بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| (۶ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
[[پرونده:روز اصفهان.jpg|جایگزین=نگارهای تاریخی بر کاشیکاری سردر قیصریه|بندانگشتی|نگارهای تاریخی بر کاشیکاری سردر قیصریه، برگرفته از برج قوس (آذر)؛ نماد اصفهان]] | |||
{{درشت|'''روز اصفهان'''}}؛ نماد هویت فرهنگی، هنر بینظیر و میراث تاریخی «نصف جهان». | |||
روز نکوداشت اصفهان بهمنظور پاسداشت تاریخ، فرهنگ، هنر و هویت این شهر تاریخی هر ساله در [[۱ آذر|اول آذر]] برگزار میشود و فرصتی برای یادآوری دستاوردهای فرهنگی و هنری [[اصفهان]] در [[ایران]] و جهان است. [[انجمن دوستداران اصفهان]]، شعار «اصفهان برای همیشه، برای همه» را بهعنوان آرمان مشترک دوستداران این شهر برگزیده و در پوسترهای [[روز اصفهان]] منتشر کرده است. | |||
== | == تاریخچه == | ||
روز اصفهان | در اوایل دههٔ ۱۳۸۰ش پیشنهاد تعیین یک روز رسمی برای اصفهان مطرح شد. گروهی از اصفهانشناسان، استادان دانشگاه و فعالان فرهنگی دربارهٔ انتخاب مناسبترین روز بحث و بررسی کرده و در نهایت [[۱ آذر]] را بهعنوان روز نکوداشت اصفهان برگزیدند. انتخاب این روز بهدلیل ارتباط تاریخی و نمادین اصفهان با طالع صورت فلکی [[قوس (صورت فلکی)|قوس]] ([[آذر (ماه)|ماه آذر]]) در کاشیکاری سردر [[بازار قیصریه]] و همچنین احداث باروی حفاظتی شهر در [[دوران دیلمیان]] و زمان [[حسن رکنالدوله دیلمی]] در [[آذر (ماه)|آذر]] بوده است؛ رویدادی که نقطهٔ عطفی در تاریخ امنیت و انسجام شهری اصفهان محسوب میشود.<ref>[http://www.cgie.org.ir/fa/news/26103/روز-اصفهان،-میان-دو-راهی-آذر-و-اردیبهشت! «روز اصفهان، میان دو راهی آذر و اردیبهشت»، وبسایت مرکز دائرهالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref> | ||
==پانویس== | با این حال، برخی مسئولان شهری [[۳ اردیبهشت|سوم اردیبهشت]]، همزمان با بزرگداشت [[شیخ بهایی]] را بهعنوان روز اصفهان مطرح کردند که با مخالفت اصفهانشناسان مواجه شد؛ زیرا این تاریخ با زادروز شیخ بهایی مطابقت نداشته و پیشتر بهنام [[روز بزرگداشت شیخ بهایی]] و بعدها [[روز ملی کارآفرینی]] در [[تقویم]] ثبت شده بود. از آن زمان تاکنون، اختلاف نظر میان دیدگاه فرهنگی مبتنی بر اول آذر و رویکرد مدیریتی متمایل به سوم اردیبهشت ادامه داشته، اما یکم آذرماه همچنان بهعنوان روز اصیل و تاریخی اصفهان شناخته میشود.<ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/151835/سوم-اردیبهشت-یا-اول-آذر-مهم-روز-اصفهان-است «سوم اردیبهشت یا اول آذر؛ مهم روز اصفهان است»، خبرگزاری همشهری.]</ref> | ||
در برخی منابع، [[۲۵ آبان]] بهعنوان روز اصفهان ذکر شده است؛ در حالیکه این تاریخ بهعنوان [[روز حماسه و ایثار اصفهان]] شناخته میشود و به رویدادهای مرتبط با فداکاری مردم این شهر در [[دفاع مقدس]] اختصاص دارد.<ref>[https://www.chtn.ir/news/1404082501796/%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%D8%B5%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B1%D8%AC-%D9%86%D9%87%D8%A7%D8%AF%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D9%87%D9% گهستونی، «روز اصفهان، فرصتی برای ارج نهادن به تاریخ، هنر و میراث فرهنگی»، خبرگزاری میراث آریا.]</ref> | |||
