بدون خلاصۀ ویرایش |
اصلاح مدخل |
||
| (۱۱ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۵ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات مفهوم | |||
| تصویر = | |||
| زیرنویس تصویر = | |||
|image_alt= | |||
| فایل پادکست =اعتراضات دی ۱۴۰۴.ogg | |||
| حجم فایلپادکست =۳/۲۰ | |||
| تاریخ پادکست =۲۱-۱۱-۱۴۰۴ | |||
| زیرنویس عنوان = | |||
| عنوان اصلی = | |||
| عنوان انگلیسی = | |||
| عنوان عربی = | |||
| عنوان علمی = | |||
| شاخه علمی = | |||
| نوع مفهوم = | |||
| معنای اصطلاحی = | |||
| حوزه کاربرد = | |||
| گستره جغرافیایی = | |||
| منشأ تاریخی = | |||
| نخستین کاربرد = | |||
| ریشه واژه = | |||
| مرتبط با = | |||
| اهمیت = | |||
| مبدع = | |||
| مروج = | |||
| مقدس برای = | |||
| مورد احترام = | |||
| آثار مرتبط = | |||
}} | |||
{{درشت|'''اعتراضات ۱۴۰۴ ایران'''}}؛ تجمعات اعتراضی مردم در شهرهای مختلف ایران در دی ۱۴۰۴ش. | |||
اعتراضات دی ۱۴۰۴ش، بهدلیل نابسامانی اقتصادی، ابتدا از [[بازار تهران]] آغاز شد و بهتدریج به برخی شهرهای دیگر گسترش یافت. حذف [[ارز ترجیحی]] و افزایش قیمت [[کالای اساسی|کالاهای اساسی]]، نارضایتیهای معیشتی را تشدید کرد. این [[اعتراض|اعتراضات]] در مقایسه با اعتراضات [[آبان]] ۱۳۹۸ش و [[شهریور]] ۱۴۰۱ش، محدودتر بود. در روزهای [[۱۸ دی|۱۸]] و [[۱۹ دی]]، با فراخوانها و حمایتهای رسانهای و مجازی [[گروههای معاند]] [[جمهوری اسلامی ایران]]، بخشی از اعتراضات از خاستگاه اقتصادی اولیه فاصله گرفت و به درگیریهای خشونتآمیز، تخریب [[اموال عمومی]] و اقدامات اغتشاشگرانه منجر شد. ویژگی اصلی این دوره، ترکیب اعتراضات معیشتی و اقتصادی با [[شعارهای سیاسی]] و سپس [[آشوب]] و [[اغتشاش]] بود. | اعتراضات دی ۱۴۰۴ش، بهدلیل نابسامانی اقتصادی، ابتدا از [[بازار تهران]] آغاز شد و بهتدریج به برخی شهرهای دیگر گسترش یافت. حذف [[ارز ترجیحی]] و افزایش قیمت [[کالای اساسی|کالاهای اساسی]]، نارضایتیهای معیشتی را تشدید کرد. این [[اعتراض|اعتراضات]] در مقایسه با اعتراضات [[آبان]] ۱۳۹۸ش و [[شهریور]] ۱۴۰۱ش، محدودتر بود. در روزهای [[۱۸ دی|۱۸]] و [[۱۹ دی]]، با فراخوانها و حمایتهای رسانهای و مجازی [[گروههای معاند]] [[جمهوری اسلامی ایران]]، بخشی از اعتراضات از خاستگاه اقتصادی اولیه فاصله گرفت و به درگیریهای خشونتآمیز، تخریب [[اموال عمومی]] و اقدامات اغتشاشگرانه منجر شد. ویژگی اصلی این دوره، ترکیب اعتراضات معیشتی و اقتصادی با [[شعارهای سیاسی]] و سپس [[آشوب]] و [[اغتشاش]] بود. | ||
== تاریخچه == | == تاریخچه == | ||
