنان، در حوزهٔ پزشکی نیز دگرگونی‌های بنیادین ایجاد شد، به‌طوری که امروزه قشر بزرگی از جمعیت پزشکان را بانوان تشکیل می‌دهند. آمارهای جهانی حاکی از آن است که ۳۵ درصد از پزشکان آمریکا، ۴۵ درصد از پزشکان آلمان، ۴۰ درصد از پزشکان ایتالیا و ترکیه و ۲۰ درصد از پزشکان ژاپن، زن هستند.<ref>[https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-100/873365-%D8%B3%DB%8C%D8%B1-%D8%B5%D8%B9%D9%88%D8%AF%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%BE%D8%B2%D8% . حیدری، «سیر صعودی حضور زنان در حرفه پزشکی و چالش‌های پیش‌روی آنها»، وب‌سایت شبکه شرق.]</ref>

== ورود زنان ایرانی به عرصهٔ پزشکی ==
زنان ایرانی در دوره‌های مختلف تاریخ، در طبابت نقش‌آفرین بوده‌اند<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/3801534/اولین-پزشکان-زن-ایرانی . «اولین پزشکان زن ایرانی»، خبرگزاری صدا و سیما.]</ref> و در جایگاه درمان‌گران خانگی و قابلگی فعالیت داشته‌اند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/news/213174/زنان-و-دانش-پزشکی-در-تاریخ-میانه-ایران . میبدی، «زنان و دانش پزشکی در تاریخ میانه ایران»، وب‌سایت مرکز دایرة المعارف بزرگ اسلامی.]</ref> در اواسط دورهٔ قاجار، زنان ایرانی به‌صورت آکادمیک و علمی در حوزهٔ طب حضور یافتند.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/3801534/اولین-پزشکان-زن-ایرانی . «اولین پزشکان زن ایرانی»، خبرگزاری صدا و سیما.]</ref> در دورهٔ ناصرالدین شاه، برخی زنان در عرصهٔ چشم‌پزشکی فعالیت می‌کردند. همچنین حضور زنان در داروسازی به شیوهٔ سنتی از دیگر فعالیت‌های بانوان در عرصهٔ پزشکی بوده است.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/3801534/اولین-پزشکان-زن-ایرانی . «اولین پزشکان زن ایرانی»، خبرگزاری صدا و سیما.]</ref> آنها داروهای گیاهی را خوب می‌شناختند و برای افراد، دارو تجویز می‌کردند.<ref>[https://www.sid.ir/paper/195515/fa . باقری، «جستاری پیرامون جایگاه زنان در تاریخ پزشکی با رویکردی بر دورۀ قاجار»، 1389ش، ص90.]</ref> در سال ۱۳۳۵ق، مریض‌خانه نسوان (امیر اعلم) به‌منظور ایجاد زایشگاه و تربیت پرستار و ماما تأسیس شد. در آن دوران به‌دلیل اینکه پزشکان مرد از معاینهٔ بیماری‌های زنانه منع می‌شدند، چند پزشک زن غیرایرانی به ایران دعوت و در این مریض‌خانه برای درمان بانوان استخدام شدند.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/3801534/اولین-پزشکان-زن-ایرانی . «اولین پزشکان زن ایرانی»، خبرگزاری صدا و سیما.]</ref> اما به تدریج، زنان ایرانی در عرصه پزشکی نوین، توانمند شدند، از جمله:
# اقدس غربی: نخستین زن دانش‌آموختهٔ داروسازی در ایران؛
# نصرت‌الملوک کاشانچی: اولین زن در پزشکی قانونی بود که در دانشگاه تهران ابتدا در رشتهٔ مامایی تحصیل کرد و بعد از تکمیل تحصیلات در اروپا به ایران برگشت.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/3801534/اولین-پزشکان-زن-ایرانی . «اولین پزشکان زن ایرانی»، خبرگزاری صدا و سیما.]</ref>
# سکینه پری: نخستین جراح زن و سرطان‌شناس ایرانی بود. وی تحصیلات مدرسه و دانشگاهی خود را در شهر آستاراخان به اتمام رساند و در سن ۲۶ سالگی، در سال ۱۳۰۳ ش موفق به کسب مدرک پزشک عمومی شد.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/3801534/اولین-پزشکان-زن-ایرانی . «اولین پزشکان زن ایرانی»، خبرگزاری صدا و سیما.]</ref>

== پیشرفت‌های پزشکی و تحصیلی زنان بعد از انقلاب اسلامی ==
