علی شاهرودی (بحث | مشارکتها) +رده:تابآوری، +رده:روانشناسی اجتماعی، +رده:فرهنگ در ایران، +رده:هویت ایرانی (هاتکت)، ابرابزار |
|||
| (۵۸ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۸ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
تابآوری | {{جعبه اطلاعات مفهوم | ||
| تصویر =تابآوری ایرانی.jpg | |||
| زیرنویس تصویر =پنجاهوهفتمین شب تجمعات شبانه مردم تهران در میدان انقلاب تهران، در جریان [[جنگ تحمیلی سوم]]. | |||
| image_alt =پنجاهوهفتمین شب تجمعات شبانه مردم در میدان انقلاب تهران | |||
| فایل پادکست =تابآوری ایرانی.ogg | |||
| حجم فایلپادکست =۱۰/۷ | |||
| تاریخ پادکست =۳-۲-۱۴۰۵ | |||
| زیرنویس عنوان = بازآفرینی هوشمندانه ایرانیان در مواجهه با بحران | |||
تابآوری ایرانی | | عنوان اصلی = تابآوری ایرانی | ||
| عنوان انگلیسی = | |||
| عنوان عربی = | |||
| عنوان علمی = | |||
| شاخه علمی = [[علوم اجتماعی]] | |||
| نوع مفهوم = مفهوم تاریخیفرهنگی و اجتماعیراهبردی | |||
| معنای اصطلاحی = توانایی جامعه ایران در پیشبینی، جذب، تطبیق و بازیابی پس از شوکها و بحرانهای پیدرپی | |||
| حوزه کاربرد = تابآوری اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی، حکمرانی و راهبردی | |||
| گستره جغرافیایی = | |||
| منشأ تاریخی = | |||
| نخستین کاربرد = در امتداد مفهوم تابآوری که نخستینبار توسط بوریس سایرولنیک در حوزه بازیابی روانی پس از بحران مطرح شد | |||
| ریشه واژه = | |||
| مرتبط با = [[تابآوری|تابآوری اجتماعی]]، [[ناسیونالیسم تمدنی]] | |||
| اهمیت = ابزاری برای مقابله با چالشهای اجتماعی، اقتصادی، زیستمحیطی و حفظ ساختارهای جامعه در برابر بحرانها | |||
| مبدع = | |||
| مروج = | |||
| مقدس برای = | |||
| مورد احترام = | |||
| آثار مرتبط = | |||
}} | |||
'''{{درشت|تابآوری ایرانی؛}}''' بازآفرینی هوشمندانه ایرانیان در مواجهه با بحران. | |||
تابآوری ایرانی مفهومی تاریخیفرهنگی و اجتماعیراهبردی است که بیانگر توانایی [[ایرانیان|جامعه ایران]] در پیشبینی، جذب، تطبیق و بازیابی پس از شوکها و بحرانهای پیدرپی از هجومهای بیگانه و خشکسالی تا تحریمها و جنگهای نامتقارن میباشد. این [[تاب آوری|تابآوری]] برخلاف مقاومت صرفاً فیزیکی، نوعی هوشمندی تطبیقی است که در قالب [[صبر راهبردی]]، [[شوخطبعی]] در برابر تلخیها و خلاقیت برای ساختن زندگی عادی در شرایط غیرعادی بروز میکند. بنیانهای تابآوری ایرانی شامل سرمایههای نمادینی چون [[زبان فارسی]]، آیینهای همبستهساز مانند [[نوروز]] و [[شب یلدا|یلدا]]، شبکههای حمایت غیررسمی، [[باورهای دینی]] و الگوهای تاریخی و ناسیونالیسم تمدنی است. در عرصهٔ راهبردی، ایرانیان با نوآوری نامتقارن و ظرفیت جذب شوک، به چالشکشنده نظم تکقطبی ارزیابی شدهاند. با وجود چالشهایی چون غلبه رویکرد امنیتی، فساد ساختاری و فرسودگی اخلاقی، مقایسه تاریخی نشاندهنده افزایش ثبات داخلی و تمامیت ارضی در دهههای اخیر است. برای ارتقای تابآوری در ایران، کارشناسان گذر به حکمرانی فراگیر، مبارزه با فساد، ایجاد فرماندهی یکپارچه اقتصادی و تجدید گفتار سیاسی را پیشنهاد میکنند. | |||
== مفهومشناسی == | == مفهومشناسی == | ||