اعتراضات از روز یکشنبه [[۷ | اعتراضات از روز یکشنبه [[۷ دی|هفتم دی]] ۱۴۰۴ش و همزمان با افزایش ناگهانی [[قیمت سکه]] و [[قیمت دلار|دلار]] کلید خورد. تجمع اعتراضی بازار [[تهران]] از پاساژ علاءالدین در خیابان جمهوری آغاز شد و با تعطیلی برخی مغازهها همراه بود.<ref>[https://www.isna.ir/news/1404100704554/تجمع-جمعی-از-کسبه-پاساژ-علاءالدین-در-اعتراض-به-بی-ثباتی-قیمت «تجمع جمعی از کسبه پاساژ علاءالدین در اعتراض به بیثباتی قیمت ارز»، خبرگزاری ایسنا.]</ref> در روزها و هفتههای بعد، دامنهٔ اعتراضات به مناطق دیگر ازجمله [[مشهد]]، [[اصفهان]]، [[ایلام]]، [[لرستان]]، [[فارس]] و [[کرمانشاه]] کشیده شد.<ref>[https://farsnews.ir/tehran/1767475079426048879/گزارش-میدانی-خبرنگاران-فارس-از-تحرکات-شب-۱۳-دی-در-تهران-و-شهرستان-ها «گزارش میدانی خبرنگاران فارس از تحرکات شب ۱۳ دی در تهران و شهرستانها»، خبرگزاری فارس]</ref> همزمان، [[شبکههای اجتماعی]] و برخی رسانههای خارجی فارسیزبان، پوشش گسترده و جهتداری از این اعتراضات آغاز کردند. برخلاف دو دورهٔ پیشین که اعتراضات بهسرعت اوج گرفت، دادههای [[پوشش رسانهای]] در هفتهٔ اول حاکی از گسترش کندتر این دور از اعتراضات بود.<ref>[https://www.irna.ir/news/86049168/روند-اعتراضات-دی-ماه-۱۴۰۴-شیب-نزول-و-صعود-و-پراکندگی «روند اعتراضات دیماه ۱۴۰۴؛ شیب نزول و صعود و پراکندگی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | ||
در میانهٔ این ناآرامیها، دولت در تاریخ [[۱۳ دی]]، طرح حذف ارز ترجیحی و پرداخت نقدی [[یارانه]] را بهطور ناگهانی اعلام کرد. هرچند این اقدام میتوانست پاسخی به خواستههای معیشتی تلقی شود، اما برخی معتقدند اجرای شتابزدهٔ آن بدون توضیح کافی، باعث افزایش سریع قیمت کالاهای اساسی شد. این افزایش قیمت، نارضایتی بیشتری میان مردم ایجاد کرد و به تشدید اعتراضات انجامید. کشتهشدن تعدادی از مردم بهدست اغتشاشگران در [[استان ایلام]] بهویژه در شهر [[ارکواز]] در شهرستان ملکشاهی، در هفتهٔ دوم، به تشدید و تعمیق ناآرامیها انجامید. این حوادث، بازتاب وسیعی در [[رسانههای بینالمللی]] و [[شبکههای اجتماعی]] داشت و با واکنش برخی کشورهای غربی همراه شد.<ref>[https://www.irna.ir/news/86049168/روند-اعتراضات-دی-ماه-۱۴۰۴-شیب-نزول-و-صعود-و-پراکندگی «روند اعتراضات دیماه ۱۴۰۴؛ شیب نزول و صعود و پراکندگی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | در میانهٔ این ناآرامیها، دولت در تاریخ [[۱۳ دی]]، طرح حذف ارز ترجیحی و پرداخت نقدی [[یارانه]] را بهطور ناگهانی اعلام کرد. هرچند این اقدام میتوانست پاسخی به خواستههای معیشتی تلقی شود، اما برخی معتقدند اجرای شتابزدهٔ آن بدون توضیح کافی، باعث افزایش سریع قیمت کالاهای اساسی شد. این افزایش قیمت، نارضایتی بیشتری میان مردم ایجاد کرد و به تشدید اعتراضات انجامید. کشتهشدن تعدادی از مردم بهدست اغتشاشگران در [[استان ایلام]] بهویژه در شهر [[ارکواز]] در شهرستان ملکشاهی، در هفتهٔ دوم، به تشدید و تعمیق ناآرامیها انجامید. این حوادث، بازتاب وسیعی در [[رسانههای بینالمللی]] و [[شبکههای اجتماعی]] داشت و با واکنش برخی کشورهای غربی همراه شد.