زهرا غلامی (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «'''<big>صبر ایوب</big>'''؛ مَثل قرآنیِ مشهور برای شکیبایی در ناملایمات و سختی‌های زندگی.<br>صبر ایوب در فرهنگ عامۀ ایرانیان به شکیبایی ایوبِ پیامبر در برابر بلاها و امتحان‌های الهی اشاره دارد که در قرآن و روایات زیادی به آن اشاره شده است. بردباری...» ایجاد کرد
 
برچسب‌ها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه
 
خط ۱: خط ۱:
'''<big>صبر ایوب</big>'''؛ مَثل قرآنیِ مشهور برای شکیبایی در ناملایمات و سختی‌های زندگی.<br>[[صبر]] ایوب در فرهنگ عامۀ ایرانیان به شکیبایی ایوبِ پیامبر در برابر بلاها و امتحان‌های الهی اشاره دارد که در قرآن و روایات زیادی به آن اشاره شده است. [[بردباری]] ایوب به حدی بوده است که نماد و الگوی صبر و استقامت به شمار می‌رود و به‌عنوان یک مَثل، نکتۀ آموزنده‌ای را در بر دارد و در عین کوتاه‌بودن، گویا و روشن است.
'''<big>صبر ایوب</big>'''؛ مَثل قرآنیِ مشهور برای شکیبایی در ناملایمات و سختی‌های زندگی.<br>[[صبر]] ایوب در فرهنگ عامۀ ایرانیان به شکیبایی ایوبِ پیامبر در برابر بلاها و امتحان‌های الهی اشاره دارد که در قرآن و روایات زیادی به آن اشاره شده است. [[بردباری]] ایوب به حدی بوده است که نماد و الگوی صبر و استقامت به شمار می‌رود و به‌عنوان یک مَثل، نکتۀ آموزنده‌ای را در بر دارد و در عین کوتاه‌بودن، گویا و روشن است.
==مفهوم‌شناسی==
==مفهوم‌شناسی==
صبر در لغت به‌معنای بردباری و شکیبایی است<ref>[https://vajehyab.com/amid/%D8%B5%D8%A8%D8%B1?q=%D8%B5%D8%A8%D8%B1 عمید، فرهنگ فارسی عمید، ذیل واژه صبر.]</ref>  و در علم اخلاق به آرامش و طمأنینه در رویارویی با سختی‌های [[زندگی]] گفته می‌شود.<ref>[https://lib.eshia.ir/71627/01/59 نصیرالدین طوسی، اوصاف الاشراف، 1373ش، ص59.]</ref>  در روایات اسلامی صبر انواع و اقسامی دارد، مانند صبر بر اطاعت، صبر بر معصیت و صبر بر مصیبت.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_10_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%B2%D9%85%D8%B1 مجلسی، بحار الانوار، 1403ق، ج71، ص95.]</ref>  در قرآن کریم نیز به صبر در برابر مصیبت‌ها و گناهان تأکید زیادی شده است و به افراد صابر بشارت داده شده که پاداش آنها خارج از حد شمارش است.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_10_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%B2%D9%85%D8%B1 سوره زمر، آیه 10.]</ref>  علمای اخلاق نیز صبر را زمینه‌ساز دستیابی انسان به صلاح و کمال و رهایی از نفسانیت دانسته‌اند و آن را از نشانه‌های مؤمنان حقیقی برشمرده‌اند.<ref>[http://www.imam-khomeini.ir/fa/c78_65833/%da%a9%d8%aa%d8%a7%d8%a8/%d8%b4%d8%b1%d8%ad_%da%86%d9%87%d9%84_%d8%ad%d8%af%db%8c%d8%ab_%d8%a7%d8%b1%d8%a8%d8%b9%db%8c%d9%86_%d8%ad%d8%af%db%8c%d8%ab_/%d9%81%d8%b5%d9%84_%d8%af%d8%b1_%d9%85%d8%b9%d9%86%d8%a7%db%8c_ خمینی، شرح چهل حدیث، 1394ش، ص260-261.]</ref>  مؤمنان حقیقی هرگز برای از دست دادن نعمت‌ها ناراحت نمی‌شوند و هنگام وارد شدن مصیبت به خود یادآوری می‌کنند که از خدا هستند و به سوی خدا بازمی‌گردند.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_156_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A8%D9%82%D8%B1%D9%87 سوره بقره، آیه 156.]</ref>  آنها بر این باورند که فراوانی نعمت و یا از دست دادن نعمت‌ها، زودگذر بوده و هر دو حالت، وسیلۀ رسیدن انسان به کمال هستند، بنابراین در هر وضعیتی شاکر خدا هستند.<ref>[https://pajoohesheostan-markazi.kowsarblog.ir/%D8%B5%D8%A8%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86 رضایی‌خواه، «صبر در سیره بزرگان»، وب‌سایت پژوهش استان مرکزی.]</ref>  ایوب نیز به‌عنوان یکی از پیامبران الهی که در چارچوب شریعت ابراهیم، مردم را به یکتاپرستی دعوت می‌کرد، هنگام ابتلا به انواع سختی‌ها در زندگی مانند از دست دادن مال، فرزندان و سلامتی، آن را آزمون الهی دانسته و شکیبایی بسیار پیشه کرد. صبر او در برابر این مصیبت‌ها و سربلندی وی در آزمون الهی، زبانزد همگان شد و مَثل «صبر ایوب» در فرهنگ مسلمانان و به‌ویژه ایرانیان، رواج یافت.<ref>سعیدی، «پیام‌های زندگانی حضرت ایوب برای نسل امروز»، 1388ش، ص3.</ref>