مفهوم تابآوری نخستین بار توسط بوریس سایرولنیک، عصبپژوه، در زمینه بازیابی تعادل روانی فرد پس از بحران مطرح شد.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1069814/راز-تاب-آوری-در-جنگ-این-نیز-بگذرد طرزی، «راز تاب آوری در جنگ : این نیز بگذرد!»، وبسایت عصر ایران.]</ref> سپس به بیان توانمندی جوامع در مواجهه با بحران نیز تعیم یافت.<ref>[https://www.hsu.ac.ir/resiliency/2025/01/19/تاب-آوری-ایران/ مقدسی، «تاب آوری ایران»، وبسایت دانشگاه حکیم سبزواری.]</ref> [[تابآوری اجتماعی]] شامل ظرفیت پیشبینی، آمادهسازی، مداخله و تطبیق با شرایط متغیر است<ref>[https://www.resiliency.ir/social-resilience/ مقدسی، «تاب آوری اجتماعی چیست؟»، وبسایت خانه تاب آوران ایران.]</ref> و به تقویت [[همبستگی اجتماعی]] در برابر چالشهای ملی نیز تعریف شده است.<ref>[https://www.resiliencemedia.ir/رسانه-تاب-آوری-ایران-resiliencemedia-ir/ «رسانه تابآوری ایران»، خبرگزاری تابآوری ایرانیان]؛ [https://khabarpu.com/b.htm?u=تابآوری-ایران-در-بزنگاه-بحران-جهانی_c2hhcmdoZGFpbHkuY29tLyVEOCVBOCVEOCVBRSVEOCVCNC0lRDglQjElRDklODglRDglQjIlRDklODYlRDglQTclRDklODUlRDklODctMTAwLzEwOTc5NDMt_2LTYsdmC «تابآوری ایران در بزنگاه بحران جهانی»، روزنامه شرق]</ref> تابآوری دارای کاربردهای مختلف چون تابآوری خانوادگی، سازمانی، فرهنگی، اقتصادی، زیستمحیطی، حکمرانی و ملی است.<ref>[https://rc.majlis.ir/fa/report/show/1819119 نصر اصفهانی و همکاران، «مقدمهای بر تصویر ایران تابآور»، 1403ش، ص 8،]</ref> | |||
تابآوری ایرانی بیانگر توانمندیهای تاریخی و نهادی مردم ایران در عرصههای مختلف در مواجهه با بحرانها و شوکهای غیرقابل پیشبینی است.<ref>[https://rc.majlis.ir/fa/report/show/1819119 نصر اصفهانی و همکاران، «مقدمهای بر تصویر ایران تابآور»، 1403ش، ص 8.]</ref> در ادبیات راهبردی، وجه تمایز مقاومت از تابآوری در این است که مقاومت بر ایستادگی فیزیکی تأکید دارد، اما تابآوری به معنای توانایی یک سیستم برای بهبود و بازگشت به مسیر توسعه پس از وقوع شوک است.<ref>[https://rc.majlis.ir/fa/report/show/1819119 نصر اصفهانی و همکاران، «مقدمهای بر تصویر ایران تابآور»، 1403ش، 8-9.]</ref> تابآوری در ایران در دو سطح بررسی شده است: | |||
* '''سطح ایستا:''' بازیابی عملکردهای ازدسترفته و بازگشت به شرایط پیش از بحران. | |||
* '''سطح پویا:''' هماهنگی مستمر با تغییرات و بازسازی ساختارها.<ref>[https://rc.majlis.ir/fa/report/show/1819119 نصر اصفهانی و همکاران، «مقدمهای بر تصویر ایران تابآور»، 1403ش، 8-9.]</ref> | |||
=== | == اهمیت تابآوری ایرانی == | ||
با توجه به موقعیت جغرافیایی و شرایط سیاسی ایران، تابآوری بهعنوان ابزاری برای مقابله با چالشهای اجتماعی، اقتصادی و زیستمحیطی ارزیابی میشود.<ref>[https://iraniansocialworkers.ir/تاب-آوری-در-ایران،-چالشها-و-فرصتها/ «تاب آوری در ایران، چالشها و فرصتها»، پایگاه مددکاری اجتماعی ایرانیان]؛ [https://rc.majlis.ir/fa/report/show/1819119 نصر اصفهانی و همکاران، «مقدمهای بر تصویر ایران تابآور»، 1403، ص 6.]</ref> تحلیلگران در بررسی رویدادهایی نظیر درگیریهای منطقهای مانند رویاروییهای نظامی با [[اسرائیل]] و [[آمریکا]]، تابآوری جامعه ایران را از عوامل تعیینکننده در حفظ ساختارها دانستهاند.<ref>[https://jahanemoaser.ir/product/resilience-as-a-decisive-factor-in-asymmetric-warfare/ «تابوری بهمثابه عامل تعیینکننده در جنگهای نامتقارن: برتری ایران در جنگ با ایالات متحده و اسرائیل»، وبسایت مؤسسه جهان معاصر.]