<ref>[https://www.irna.ir/news/86049168/روند-اعتراضات-دی-ماه-۱۴۰۴-شیب-نزول-و-صعود-و-پراکندگی «روند اعتراضات دیماه ۱۴۰۴؛ شیب نزول و صعود و پراکندگی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | ||
| خط ۱۸: | خط ۴۶: | ||
== سیر تحول اعتراضات دی ۱۴۰۴ == | == سیر تحول اعتراضات دی ۱۴۰۴ == | ||
برخی نویسندگانُ اعتراضات | برخی نویسندگانُ اعتراضات دی ۱۴۰۴ش را در قالب پنج موج مجزا دستهبندی کرده و در یک تحلیل جامعهشناختی، چارچوبی برای فهم توالی و ماهیت متفاوت این ناآرامیها ارائه کردهاند: | ||
# موج اول با اعتراضات کسبه و بازاریان در پاسخ به افزایش [[نرخ ارز]] آغاز شد. در این مرحله، رویکرد حاکمیت همراه با همدلی نسبی توصیف شده است. | # موج اول با اعتراضات کسبه و بازاریان در پاسخ به افزایش [[نرخ ارز]] آغاز شد. در این مرحله، رویکرد حاکمیت همراه با همدلی نسبی توصیف شده است. | ||
# در موج دوم، اعتراضات به شهرهای کوچک مانند ملکشاهی و [[آبدانان]] با [[نرخ بیکاری]] بسیار بالا گسترش یافت و درگیریهایی در مواجهه با پایگاههای نیروهای امنیتی شکل گرفت. | # در موج دوم، اعتراضات به شهرهای کوچک مانند ملکشاهی و [[آبدانان]] با [[نرخ بیکاری]] بسیار بالا گسترش یافت و درگیریهایی در مواجهه با پایگاههای نیروهای امنیتی شکل گرفت. | ||
| خط ۲۵: | خط ۵۳: | ||
# موج پنجم مربوط به شرایط پس از رفع محدودیتهای [[اینترنت]] است که مستلزم توجه همزمان به آمادگی نظامی-امنیتی، توانایی دولت در مدیریت معیشت و تابآوری افکار عمومی در مقابل [[جنگ روانی]]، است.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2172209/پنج-موج-اعتراضات-دی-1404-به-روایت-جلایی-پور-موجه-اول-بازار «پنج موج اعتراضات دی 1404 به روایت جلاییپور؛ موج اول بازار، موج دوم در شهرهای کوچک با نرخ بیکاری بالای چهل درصد و موج سوم با خشونت بیسابقه»، خبر آنلاین:]</ref> | # موج پنجم مربوط به شرایط پس از رفع محدودیتهای [[اینترنت]] است که مستلزم توجه همزمان به آمادگی نظامی-امنیتی، توانایی دولت در مدیریت معیشت و تابآوری افکار عمومی در مقابل [[جنگ روانی]]، است.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2172209/پنج-موج-اعتراضات-دی-1404-به-روایت-جلایی-پور-موجه-اول-بازار «پنج موج اعتراضات دی 1404 به روایت جلاییپور؛ موج اول بازار، موج دوم در شهرهای کوچک با نرخ بیکاری بالای چهل درصد و موج سوم با خشونت بیسابقه»، خبر آنلاین:]</ref> | ||
== ویژگیهای اعتراضات | == ویژگیهای اعتراضات دی ۱۴۰۴ == | ||
