کار جهادی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

زهرا غلامی: ایجاد لینک داخلی

2026-05-09T14:51:14Z

ایجاد لینک داخلی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ۱۹ اردیبهشت ۱۴۰۵، ساعت ۱۸:۲۱
خط ۱۴:		خط ۱۴:
	==کار جهادی پیش و پس از انقلاب==		==کار جهادی پیش و پس از انقلاب==

	اردوهای جهادی یکی از جریان‌های اجتماعی مهم در عصر جدید به شمار می‌روند. این اردوها در دوران پیش از پیروزی انقلاب اسلامی‌اندک بود، اما امروزه به جریان و جنبش اجتماعی تبدیل شده‌اند. پیش از انقلاب گروهی از افراد با روحیۀ دینی و انقلابی به انجام کارهای جهادی مانند تبیین معارف دینی و پخش اعلامیه‌های امام خمینی در بسیاری از مناطق می‌پرداختند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5528817/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA علی‌آبادی، «کار جهادی از هر عبادتی بالاتر است»، خبرگزاری مهر.]</ref> کار جهادی پس از انقلاب با تاکید بر ارزش‌های اسلامی و انقلابی شدت گرفت<ref>[http://noo.rs/YjyHS حاتمی و حاتمی، «بررسی سبک مدیریت جهادی با تمرکز بر نقش جوانان در بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی»، 1402ش، ص24-25.]</ref> و اولین گروه‌های جهادی سال 1357ش تشکیل شدند. در نخستین روزهای پیروزی انقلاب اسلامی، گروه‌های چند نفری برای آبادانی مناطق محروم کشور به‌صورت داوطلبانه اقدام به کمک‌رسانی و خدمت و کار جهادی کردند.<ref>[https://farsnews.ir/news/13980530000962/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D9%88%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D9%86%DA%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%A7-%D9%85%DB%8C%D9%87%D9%86-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86 «نگاهی به تاریخچه اردوهای جهادی؛ از سنگر‌سازان تا میهن‌سازان»، خبرگزاری فارس.]</ref> از جمله ارگان‌های مهمی که پس از انقلاب به‌صورت گسترده در عرصۀ کار جهادی فعالیت کرده‌اند، سپاه، بسیج<ref>[https://www.moi.ir/news/218945/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC-%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A6%D9%84-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «کار جهادی، علاج بسیاری از مسائل کشور است»، وب‌سایت وزارت کشور.]</ref> و هلال احمر بوده است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5717237/%D8%B1%D9%88%D8%AD%DB%8C%D9%87-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%AB-%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D8%B9%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A2%D9%85%D8%AF%DB%8C-%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85-%D8%B1%D8%A7-%D9%86%D8%B4%D8%A7%D9%86-%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D9%87%D8%AF «روحیه جهادی ایران در حوادث طبیعی کارآمدی نظام را نشان می‌دهد»، خبرگزاری مهر.]</ref> بسیاری از این مجموعه‌ها از اساس به‌صورت انقلابی و مبتنی بر آرمان‌های انقلاب بنا شده و به‌عنوان خادمین مردم به ارائه خدمت بی‌منت می‌پردازند.<ref>[https://www.moi.ir/news/218945/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC-%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A6%D9%84-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «کار جهادی، علاج بسیاری از مسائل کشور است»، وب‌سایت وزارت کشور.]</ref> همچنین برخی گروه‌های مردمی و خودجوش نیز در کنار این گروه‌ها به انجام کارهای جهادی در کشور اقدام کرده‌اند.<ref>[https://farsnews.ir/mazandaran/news/14010901000175/%DA%86%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D8%A7-%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%AD%D8%B3-%D9%86%D9%88%D8%B9%E2%80%8C%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA%DB%8C مهدی‌پور، «چرایی کار جهادی/ از ایجاد امید تا تقویت حس نوع‌دوستی»، خبرگزاری فارس.]