حضور زنان در عرصهٔ پزشکی قبل از انقلاب به‌صورت محدود و فقط در برخی گرایش‌ها مانند داروسازی، پزشکی عمومی، زنان و زایمان و چشم‌پزشکی بوده است.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/3801534/اولین-پزشکان-زن-ایرانی . «اولین پزشکان زن ایرانی»، خبرگزاری صدا و سیما.]</ref> با پیروزی انقلاب اسلامی و اهتمام به حضور مؤثر زنان در عرصهٔ اجتماعی، ورود زنان به تحصیلات تکمیلی به‌خصوص در رشتهٔ پزشکی و تخصص‌های آن مورد تأیید و حمایت علماء قرار گرفت. آنها ورود زنان به گرایش‌ها و رشته‌های تخصصی پزشکی را امری ضروری برای جامعهٔ زنان دانستند. در این چارچوب، برخی رشته‌ها مانند تخصص زنان و زایمان، به انحصار پزشکان زن درآمد و بیمارستان‌های متعددی به بانوان اختصاص پیدا کرد تا با کادری زنانه (متشکل از پزشک، ماما، پرستار، بهیار و خدمهٔ زن) به آسانی به ویزیت و درمان بیماران زن بپردازند.<ref>[https://farsnews.ir/news/14011025000215/%D8%B1%D8%B4%D8%AF-%D9%82%D8%A7%D8%A8%D9%84-%D8%AA%D9%88%D8%AC%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D8%A8%DB%8C%D8%AA-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9-%D9%85%D8%AA%D8%AE%D8%B5%D8%B5-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D . بیابانی، «رشد قابل توجه تربیت پزشک متخصص زنان بعد از انقلاب/ دولت سیزدهم اختصاص فضای ورزشی به بانوان را افزایش داد»، خبرگزاری فارس.]</ref>
جهش چشمگیر در آمار متخصصان زنان (از ۵۹۷ متخصص زن قبل از انقلاب به ۳۰ هزار متخصص پس از انقلاب) سبب شد، کمبودهای پزشک زنان و زایمان در سراسر کشور جبران شود و بانوان به راحتی به آنها مراجعه کرده و به درمان بیماری خود بپردازند. همچنین پس از انقلاب، رشتهٔ پزشکیِ فوق‌تخصص زنان به‌عنوان یک گرایش مهم در عرصهٔ پزشکی تعریف شد و تاکنون حدود ۵ هزار پزشک فوق‌تخصص زنان در کشور تربیت شده‌اند.<ref>[https://farsnews.ir/news/14011025000215/%D8%B1%D8%B4%D8%AF-%D9%82%D8%A7%D8%A8%D9%84-%D8%AA%D9%88%D8%AC%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D8%A8%DB%8C%D8%AA-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9-%D9%85%D8%AA%D8%AE%D8%B5%D8%B5-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D . بیابانی، «رشد قابل توجه تربیت پزشک متخصص زنان بعد از انقلاب/ دولت سیزدهم اختصاص فضای ورزشی به بانوان را افزایش داد»، خبرگزاری فارس.]</ref> امروز زنان هم از لحاظ آماری و هم به لحاظ کیفی، وضعیتی به‌مراتب بهتر از گذشته دارند و به‌صورت گسترده در همهٔ گرایش‌های پزشکی مشغول تحصیل، طبابت و فعالیت هستند. حضور زنان در حرفهٔ پزشکی در ایران پس از انقلاب سیر صعودی و چشمگیری داشته است. طبق گزارش وزارت بهداشت، تعداد متخصصان زن در چند دههٔ اخیر بیش از ۱۵ برابر شده و از حدود ۳۵۰۰ نفر به بیش از ۶۶ هزار نفر افزایش یافته است. طبق آمار سازمان نظام پزشکی کشور، حدود ۴۱ درصد از پزشکان کشور زن هستند.<ref>[https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-100/873365-%D8%B3%DB%8C%D8%B1-%D8%B5%D8%B9%D9%88%D8%AF%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%BE%D8%B2%D8% . حیدری، «سیر صعودی حضور زنان در حرفه پزشکی و چالش‌های پیش‌روی آنها»، وب‌سایت شبکه شرق.]</ref>

== جایگاه پزشکی زنان در جامعه اسلامی ==