تحلیلگران شاخصهٔ قابل توجه این رخداد را همزمانی و درهمتنیدگی اعتراضات مسالمتآمیز معیشتی با خشونت و اقدامات اغتشاشگرانه میدانند؛ در حالی که تجمعات ابتدایی در شهرهای بزرگ اغلب حول محور اقتصادی و با شعارهای سیاسی همراه بود، بهتدریج و بهویژه پس از حوادث ایلام، رسانهها از گسترش درگیریهای فیزیکی، تخریب اموال عمومی، سنگپرانی به [[نیروهای انتظامی]] و حتی از حمله به مراکز حکومتی در برخی شهرها خبر میدادند.<ref>[https://www.irna.ir/news/86049168/روند-اعتراضات-دی-ماه-۱۴۰۴-شیب-نزول-و-صعود-و-پراکندگی «روند اعتراضات دیماه ۱۴۰۴؛ شیب نزول و صعود و پراکندگی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> این تقارن، هم فضای عمومی را پیچیدهتر کرد و هم بر سختی تمایز قائلشدن بین معترضان و آشوبگران افزود. یکی دیگر از ویژگیهای برجستهٔ این دور از اعتراضات، تغییر در ترکیب جمعیتی معترضان بود. به گفتهٔ پژوهشگران، نسلهای جوان دهههای ۷۰ و ۸۰ش که با چالشهایی چون [[بیکاری]]، [[ناامنی شغلی]] و احساس سقوط طبقاتی مواجهاند، هستهٔ اصلی را تشکیل دادند. این تغییر نشان میداد مسئله فراتر از معیشت، با [[بحران هویت|بحرانهای هویتی]]، [[مطالبات اجتماعی]] و احساس [[ناامیدی از آینده]] نیز پیوند خورده است. برخی تحلیلها از احتمال مداخله و سوءاستفاده گروههای مسلح قومی یا سیاسی با اهداف جداگانه در بستر این ناآرامیها خبر دادند.<ref>[https://fararu.com/fa/news/943700/ناگفته-هایی-از-پشت-پرده-حوادث-دی-ماه-فقدان-عدالت-یا-بحران-معیشت «ناگفتههایی از پشتپرده حوادث دیماه؛ فقدان عدالت یا بحران معیشت؟»، وبسایت فرارو.]</ref> | تحلیلگران شاخصهٔ قابل توجه این رخداد را همزمانی و درهمتنیدگی اعتراضات مسالمتآمیز معیشتی با خشونت و اقدامات اغتشاشگرانه میدانند؛ در حالی که تجمعات ابتدایی در شهرهای بزرگ اغلب حول محور اقتصادی و با شعارهای سیاسی همراه بود، بهتدریج و بهویژه پس از حوادث ایلام، رسانهها از گسترش درگیریهای فیزیکی، تخریب اموال عمومی، سنگپرانی به [[نیروهای انتظامی]] و حتی از حمله به مراکز حکومتی در برخی شهرها خبر میدادند.<ref>[https://www.irna.ir/news/86049168/روند-اعتراضات-دی-ماه-۱۴۰۴-شیب-نزول-و-صعود-و-پراکندگی «روند اعتراضات دیماه ۱۴۰۴؛ شیب نزول و صعود و پراکندگی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> این تقارن، هم فضای عمومی را پیچیدهتر کرد و هم بر سختی تمایز قائلشدن بین معترضان و آشوبگران افزود. یکی دیگر از ویژگیهای برجستهٔ این دور از اعتراضات، تغییر در ترکیب جمعیتی معترضان بود. به گفتهٔ پژوهشگران، نسلهای جوان دهههای ۷۰ و ۸۰ش که با چالشهایی چون [[بیکاری]]، [[ناامنی شغلی]] و احساس سقوط طبقاتی مواجهاند، هستهٔ اصلی را تشکیل دادند. این تغییر نشان میداد مسئله فراتر از معیشت، با [[بحران هویت|بحرانهای هویتی]]، [[مطالبات اجتماعی]] و احساس [[ناامیدی از آینده]] نیز پیوند خورده است. برخی تحلیلها از احتمال مداخله و سوءاستفاده گروههای مسلح قومی یا سیاسی با اهداف جداگانه در بستر این ناآرامیها خبر دادند.