</ref>		اردوهای جهادی یکی از جریان‌های اجتماعی مهم در عصر جدید به شمار می‌روند. این اردوها در دوران پیش از پیروزی انقلاب اسلامی‌اندک بود، اما امروزه به جریان و جنبش اجتماعی تبدیل شده‌اند. پیش از انقلاب گروهی از افراد با روحیۀ دینی و انقلابی به انجام کارهای جهادی مانند تبیین معارف دینی و پخش اعلامیه‌های [[امام خمینی]] در بسیاری از مناطق می‌پرداختند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5528817/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA علی‌آبادی، «کار جهادی از هر عبادتی بالاتر است»، خبرگزاری مهر.]</ref> کار جهادی پس از انقلاب با تاکید بر ارزش‌های اسلامی و انقلابی شدت گرفت<ref>[http://noo.rs/YjyHS حاتمی و حاتمی، «بررسی سبک مدیریت جهادی با تمرکز بر نقش جوانان در بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی»، 1402ش، ص24-25.]</ref> و اولین گروه‌های جهادی سال 1357ش تشکیل شدند. در نخستین روزهای پیروزی انقلاب اسلامی، گروه‌های چند نفری برای آبادانی مناطق محروم کشور به‌صورت داوطلبانه اقدام به کمک‌رسانی و خدمت و کار جهادی کردند.<ref>[https://farsnews.ir/news/13980530000962/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D9%88%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D9%86%DA%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%A7-%D9%85%DB%8C%D9%87%D9%86-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86 «نگاهی به تاریخچه اردوهای جهادی؛ از سنگر‌سازان تا میهن‌سازان»، خبرگزاری فارس.]</ref> از جمله ارگان‌های مهمی که پس از انقلاب به‌صورت گسترده در عرصۀ کار جهادی فعالیت کرده‌اند، سپاه، بسیج<ref>[https://www.moi.ir/news/218945/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC-%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A6%D9%84-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «کار جهادی، علاج بسیاری از مسائل کشور است»، وب‌سایت وزارت کشور.]</ref> و هلال احمر بوده است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5717237/%D8%B1%D9%88%D8%AD%DB%8C%D9%87-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%AB-%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D8%B9%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A2%D9%85%D8%AF%DB%8C-%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85-%D8%B1%D8%A7-%D9%86%D8%B4%D8%A7%D9%86-%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D9%87%D8%AF «روحیه جهادی ایران در حوادث طبیعی کارآمدی نظام را نشان می‌دهد»، خبرگزاری مهر.]</ref> بسیاری از این مجموعه‌ها از اساس به‌صورت انقلابی و مبتنی بر آرمان‌های انقلاب بنا شده و به‌عنوان خادمین مردم به ارائه خدمت بی‌منت می‌پردازند.<ref>[https://www.moi.ir/news/218945/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC-%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A6%D9%84-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «کار جهادی، علاج بسیاری از مسائل کشور است»، وب‌سایت وزارت کشور.]</ref> همچنین برخی گروه‌های مردمی و خودجوش نیز در کنار این گروه‌ها به انجام کارهای جهادی در کشور اقدام کرده‌اند.<ref>[https://farsnews.ir/mazandaran/news/14010901000175/%DA%86%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D8%A7-%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%AD%D8%B3-%D9%86%D9%88%D8%B9%E2%80%8C%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA%DB%8C مهدی‌پور، «چرایی کار جهادی/ از ایجاد امید تا تقویت حس نوع‌دوستی»، خبرگزاری فارس.]</ref>