کارشناسان معتقدند پزشکی زنان در جامعهٔ مسلمان، فراتر از یک شغل یا حرفه برای بانوان بوده و یک ضرورت فرهنگی به‌شمار می‌رود. اهمیت رعایت احکام شرعی مربوط به زنان و توجه به سلامت بانوان از مسائلی است<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=4216 . «بیانات در دیدار جمعی از خواهران متخصّص رشتۀ پزشکی و مامایی»، وب‌سایت آیت‌الله خامنه‌ای.]</ref> که وجود پزشک زن در گرایش‌های مختلف را ضروری می‌سازد.<ref>[https://farsnews.ir/news/14011025000215/%D8%B1%D8%B4%D8%AF-%D9%82%D8%A7%D8%A8%D9%84-%D8%AA%D9%88%D8%AC%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D8%A8%DB%8C%D8%AA-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9-%D9%85%D8%AA%D8%AE%D8%B5%D8%B5-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D . بیابانی، «رشد قابل توجه تربیت پزشک متخصص زنان بعد از انقلاب/ دولت سیزدهم اختصاص فضای ورزشی به بانوان را افزایش داد»، خبرگزاری فارس.]</ref> در جمهوری اسلامی ایران به‌دلیل پایبندی به رعایت احکام و دستورات دینی، پیشرفت پزشکی زنان و دستیابی آنها به تخصص گرایش‌های مختلف علم پزشکی در جامعه برای معالجه انواع بیماری‌های مربوط به زنان مورد توجه قرار گرفت؛<ref>[https://farsnews.ir/news/14011025000215/%D8%B1%D8%B4%D8%AF-%D9%82%D8%A7%D8%A8%D9%84-%D8%AA%D9%88%D8%AC%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D8%A8%DB%8C%D8%AA-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9-%D9%85%D8%AA%D8%AE%D8%B5%D8%B5-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D . بیابانی، «رشد قابل توجه تربیت پزشک متخصص زنان بعد از انقلاب/ دولت سیزدهم اختصاص فضای ورزشی به بانوان را افزایش داد»، خبرگزاری فارس.]</ref> این در حالی است که پیش از انقلاب، به‌دلیل کمبود پزشک زن در جامعه، بسیاری از بانوان متعهد به دستورات شرعی و اسلامی از مراجعه به پزشک مرد خودداری کرده و این امر سلامتی آنها را به خطر می‌انداخت.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/3801534/اولین-پزشکان-زن-ایرانی . «اولین پزشکان زن ایرانی»، خبرگزاری صدا و سیما.]</ref>
از طرفی اهمیت تربیت علمی و اخلاقی بانوان در علم پزشکی با اتکا به تعهدات و دستورات دینی نه‌تنها سبب بهبود عملکرد زنان در فعالیت‌های اجتماعی شده، بلکه مانع بسیاری از خطرات جانی و روحی می‌شود که همواره متوجه زنان در جامعه بوده است. همچنین به‌دلیل نوع شغل پزشکان زن، آنها روزانه بیماران متعدد زن و مرد را ویزیت می‌کنند، به‌همین منظور رعایت دستورات دینی و اسلامی (مانند عدم مدگرایی، آرایش کردن و پوشش نامناسب و حفظ عفت در برخورد با بیماران مرد) از جمله ضروریات اشتغال زنان در حرفهٔ پزشکی است.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=4216 . «بیانات در دیدار جمعی از خواهران متخصّص رشتۀ پزشکی و مامایی»، وب‌سایت آیت‌الله خامنه‌ای.]</ref>

== پیامدهای مثبت فعالیت زنان در عرصهٔ پزشکی ==
از جمله پیامدهای مثبت حضور زنان در عرصهٔ پزشکی عبارت‌اند از:
# توجه ویژه به بهداشت زنان؛
# ترویج سبک زندگی عفت‌بنیان زن ایرانی؛<ref>[https://farsnews.ir/news/14011025000215/%D8%B1%D8%B4%D8%AF-%D9%82%D8%A7%D8%A8%D9%84-%D8%AA%D9%88%D8%AC%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D8%A8%DB%8C%D8%AA-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9-%D9%85%D8%AA%D8%AE%D8%B5%D8%B5-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D . بیابانی، «رشد قابل توجه تربیت پزشک متخصص زنان بعد از انقلاب/ دولت سیزدهم اختصاص فضای ورزشی به بانوان را افزایش داد»، خبرگزاری فارس].</ref>
# تکریم جایگاه و مقام زن؛<ref>[https://www.isna.ir/news/1401113022566/Ø¨Ø±Ø§Û-ØªØÙÙ-Ú©Ø±Ø§ÙØª-Ø²Ù-Ø¨Ø§ÛØ¯-Ø¨Ù-Ø¹Ø±ØµÙ-ÙØ§Û-Ø¨ÙØ¯Ø§Ø´Øª-Ù . «برای تحقق کرامت زن، باید به عرصه‌های بهداشت و سلامت زنان توجه شود»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref>
# تبیین راحت‌تر علائم بیماری و تسریع در روند درمان بانوان؛<ref>[https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-100/873365-%D8%B3%DB%8C%D8%B1-%D8%B5%D8%B9%D9%88%D8%AF%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%BE%D8%B2%D8% . حیدری، «سیر صعودی حضور زنان در حرفه پزشکی و چالش‌های پیش‌روی آنها»، وب‌سایت شبکه شرق.]</ref>
# حفظ ارزش و حریم زنانهٔ بانوان؛
# برقراری ارتباط راحت‌تر میان پزشک و بیمار؛<ref>[https://farsnews.ir/news/14011025000215/%D8%B1%D8%B4%D8%AF-%D9%82%D8%A7%D8%A8%D9%84-%D8%AA%D9%88%D8%AC%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D8%A8%DB%8C%D8%AA-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9-%D9%85%D8%AA%D8%AE%D8%B5%D8%B5-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D . بیابانی، «رشد قابل توجه تربیت پزشک متخصص زنان بعد از انقلاب/ دولت سیزدهم اختصاص فضای ورزشی به بانوان را افزایش داد»، خبرگزاری فارس]</ref>
# کاهش آمار مرگ و میر حاصل از بارداری و زایمان در بانوان؛<ref>[https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-100/873365-%D8%B3%DB%8C%D8%B1-%D8%B5%D8%B9%D9%88%D8%AF%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%BE%D8%B2%D8% . حیدری، «سیر صعودی حضور زنان در حرفه پزشکی و چالش‌های پیش‌روی آنها»، وب‌سایت شبکه شرق.]</ref>
# ایجاد و افزایش رفاه و امنیت بهداشت<ref>[https://farsnews.ir/news/14011025000215/%D8%B1%D8%B4%D8%AF-%D9%82%D8%A7%D8%A8%D9%84-%D8%AA%D9%88%D8%AC%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D8%A8%DB%8C%D8%AA-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9-%D9%85%D8%AA%D8%AE%D8%B5%D8%B5-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D . بیابانی، «رشد قابل توجه تربیت پزشک متخصص زنان بعد از انقلاب/ دولت سیزدهم اختصاص فضای ورزشی به بانوان را افزایش داد»، خبرگزاری فارس]</ref> و درمان برای زنان جامعه.<ref>[https://www.isna.ir/news/1401113022566/Ø¨Ø±Ø§Û-ØªØÙÙ-Ú©Ø±Ø§ÙØª-Ø²Ù-Ø¨Ø§ÛØ¯-Ø¨Ù-Ø¹Ø±ØµÙ-ÙØ§Û-Ø¨ÙØ¯Ø§Ø´Øª-Ù . «برای تحقق کرامت زن، باید به عرصه‌های بهداشت و سلامت زنان توجه شود»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا.]</ref>

== چالش‌های پزشکی زنان ==
اگرچه حضور بانوان در رشتهٔ پزشکی امری مهم برای رفاه زنان جامعه قلمداد می‌شود، اما فعالیت آنها در این رشته به‌دلیل سختی شرایط کار و تعدد مسئولیت‌های بانوان در خانواده آنها را با چالش‌هایی روبه‌رو کرده است. از مهم‌ترین چالش‌های پیش روی بانوان پزشک عبارت‌ند از:
# تلاش برای برقراری تعادل بین کار و زندگی: بانوان به‌عنوان عنصری مهم در نظام خانواده، وظایف متعدد و مهم همسری و مادری را بر عهده دارند. فعالیت آنها در عرصهٔ اجتماعی مانند پزشکی سبب می‌شود آنها در برقراری تعادل میان وظایف شخصی، خانوادگی و اجتماعی دچار سختی‌هایی شوند تا بتوانند هم پاسخ‌گوی مسئولیت‌های حرفه‌ای خود باشند و هم به وظایف خانوادگی خود عمل کنند.