{{اصلی|صبر}}
صبر در لغت به‌معنای بردباری و شکیبایی است<ref>[https://vajehyab.com/amid/%D8%B5%D8%A8%D8%B1?q=%D8%B5%D8%A8%D8%B1 عمید، فرهنگ فارسی عمید، ذیل واژه صبر.]</ref>  و در علم اخلاق به آرامش و طمأنینه در رویارویی با سختی‌های [[زندگی]] گفته می‌شود.<ref>[https://lib.eshia.ir/71627/01/59 نصیرالدین طوسی، اوصاف الاشراف، 1373ش، ص59.]</ref>  در روایات اسلامی صبر انواع و اقسامی دارد، مانند صبر بر اطاعت، صبر بر معصیت و صبر بر مصیبت.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_10_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%B2%D9%85%D8%B1 مجلسی، بحار الانوار، 1403ق، ج71، ص95.]</ref>  در قرآن کریم نیز به صبر در برابر مصیبت‌ها و گناهان تأکید زیادی شده است و به افراد صابر بشارت داده شده که پاداش آنها خارج از حد شمارش است.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_10_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%B2%D9%85%D8%B1 سوره زمر، آیه 10.]</ref>  علمای اخلاق نیز صبر را زمینه‌ساز دستیابی انسان به صلاح و کمال و رهایی از نفسانیت دانسته‌اند و آن را از نشانه‌های مؤمنان حقیقی برشمرده‌اند.<ref>[http://www.imam-khomeini.ir/fa/c78_65833/%da%a9%d8%aa%d8%a7%d8%a8/%d8%b4%d8%b1%d8%ad_%da%86%d9%87%d9%84_%d8%ad%d8%af%db%8c%d8%ab_%d8%a7%d8%b1%d8%a8%d8%b9%db%8c%d9%86_%d8%ad%d8%af%db%8c%d8%ab_/%d9%81%d8%b5%d9%84_%d8%af%d8%b1_%d9%85%d8%b9%d9%86%d8%a7%db%8c_ خمینی، شرح چهل حدیث، 1394ش، ص260-261.]</ref>  مؤمنان حقیقی هرگز برای از دست دادن نعمت‌ها ناراحت نمی‌شوند و هنگام وارد شدن مصیبت به خود یادآوری می‌کنند که از خدا هستند و به سوی خدا بازمی‌گردند.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_156_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A8%D9%82%D8%B1%D9%87 سوره بقره، آیه 156.]</ref>  آنها بر این باورند که فراوانی نعمت و یا از دست دادن نعمت‌ها، زودگذر بوده و هر دو حالت، وسیلۀ رسیدن انسان به کمال هستند، بنابراین در هر وضعیتی شاکر خدا هستند.<ref>[https://pajoohesheostan-markazi.kowsarblog.ir/%D8%B5%D8%A8%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86 رضایی‌خواه، «صبر در سیره بزرگان»، وب‌سایت پژوهش استان مرکزی.]</ref>  ایوب نیز به‌عنوان یکی از پیامبران الهی که در چارچوب شریعت ابراهیم، مردم را به یکتاپرستی دعوت می‌کرد، هنگام ابتلا به انواع سختی‌ها در زندگی مانند از دست دادن مال، فرزندان و سلامتی، آن را آزمون الهی دانسته و شکیبایی بسیار پیشه کرد. صبر او در برابر این مصیبت‌ها و سربلندی وی در آزمون الهی، زبانزد همگان شد و مَثل «صبر ایوب» در فرهنگ مسلمانان و به‌ویژه ایرانیان، رواج یافت.<ref>سعیدی، «پیام‌های زندگانی حضرت ایوب برای نسل امروز»، 1388ش، ص3.</ref>
 
==ریشه تاریخی ضرب‌المثل صبر ایوب==
==ریشه تاریخی ضرب‌المثل صبر ایوب==