	==حوزۀ فعالیت جهادی==		==حوزۀ فعالیت جهادی==
خط ۲۲:		خط ۲۲:
	==زمینه‌های کار جهادی==		==زمینه‌های کار جهادی==

	باورها و ارزش‌های دینی نقش اساسی در نهادینه کردن کار جهادی در جامعۀ اسلامی دارد. از مهم‌ترین زمینه‌ها و بسترهای رونق کار جهادی ایمان و توکل به خدا، خودباوری و اعتماد به نفس، دشمن‌شناسی، همت همراه با انگیزۀ خدمت، حرکت مبتنی بر علم و درایت، عزم ملی، استفاده از امکانات و ظرفیت‌ها، <ref>[https://hawzah.net/fa/magazine/view/5211/8176/107808/%D8%B4%D8%A7%D8%AE%D8%B5%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C کریم‌زاده، «شاخصه‌های مدیریت جهادی از منظر مقام معظم رهبری»، وب‌سایت پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه.]</ref> اعتقاد به معاد، رشد معنوی و اخلاقی، <ref>[https://www.mehrnews.com/news/5528817/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA علی‌آبادی، «کار جهادی از هر عبادتی بالاتر است»، خبرگزاری مهر.]</ref> تاثیر نتایج کار جهادی و برکت آن بر سعادت دنیوی و اخروی فرد است. جهادگران کار برای خلق‌الله را نوعی عبادت تلقی می‌کنند که با انگیزۀ کار برای خدا<ref>[http://noo.rs/YjyHS حاتمی و حاتمی، «بررسی سبک مدیریت جهادی با تمرکز بر نقش جوانان در بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی»، 1402ش، ص24-25.]</ref> و خدمت‌گذاری به مردم بدون توقع مادی صورت می‌گیرد.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5528817/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA علی‌آبادی، «کار جهادی از هر عبادتی بالاتر است»، خبرگزاری مهر.]</ref>		باورها و ارزش‌های دینی نقش اساسی در نهادینه کردن کار جهادی در جامعۀ اسلامی دارد. از مهم‌ترین زمینه‌ها و بسترهای رونق کار جهادی ایمان و توکل به خدا، [[خودباوری]] و اعتماد به نفس، دشمن‌شناسی، همت همراه با انگیزۀ خدمت، حرکت مبتنی بر علم و درایت، عزم ملی، استفاده از امکانات و ظرفیت‌ها، <ref>[https://hawzah.net/fa/magazine/view/5211/8176/107808/%D8%B4%D8%A7%D8%AE%D8%B5%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C کریم‌زاده، «شاخصه‌های مدیریت جهادی از منظر مقام معظم رهبری»، وب‌سایت پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه.]</ref> اعتقاد به معاد، رشد معنوی و اخلاقی، <ref>[https://www.mehrnews.com/news/5528817/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA علی‌آبادی، «کار جهادی از هر عبادتی بالاتر است»، خبرگزاری مهر.]</ref> تاثیر نتایج کار جهادی و برکت آن بر سعادت دنیوی و اخروی فرد است. جهادگران کار برای خلق‌الله را نوعی عبادت تلقی می‌کنند که با انگیزۀ کار برای خدا<ref>[http://noo.rs/YjyHS حاتمی و حاتمی، «بررسی سبک مدیریت جهادی با تمرکز بر نقش جوانان در بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی»، 1402ش، ص24-25.]</ref> و خدمت‌گذاری به مردم بدون توقع مادی صورت می‌گیرد.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5528817/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA علی‌آبادی، «کار جهادی از هر عبادتی بالاتر است»، خبرگزاری مهر.]</ref>

	==انگیزه‌های افراد برای کار جهادی==		==انگیزه‌های افراد برای کار جهادی==

افشان بستاکچی: صفحه‌ای تازه حاوی «گروه های جهادی در خدمت زلزله زدگان خوی ۸ بهمن ۱۴۰۱ '''کار جهادی؛''' فعالیت‌های خودجوش و مردمی برای سامان اجتماعی و رفع مشکلات هم‌نوعان. کار جهادی، نوعی فعالیت مردمی است که...» ایجاد کرد

2026-04-18T14:22:31Z

صفحه‌ای تازه حاوی «جایگزین=گروه جهادی- زلزله زدگان خوی|بندانگشتی|گروه های جهادی در خدمت زلزله زدگان خوی ۸ بهمن ۱۴۰۱ <big>'''کار جهادی؛'''</big> فعالیت‌های خودجوش و مردمی برای سامان اجتماعی و رفع مشکلات هم‌نوعان. کار جهادی، نوعی فعالیت مردمی است که...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

[[پرونده:9285910 852.jpg|جایگزین=گروه جهادی- زلزله زدگان خوی|بندانگشتی|گروه های جهادی در خدمت زلزله زدگان خوی ۸ بهمن ۱۴۰۱]]
<big>'''کار جهادی؛'''</big> فعالیت‌های خودجوش و مردمی برای سامان اجتماعی و رفع مشکلات هم‌نوعان.

کار جهادی، نوعی فعالیت مردمی است که در آن افراد برای حل مشکلات ملت و کشور و به‌منظور کمک به هم‌نوعان خود بدون چشم‌داشت مادی و مالی و صرفاً برای رضای خدا به کار و فعالیت می‌پردازند. تقویت روحیۀ جهادی مختص به گروه خاص و محدودی نیست و شامل عموم افراد جامعه مانند کارکنان، مسئولین و مردم عادی می‌شود.

