حسین صبوری (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
علی شاهرودی (بحث | مشارکتها) +رده:صنایع دستی، +رده:هنرهای تزئینی (هاتکت)، ابرابزار |
||
| (۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات مفهوم | {{جعبه اطلاعات مفهوم | ||
| تصویر = | | تصویر =اپلیکه دوزی.jpg | ||
| زیرنویس تصویر = | | زیرنویس تصویر =اپلیکه گل | ||
|image_alt= | |image_alt=اپلیکه گل | ||
| فایل پادکست = | | فایل پادکست =اپلیکه_دوزی14041014.ogg | ||
| حجم فایلپادکست = | | حجم فایلپادکست =۳/۲۱ | ||
| تاریخ پادکست = | | تاریخ پادکست =۱۱-۱۰-۱۴۰۴ | ||
| زیرنویس عنوان = | | زیرنویس عنوان = | ||
| عنوان اصلی = | | عنوان اصلی = اپلیکهدوزی | ||
| عنوان انگلیسی = | | عنوان انگلیسی = | ||
| عنوان عربی = | | عنوان عربی = | ||
| عنوان علمی = | | عنوان علمی = تکنیک تزئینی پارچهدوزی | ||
| شاخه علمی = | | شاخه علمی = هنرهای سنتی{{سخ}}[[صنایع دستی]]{{سخ}}[[پارچهدوزی]] | ||
| نوع مفهوم = | | نوع مفهوم = تکنیک تزئینی | ||
| معنای اصطلاحی = | | معنای اصطلاحی = چسباندن یا دوختن قطعات پارچه رنگی روی پارچه زمینه برای ایجاد طرح یا تزیین | ||
| حوزه کاربرد = | | حوزه کاربرد = لباس مجلسی و شب{{سخ}}پوشاک سنتی{{سخ}}کیف و کفش{{سخ}}لوازم خانگی{{سخ}}کالای خواب{{سخ}}تابلوهای هنری | ||
| گستره جغرافیایی = | | گستره جغرافیایی = | ||
| منشأ تاریخی = | | منشأ تاریخی = | ||
| نخستین کاربرد = | | نخستین کاربرد = | ||
| ریشه واژه = | | ریشه واژه = واژه فرانسوی appliqué بهمعنای «بهکار بردن» | ||
| مرتبط با = | | مرتبط با = [[سوزندوزی]]{{سخ}}[[نمددوزی]]{{سخ}}صنایع دستی ایران{{سخ}}[[چرخدوزی]] | ||
| اهمیت = | | اهمیت = ایجاد جلوههای بصری برجسته و هنری{{سخ}}تزئین لباس و لوازم خانگی{{سخ}}تداوم هنر سنتی | ||
| مبدع = | | مبدع = | ||
| مروج = | | مروج = | ||
| خط ۲۷: | خط ۲۷: | ||
| آثار مرتبط = | | آثار مرتبط = | ||
}} | }} | ||
'''اپلیکهدوزی؛''' چسباندن یا دوختن قطعات کوچکی از پارچه با رنگها و طرحهای متفاوت روی یک پارچهٔ دیگر بهمنظور تزیین یا ایجاد طرح. | |||
'''اپلیکهدوزی؛''' چسباندن یا دوختن قطعات کوچکی از پارچه با رنگها و طرحهای متفاوت روی یک پارچهٔ دیگر بهمنظور تزیین یا ایجاد طرح. | |||
اپلیکهدوزی یک تکنیک تزئینی در [[پارچهدوزی]] است که در آن قطعاتی از پارچههای رنگارنگ و با بافتهای مختلف مانند [[نمد]]، [[گیپور]] یا [[توری]]، روی یک پارچه زمینه دوخته یا چسبانده میشوند تا طرحهای برجسته و حجمدار ایجاد کنند. این هنر که به روشهای دستی یا با [[چرخ خیاطی]] اجرا میشود، در تزئین پوشاک بهویژه [[لباس مجلسی|لباسهای مجلسی]]، لوازم خانگی، کالای خواب و [[صنایع دستی]] کاربرد دارد و اغلب با دیگر روشهای تزئینی مانند [[سنگدوزی]] یا [[مرصعدوزی]] ترکیب میشود. اپلیکهدوزی با هدف زیباسازی و ایجاد جلوههای بصری منحصربهفرد انجام میگیرد و برخلاف [[تکهدوزی]] ساده، ماهیتی هنری و