== اهمیت و کارکردهای روز اصفهان == | |||
روز اصفهان یادآور ظرفیتهای فرهنگی و تاریخی این شهر و فرصتی برای [[گفتوگو]] دربارهٔ تعامل [[فرهنگ]]، [[توسعه شهری|توسعهٔ شهری]]، حفظ میراث و آیندهٔ هنری آن است. این مناسبت به [[شهروندی|شهروندان]]، [[گردشگری|گردشگران]] و فعالان فرهنگی امکان میدهد تا ارزشهای هنری و تمدنی اصفهان را بازشناسی کرده و فرهنگ این شهر را در سطح ملی و بینالمللی معرفی کنند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6294341/%D8%AD%D8%B0%D9%81-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%AA%D8%BA%DB%8C%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86-%D8% «روز اصفهان در کجای تقویم ملی گم شده است؟»، خبرگزاری مهر.]</ref> | |||
از منظر [[گردشگری]] و [[نشاط اجتماعی]]، برگزاری این مناسبت در آذرماه، زمانی که حضور گردشگران کمتر است، به جذب مسافر و معرفی جلوههای پاییزی اصفهان کمک کرده و استمرار این برنامهها، حتی در شرایطی مانند کمآبی [[زایندهرود]] میتواند در حفظ پویایی و نشاط فرهنگی شهر نقش داشته باشد.<ref>[https://www.ilna.ir/بخش-استان-ها-15/693471-یکم-آذر-به-عنوان-روز-اصفهان-انتخ «یکم آذر بهعنوان روز اصفهان انتخاب شد/ هفتۀ اول اردیبهشت؛ هفتۀ فرهنگی اصفهان»، خبرگزاری ایلنا.]</ref> | |||
روز اصفهان فرصتی برای طرح ظرفیتها و چالشهای شهری نیز فراهم میآورد. اصفهان با وجود پتانسیل برگزاری جشنوارههای فرهنگی، شهرآوردهای ورزشی و نمایشگاههای بینالمللی، با مسائلی همچون کمبود تالار و استادیوم استاندارد، نبود موزههای بینالمللی، فرسودگی ناوگان حملونقل شهری و ناهماهنگی برخی طراحیهای شهری روبهرو است. همچنین مسئلهٔ زایندهرود، فرونشست زمین و [[بحران آب]] از دغدغههای اصلی شهر بهشمار میرود. از همین رو، کارشناسان روز اصفهان را نهتنها مناسبتی نمادین بلکه بستری برای پرداختن به [[مسائل زیستمحیطی]] و [[آیندهپژوهی شهری]] میدانند.<ref>[http://www.cgie.org.ir/fa/news/26103/روز-اصفهان،-میان-دو-راهی-آذر-و-اردیبهشت! «روز اصفهان، میان دو راهی آذر و اردیبهشت»، وبسایت مرکز دائرهالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref> | |||
== ماهیت مردمی و نقش شهروندان == | |||
ویژگی برجستهٔ روز اصفهان، ماهیت خودجوش و مردمی آن است؛ روزیکه با مشارکت فعال مردم و اصفهانشناسان انتخاب شده و اغلب بدون بخشنامههای رسمی و دولتی برگزار میشود. کنشگران فرهنگی، هنری، محیطزیستی و دانشگاهی، برگزارکنندگان اصلی برنامهها بوده و این مناسبت در قالب گردهماییها، تورهای روایتگری، نشستهای فرهنگی و جمعهای محلی اجرا میشود؛ روندی که نشاندهندهٔ تعهد اجتماعی شهروندان نسبت به هویت و آیندهٔ اصفهان است.<ref>[https://rooznamaonline.ir/isfahan-day-citizenship-commitment/ «روز اصفهان، نماد مشارکت و تعهد شهروندان»، خبرگزاری روزنما آنلاین.]</ref> | |||
== برنامهها و شیوههای گرامیداشت روز اصفهان == | |||