<ref>[https://fararu.com/fa/news/943700/ناگفته-هایی-از-پشت-پرده-حوادث-دی-ماه-فقدان-عدالت-یا-بحران-معیشت «ناگفتههایی از پشتپرده حوادث دیماه؛ فقدان عدالت یا بحران معیشت؟»، وبسایت فرارو.]</ref> | ||
| خط ۳۵: | خط ۶۳: | ||
[[آیتالله خامنهای]]، رهبر انقلاب اسلامی ایران، نیز در سخنانی تفکیک بین معترض و اغتشاشگر را مطرح و بر لزوم گفتوگو با گروه اول و برخورد با گروه دوم تأکید کرد.<ref>[https://jahanesanat.ir/ما-با-معترض-حرف-میزنیم-اما-اغتشاشگر-ر/ «ما با معترض حرف میزنیم اما اغتشاشگر را باید سر جایش نشاند»، وبسایت روزنامۀ جهان صنعت؛][https://www.khabaronline.ir/news/2165006/ببینید-رهبر-انقلاب-ما-با-معترض-حرف-می-زنیم-اما-با-اغتشاشگر «ببینید | رهبر انقلاب: ما با معترض حرف میزنیم اما با اغتشاشگر حرفزدن فایده ندارد؛ اغتشاشگر را باید سرجایش نشاند»، خبر آنلاین.]</ref> [[علی لاریجانی]]، دبیر [[شورای عالی امنیت ملی]]، ضمن تأیید حق اعتراضات اقتصادی بازاریان و کسبه و تأکید بر لزوم گوش شنوا و نیاز کشور به اصلاحات اساسی، هشدار داد که دشمن با تغییر تاکتیک بهدنبال سوءاستفاده از این بستر برای ایجاد [[بحران اجتماعی]] و هدف قراردادن [[همبستگی ملی]] است.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/بخش-خبر-دیپلماسی-64/4244176-به-اصلاحات-اساسی-نیاز-داریم «به اصلاحات اساسی نیاز داریم»، وبسایت روزنامه دنیای اقتصاد.]</ref> احزاب مختلف نیز بر حق اعتراض مردم تأکید و به دولت توصیه کردند که صدای معترضان شنیده شود.<ref>[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/10/17/3490635/زینی-وند-احزاب-بر-تفکیک-اعتراض-از-اغتشاش-تأکید-دارند «زینیوند: احزاب بر تفکیک اعتراض از اغتشاش تأکید دارند»، خبرگزاری تسنیم.]</ref> | [[آیتالله خامنهای]]، رهبر انقلاب اسلامی ایران، نیز در سخنانی تفکیک بین معترض و اغتشاشگر را مطرح و بر لزوم گفتوگو با گروه اول و برخورد با گروه دوم تأکید کرد.<ref>[https://jahanesanat.ir/ما-با-معترض-حرف-میزنیم-اما-اغتشاشگر-ر/ «ما با معترض حرف میزنیم اما اغتشاشگر را باید سر جایش نشاند»، وبسایت روزنامۀ جهان صنعت؛][https://www.khabaronline.ir/news/2165006/ببینید-رهبر-انقلاب-ما-با-معترض-حرف-می-زنیم-اما-با-اغتشاشگر «ببینید | رهبر انقلاب: ما با معترض حرف میزنیم اما با اغتشاشگر حرفزدن فایده ندارد؛ اغتشاشگر را باید سرجایش نشاند»، خبر آنلاین.]</ref> [[علی لاریجانی]]، دبیر [[شورای عالی امنیت ملی]]، ضمن تأیید حق اعتراضات اقتصادی بازاریان و کسبه و تأکید بر لزوم گوش شنوا و نیاز کشور به اصلاحات اساسی، هشدار داد که دشمن با تغییر تاکتیک بهدنبال سوءاستفاده از این بستر برای ایجاد [[بحران اجتماعی]] و هدف قراردادن [[همبستگی ملی]] است.