==مفهوم‌شناسی==

کار جهادی؛ به‌معنای هر‌گونه فعالیت مخلصانه در عرصه‌های خدمت‌رسانی به مردم، به‌ویژه محرومین است.<ref>[https://www.moi.ir/news/218945/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC-%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A6%D9%84-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «کار جهادی، علاج بسیاری از مسائل کشور است»، وب‌سایت وزارت کشور.]</ref> این فعالیت‌ها به‌صورت خودجوش صورت می‌گیرد<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=43245 «کار جهادی؛عامل پیروزی‌ها»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای.]</ref> و بهره‌مند از انگیزۀ الهی است.<ref>[http://noo.rs/YjyHS حاتمی و حاتمی، «بررسی سبک مدیریت جهادی با تمرکز بر نقش جوانان در بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی»، 1402ش، ص24-25.]</ref>

==جایگاه کار جهادی در اسلام و سیرۀ نبوی==

کار جهادی در تاریخ اسلام قدمتی طولانی دارد. کار و مدیریت جهادی ریشه در نظام ارزشی ثابت و نیازهای جاودان انسان داشته و در آموزه‌های اسلامی، معطوف به فطرت بشری تنظیم شده است.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/2140824/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%82%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D9%86%D9%87%D8%AC-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA%D9%87 فیروزآبادی، «مدیریت جهادی از منظر قرآن و نهج‌البلاغه»، 1403ش، ص30.]</ref> اولین پیشگامان خدمت و کار جهادی، انبیاء و امامان بوده‌اند. آنها همواره در راه تبلیغ دین و کمک به مردم جلوتر و بیشتر از بقیه کار کرده و مردم را به این اعمال تشویق کرده‌اند. خدمت‌رسانی به مردم در سیرۀ نبوی و رویکرد اهل‌بیت، عبادتی برتر معرفی شده است. آنها شخصاً غذا به‌دوش گرفته و در دل شب به فقرا کمک می‌کردند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5528817/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA علی‌آبادی، «کار جهادی از هر عبادتی بالاتر است»، خبرگزاری مهر.]</ref> پیشوایان دینی با انجام کار جهادی در ترویج عدالت‌محوری، اعتمادسازی، امیدآفرینی، رقابت‌سازی و تشویق، ارتقای سطح بینش و کنش افراد جامعه و برقراری آرامش روحی و روانی آنان، نقش اساسی داشته‌اند.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/2140824/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%82%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D9%86%D9%87%D8%AC-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA%D9%87 فیروزآبادی، «مدیریت جهادی از منظر قرآن و نهج‌البلاغه»، 1403ش، ص30.]</ref>

==کار جهادی پیش و پس از انقلاب==

اردوهای جهادی یکی از جریان‌های اجتماعی مهم در عصر جدید به شمار می‌روند. این اردوها در دوران پیش از پیروزی انقلاب اسلامی‌اندک بود، اما امروزه به جریان و جنبش اجتماعی تبدیل شده‌اند. پیش از انقلاب گروهی از افراد با روحیۀ دینی و انقلابی به انجام کارهای جهادی مانند تبیین معارف دینی و پخش اعلامیه‌های امام خمینی در بسیاری از مناطق می‌پرداختند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5528817/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA علی‌آبادی، «کار جهادی از هر عبادتی بالاتر است»، خبرگزاری مهر.]</ref> کار جهادی پس از انقلاب با تاکید بر ارزش‌های اسلامی و انقلابی شدت گرفت<ref>[http://noo.rs/YjyHS حاتمی و حاتمی، «بررسی سبک مدیریت جهادی با تمرکز بر نقش جوانان در بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی»، 1402ش، ص24-25.]</ref> و اولین گروه‌های جهادی سال 1357ش تشکیل شدند. در نخستین روزهای پیروزی انقلاب اسلامی، گروه‌های چند نفری برای آبادانی مناطق محروم کشور به‌صورت داوطلبانه اقدام به کمک‌رسانی و خدمت و کار جهادی کردند.<ref>[https://farsnews.ir/news/13980530000962/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D9%88%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D9%86%DA%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%A7-%D9%85%DB%8C%D9%87%D9%86-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86 «نگاهی به تاریخچه اردوهای جهادی؛ از سنگر‌سازان تا میهن‌سازان»، خبرگزاری فارس.]</ref> از جمله ارگان‌های مهمی که پس از انقلاب به‌صورت گسترده در عرصۀ کار جهادی فعالیت کرده‌اند، سپاه، بسیج<ref>[https://www.moi.ir/news/218945/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC-%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A6%D9%84-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «کار جهادی، علاج بسیاری از مسائل کشور است»، وب‌سایت وزارت کشور.]</ref> و هلال احمر بوده است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5717237/%D8%B1%D9%88%D8%AD%DB%8C%D9%87-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%AB-%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D8%B9%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A2%D9%85%D8%AF%DB%8C-%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85-%D8%B1%D8%A7-%D9%86%D8%B4%D8%A7%D9%86-%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D9%87%D8%AF «روحیه جهادی ایران در حوادث طبیعی کارآمدی نظام را نشان می‌دهد»، خبرگزاری مهر.]</ref> بسیاری از این مجموعه‌ها از اساس به‌صورت انقلابی و مبتنی بر آرمان‌های انقلاب بنا شده و به‌عنوان خادمین مردم به ارائه خدمت بی‌منت می‌پردازند.<ref>[https://www.moi.ir/news/218945/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC-%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A6%D9%84-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «کار جهادی، علاج بسیاری از مسائل کشور است»، وب‌سایت وزارت کشور.]</ref> همچنین برخی گروه‌های مردمی و خودجوش نیز در کنار این گروه‌ها به انجام کارهای جهادی در کشور اقدام کرده‌اند.<ref>[https://farsnews.ir/mazandaran/news/14010901000175/%DA%86%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D8%A7-%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%AD%D8%B3-%D9%86%D9%88%D8%B9%E2%80%8C%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA%DB%8C مهدی‌پور، «چرایی کار جهادی/ از ایجاد امید تا تقویت حس نوع‌دوستی»، خبرگزاری فارس.]</ref>

