https://iranpedia.net/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%B4%DA%AF%D8%B1%DB%8C_%D9%87%D9%88%D8%B4%D9%85%D9%86%D8%AFگردشگری هوشمند - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-07T17:51:44Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.44.2https://iranpedia.net/w/index.php?title=%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%B4%DA%AF%D8%B1%DB%8C_%D9%87%D9%88%D8%B4%D9%85%D9%86%D8%AF&diff=32985&oldid=prevحمید گلزار: صفحهای تازه حاوی «'''<big>گردشگری هوشمند</big>'''، گردشگری مبتنی بر فناوریهای اطلاعاتی و ارتباطی.<br> ==مفهوم شناسی== گردشگری در لغت مترادف با جهانگردی و بهمعنای مسافرت بین شهرهای مختلف دنیا آمده<ref>[https://www.ashja.com/fa/amidonliedictionary/?srchamid,%d8%ac%d9%87%d8%a7%d9%86%da%af%d8%b1%d8%af%db%8c|d,13673|o,2/%d9...» ایجاد کرد2026-05-04T12:55:54Z<p>صفحهای تازه حاوی «'''<big>گردشگری هوشمند</big>'''، گردشگری مبتنی بر فناوریهای اطلاعاتی و ارتباطی.<br> ==مفهوم شناسی== <a href="/wiki/%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%B4%DA%AF%D8%B1%DB%8C" title="گردشگری">گردشگری</a> در لغت مترادف با جهانگردی و بهمعنای مسافرت بین شهرهای مختلف دنیا آمده<ref>[https://www.ashja.com/fa/amidonliedictionary/?srchamid,%d8%ac%d9%87%d8%a7%d9%86%da%af%d8%b1%d8%af%db%8c|d,13673|o,2/%d9...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>'''<big>گردشگری هوشمند</big>'''، گردشگری مبتنی بر فناوریهای اطلاعاتی و ارتباطی.<br><br />
==مفهوم شناسی==<br />
[[گردشگری]] در لغت مترادف با جهانگردی و بهمعنای مسافرت بین شهرهای مختلف دنیا آمده<ref>[https://www.ashja.com/fa/amidonliedictionary/?srchamid,%d8%ac%d9%87%d8%a7%d9%86%da%af%d8%b1%d8%af%db%8c|d,13673|o,2/%d9%81%d8%b1%d9%87%d9%86%da%af-%d9%88-%d9%84%d8%ba%d8%aa%d9%86%d8%a7%d9%85%d9%87-%d8%a2%d9%86%d9%84%d8%a7%db%8c%d9%86-%d9%81%d8%a7%d8%b1%d8%b3%db%8c-%d8%b9%d9%85%db%8c%d8%af.html عمید، فرهنگ لغت، ذیل واژه جهانگردی.]</ref> و معادل توریسم (tourism) در زبان انگلیسی است. هوشمند کردن [[گردشگری]] حاصل ترکیب فناوری اطلاعات با این حوزه است.<ref> [https://ims.atu.ac.ir/article_11658_9316e9b32460e03a972d68a06c081ae8.pdf زنگویی، «شناسایی مؤلفه های هوشمندسازی صنعت گردشگری در ایران»، 1399ش، ص242.]</ref> استفاده از فناوریهای اطلاعاتی مانند هوش مصنوعی، محاسبات ابری و اینترنت اشیا برای ارائه اطلاعات و خدمات به گردشگران، اصطلاحاً گردشگری هوشمند نامیده شده است.<ref>[http://bmj.iauctb.ac.ir/article_678462_4b5a9ba44d3579a8f2fedd3c1ac0e99c.pdf دشتلعلی، «شناسایی و اولویتبندی عوامب مؤثر بر گردشگری هوشمند در کشور ایران(مورد مطالعه: شهر اصفهان)»، ص198.]</ref> این فناوریها همهی ارکان گردشگری اعم از گردشگران، مکانها، آژانسها، ارائهدهندگان خدمات، میزبانها و سیاستگذاران حوزه گردشگری را شامل میشود.<ref>[https://ims.atu.ac.ir/article_11658_9316e9b32460e03a972d68a06c081ae8.pdf زنگویی، «شناسایی مؤلفه های هوشمندسازی صنعت گردشگری در ایران»، ص266.]</ref><br />
<br />
==شهر هوشمند==<br />
ایجاد و گسترش شهرهای هوشمند، از الزامات اولیه توسعه گردشگری هوشمند است. <br />
شهر هوشمند بر چند محور استوار است؛ اول، استفاده بهینه از فناوری اطلاعات و ارتباطات برای ارتقای کیفیت زندگی، خدمات شهری و رقابتپذیری. دوم، سازگاری با نیازهای نسلهای کنونی بههمراه تضمین سویههای اقتصادی، اجتماعی و محیط زیستی.<ref> [https://ims.atu.ac.ir/article_11658_9316e9b32460e03a972d68a06c081ae8.pdf زنگویی، «شناسایی مولفه های هوشمندسازی صنعت گردشگری در ایران»، ص243.]</ref> <br />