نام ایوب چهار بار در قرآن آمده است.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_163_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D9%86%D8%B3%D8%A7%D8%A1 سوره نساء، آیه 163]؛ [https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_84_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A7%D9%86%D8%B9%D8%A7%D9%85 سوره انعام، آیه 84]؛ [https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_83_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A7%D9%86%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D8%A1 سوره انبیاء، آیه 83]؛ [https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_41_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%B5 سوره ص، آیه 41].</ref>  ایوب که پیامبر خدا بود در قرآن با سه ویژگی شکیبایی (صبر)، بندگی شایسته (عبودیت) و بازگشت پیاپی به خدا (أوّاب)<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_44_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%B5 سوره ص، آیه 44.]</ref>  ستوده شده است.<ref>[https://www.zohd.ir/%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%86%D9%8A-%D9%87%D8%A7-2/%D8%AD%D9%83%D8%A7%D9%8A%D8%A7%D8%AA/%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D9%88%D8%A8-%D8%B9%D9%84%D9%8A%D9%87-%D8%A7%D9%84%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85/ «حضرت ایوب»، وب‌سایت نور هدایت.]</ref>  نام «ایوب» به‌معنی کسی است که در تمام حالات به رازونیاز با خدا می‌پردازد.<ref>سعیدی، «پیام‌های زندگانی حضرت ایوب برای نسل امروز»، 1388ش، ص4.</ref>  ایوب از نوادگان اسحاق و ابراهیم،<ref>جرجانی، جلاء الأذهان و جلاء الأحزان، 1377ش، ج۶، ص۱۴۳.</ref>  در زندگی دارای مال و منال زیادی بود و از ثروتمندان عصر خود به حساب می‌آمد. او همسر خوبی داشت و صاحب ده فرزند بود.<ref>سعیدی، «پیام‌های زندگانی حضرت ایوب برای نسل امروز»، 1388ش، ص7.</ref>  سفرۀ اطعام او برای یتیمان و نیازمندان همیشه گسترده بود و از صلۀ ارحام و سر زدن به اقوام خود نیز غافل نبود. او این‌گونه شکر نعمت‌های فراوانی که خدا به او ارزانی داشته بود را به‌جا می‌آورد.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/4983/%D8%B3%D8%B1%DA%AF%D8%B0%D8%B4%D8%AA_%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA_%D8%A7%DB%8C%D9%88%D8%A8__%D8%B9 «سرگذشت حضرت ایوب»، پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه.]</ref>  بر اساس برخی روایات، [[ابلیس]] به مقام او در پیشگاه الهی حسودی کرد و شکرگزاری او را به‌دلیل نعمت‌های فراوانش دانست و از خدا خواست که نعمت‌ها را از او بستاند تا میزان شکرگزاری واقعی ایوب مشخص شود. او مطمئن بود که ایوب با از دست‌دادن نعمت‌های خدا ناسپاسی خواهد کرد. خداوند که از قوت ایمان ایوب آگاه بود این درخواست شیطان را پذیرفت تا دیگران نیز از کمال [[ایمان]] ایوب، آگاه شوند. در ابتدا خدا ثروت و سپس فرزندان او را گرفت، اما شکر و سپاس‌گزاری ایوب بیشتر شد.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/224868/%D8%B5%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%88%D8%A8 رجبی، «صبر ایوب»، 1389ش، ص46.]</ref>  سپس شیطان از خدا خواست تا سلامتی او را بگیرد و مطمئن بود با گرفتن سلامتی، ایوب به درگاه الهی شکایت و ناشکری خواهد کرد. پس از آن ایوب دچار بیماری سختی شد به‌طوری که مردم، وی را از شهر دور کردند تا خود درگیر بیماری نشوند. در این میان همسر مهربانش همراه او بود و از وی پرستاری می‌کرد. سال‌ها گذشت، اما ایوب از شکرگزاری خدا غافل نشد. شیطان از راه همسر ایوب هم تلاش کرد تا شکیبایی او را بشکند، اما باز هم نتوانست.<ref>[https://www.beytoote.com/fun/fiction-little/story8-job-patience.html «داستان صبر ایوب»، وب‌سایت بیتوته.]