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/بخش-خبر-دیپلماسی-64/4244176-به-اصلاحات-اساسی-نیاز-داریم «به اصلاحات اساسی نیاز داریم»، وبسایت روزنامه دنیای اقتصاد.]</ref> احزاب مختلف نیز بر حق اعتراض مردم تأکید و به دولت توصیه کردند که صدای معترضان شنیده شود.<ref>[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/10/17/3490635/زینی-وند-احزاب-بر-تفکیک-اعتراض-از-اغتشاش-تأکید-دارند «زینیوند: احزاب بر تفکیک اعتراض از اغتشاش تأکید دارند»، خبرگزاری تسنیم.]</ref> | ||
در سطح عملیاتی، اقداماتی مانند تغییر رئیس [[بانک مرکزی]] و آغاز طرح حذف ارز ترجیحی و پرداخت مستقیم [[یارانه]] به مردم صورت گرفت که البته اثرات متفاوتی داشت.<ref>[https://www.irna.ir/news/86049168/روند-اعتراضات-دی-ماه-۱۴۰۴-شیب-نزول-و-صعود-و-پراکندگی «روند اعتراضات دیماه ۱۴۰۴؛ شیب نزول و صعود و پراکندگی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> نیروهای انتظامی و امنیتی ضمن تأکید بر حق اعتراض مردم،<ref>[https://www.irna.ir/news/86047115/سردار-رادان-اعتراض-حق-مردم-است-اما-با-اغتشاشگران-با-قاطعیت-برخورد «سردار رادان: اعتراض حق مردم است/ اغتشاشگران منتظر برخوردی قاطع و بیامان باشند»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> با اتکا به اشراف اطلاعاتی، رصد میدانی و تعامل مستقیم با تجمعکنندگان، تلاش کردند از بروز آسیب و تنش جلوگیری کنند تا فضای تجمعها امن باقی بماند.<ref>[https://www.irna.ir/news/86043034/سخنگوی-پلیس-اعتراضات-اخیر-ماهیت-اقتصادی-و-مدنی-داشت-اجازه-سوءاستفاده «سخنگوی پلیس: اعتراضات اخیر ماهیت اقتصادی و مدنی داشت/ اجازه سوءاستفاده و ناامنی داده نشد»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> در همین راستا و پس از تبدیل شدن اعتراضات به اغتشاشات، محدودیتهای گستردهای بر دسترسی به اینترنت و شبکههای اجتماعی اعمال شد.<ref>[https://www.jamaran.news/fa/amp/news-1694814 «نگاهی به ۴ بار قطع گسترده اینترنت ایران؛ از آبان ۹۸ تا دی ۱۴۰۴؛ روزهایی که ارتباط مردم و دنیا قطع شد»، پایگاه خبری جماران.]</ref> | در سطح عملیاتی، اقداماتی مانند تغییر رئیس [[بانک مرکزی]] و آغاز طرح حذف ارز ترجیحی و پرداخت مستقیم [[یارانه]] و [[کالابرگ الکترونیکی]] به مردم صورت گرفت که البته اثرات متفاوتی داشت.