شهر هوشمند دارای شش مؤلفه اصلی است؛ اقتصاد هوشمند، مردم هوشمند، حکمرانی هوشمند، تحرک هوشمند، محیط زیست هوشمند و زندگی هوشمند.<ref>[http://www.bagh-sj.com/article_59572_91b4712fc349407ad00413f7aea172f2.pdf پوراحمد، «تبیین مفهوم و ویژگی های شهر هوشمند»، ص16.]</ref> برای هوشمند شدن یک شهر لازم است در همهی برنامهها و پروژهها، حداقل یکی از این عوامل حضور داشته باشد.<ref>[https://ims.atu.ac.ir/article_11658_9316e9b32460e03a972d68a06c081ae8.pdf زنگویی، «شناسایی مولفه های هوشمندسازی صنعت گردشگری در ایران»، ص243.]</ref> شهر هوشمند بهعنوان یکی از مقاصد هوشمند، نقش بهسزایی در توسعه گردشگری دارد. در ایران پنج شهر ارومیه، اصفهان، تبریز، مشهد و تهران با رویکرد الگوی ایرانی اسلامی و بر پایه اقتصاد مقاومتی هدفگزاری شدهاند تا بهسوی شهر هوشمند حرکت کنند.<ref>[https://ims.atu.ac.ir/article_11658_9316e9b32460e03a972d68a06c081ae8.pdf زنگویی، «شناسایی مولفه های هوشمندسازی صنعت گردشگری در ایران»، ص243.]</ref><br />
<br />
==مؤلفههای گردشگری هوشمند==<br />
برای گردشگری هوشمند وجود سه مؤلفه، ضروری است:<br />
===رایانش ابری===<br />
ایجاد زیرساختها و تجهیزات سختافزاری و نرمافزاری مانند سرورها، پایگاه داده، شبکه و تحلیل اطلاعات توسط یک ارائهدهنده، اصطلاحاً «رایانش ابری» گفته میشود. افراد و شرکتهای مختلف تنها از طریق اتصال به اینترنت میتوانند به اطلاعات ذخیره شده در فضای ابری دسترسی پیدا کنند.<ref>[https://respina.net/blog/cloud-computing/ بابایی، «رایانش ابری چیست و چه مزایا و کاربردهایی دارد؟»، سایت رسپینا، تاریخ بازدید: 1 آذر 1400ش.]</ref> <br />
در گردشگری هوشمند اطلاعات زیادی درباره مکانهای گردشگری، اطلاعات پروازی، مکانهای استراحت و حتی تصاویر سهبعدی از مکانهای گردشگری ذخیره و تحلیل میشود و با آسان کردن سفرها و در دسترس قرار دادن مکانهای گردشگری حتی در دورترین نقاط دنیا، به رشد و توسعه صنعت گردشگری کمک میکند.<br />
===اینترنت اشیا===<br />
به سیستم بههمپیوستهای از تجهیزات، اشیا و افراد که ماهیت آنها از طریق شناسههای UID شناخته میشود<ref>[http://fdo.kaums.ac.ir/Default.aspx?PageID=239 «آشنایی با برچسب ردیابی، رهگیری و کنترل اصالت کالاهای سلامت محور»، سایت معاونت غذا و دارو دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی کاشان، تاریخ بازدید: 2 آذر 1400ش.]</ref> و میتوانند دادههای خود را بدون دخالت انسان به یک شبکه منتقل کنند اینترنت اشیا یا IOT گفته شده است.<ref>[https://www.aryahamrah.com/%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA/ID/149/%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%AA%D8%B1%D9%86%D8%AA-%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D8%A7%D8%A1-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%88-%DA%86%D9%87-%D9%85%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%9F «اینترنت اشیاء چیست و چه مزایایی دارد؟»، سایت آریا همراه، تاریخ بازدید: 2 آذر 1400ش]</ref> در این شبکه بههمپیوسته انواعی از اشیا مانند تگهای RFID،<ref>[https://www.farzancard.ir/post/391/%D8%AA%DA%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-rfid-%D9%88-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1%D8%AF-%D8%A2%D9%86%D9%87%D8%A7 «تگهای RFID و کاربرد آنها»، سایت فرزان کارت، تاریخ بازدید: 2 آذر 1400ش.]</ref> سنسورها، محرکها، تلفنهای همراه و غیره با برقراری ارتباط با یکدیگر برای دستیابی به یک هدف مشترک هماهنگ میشوند.<br />