</ref> مقامات سیاسی ایران نیز در مقاطع مختلف، ایستادگی در برابر [[جنگ]] و تحریم را بهعنوان نمودی از این تابآوری توصیف کردهاند.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/بخش-سایت-خوان-62/4262563-پیام-سید-محمد-خاتمی-درباره-جنگ-ملت-بزرگ-ایران-حماسه-تاب-آوری-ایستادگی-در-برابر-تجاوز-جنگ-بی-رحمانه-را-می-سراید «پیام سید محمد خاتمی درباره جنگ؛ ملت بزرگ ایران حماسه تاب آوری و ایستادگی در برابر تجاوز و جنگ بی رحمانه را میسراید»، وبسایت دنیای اقتصاد]؛ [https://www.mehrnews.com/news/6779441/دست-بالای-ایران-در-جنگ-تاب-آوری-تمام-عیار-آمادگی-و-مقاومت-رمز «دست بالای ایران در جنگ تاب آوری تمام عیار؛ آمادگی و مقاومت رمز برتری»، خبرگزاری مهر.]</ref> برخی تحلیلگران اطلاعاتی نیز معتقدند ارزیابی نادرست از مؤلفههایی چون فرهنگ سیاسی، حافظه تاریخی و انسجام نخبگان در ایران، منجر به خطای محاسباتی بازیگران خارجی شده است.<ref>[https://www.jamaran.news/بخش-بازنشر-59/1704002-مشکل-آمریکا-اطلاعاتی-نیست-ایران-را-در-تاب-آوری-دست-کم-گرفتند سیترونوویچ، «مشکل آمریکا «اطلاعاتی» نیست؛ ایران را در تابآوری دستکم گرفتند»، پایگاه اطلاعرسانی جماران.]</ref> | |||
== | == نمودها و تحولات تابآوری ایرانی == | ||
[[پرونده:تابآوری ایرانی۱.png|جایگزین=دیوار بزرگ گرگان مرز دفاعی ۲۰۰ کیلومتری امپراتوری ساسنی|بندانگشتی|دیوار بزرگ گرگان مرز دفاعی ۲۰۰ کیلومتری امپراتوری ساسانی در شمال ایران]] | |||
از منظر تاریخی و جامعهشناختی، تابآوری در ایران با چرخه فروپاشی و بازآفرینی تمدنی همراه بوده است:<ref>[https://thailand.mfa.gov.ir/portal/NewsView/785150/تحلیل-چند-تیوریک-تجاوزات-آمریکا-اسراییل-و-تاب-آوری-دولت-تمدنی-ایران حیدری، «تحلیل چند تئوریک تجاوزات آمریکا-اسرائیل و تاب آوری دولت تمدنی ایران»، وبسایت سفارت جمهوری اسلامی ایران در بانکوک.]</ref> | |||
* '''دوران باستان:''' شواهد باستانشناختی در لایهٔ سوم [[تپه حسنلو]] نشان میدهد که پس از ویرانی شهرها، ساختارهای جدید بر روی لایههای پیشین بنا شده است. همچنین پس از حمله [[اسکندر مقدونی]] و سقوط [[هخامنشیان]]، زیرساختهای نرمافزاری مانند نظام اداری و زبان حفظ شد.<ref>[https://news.ut.ac.ir/fa/news/53037/ایران-بزرگ-ترین-ققنوس-تاریخ-است?style=color-important- ده پهلوان، «ایران بزرگترین ققنوس تاریخ است»، پایگاه خبری تحلیلی دانشگاه تهران.]</ref> | |||
* '''اشکانیان و ساسانیان:''' استفاده [[اشکانیان]] از تاکتیکهای [[جنگ نامتقارن]] نظیر شیوه مبارزه [[سورنا]] در [[نبرد حران]] نشاندهنده انعطاف نظامی و احداث [[دیوار بزرگ گرگان]] در دورهٔ [[ساسانیان]] نمودی از تابآوری کالبدی و پیشگیرانه ارزیابی شده است.<ref>[https://news.ut.ac.ir/fa/news/53037/ایران-بزرگ-ترین-ققنوس-تاریخ-است?style=color-important- ده پهلوان، «ایران بزرگترین ققنوس تاریخ است»، پایگاه خبری تحلیلی دانشگاه تهران.]</ref> | |||
* '''جانشینی فرهنگ:''' الگوی جایگزینی نهاد فرهنگ بهجای نهاد سیاست در خلأ قدرت مانند [[حمله مغول به ایران|حمله مغول]] و سقوط [[صفویه]] از سازوکارهای تابآوری و جلوگیری از فروپاشی کامل جامعه در ایران بوده است.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2207036/از-هجوم-اسکندر-تا-بحران-های-امروز-تاب-آوری-تمدن-ایرانی-چگونه «از هجوم اسکندر تا بحرانهای امروز؛ تابآوری تمدن ایرانی چگونه ممکن شد؟»، خبرآنلاین.]</ref> | |||