<ref>[https://www.irna.ir/news/86049168/روند-اعتراضات-دی-ماه-۱۴۰۴-شیب-نزول-و-صعود-و-پراکندگی «روند اعتراضات دیماه ۱۴۰۴؛ شیب نزول و صعود و پراکندگی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> نیروهای انتظامی و امنیتی ضمن تأکید بر حق اعتراض مردم،<ref>[https://www.irna.ir/news/86047115/سردار-رادان-اعتراض-حق-مردم-است-اما-با-اغتشاشگران-با-قاطعیت-برخورد «سردار رادان: اعتراض حق مردم است/ اغتشاشگران منتظر برخوردی قاطع و بیامان باشند»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> با اتکا به اشراف اطلاعاتی، رصد میدانی و تعامل مستقیم با تجمعکنندگان، تلاش کردند از بروز آسیب و تنش جلوگیری کنند تا فضای تجمعها امن باقی بماند.<ref>[https://www.irna.ir/news/86043034/سخنگوی-پلیس-اعتراضات-اخیر-ماهیت-اقتصادی-و-مدنی-داشت-اجازه-سوءاستفاده «سخنگوی پلیس: اعتراضات اخیر ماهیت اقتصادی و مدنی داشت/ اجازه سوءاستفاده و ناامنی داده نشد»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> در همین راستا و پس از تبدیل شدن اعتراضات به اغتشاشات، محدودیتهای گستردهای بر دسترسی به اینترنت و شبکههای اجتماعی اعمال شد.<ref>[https://www.jamaran.news/fa/amp/news-1694814 «نگاهی به ۴ بار قطع گسترده اینترنت ایران؛ از آبان ۹۸ تا دی ۱۴۰۴؛ روزهایی که ارتباط مردم و دنیا قطع شد»، پایگاه خبری جماران.]</ref> | ||
== بازتاب رسانهای == | == بازتاب رسانهای == | ||
| خط ۴۶: | خط ۷۴: | ||
== دیدگاهها در مورد پیامدهای اعتراضات == | == دیدگاهها در مورد پیامدهای اعتراضات == | ||
=== پیامدهای امنیتی و اجتماعی === | === پیامدهای امنیتی و اجتماعی === | ||
وقایع | وقایع دی ۱۴۰۴ش با پیامدهایی در حوزهٔ روابط دولت و جامعه همراه بود و از میزان اعتماد متقابل و [[انسجام اجتماعی]] کاست.<ref>[https://www.irna.ir/news/86049168/روند-اعتراضات-دی-ماه-۱۴۰۴-شیب-نزول-و-صعود-و-پراکندگی «روند اعتراضات دیماه ۱۴۰۴؛ شیب نزول و صعود و پراکندگی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> از منظر اجتماعی، این تحولات به شکلگیری فضایی از احتیاط و کاهش [[مشارکت مدنی]] در بخشهایی از جامعه منجر شد که گاه از آن با عنوان «سکوت پسااعتراضی» یاد میشود. در بُعد امنیتی، این وضعیت با تداوم نگرانی نسبت به بازتولید دورهای ناآرامیها و افزایش حساسیت نهادهای مسئول به تحولات اجتماعی همراه بوده است و در برخی دیدگاهها بهمثابه پیچیدهترشدن فرایند بازسازی [[اعتماد عمومی]] و تقویت [[همبستگی ملی]] در سطوح اجتماعی و نهادی ارزیابی میشود.<ref>[https://fararu.com/fa/news/943700/ناگفته-هایی-از-پشت-پرده-حوادث-دی-ماه-فقدان-عدالت-یا-بحران-معیشت «ناگفتههایی از پشتپرده حوادث دیماه؛ فقدان عدالت یا بحران معیشت؟»، وبسایت فرارو.]</ref> | ||
=== پیامدهای اقتصادی === | === پیامدهای اقتصادی === | ||