# اعزام دانشجویان پزشکی به مناطق محروم: پس از اتمام دوران تحصیل (پزشکی عمومی)، دانشجویان پزشکی لازم است در بسیاری از موارد برای گذراندن دوران طرحِ کاری خود به مناطق محروم و دور افتاده بروند که این امر نیز یکی از چالش‌های مهم برای بانوان فعال در این رشته است. گذراندن این دوران برای زنان پزشک که علاوه بر مسئولیت‌های حرفه‌ای، مسئولیت همسری، نگهداری از فرزندان و رسیدگی به بخشی از امور خانه را بر عهده دارند، یک چالش مهم است به‌طوری که گاهی همین امر مانع از تشکیل زندگی و ازدواج بانوان شده و در افزایش سن ازدواج آنها مؤثر است.
# تعدد شیفت‌های شبانه برای بانوان پزشک و متخصص: بالا بودن ساعت کاری پزشکان و تعدد شیفت‌های شبانه در بیمارستان‌ها (مانند دستیاران تخصصی در بیمارستان‌ها که بیش از ۳۰ ساعت متمادی به فعالیت پرداخته و کمتر استراحت می‌کنند)، سلامت جسمی و روحی پزشک زن را به خطر می‌اندازد. همچنین زندگی و مسئولیت‌های خانوادگی وی را با مشکلات متعددی روبه‌رو می‌کند.<ref>[https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-100/873365-%D8%B3%DB%8C%D8%B1-%D8%B5%D8%B9%D9%88%D8%AF%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%BE%D8%B2%D8% . حیدری، «سیر صعودی حضور زنان در حرفه پزشکی و چالش‌های پیش‌روی آنها»، وب‌سایت شبکه شرق.]</ref>

== پانویس ==
{{پانویس}}

== منابع ==
* «اولین پزشکان زن ایرانی»، خبرگزاری صدا و سیما، تاریخ درج مطلب: ۱۰ فروردین ۱۴۰۲ش.
* باقری، الهه، «جستاری پیرامون جایگاه زنان در تاریخ پزشکی با رویکردی بر دورهٔ قاجار»، فصلنامهٔ تاریخ پزشکی، شمارهٔ ۴، ۱۳۸۹ش.
* «برای تحقق کرامت زن، باید به عرصه‌های بهداشت و سلامت زنان توجه شود»، خبرگزاری دانشجویان ایران: ایسنا، تاریخ درج مطلب: ۳۰ بهمن ۱۴۰۱ش.
* بیابانی، مینا، «رشد قابل توجه تربیت پزشک متخصص زنان بعد از انقلاب/ دولت سیزدهم اختصاص فضای ورزشی به بانوان را افزایش داد»، خبرگزاری فارس، ۲۵ دی ۱۴۰۱ش.
* «بیانات در دیدار جمعی از خواهران متخصّص رشتهٔ پزشکی و مامایی»، وب‌سایت آیت‌الله خامنه‌ای، تاریخ درج مطلب: ۸ آذر ۱۳۷۲ش.
* حیدری، مژگان، «سیر صعودی حضور زنان در حرفه پزشکی و چالش‌های پیش‌روی آنها»، وب‌سایت شبکه شرق، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۱ش.
* میبدی، مینو، «زنان و دانش پزشکی در تاریخ میانه ایران»، وب‌سایت مرکز دایرة المعارف بزرگ اسلامی، تاریخ درج مطلب: ۲۸ بهمن ۱۳۹۶ش.