==حوزۀ فعالیت جهادی==
[[پرونده:جهاد.jpg|جایگزین= جهادی - بسیج - سیل زدگان گلستان |بندانگشتی|کمک نیروهای جهادی و بسیج به سیل زدگان گلستان ۲۶ اسفند ۱۳۹۷ ]]
در عصر جدید این جنبش توسط نیروهای جوان انقلابی<ref>[http://noo.rs/YjyHS حاتمی و حاتمی، «بررسی سبک مدیریت جهادی با تمرکز بر نقش جوانان در بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی»، 1402ش، ص24-25.]</ref> در حوزۀ عمرانی، بهداشت و درمان، صنعت، آموزش، فرهنگ، فنی و حرفه‌ای، تکنولوژی و اشتغال به‌صورت اردوهای جهادی توسط اقشار مختلف جامعه مانند پزشکان، دندان‌پزشکان، معلمان، معماران، طلاب و مهندسان کشاورزی و دام‌پزشکان برگزار می‌شود. همچنین 30 درصد اردوهای جهادی در بخش‌های فرهنگی و اجتماعی و آموزشی توسط بانوان برپا می‌شود.<ref>[https://farsnews.ir/news/13980530000962/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D9%88%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D9%86%DA%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%A7-%D9%85%DB%8C%D9%87%D9%86-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86 «نگاهی به تاریخچه اردوهای جهادی؛ از سنگر‌سازان تا میهن‌سازان»، خبرگزاری فارس.]</ref>

==زمینه‌های کار جهادی==

باورها و ارزش‌های دینی نقش اساسی در نهادینه کردن کار جهادی در جامعۀ اسلامی دارد. از مهم‌ترین زمینه‌ها و بسترهای رونق کار جهادی ایمان و توکل به خدا، خودباوری و اعتماد به نفس، دشمن‌شناسی، همت همراه با انگیزۀ خدمت، حرکت مبتنی بر علم و درایت، عزم ملی، استفاده از امکانات و ظرفیت‌ها، <ref>[https://hawzah.net/fa/magazine/view/5211/8176/107808/%D8%B4%D8%A7%D8%AE%D8%B5%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C کریم‌زاده، «شاخصه‌های مدیریت جهادی از منظر مقام معظم رهبری»، وب‌سایت پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه.]</ref> اعتقاد به معاد، رشد معنوی و اخلاقی، <ref>[https://www.mehrnews.com/news/5528817/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA علی‌آبادی، «کار جهادی از هر عبادتی بالاتر است»، خبرگزاری مهر.]</ref> تاثیر نتایج کار جهادی و برکت آن بر سعادت دنیوی و اخروی فرد است. جهادگران کار برای خلق‌الله را نوعی عبادت تلقی می‌کنند که با انگیزۀ کار برای خدا<ref>[http://noo.rs/YjyHS حاتمی و حاتمی، «بررسی سبک مدیریت جهادی با تمرکز بر نقش جوانان در بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی»، 1402ش، ص24-25.]</ref> و خدمت‌گذاری به مردم بدون توقع مادی صورت می‌گیرد.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5528817/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA علی‌آبادی، «کار جهادی از هر عبادتی بالاتر است»، خبرگزاری مهر.]</ref>