ناآرامیها، بیثباتی [[بازارهای مالی]]، بهویژه ارز و طلا را تشدید کرد و نگرانیها نسبت به آیندهٔ اقتصادی را عمق بخشید. تحلیلگران تأکید میکنند که نارضایتی اقتصادی اکنون دیگر محدود به اقشار خاص نیست، بلکه بخشهایی از [[طبقه متوسط شهری| | ناآرامیها، بیثباتی [[بازارهای مالی]]، بهویژه ارز و طلا را تشدید کرد و نگرانیها نسبت به آیندهٔ اقتصادی را عمق بخشید. تحلیلگران تأکید میکنند که نارضایتی اقتصادی اکنون دیگر محدود به اقشار خاص نیست، بلکه بخشهایی از [[طبقه متوسط شهری|طبقهٔ متوسط شهری]]، [[کسبوکارهای کوچک]] و حتی متخصصان را دربرگرفته و به یک امر عمومی تبدیل شده است. این وضعیت، فشار بر معیشت را در یک چرخهٔ معیوب تشدید کرده و پدیدههایی مانند [[مهاجرت نخبگان]] را تسریع میبخشد.<ref>[https://fararu.com/fa/news/943700/ناگفته-هایی-از-پشت-پرده-حوادث-دی-ماه-فقدان-عدالت-یا-بحران-معیشت «ناگفتههایی از پشتپرده حوادث دیماه؛ فقدان عدالت یا بحران معیشت؟»، وبسایت فرارو.]</ref> | ||
=== پیامدهای سیاسی و مدیریتی === | === پیامدهای سیاسی و مدیریتی === | ||
| خط ۸۰: | خط ۱۰۸: | ||
* «گزارش میدانی انصاف نیوز از تجمع ۲۲ دی»، انصافنیوز، تاریخ درج مطلب: ۲۲ دی ۱۴۰۴ش. | * «گزارش میدانی انصاف نیوز از تجمع ۲۲ دی»، انصافنیوز، تاریخ درج مطلب: ۲۲ دی ۱۴۰۴ش. | ||
* «گزارش میدانی خبرنگاران فارس از تحرکات شب ۱۳ دی در تهران و شهرستانها»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۱۴ دی ۱۴۰۴ش. | * «گزارش میدانی خبرنگاران فارس از تحرکات شب ۱۳ دی در تهران و شهرستانها»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۱۴ دی ۱۴۰۴ش. | ||
* «مهاجرانی: دولت اعتراضات را به رسمیت میشناسد (فیلم)»، وبسایت تحلیلی-خبری عصر ایران، تاریخ درج مطلب: | * «مهاجرانی: دولت اعتراضات را به رسمیت میشناسد (فیلم)»، وبسایت تحلیلی-خبری عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۲ دی ۱۴۰۴ش. | ||
* «موضعگیری مراجع تقلید دربارهٔ ناآرامیهای روزهای اخیر»، وبسایت خبر فوری، تاریخ درج مطلب: ۲۰ دی ۱۴۰۴ش. | * «موضعگیری مراجع تقلید دربارهٔ ناآرامیهای روزهای اخیر»، وبسایت خبر فوری، تاریخ درج مطلب: ۲۰ دی ۱۴۰۴ش. | ||
* «ناگفتههایی از پشتپرده حوادث دیماه؛ فقدان عدالت یا بحران معیشت؟»، وبسایت فرارو، تاریخ درج مطلب: ۵ بهمن ۱۴۰۴ش. | * «ناگفتههایی از پشتپرده حوادث دیماه؛ فقدان عدالت یا بحران معیشت؟»، وبسایت فرارو، تاریخ درج مطلب: ۵ بهمن ۱۴۰۴ش. | ||
| خط ۸۶: | خط ۱۱۴: | ||
* «یک تغییر مهم در اعتراضات اخیر؛ سکوت رسانههای دولتی و حاکمیتی شکست»، اعتماد آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۱۰ دی ۱۴۰۴ش. | * «یک تغییر مهم در اعتراضات اخیر؛ سکوت رسانههای دولتی و حاکمیتی شکست»، اعتماد آنلاین، تاریخ درج مطلب: ۱۰ دی ۱۴۰۴ش. | ||
{{پایان منابع}} | {{پایان منابع}} | ||
{{اعتراضات ایران}} | |||
{{جنگ رمضان}} | |||
[[رده:اعتراضات در ایران]] | |||
[[رده:رویدادهای دهه ۱۴۰۰ در ایران]] | |||