روز اصفهان با مجموعهای از رویدادهای فرهنگی، هنری و اجتماعی برگزار میشود و هدف آن معرفی هویت تاریخی، ظرفیتهای هنری و جایگاه فرهنگی شهر است. عمدهٔ این برنامهها در بازهٔ اول تا سوم آذر اجرا شده و تلاش دارند تصویری جامع از اصفهان ارائه دهند: | |||
=== رویداد «میدان تا میدان» === | |||
این برنامهٔ مهم از [[میدان نقش جهان]] تا [[میدان عتیق اصفهان|میدان عتیق]] برگزار شده و با مشارکت گستردهٔ هنرمندان، پیوند [[دوره صفوی|دوران صفوی]] با پیشینهٔ کهنتر شهر را بازنمایی میکند. آیینها، ورزشها و بازیهای سنتی نیز در این مسیر اجرا شده و هدف اصلی آن توسعهٔ [[گردشگری رویداد]] و جذب مخاطبان داخلی و خارجی است.<ref>[https://www.ilna.ir/بخش-استان-ها-15/693471-یکم-آذر-به-عنوان-روز-اصفهان-انتخ «یکم آذر بهعنوان روز اصفهان انتخاب شد/ هفتۀ اول اردیبهشت؛ هفتۀ فرهنگی اصفهان»، خبرگزاری ایلنا.]</ref> | |||
=== برنامههای فرهنگی، هنری و ورزشی === | |||
روز اصفهان با مجموعهای از برنامههای فرهنگی، هنری و ورزشی برگزار میشود که شامل نشستها و همایشهای تخصصی، [[کنسرت]]ها، نمایشگاهها، برگزاری «شبهای اصفهان»، آیینهای سنتی مانند «[[خواجوخوانی]]» و بازیهای بومی، معرفی [[صنایعدستی]] و سبک زندگی اصفهانی، و تجلیل از ورزشکاران است؛ این برنامهها با هدف بازنمایی هویت فرهنگی و هنری شهر و تقویت نشاط اجتماعی اجرا میشوند.<ref>[https://www.javanonline.ir/fa/news/935317/74-%D8%B9%D9%86%D9%88%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D9%8A%D8%B4-%D8%A8%D9%8A%D9%86%D9%8A-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8% «74 عنوان برنامه در روز اصفهان پیشبینی شده است»، خبرگزاری جوان آنلاین.]</ref> | |||
=== نمایش صنایع دستی و هنرهای سنتی === | |||
نمایشگاههای هنرهای بومی و سنتی، از جمله [[میناکاری]]، [[خاتمکاری]]، [[قلمزنی]]، [[تئاتر]] محلی و [[موسیقی سنتی]]، بخش مهمی از برنامهها را تشکیل داده و فرصت معرفی هنر اصفهان به گردشگران را فراهم میکنند.<ref>[https://ifpnews.com/national-day-of-isfahan-commemorated-with-various-events/?utm%20source=chatgpt.com Askarieh, “national day of Isfahan commemorated with various events”, Iran Front Page, 2018.]</ref> | |||
== بازتاب روز اصفهان در رسانهها == | |||
با وجود برگزاری سالانهٔ برنامههای متنوع در [[روز اصفهان]] و انعکاس آن در برخی رسانههای داخلی، این مناسبت تاکنون نتوانسته به بازتابی گسترده و جریانساز در سطح ملی و بهویژه در عرصهٔ بینالمللی دست یابد و پوشش آن بیشتر در قالب گزارشهای خبری محدود باقی مانده است. هرچند، در برخی سالها، دعوت از شهرداران کلانشهرها، سفرا و مهمانان خارجی و پخش زنده مراسم افتتاحیه از صداوسیمای مرکز اصفهان، در راستای تقویت [[دیپلماسی شهری]] و معرفی ظرفیتهای فرهنگی اصفهان در سطح ملی و بینالمللی صورت گرفته،<ref>[https://www.javanonline.ir/fa/news/935317/74-%D8%B9%D9%86%D9%88%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D9%8A%D8%B4-%D8%A8%D9%8A%D9%86%D9%8A-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8% «74 عنوان برنامه در روز اصفهان پیشبینی شده است»، خبرگزاری جوان آنلاین.]</ref> اما همچنان نبود برنامهریزی کلان، فقدان هویت تعریفشده و ضعف در بهرهگیری از [[دیپلماسی فرهنگی]] و ظرفیتهای رسانهای، بهچشم میآید.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6294343/اول-آذر-روز-اصفهان-ظرفیتی-که-جهانی-نشد?utm_source=chatgpt.com «اول آذر روز اصفهان؛ ظرفیتی که جهانی نشد»، خبرگزاری مهر.]</ref> | |||