* '''مواجهه با مدرنیته:''' تقابل با غرب در مقاطعی نظیر [[جنگهای ایران و روس]]، ناکارآمدی ابزارهای سنتی را آشکار کرد و ضرورت صورتبندی زبان و خرد جدیدی را برای بازیابی تابآوری ملی ایجاد نمود.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2207036/از-هجوم-اسکندر-تا-بحران-های-امروز-تاب-آوری-تمدن-ایرانی-چگونه «از هجوم اسکندر تا بحرانهای امروز؛ تابآوری تمدن ایرانی چگونه ممکن شد؟»، خبرآنلاین.]</ref> | |||
* '''دوره جمهوری اسلامی:''' پس از [[انقلاب اسلامی ایران|انقلاب ۱۳۵۷]]، حوادثی چون [[ترور مسئولین جمهوری اسلامی ایران|ترور]] [[ترور مسئولین جمهوری اسلامی ایران|مسئولین جمهوری اسلامی ایران]]، [[جنگ ایران و عراق|جنگ]] [[جنگ ایران و عراق|عراق با ایران]]، تحریمهای طولانیمدت و [[همهگیری کرونا]]، پایداری نظام و جامعه را در برابر فشارهای ترکیبی به بوته آزمایش گذاشت که به اعتقاد مقامات ایران، نشاندهنده سطح بالایی از [[تابآوری]] است.<ref>[https://paydarymelli.ir/fa/news/61307/درایت-رهبری-رکن-تابآوری-کشور-در-برابر-کارزار-فشار-حداکثری «درایت «رهبری» رکن تابآوری کشور در برابر کارزار فشار حداکثری»، وبسایت سازمان غیر عامل کشور]؛ [https://president.ir/fa/117286 روحانی، «امروز روز تابآوری مضاعف برای ملت بزرگ ایران است...»، وبسایت ریاست جمهوری.]</ref> | |||
=== از | == بنیانهای فرهنگی و هویتی == | ||
تابآوری در ایران با هویت ایرانیاسلامی پیوند دارد:<ref>[https://www.hsu.ac.ir/resiliency/2025/01/19/تاب-آوری-ایران/ مقدسی، «تاب آوری ایران»، وبسایت دانشگاه حکیم سبزواری.]</ref> | |||
* '''زبان و ادبیات فارسی:''' زبان فارسی نقشی کلیدی در حفظ پیوستگی ملت ایران ایفا کرده است.<ref>[https://www.resiliency.ir/تابآوری-هویتمحور/ مقدسی، «تابآوری هویتمحور»، وبسایت خانه تابآوری ایران.]</ref> ادبیات کلاسیک با تبدیل تجربیات تلخ تاریخی به حکمت، بهعنوان یک مکانیسم رواندرمانی جمعی برای حفظ امید عمل کرده است.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2207036/از-هجوم-اسکندر-تا-بحران-های-امروز-تاب-آوری-تمدن-ایرانی-چگونه «از هجوم اسکندر تا بحرانهای امروز؛ تابآوری تمدن ایرانی چگونه ممکن شد؟»، خبرآنلاین.]</ref> | |||
* '''دین و آیینها:''' [[مناسک دینی]] و آیینهای ملی مانند نوروز و شب یلدا، با ایجاد احساس تعلق، تابآوری را تقویت میکنند.<ref>[https://www.hsu.ac.ir/resiliency/2025/01/19/تاب-آوری-ایران/ مقدسی، «تاب آوری ایران»، وبسایت دانشگاه حکیم سبزواری.]</ref> الگوهایی نظیر [[واقعه عاشورا]] نیز ظرفیتهای اعتقادی جامعه را برای تحمل فشارها افزایش دادهاند.<ref>[https://paydarymelli.ir/fa/news/61307/درایت-رهبری-رکن-تابآوری-کشور-در-برابر-کارزار-فشار-حداکثری «درایت «رهبری» رکن تابآوری کشور در برابر کارزار فشار حداکثری»، وبسایت سازمان غیر عامل کشور.]</ref> رهبر دوم جمهوری اسلامی، [[سید علی خامنهای]]، تابآوری ملت ایران را نشئتگرفته از معارف دینی دانسته است.<ref>[https://majlesekhobregan.ir/fa/cont/4331/رهبر-معظم-انقلاب:-تابآوریِ-ملّتِ-ایران-برای-ناظران-جهانی-حیرتانگیز-است «رهبر معظم انقلاب: تابآوریِ ملّتِ ایران برای ناظران جهانی حیرتانگیز است»، وبسایت دبیرخانه مجلس خبرگان رهبری]؛ [https://iranemoaser.ir/تابآوری-ملت-ایران/ «تابآوری ملت ایران!»، وبسایت بنیاد تاریخپژوهشی و دانشنامه انقلاب اسلامی.]</ref> | |||
