ویرایش متن |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
[[پرونده:پولکدوزی.jpg|جایگزین=نمونهای از پولکدوزی روی لباس زنانه|بندانگشتی|نمونهای از پولکدوزی روی لباس زنانه]] | |||
'''پولکدوزی؛''' دوخت انواع پولک روی پارچه و سایر منسوجات. | '''پولکدوزی؛''' دوخت انواع پولک روی پارچه و سایر منسوجات. | ||
پولکدوزی از | پولکدوزی یکی از [[رودوزی|رودوزیهای]] اصیل ایرانی است که با بهکارگیری پولکهای رنگی روی [[پارچه]] و گاه ترکیب با [[گلدوزی]]، [[منجوق]]، [[ملیله]] و [[مروارید]]، زیبایی و جلوهای ویژه به آثار میبخشد. این هنر پیشینهای کهن دارد و شواهدی از آن در [[تمدنهای باستانی]] یافت شده است. در [[ایران]] نیز آثاری از [[دوره هخامنشی]] تا [[دوره صفویه|صفویه]] بر جای مانده است. طرحهای رایج پولکدوزی شامل نقشهایی همچون [[گل و بوته]]، پرندگان، [[بتهجقه]] و [[اسلیمی]] است. پولکدوزی کاربرد گستردهای در تزیین [[لباس مجلسی|لباسهای مجلسی]]، [[لباس عروس]]، [[پرده]]، [[کوسن]]، [[سجاده]]، [[سفره عقد]]، [[روسری]] و [[چادر]] دارد. این هنر در شیوه دستی با دقت و ظرافت بالایی اجرا میشود و دوختهای متنوعی مانند ساده، برجسته، ایستاده، نخرو و قلابی دارد. از مناطق مهم پولکدوزی در ایران میتوان به [[مهاباد]]، [[بوکان]]، [[بندرعباس]] و [[بندرلنگه]] اشاره کرد، اما بهدلیل محدودیت بازار و تقاضای پایین، این هنر درآمد چندانی ندارد. | ||
== تعریف پولکدوزی == | == تعریف پولکدوزی == | ||
پولکدوزی را [[علیاکبر دهخدا|دهخدا]] در [[لغتنامه]]، عمل دوختن پولک بر [[جامه]]، [[پرده]] و گستردنیها و ایجاد شکل و صورت بهوسیله آن پولکها تعریف کرده است.<ref>دهخدا، لغتنامه، ذیل واژه [https://vajehyab.com/dehkhoda/%D9%BE%D9%88%D9%84%DA%A9-%D8%AF%D9%88%D8%B2%DB%8C پولکدوزی].</ref> در این گونه از سوزندوزی و رودوزی، پولکهای رنگی روی پارچه دوخته میشود و گاهی برای ایجاد زیبایی بیشتر، [[گلدوزی]]، [[منجوق | پولکدوزی را [[علیاکبر دهخدا|دهخدا]] در [[لغتنامه]]، عمل دوختن پولک بر [[جامه]]، [[پرده]] و گستردنیها و ایجاد شکل و صورت بهوسیله آن پولکها تعریف کرده است.<ref>دهخدا، لغتنامه، ذیل واژه [https://vajehyab.com/dehkhoda/%D9%BE%D9%88%D9%84%DA%A9-%D8%AF%D9%88%D8%B2%DB%8C پولکدوزی].</ref> در این گونه از سوزندوزی و رودوزی، پولکهای رنگی روی پارچه دوخته میشود و گاهی برای ایجاد زیبایی بیشتر، [[گلدوزی]]، [[منجوق]]، [[ملیله]]، [[ابریشم]] و سنگ [[مروارید]] نیز بهکار میرود.<ref>اربابزاده بروجنی، کاربرد پارچههای تزیینی در اماکن مذهبی ارامنه: حفظ و مرمت یک نمونه متعلق به کلیسای وانک اصفهان، 1387ش، ص3.</ref> | ||
== تاریخچه پولکدوزی == | == تاریخچه پولکدوزی == | ||
| خط ۷۸: | خط ۷۹: | ||
== نقشهای پولکدوزی == | == نقشهای پولکدوزی == | ||
[[پرونده:پولکدوزی۱.jpg|جایگزین=پولکدوزی با طرح پروانه روی مانتو|بندانگشتی|پولکدوزی با طرح پروانه روی مانتو]] | |||
طرح و نقشهایی که در این گونه از [[رودوزی]] انجام میشود شامل تصویر گلهای گلدانی، پرندگان، [[محراب]]، حیوانات، منظره، [[طاووس]]، [[خورشید]]، [[گل و بوته]]، [[بتهجقه]] و نقوش [[اسلیمی]]، [[شمسه|شمسهای]] و ترنجی هستند.<ref>[https://www.beytoote.com/art/handicrafts/sequins02-art.html «آشنایی با هنر پولکدوزی زیباترین هنر دستی و اصیل ایرانی»، وبسایت بیتوته.]</ref> | طرح و نقشهایی که در این گونه از [[رودوزی]] انجام میشود شامل تصویر گلهای گلدانی، پرندگان، [[محراب]]، حیوانات، منظره، [[طاووس]]، [[خورشید]]، [[گل و بوته]]، [[بتهجقه]] و نقوش [[اسلیمی]]، [[شمسه|شمسهای]] و ترنجی هستند.<ref>[https://www.beytoote.com/art/handicrafts/sequins02-art.html «آشنایی با هنر پولکدوزی زیباترین هنر دستی و اصیل ایرانی»، وبسایت بیتوته.]</ref> | ||