==انگیزه‌های افراد برای کار جهادی==

از جمله ستون‌های اصلی حرکت جهادی ایمان، بصیرت و همت است.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=43245 «کار جهادی؛ عامل پیروزی‌ها»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای.]</ref> گروهی از افراد با تکیه بر این ستون‌ها، با وجود دغدغه‌های فردی، خانوادگی، اجتماعی و شغلی متعدد؛ اما به‌دلیل اینکه دغدغۀ رفع مشکلات مردم را دارند به‌صورت داوطلبانه و بدون چشم‌داشت مادی، روی این موضوع متمرکز شده‌اند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5528817/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA علی‌آبادی، «کار جهادی از هر عبادتی بالاتر است»، خبرگزاری مهر.]</ref> این افراد جهادگر در راه خدمت به هم‌نوعان خود قدم برداشته و به‌نوعی رخدادهای خوب زندگی خود را مرهون و مدیون حرکت در مسیر کار و فعالیت جهادی می‌دانند. بسیاری از جهادگران فعالیت‌های خود را در پایگاه‌های بسیج شهر، دانشگاه یا مدرسه آغاز کرده‌اند. آنها با رفتن به مناطق محروم در جهت کمک‌رسانی و رفع مشکلات افراد آن منطقه به فعالیت می‌پردازند.<ref>[https://farsnews.ir/mazandaran/news/14010901000175/%DA%86%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D8%A7-%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%AD%D8%B3-%D9%86%D9%88%D8%B9%E2%80%8C%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA%DB%8C مهدی‌پور، «چرایی کار جهادی/ از ایجاد امید تا تقویت حس نوع‌دوستی»، خبرگزاری فارس.]</ref> از آداب اخلاقی فردی که کار جهادی انجام می‌دهد، خدمت‌رسانی بدون منت، با شوق، به‌صورت مؤدبانه و همراه با خوش‌رویی و حفظ کرامت دیگر افراد است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5528817/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA علی‌آبادی، «کار جهادی از هر عبادتی بالاتر است»، خبرگزاری مهر.]</ref> این افراد با توکل بر خداوند و ایمان به تحقق وعده‌های الهی، صبورانه به خدمت‌رسانی مؤثر در جهت رفع موانع و مشکلات هم‌نوعان خود می‌پردازند.<ref>[http://noo.rs/YjyHS حاتمی و حاتمی، «بررسی سبک مدیریت جهادی با تمرکز بر نقش جوانان در بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی»، 1402ش، ص24-25.]</ref>

==ضرورت تداوم تفکر جهادی==

امروزه به‌دلیل ترویج فرهنگ فرد‌گرایی و لذت‌خواهی فردی، خودنمایی و تظاهر به انجام کار خیر، که محصول الگوگیری از فرهنگ غربی است، بسیاری از افراد به منفعت‌های متقابل فکر کرده و کمتر به کمک‌رسانی به دیگران بدون توقع متقابل توجه می‌کنند. این در حالی است که ترویج کار جهادی و تقویت روحیۀ جهادی به‌عنوان یک ضرورت در سبک زندگی ایرانی ـ اسلامی<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5528817/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA علی‌آبادی، «کار جهادی از هر عبادتی بالاتر است»، خبرگزاری مهر.]</ref> علاج بسیاری از مسائل و مشکلات کشور دانسته می‌شود. همچنین تقویت روحیۀ جهادی در ساختار اداری سبب پیشبرد هرچه بهتر امور و کاهش نارضایتی‌های مردمی می‌شود.<ref>[https://www.moi.ir/news/218945/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC-%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A6%D9%84-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «کار جهادی، علاج بسیاری از مسائل کشور است»، وب‌سایت وزارت کشور.]</ref> رهبر انقلاب اسلامی ایران با تاکید بر تقویت روحیۀ کار جهادی در میان مسئولان کشور این امر را محرکی می‌داند که سبب می‌شود مسئولان با شوق، توانمندی، توکل به خدا و با همۀ توان خود در جهت خدمت‌رسانی و حل مشکلات مردم گام بردارند. برای همین مسئولان کشور موظف‌اند کار جهادی و شبانه‌روزی کنند.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/3994157-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D9%87%D9%85%D9%87-%D9%85%D8%B3%D8%A6%D9%88%D9%84%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D9%85%D9%88%D8%B8%D9%81%D9%86%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B2%DB%8C-%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF «رهبر انقلاب: همه مسئولان کشور موظفند کار جهادی و شبانه‌روزی کنند»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد.]</ref> همگانی شدن گفتمان و کار جهادی و گسترش حضور عموم مردم، به‌خصوص جوانان در جریان فعالیت‌های جهادی در افزایش خدمت‌رسانی برای تحقّق عدالت و پیشرفت مردم و جامعه مؤثر است. کار جهادی عامل پیروزی‌ها و شکستن بن‌بست‌های اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و اقتصادی در سبک زندگی مردم ایران است. برگزاری اردوهای جهادی برای خدمت‌رسانی به مناطق محروم در کشور سبب آشنایی افراد با اوضاع کشور، مشکلات مردم و آشنایی با دغدغه‌های اقشار مختلف کشور شده و کم‌کاری‌های مسئولین و مشارکت مردم برای کمک به هم‌نوعان خود را نمایان می‌کند.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=43245 «کار جهادی؛ عامل پیروزی‌ها»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای.]</ref>