* '''ارزشهای مشترک و حافظه جمعی:''' ارزشهایی نظیر [[فداکاری]] و [[ایثار]] از فروپاشی روانی جامعه جلوگیری میکنند.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1151955/ابعاد-فرهنگی-تاب-آوری-در-جنگ «ابعاد فرهنگیِ تابآوری در جنگ»، وبسایت خبری تحلیلی عصر ایران.]</ref> بازخوانی روایتهای تاریخی از بقا و پیروزی نیز احساس تداوم تاریخی را در شرایط جنگی چون [[جنگ رمضان]] افزایش میدهد و به رنجها معنا میبخشد.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2207036/از-هجوم-اسکندر-تا-بحران-های-امروز-تاب-آوری-تمدن-ایرانی-چگونه «از هجوم اسکندر تا بحرانهای امروز؛ تابآوری تمدن ایرانی چگونه ممکن شد؟»، خبرآنلاین.]</ref> | |||
* '''معنویت ترکیبی:''' جهانبینی مبتنی بر هارمونی اجتماعی و معنویت ترکیبی در عرفان ایرانی، باعث شده تا [[تمدن ایرانی]] شکست و ستم را تبدیل به معنا و الهام کند.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2207036/از-هجوم-اسکندر-تا-بحران-های-امروز-تاب-آوری-تمدن-ایرانی-چگونه «از هجوم اسکندر تا بحرانهای امروز؛ تابآوری تمدن ایرانی چگونه ممکن شد؟»، خبرآنلاین.]</ref> | |||
=== | == بنیانهای اجتماعی == | ||
[[پرونده:تابآوری ایرانی۲.png|جایگزین=بدرقه رزمندگان داوطلب مردمی به جبهههای جنگ|بندانگشتی|بدرقه رزمندگان داوطلب مردمی به جبهههای جنگ در دهه شصت توسط خانوادهها]] | |||
در بررسی ابعاد اجتماعی تابآوری ایرانی به مؤلفههای زیر اشاره میشود: | |||
* '''شبکههای حمایت غیررسمی:''' نهادهای [[خانواده]]، [[همسایگی]] و شبکههای محلی با ارائه حمایتهای مادی و روانی، احساس انزوا را در زمان بحران کاهش میدهند.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1151955/ابعاد-فرهنگی-تاب-آوری-در-جنگ «ابعاد فرهنگیِ تابآوری در جنگ»، وبسایت خبری تحلیلی عصر ایران.]</ref> استفاده از [[مسجد|مساجد]] و گروههای داوطلب مردمی از ارکان این حمایتها ذکر شده است.<ref>[https://www.ilna.ir/بخش-سیاسی-3/1766252-تاب-آوری-اجتماعی-راز-موفقیت-در-جنگ-تحمیلی مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی، «تاب آوری اجتماعی راز موفقیت در جنگ تحمیلی»، ایلنا.]</ref> | |||
* '''ملتبودگی و ناسیونالیسم تمدنی:''' پیوند سرنوشت مردم با تمامیت ارضی، همبستگی داخلی را در برابر تهدیدات بیرونی و پروژههای تغییر نظام تقویت کرده است.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1148898/ملت-بودگی-راز-تاب-آوری-ایران-جنگ-استقلال-ایران-در-مرکز-دومینوی-قرن-سیاسی-جدید فاتح، ««ملتبودگی»، راز تاب آوری ایران / جنگ استقلال «ایران»، در مرکز «دومینوی قرن سیاسی جدید»»، وبسایت، عصر ایران]؛ [https://www.tabnak.ir/fa/news/1314801/چرا-حملات-اسرائیل-باعث-تغییر-نظام-ایران-نشد-مساله-آمریکا-و-اسرائیل-ایران-است-نه-نظام-آن «چرا حملات اسرائیل باعث تغییر نظام ایران نشد؟/ مسئله آمریکا و اسرائیل «ایران» است نه نظام آن»، وبسایت تابناک.]</ref> پرهیز از [[شیءانگاری]] بخشهایی از جامعه مانند تفاوتهای قومی برای حفظ این پیوستگی هویتی ضروری دانسته میشود.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2207036/از-هجوم-اسکندر-تا-بحران-های-امروز-تاب-آوری-تمدن-ایرانی-چگونه «از هجوم اسکندر تا بحرانهای امروز؛ تابآوری تمدن ایرانی چگونه ممکن شد؟»، خبرآنلاین.]</ref> | |||