== پانویس == | |||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
== منابع == | == منابع == | ||
* | {{آغاز منابع}} | ||
* «اصفهان به وقت یکم آذر»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ بارگذاری: | * «۷۴ عنوان برنامه در روز اصفهان پیشبینی شده است»، خبرگزاری جوان آنلاین، تاریخ بارگذاری: ۳۰ آبان ۱۳۹۷ش. | ||
* «اول آذر روز اصفهان است»، خبرگزاری ایلنا، تاریخ بارگذاری: | * «اصفهان به وقت یکم آذر»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ بارگذاری: ۲۹ آبان ۱۴۰۴ش. | ||
* «اول آذر روز اصفهان؛ ظرفیتی که جهانی نشد»، خبرگزاری مهر، تاریخ بارگذاری: | * «اول آذر روز اصفهان است»، خبرگزاری ایلنا، تاریخ بارگذاری: ۱ آذر ۱۴۰۴ش. | ||
* «روز اصفهان در کجای تقویم ملی گم شده است؟»، خبرگزاری مهر، تاریخ بارگذاری: | * «اول آذر روز اصفهان؛ ظرفیتی که جهانی نشد»، خبرگزاری مهر، تاریخ بارگذاری: ۱ آذر ۱۴۰۳ش. | ||
* «روز اصفهان، میان دو راهی آذر و اردیبهشت»، وبسایت مرکز دائرهالمعارف بزرگ اسلامی، تاریخ بارگذاری: | * «روز اصفهان در کجای تقویم ملی گم شده است؟»، خبرگزاری مهر، تاریخ بارگذاری: ۱ آذر ۱۴۰۳ش. | ||
* «روز اصفهان، نماد مشارکت و تعهد شهروندان»، خبرگزاری روزنما آنلاین، تاریخ بارگذاری: | * «روز اصفهان، میان دو راهی آذر و اردیبهشت»، وبسایت مرکز دائرهالمعارف بزرگ اسلامی، تاریخ بارگذاری: ۳ آذر ۱۳۹۳ش. | ||
* «سوم اردیبهشت یا اول آذر؛ مهم روز اصفهان است»، خبرگزاری همشهری، تاریخ بارگذاری: | * «روز اصفهان، نماد مشارکت و تعهد شهروندان»، خبرگزاری روزنما آنلاین، تاریخ بارگذاری: ۱ آذر ۱۴۰۴ش. | ||
* گهستونی، مجتبی، «روز اصفهان، فرصتی برای ارج نهادن به تاریخ، هنر و میراث فرهنگی»، خبرگزاری میراث آریا، تاریخ بارگذاری: | * «سوم اردیبهشت یا اول آذر؛ مهم روز اصفهان است»، خبرگزاری همشهری، تاریخ بارگذاری: ۱ آذر ۱۳۹۰ش. | ||
* «یکم آذر بهعنوان روز اصفهان انتخاب شد/ | * گهستونی، مجتبی، «روز اصفهان، فرصتی برای ارج نهادن به تاریخ، هنر و میراث فرهنگی»، خبرگزاری میراث آریا، تاریخ بارگذاری: ۲۵ آبان ۱۴۰۴ش. | ||
* «یکم آذر بهعنوان روز اصفهان انتخاب شد/ هفتهٔ اول اردیبهشت؛ هفتهٔ فرهنگی اصفهان»، خبرگزاری ایلنا، تاریخ بارگذاری: ۲۸ آبان ۱۳۹۷ش. | |||
{{چپچین}} | {{چپچین}} | ||
* Askarieh, Fatemeh, “national day of Isfahan commemorated with various events”, Iran Front Page, November 24, 2018. | * Askarieh, Fatemeh, “national day of Isfahan commemorated with various events”, Iran Front Page, November 24, 2018. | ||
{{پایان چپچین}} {{پایان منابع}} | |||
{{پایان چپچین}} | |||