تزئینی دارد. | اپلیکهدوزی یک تکنیک تزئینی در [[پارچهدوزی]] است که در آن قطعاتی از پارچههای رنگارنگ و با بافتهای مختلف مانند [[نمد]]، [[گیپور]] یا [[توری]]، روی یک پارچه زمینه دوخته یا چسبانده میشوند تا طرحهای برجسته و حجمدار ایجاد کنند. این هنر که به روشهای دستی یا با [[چرخ خیاطی]] اجرا میشود، در تزئین پوشاک بهویژه [[لباس مجلسی|لباسهای مجلسی]]، لوازم خانگی، کالای خواب و [[صنایع دستی]] کاربرد دارد و اغلب با دیگر روشهای تزئینی مانند [[سنگدوزی]] یا [[مرصعدوزی]] ترکیب میشود. اپلیکهدوزی با هدف زیباسازی و ایجاد جلوههای بصری منحصربهفرد انجام میگیرد و برخلاف [[تکهدوزی]] ساده، ماهیتی هنری و تزئینی دارد. | ||
| خط ۳۷: | خط ۳۸: | ||
اپلیکهدوزی بسته به جنس پارچهٔ مورد استفاده به گونههای مختلفی اجرا میشود: | اپلیکهدوزی بسته به جنس پارچهٔ مورد استفاده به گونههای مختلفی اجرا میشود: | ||
* '''اپلیکه نمدی''': نمد به دلیل انعطاف و سهولت برش، اغلب در تزئین وسایلی مانند تشک و بالش، دکوراسیون [[خانه]] و [[آشپزخانه]]، [[اسباببازی]] و تابلوهای دیواری کاربرد دارد. | * '''اپلیکه نمدی''': نمد به دلیل انعطاف و سهولت برش، اغلب در تزئین وسایلی مانند تشک و بالش، دکوراسیون [[خانه]] و [[آشپزخانه]]، [[اسباببازی]] و تابلوهای دیواری کاربرد دارد. | ||
* '''اپلیکه گیپور''': پارچه گیپور با ایجاد بافت برجسته و بازتاب نور، معمولاً در [[ | * '''اپلیکه گیپور''': پارچه گیپور با ایجاد بافت برجسته و بازتاب نور، معمولاً در [[لباس مجلسی|لباسهای مجلسی]]، [[لباس عروس]] و [[لباس شب]] استفاده میشود. | ||
* '''اپلیکه توری''': برای بخشیدن جلوهای شیک و براق به یقه، آستین یا بخشهای مختلف لباسهای زنانه بهکار میرود. | * '''اپلیکه توری''': برای بخشیدن جلوهای شیک و براق به یقه، آستین یا بخشهای مختلف لباسهای زنانه بهکار میرود. | ||
* '''اپلیکه سنتی''': با استفاده از نقوش و طرحهای اصیل، در تزئین کیف، کفش، رومیزی و پوشاک سنتی استفاده میشود.<ref>[https://olkabotik.com/اپلیکه-دوزی-چیست/ «اپلیکهدوزی چیست؟»، وبسایت الکا بوتیک.]</ref> | * '''اپلیکه سنتی''': با استفاده از نقوش و طرحهای اصیل، در تزئین کیف، کفش، رومیزی و پوشاک سنتی استفاده میشود.<ref>[https://olkabotik.com/اپلیکه-دوزی-چیست/ «اپلیکهدوزی چیست؟»، وبسایت الکا بوتیک.]</ref> | ||
| خط ۵۸: | خط ۵۹: | ||
== کاربردها و زیباییشناسی == | == کاربردها و زیباییشناسی == | ||
از اپلیکه در تزیین انواع لباس، کیف و کفش، پوشاک، وسایل [[جهیزیه]]، [[سیسمونی]]، نو کردن لباسهای کهنه، [[عروسک]] روی لباس کودکان و ساختن تل و دستبند، استفاده میشود. همچنین اپلیکهدوزی در [[طراحی مد]] برای افزودن بافت، حجم و جلوهای سهبعدی به لباسهای ساده، بهویژه در [[لباس شب|لباسهای شب]] و [[لباس مجلسی|مجلسی]] کاربرد گستردهای دارد<ref>[https://olkabotik.com/اپلیکه-دوزی-چیست/ «اپلیکهدوزی چیست؟»، وبسایت الکا بوتیک.]</ref> و در تزئین کالای خواب مانند [[لحاف]]، منسوجات خانگی و [[صنایع دستی]] مانند تابلو، استفاده میشود.<ref>[https://mag.sarak-co.com/applique-art/#:~:text=اپلیکه%20(Applique)%20در%20تعریف%20لغوی، حاجیبابایی، «اپلیکه (Applique) چیست؟»، مجله مد سارک.]</ref> | [[پرونده:اپلیکه دوزی۱.jpg|جایگزین=کت زنانه اپلیکهدوزی شده|بندانگشتی|کت زنانه اپلیکهدوزی شده]] | ||