* '''نقش رهبری:''' در گفتمان سیاسی ایران، دشمنشناسی و اعتماد به الگوهای ارائهشده از سوی حاکمیت و جایگاه رهبری جمهوری اسلامی ایران، از عوامل جلوگیری از فروپاشی سیاسی در مواقع بحرانی بهشمار میرود.<ref>[https://paydarymelli.ir/fa/news/61307/درایت-رهبری-رکن-تابآوری-کشور-در-برابر-کارزار-فشار-حداکثری «درایت «رهبری» رکن تابآوری کشور در برابر کارزار فشار حداکثری»، وبسایت سازمان غیر عامل کشور.]</ref> | |||
=== | == بعد ژئوپلیتیک و راهبردی == | ||
در عرصه روابط بینالملل، تابآوری استراتژیک ایران در موارد زیر تحلیل شده است: | |||
* '''نوآوری نامتقارن:''' توسعه صنعت دفاعی بومی در چارچوب راهبرد ضد دسترسی و منع منطقهای (A2/AD) بهعنوان پاسخی به تحریمها.<ref>[https://thailand.mfa.gov.ir/portal/NewsView/785150/تحلیل-چند-تیوریک-تجاوزات-آمریکا-اسراییل-و-تاب-آوری-دولت-تمدنی-ایران حیدری، «تحلیل چند تئوریک تجاوزات آمریکا-اسرائیل و تاب آوری دولت تمدنی ایران»، وبسایت سفارت جمهوری اسلامی ایران در بانکوک.]</ref> | |||
* '''ظرفیت جذب شوک:''' وجود شبکهای از پایگاههای اجتماعی و ایدئولوژیک منطقهای که طاقت ضربهپذیری را افزایش میدهد.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1148898/ملت-بودگی-راز-تاب-آوری-ایران-جنگ-استقلال-ایران-در-مرکز-دومینوی-قرن-سیاسی-جدید فاتح، ««ملتبودگی»، راز تاب آوری ایران / جنگ استقلال «ایران»، در مرکز «دومینوی قرن سیاسی جدید»»، وبسایت، عصر ایران.]</ref> | |||
* '''گذار به نظم چندقطبی:''' امتناع از پذیرش انزوا، بهعنوان عاملی در به چالش کشیدن نظم تکقطبی جهانی ارزیابی شده است.<ref>[https://thailand.mfa.gov.ir/portal/NewsView/785150/تحلیل-چند-تیوریک-تجاوزات-آمریکا-اسراییل-و-تاب-آوری-دولت-تمدنی-ایران حیدری، «تحلیل چند تئوریک تجاوزات آمریکا-اسرائیل و تاب آوری دولت تمدنی ایران»، وبسایت سفارت جمهوری اسلامی ایران در بانکوک.]</ref> | |||
=== | == چالشهای ساختاری تابآوری در ایران == | ||
در کنار مؤلفههای مثبت، کارشناسان چالشهایی را برای تابآوری ایرانی برمیشمارند که شامل غلبه رویکرد امنیتی،<ref>[https://rc.majlis.ir/fa/report/show/1819119 نصر اصفهانی و همکاران، «مقدمهای بر تصویر ایران تابآور»، 1403ش، ص17.]</ref> فساد ساختاری، بیاعتمادی اجتماعی،<ref>[https://rc.majlis.ir/fa/report/show/1819119 نصر اصفهانی و همکاران، «مقدمهای بر تصویر ایران تابآور»، 1403ش، ص17.]</ref> فرسودگی اخلاقی<ref>[https://www.resiliency.ir/تابآوری-و-فرسودگی-اخلاقی/ مقدسی، «تابآوری و فرسودگی اخلاقی»، وبسایت خانه تابآوری ایران.]</ref> و مخاطرات سلامت روان ناشی از انباشت مشکلات اقتصادی است.<ref>[https://www.hsu.ac.ir/resiliency/2025/01/19/تاب-آوری-ایران/ مقدسی، «تاب آوری ایران»، وبسایت دانشگاه حکیم سبزواری.]</ref> با این حال، مقایسه تاریخی نشان میدهد ثبات داخلی و حفظ تمامیت ارضی در دهههای اخیر نسبت به مقاطع گذشته افزایش یافته است.<ref>[https://khabarpu.com/b.htm?u=تابآوری-ایران-در-بزنگاه-بحران-جهانی_c2hhcmdoZGFpbHkuY29tLyVEOCVBOCVEOCVBRSVEOCVCNC0lRDglQjElRDklODglRDglQjIlRDklODYlRDglQTclRDklODUlRDklODctMTAwLzEwOTc5NDMt_2LTYsdmC «تابآوری ایران در بزنگاه بحران جهانی»، روزنامه شرق]</ref> | |||