==کارکردهای کار جهادی در ایران==

کار جهادی در ایران مفهوم گسترده‌ای دارد و مختص کمک‌رسانی به مناطق محروم نیست؛ <ref>[https://www.moi.ir/news/218945/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC-%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A6%D9%84-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «کار جهادی، علاج بسیاری از مسائل کشور است»، وب‌سایت وزارت کشور.]</ref> بلکه در برخی شرایط بحرانی مانند وقوع حوادث طبیعی<ref>[https://farsnews.ir/mazandaran/news/14010901000175/%DA%86%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D8%A7-%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%AD%D8%B3-%D9%86%D9%88%D8%B9%E2%80%8C%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA%DB%8C مهدی‌پور، «چرایی کار جهادی/ از ایجاد امید تا تقویت حس نوع‌دوستی»، خبرگزاری فارس.]</ref> و برخی بیماری‌های فراگیر نیز جهادگران برای رفع مشکل به کمک دولت و ملت آمده‌اند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5717237/%D8%B1%D9%88%D8%AD%DB%8C%D9%87-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%AB-%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D8%B9%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A2%D9%85%D8%AF%DB%8C-%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85-%D8%B1%D8%A7-%D9%86%D8%B4%D8%A7%D9%86-%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D9%87%D8%AF «روحیه جهادی ایران در حوادث طبیعی کارآمدی نظام را نشان می‌دهد»، خبرگزاری مهر.]</ref> کارکرد‌های فعالیت جهادی در سبک زندگی ایرانی عبارت‌اند از:

#کمک به کشور برای رفع مشکلات حاصل از بیماری‌های فراگیر مانند کرونا در قالب تامین نیازهای بیماران و یاری کادر درمان؛ <ref>[https://farsnews.ir/mazandaran/news/14010901000175/%DA%86%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D8%A7-%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%AD%D8%B3-%D9%86%D9%88%D8%B9%E2%80%8C%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA%DB%8C مهدی‌پور، «چرایی کار جهادی/ از ایجاد امید تا تقویت حس نوع‌دوستی»، خبرگزاری فارس.]</ref>
#کمک به مستمندان و اقشار آسیب‌پذیر در شرایط بحرانی و یا مناسبت‌های خاص مانند ماه رمضان و اعیاد مذهبی؛ <ref>[https://www.moi.ir/news/218945/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC-%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A6%D9%84-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «کار جهادی، علاج بسیاری از مسائل کشور است»، وب‌سایت وزارت کشور.]</ref>
#کمک به حل مشکلات حاصل از بحران‌های طبیعی مانند سیل و زلزله؛ <ref>[https://www.moi.ir/news/218945/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC-%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A6%D9%84-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «کار جهادی، علاج بسیاری از مسائل کشور است»، وب‌سایت وزارت کشور.]</ref>
#تلاش، تمرین و زمینه‌سازی برای شکل‌گیری جامعۀ مطلوب در قالب جهاد تبیین و آگاهی‌بخشی به مردم برای مشارکت‌های اجتماعی و سیاسی مانند حضور در انتخابات؛ <ref>[https://www.moi.ir/news/218945/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC-%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A6%D9%84-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «کار جهادی، علاج بسیاری از مسائل کشور است»، وب‌سایت وزارت کشور.]</ref>
#کمک به افزایش امنیت در کشور از طریق مقابله همگانی با آشوب‌ها و اغتشاشات؛ <ref>[https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/3994157-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D9%87%D9%85%D9%87-%D9%85%D8%B3%D8%A6%D9%88%D9%84%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D9%85%D9%88%D8%B8%D9%81%D9%86%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B2%DB%8C-%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF «رهبر انقلاب: همه مسئولان کشور موظفند کار جهادی و شبانه‌روزی کنند»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد.]</ref>