از اپلیکه در تزیین انواع لباس، کیف و کفش، پوشاک، وسایل [[جهیزیه]]، [[سیسمونی]]، نو کردن لباسهای کهنه، [[عروسک]] روی لباس کودکان و ساختن تل و دستبند، استفاده میشود. همچنین اپلیکهدوزی در [[طراحی مد]] برای افزودن بافت، حجم و جلوهای سهبعدی به لباسهای ساده، بهویژه در [[لباس شب|لباسهای شب]] و [[لباس مجلسی|مجلسی]] کاربرد گستردهای دارد<ref>[https://olkabotik.com/اپلیکه-دوزی-چیست/ «اپلیکهدوزی چیست؟»، وبسایت الکا بوتیک.]</ref> و در تزئین کالای خواب مانند [[لحاف]]، منسوجات خانگی و [[صنایع دستی]] مانند تابلو، استفاده میشود.<ref>[https://mag.sarak-co.com/applique-art/#:~:text=اپلیکه%20(Applique)%20در%20تعریف%20لغوی، حاجیبابایی، «اپلیکه (Applique) چیست؟»، مجله مد سارک.]</ref> | |||
اپلیکهدوزی اغلب با دیگر تکنیکهای تزئینی مانند [[سنگدوزی]]، [[مرواریددوزی]] و [[نگینکاری]] ترکیب میشود تا اثر نهایی پیچیدهتر و ارزشمندتر گردد.<ref>[https://olkabotik.com/اپلیکه-دوزی-چیست/ «اپلیکهدوزی چیست؟»، وبسایت الکا بوتیک.]</ref> | اپلیکهدوزی اغلب با دیگر تکنیکهای تزئینی مانند [[سنگدوزی]]، [[مرواریددوزی]] و [[نگینکاری]] ترکیب میشود تا اثر نهایی پیچیدهتر و ارزشمندتر گردد.<ref>[https://olkabotik.com/اپلیکه-دوزی-چیست/ «اپلیکهدوزی چیست؟»، وبسایت الکا بوتیک.]</ref> | ||
== تفاوت با دیگر تکنیکها == | == تفاوت با دیگر تکنیکها == | ||
برخلاف [[تکهدوزی]] ساده که اغلب هدفی کاربردی مانند وصلهکردن دارد، | برخلاف [[تکهدوزی]] ساده که اغلب هدفی کاربردی مانند وصلهکردن دارد، اپلیکهدوزی عموماً جنبهای تزئینی و هنری محض دارد و ایجاد طرحهای برجسته و حجمدار هدف اصلی آن است.<ref>[https://viragostarmoin.com/embroidery-applique#:~:text=چه%20نوع%20پارچههایی%20برای%20اپلیکه، «اپلیکهدوزی چیست؟»، وبسایت ویرا گستر معین.]</ref> تکنیک اپلیکهدوزی بهعنوان یکی از زیرمجموعههای اصلی هنر [[سوزندوزی]]، با هنرهایی مانند [[آجیدهدوزی]]، [[چهلتکهدوزی]]، [[لحافدوزی]]، [[مطلسهدوزی]]، [[خاتمدوزی]] و [[مرصعدوزی]] نیز مرتبط است و گاهی در ترکیب با آنها بهکار میرود.<ref>فخاری و امیدقائمی، آموزش تکهدوزی و چهلتکه باران، 1380ش، ص69.</ref> | ||
== پانویس == | == پانویس == | ||
| خط ۷۹: | خط ۸۱: | ||
* محمدی القار، معصومه، چهلتکهدوزی با ماشین (مقدماتی)، گرگان، نشر پیک ریحان، ۱۳۹۸ش. | * محمدی القار، معصومه، چهلتکهدوزی با ماشین (مقدماتی)، گرگان، نشر پیک ریحان، ۱۳۹۸ش. | ||
{{پایان منابع}} | {{پایان منابع}} | ||
{{نساجی}} | |||
[[رده:صنایع دستی]] | |||
[[رده:هنرهای تزئینی]] | |||