== | == آینده تابآوری ایرانی == | ||
برای ارتقای تابآوری در سطح حکمرانی، راهبردهای زیر از سوی کارشناسان و مراکز پژوهشی پیشنهاد شده است: | |||
* تجدید گفتار سیاسی و افزایش مشارکت اجتماعی. | |||
* مبارزه ساختاری با فساد و ایجاد سامانههای شفافیت.<ref>[https://rc.majlis.ir/fa/report/show/1819119 نصر اصفهانی و همکاران، «مقدمهای بر تصویر ایران تابآور»، وبسایت مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی.]</ref> | |||
* توسعه حکمرانی فراگیر و حمایت از تنوع فرهنگی برای ترمیم روان جامعه.<ref>[https://www.hsu.ac.ir/resiliency/2025/01/19/تاب-آوری-ایران/ مقدسی، «تاب آوری ایران»، وبسایت دانشگاه حکیم سبزواری.]</ref><ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1148898/ملت-بودگی-راز-تاب-آوری-ایران-جنگ-استقلال-ایران-در-مرکز-دومینوی-قرن-سیاسی-جدید فاتح، ««ملتبودگی»، راز تاب آوری ایران / جنگ استقلال «ایران»، در مرکز «دومینوی قرن سیاسی جدید»»، وبسایت، عصر ایران.]</ref> | |||
* گذر از بوروکراسی متمرکز به سمت حکمرانی اکوسیستمی و پلتفرمی.<ref>[https://www.etemadonline.com/بخش-اقتصادی-22/767696-تاب-آوری-کشور-حمله «راز تابآوری کشور در ۳۸ روز حملات آمریکا و اسرائیل به ایران چه بود؟»، روزنامه اعتماد.]</ref> | |||
* ایجاد فرماندهی یکپارچه اقتصادی با مشارکت نهادهای دولتی و خصوصی برای مدیریت بحرانهای معیشتی.<ref>[https://ana.ir/fa/news/989554/نظریه-اقتصاد-تابآور-ترکیبی-نسخهای-ایرانی-برای-تابآوری-در-جنگ-ترکیبی سیفی، «نظریه «اقتصاد تابآور ترکیبی»؛ نسخهای ایرانی برای تابآوری در جنگ ترکیبی»، خبرگزاری آنا.]</ref> | |||
== | == پانویس == | ||
{{پانویس}} | |||
== تابآوری ایرانی در | == منابع == | ||
{{آغاز منابع}} | |||
* «از هجوم اسکندر تا بحرانهای امروز؛ تابآوری تمدن ایرانی چگونه ممکن شد؟»، خبرگزاری خبرآنلاین، تاریخ درج مطلب: ۲۹ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* «پیام سید محمد خاتمی دربارهٔ جنگ؛ ملت بزرگ ایران حماسه تاب آوری و ایستادگی در برابر تجاوز و جنگ بی رحمانه را میسراید»، وبسایت دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: ۱۷ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* «تابآوری ایران در بزنگاه بحران جهانی»، روزنامه شرق، تاریخ درج مطلب: ۲۴ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* «تابآوری در ایران، چالشها و فرصتها»، پایگاه مددکاری اجتماعی ایرانیان، تاریخ درج مطلب: ۱۵ دی ۱۴۰۳ش. | |||
* «تابوری بهمثابه عامل تعیینکننده در جنگهای نامتقارن: برتری ایران در جنگ با ایالات متحده و اسرائیل»، وبسایت مؤسسه جهان معاصر، تاریخ درج مطلب: ۱۶ اسفند ۱۴۰۴ش. | |||
* «تابآوری ملت ایران!»، وبسایت بنیاد تاریخپژوهشی و دانشنامه انقلاب اسلامی، تاریخ بازدید: ۲۵ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* حیدری، ناصرالدین، «تحلیل چند تئوریک تجاوزات آمریکا-اسرائیل و تاب آوری دولت تمدنی ایران»، وبسایت سفارت جمهوری اسلامی ایران در بانکوک، تاریخ درج مطلب: ۳ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* «چرا حملات اسرائیل باعث تغییر نظام ایران نشد؟ / مسئله آمریکا و اسرائیل «ایران» است نه نظام آن»، وبسایت تابناک، تاریخ درج مطلب: ۱۱ تیر ۱۴۰۴ش. | |||