همچنین فعالیت در نقاط مرزی، مشارکت داوطلبانه در دفاع مقدس و امروزه در جایگاه مدافعان حرم برای برقراری امنیت در کشور، از اقسام کار جهادی به‌شمار می‌رود که همواره با استقبال جوانان انقلابی و مؤمن روبرو بوده است.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=43245 «کار جهادی؛ عامل پیروزی‌ها»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای.]</ref>

==پیامدهای مثبت کار جهادی==
[[پرونده:PERSIEN-PERSIA-IRAN-100-RIALS-Pick-136e-UNC-1-Signatur-31-30875.webp|جایگزین=200 ریال جهاد سازندگی جمهوری اسلامی ایران|بندانگشتی|200 ریال جهاد سازندگی جمهوری اسلامی ایران]]
تقویت روحیۀ جهادی در جامعه؛ <ref>[https://www.mehrnews.com/news/5528817/%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D8%B1-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA علی‌آبادی، «کار جهادی از هر عبادتی بالاتر است»، خبرگزاری مهر.]</ref>
#کمک به رفع محرومیت‌ها؛
#ایجاد و افزایش امید در جامعه؛
#تقویت روحیۀ تعامل و کار گروهی؛
#تقویت حس نوع‌دوستی و قدم برداشتن برای مردم؛
#کمک به تحقق آرمان‌های انقلابی مبنی بر رفع محرومیت‌ها؛
#تقویت وحدت ملی؛
#افزایش روحیۀ مشارکت اجتماعی در کشور؛
#ترویج کمک به مردم به‌خصوص طبقات ضعیف؛
#افزایش کار شبانه‌روزی و جهادی مسئولان؛
#شوق‌آفرینی برای تحقق اهداف انقلاب اسلامی؛
#حفظ ارزش‌های دینی و اخلاقی در جامعه؛ <ref>[https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/3994157-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D9%87%D9%85%D9%87-%D9%85%D8%B3%D8%A6%D9%88%D9%84%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D9%85%D9%88%D8%B8%D9%81%D9%86%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B2%DB%8C-%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF «رهبر انقلاب: همه مسئولان کشور موظفند کار جهادی و شبانه‌روزی کنند»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد.]</ref>

همچنین کار جهادی را برخی‌اندیشمندان، زمینه‌ساز تحقق تمدن نوین اسلامی دانسته‌اند.<ref>[http://noo.rs/YjyHS حاتمی و حاتمی، «بررسی سبک مدیریت جهادی با تمرکز بر نقش جوانان در بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی»، 1402ش، ص24-25]</ref>

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
*حاتمی، ناصر و حاتمی، علی، «بررسی سبک مدیریت جهادی با تمرکز بر نقش جوانان در بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی»، مجموعه مقالات ششمین کنفرانس بین‌المللی مدیریت، گردشگری و تکنولوژی، 1402ش.
*«روحیه جهادی ایران در حوادث طبیعی کارآمدی نظام را نشان می‌دهد»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: 4 اسفند 1401ش.
*«رهبر انقلاب: همه مسئولان کشور موظفند کار جهادی و شبانه‌روزی کنند»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: 26 مرداد 1402ش.
*علی‌آبادی، فاطمه، «کار جهادی از هر عبادتی بالاتر است»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: 12 تیر 1401ش.
*فیروزآبادی، خدیجه، «مدیریت جهادی از منظر قرآن و نهج البلاغه»، فصلنامۀ پژوهش و مطالعات اسلامی، شمارۀ 57، 1403ش.
*«کار جهادی؛ عامل پیروزی‌ها»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای، تاریخ درج مطلب: 23 مرداد 1398ش.
*«کار جهادی، علاج بسیاری از مسائل کشور است»، وب‌سایت وزارت کشور، تاریخ درج مطلب: 4 بهمن 1402ش.
*کریم‌زاده، طاهر، «شاخصه‌های مدیریت جهادی از منظر مقام معظم رهبری»، وب‌سایت پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: 7 مرداد 1394ش.
*مهدی‌پور، میثم، «چرایی کار جهادی/ از ایجاد امید تا تقویت حس نوع‌دوستی»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: 2 آذر 1401ش.
*«نگاهی به تاریخچه اردوهای جهادی؛ از سنگر‌سازان تا میهن‌سازان»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: 31 مرداد 1398ش.