اطلاعرسانی سریع از طریق گوشیهای هوشمند، سادهسازی عملیات حملونقل وسایل گردشگران و اطلاع از محل دقیق آنها از طریق تگهای RFID و سنسورهای نصب شده بر روی وسایل آنها، انتخاب بهترین دادهها توسط گردشگران به کمک اطلاع از نظرات سایر مسافران در مورد مکانهای مختلف،<ref>[https://fanology.ir/iot-applications-in-tourism/ کریمی، «کاربرد اینترنت اشیا در گردشگری»، سایت فنولوژی، تاریخ درج مطلب: 24 مرداد 1398ش.]</ref> اطلاع متولیان مقاصد گردشگری از موقعیت جغرافیایی گردشگران و مسیر سفر آنها برای ارائه امکانات لازم به آنها و همچنین اطلاع از تعداد بازدیدکنندگان یک منطقه گردشگری برای توسعه گردشگری در مناطق مختلف از جمله کارکردهای اینترنت اشیا برای توسعه گردشگری هوشمند است.<ref>[https://ims.atu.ac.ir/article_11658_9316e9b32460e03a972d68a06c081ae8.pdf زنگویی، «شناسایی مولفه های هوشمندسازی صنعت گردشگری در ایران»، ص250.]</ref> <br />
===کاربر نهایی خدمات مبتنی بر اینترنت===<br />
افرادی که از دانش تخصصی بالایی برخوردار نیستند اما در مرحله استفاده از یک نرمافزار یا محصول مبتنی بر اینترنت قرار میگیرند کاربر نهایی نامیده میشوند. این افراد در گردشگری هوشمند برای یافتن مکانهای گردشگری، وسایل رفتوآمد، مکانهای استراحت و دریافت خدمات مختلف حین سفر از نرمافزارها، اپلیکیشنها و سایتهایی که برای این منظور تولید شدهاند استفاده میکنند.<br />
<br />
==گردشگری هوشمند در ایران==<br />
اگرچه گردشگری هوشمند در ایران نوپا است اما کارهای زیادی در این حوزه انجام گرفته که بیشتر در «رزرو آنلاین» و «[[گردشگری سلامت]]» جلوهگر است. در روزگار فراگیری بیماری کرونا «شبیهسازی مناطق گردشگری» در ایران شروع شد که باعث گسترش گردشگری هوشمند از راه دور شد. بیشترین تولید محصولات در حوزه گردشگری هوشمند در استانهای تهران، خراسان رضوی و اصفهان است و استانهایی مانند مازندران، فارس و گیلان با وجود توانمندی خوب در زمینهی گسترش گردشگری هوشمند، مورد غفلت واقع شدهاند.<ref>[https://saytek.ir/%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%B4%DA%AF%D8%B1%DB%8C-%D9%87%D9%88%D8%B4%D9%85%D9%86%D8%AF-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86/ هاشمپور، «گردشگری هوشمند چیست و وضعیت آن در ایران به چه صورت است؟»، سایت سایتِک، تاریخ درج مطلب: 13 آذر 1399ش.]</ref><br />
<br />
==پانویس==<br />
{{پانویس}}<br />
==منابع==<br />
* «آشنایی با برچسب ردیابی، رهگیری و کنترل اصالت کالاهای سلامتمحور»، سایت معاونت غذا و دارو دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی کاشان، تاریخ بازدید: 2 آذر 1400ش.<br />
* «اینترنت اشیاء چیست و چه مزایایی دارد؟»، سایت آریا همراه، تاریخ بازدید: 2 آذر 1400ش.<br />
* بابایی، عاطفه، «رایانش ابری چیست و چه مزایا و کاربردهایی دارد؟»، سایت رسپینا، تاریخ بازدید: 1 آذر 1400ش.<br />
* پوراحمد، احمد و دیگران، «تبیین مفهوم و ویژگیهای شهر هوشمند»، در مجلۀ علمی پژوهشکدۀ هنر، معماری و شهرسازی باغ نظر، شماره 58، فروردین 1397ش.<br />
* «تگهای RFID و کاربرد آنها»، سایت فرزان کارت، تاریخ بازدید: 2 آذر 1400ش.<br />
* دشتلعلی، زهرا و دیگران، «شناسایی و اولویتبندی عوامل مؤثر بر گردشگری هوشمند در کشور ایران (موردمطالعه: شهر اصفهان)»، در فصلنامه مدیریت کسبوکار، شماره 48، زمستان 1399ش.<br />
* زنگویی، فرنوش و دیگران، «شناسایی مؤلفههای هوشمندسازی صنعت گردشگری در ایران»، در نشریه علمی مطالعات مدیریت کسبوکار هوشمند، شماره 32، تابستان 1399ش.<br />
* عمید، حسن، فرهنگ عمید، سایت کتابسرای اشجع، تاریخ بازدید: 30 آبان 1400ش.<br />
* کریمی، علیرضا، «کاربرد اینترنت اشیا در گردشگری»، سایت فنولوژی، تاریخ درج مطلب: 24 مرداد 1398ش.<br />
* هاشمپور، علیرضا، «گردشگری هوشمند چیست و وضعیت آن در ایران به چه صورت است؟»، سایت سایتِک، تاریخ درج مطلب: 13 آذر 1399ش.</div>حمید گلزار