* «درایت «رهبری» رکن تابآوری کشور در برابر کارزار فشار حداکثری»، وبسایت سازمان غیر عامل کشور، تاریخ بازدید: ۲۵ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* «دست بالای ایران در جنگ تاب آوری تمام عیار؛ آمادگی و مقاومت رمز برتری»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۹ اسفند ۱۴۰۴ش. | |||
* ده پهلوان، مصطفی، «ایران بزرگترین ققنوس تاریخ است»، پایگاه خبری تحلیلی دانشگاه تهران، تاریخ درج مطلب: ۲۵ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* «رسانه تابآوری ایران»، خبرگزاری تابآوری ایرانیان، تاریخ بازدید: ۲۳ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* «راز تابآوری کشور در ۳۸ روز حملات آمریکا و اسرائیل به ایران چه بود؟»، روزنامه اعتماد، تاریخ درج مطلب: ۱۸ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* روحانی، حسن، «امروز روز تابآوری مضاعف برای ملت بزرگ ایران است…»، وبسایت ریاست جمهوری، ۲۳ شهریور ۱۳۹۹ش. | |||
* «رهبر معظم انقلاب: تابآوریِ ملّتِ ایران برای ناظران جهانی حیرتانگیز است»، وبسایت دبیرخانه مجلس خبرگان رهبری، تاریخ درج مطلب: ۲۸ بهمن ۱۳۹۸ش. | |||
* طرزی، مریم، «راز تاب آوری در جنگ: این نیز بگذرد!»، وبسایت عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۲۸ خرداد ۱۴۰۴ش. | |||
* فاتح، ابوالفضل، « «ملتبودگی»، راز تاب آوری ایران / جنگ استقلال «ایران»، در مرکز «دومینوی قرن سیاسی جدید»»، وبسایت، عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اسفند۱۴۰۴ش. | |||
* سیترونوویچ، دنیس، «مشکل آمریکا «اطلاعاتی» نیست؛ ایران را در تابآوری دستکم گرفتند»، پایگاه اطلاعرسانی جماران، تاریخ درج مطلب: ۱۶ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* سیفی، سعید، «نظریه «اقتصاد تابآور ترکیبی»؛ نسخهای ایرانی برای تابآوری در جنگ ترکیبی»، خبرگزاری آنا، تاریخ درج مطلب: ۱۵ مرداد ۱۴۰۴ش. | |||
* نصر اصفهانی، علیرضا؛ لسان طوسی، فهیمه؛ نجفی رستاقی، حیدر؛ برومند کاخکی، احمد، «''مقدمهای بر تصویر ایران تابآور''»، تهران، مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی (شماره مسلسل ۲۰۱۷۶)، ۱۴۰۳ش. | |||
* «ابعاد فرهنگیِ تابآوری در جنگ»، وبسایت خبری تحلیلی عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۵ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی، «تاب آوری اجتماعی راز موفقیت در جنگ تحمیلی»، ایلنا، تاریخ درج مطلب:۸ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* مقدسی، محمدر ضا. «''تاب آوری ایران''»، وبسایت دانشگاه حکیم سبزواری، تاریج درج مطلب: ۳۰ دی ۱۴۰۳ش. | |||
* مقدسی، محمد رضا، «''تابآوری هویتمحور»،'' وبسایت خانه تابآوری ایران، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴ش | |||
* مقدسی، محمد رضا، «''تابآوری و فرسودگی اخلاقی''»، وبسایت خانه تابآوری ایران. تاریخ درج مطلب: ۷ اسفند ۱۴۰۴ش. | |||
* مقدسی، محمد رضا، «''تابآوری اجتماعی چیست؟''»، وبسایت خانه تابآوران ایران، تاریخ بازدید: ۲۲ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
{{پایان منابع}} | |||
{{تابآوری}} | |||
[[رده:تابآوری]] | |||
[[رده:روانشناسی اجتماعی]] | |||
[[رده:فرهنگ در ایران]] | |||
[[رده:هویت ایرانی]] | |||