</ref>  روزی چند تن از اصحاب ایوب به دیدن او رفته و از مشاهدۀ وی در آن وضعیت متأثر شده و از او خواستند که اگر گناهی مرتکب شده به آن اعتراف کند تا آنها از خدا برای وی تقاضای بخشش کنند. ایوب به آنها یادآوری کرد که لحظه‌ای از یاد و اطاعت خدا غافل نبوده و مرتکب گناهی نشده است.<ref>رسولی محلاتی، تاریخ انبیا، 1359ش، ج2، ص8-12.</ref>  وی در آن لحظات سخت با خدای خویش نیایش کرد و از او خواست که با مهر و رحمت خویش، وی را نجات دهد.<ref>[https://pajoohesheostan-markazi.kowsarblog.ir/%D8%B5%D8%A8%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86 رضایی‌خواه، «صبر در سیره بزرگان»، وب‌سایت پژوهش استان مرکزی.]</ref>  خدا دعای او را مستجاب کرد و تمام نعمت‌های گرفته شده به او برگردانده شد. ثروت و فرزندان و سلامتی از دست‌رفته‌اش به او بازگشت و رنج و سختی او پایان یافت.<ref>[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/5248/7258/89829/-%D8%AF%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86%DB%8C-%D8%B5%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%88%D8%A8 «داستان قرآنی؛ صبر ایوب»، پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه.]</ref>  برخی دوران سختی ایوب را هفت سال دانسته‌اند.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/4983/%D8%B3%D8%B1%DA%AF%D8%B0%D8%B4%D8%AA_%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA_%D8%A7%DB%8C%D9%88%D8%A8__%D8%B9 «سرگذشت حضرت ایوب»، پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه.]</ref>  ایوب بعد از سربلندی در آزمون الهی، سرزنش دوست و دشمن را از سخت‌ترین و آزاردهنده‌ترین لحظات زندگی خویش عنوان می‌کرد.<ref>[https://pajoohesheostan-markazi.kowsarblog.ir/%D8%B5%D8%A8%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86 رضایی‌خواه، «صبر در سیره بزرگان»، وب‌سایت پژوهش استان مرکزی.]</ref>
نام ایوب چهار بار در قرآن آمده است.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_163_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D9%86%D8%B3%D8%A7%D8%A1 سوره نساء، آیه 163]؛ [https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_84_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A7%D9%86%D8%B9%D8%A7%D9%85 سوره انعام، آیه 84]؛ [https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_83_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A7%D9%86%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D8%A1 سوره انبیاء، آیه 83]؛ [https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_41_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%B5 سوره ص، آیه 41].</ref>  ایوب که پیامبر خدا بود در قرآن با سه ویژگی شکیبایی (صبر)، بندگی شایسته (عبودیت) و بازگشت پیاپی به خدا (أوّاب)<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_44_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%B5 سوره ص، آیه 44.]</ref>  ستوده شده است.<ref>[https://www.zohd.ir/%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%86%D9%8A-%D9%87%D8%A7-2/%D8%AD%D9%83%D8%A7%D9%8A%D8%A7%D8%AA/%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D9%88%D8%A8-%D8%B9%D9%84%D9%8A%D9%87-%D8%A7%D9%84%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85/ «حضرت ایوب»، وب‌سایت نور هدایت.]</ref>  نام «ایوب» به‌معنی کسی است که در تمام حالات به رازونیاز با خدا می‌پردازد.<ref>سعیدی، «پیام‌های زندگانی حضرت ایوب برای نسل امروز»، 1388ش، ص4.</ref>  ایوب از نوادگان اسحاق و ابراهیم،<ref>جرجانی، جلاء الأذهان و جلاء الأحزان، 1377ش، ج۶، ص۱۴۳.</ref>  در زندگی دارای مال و منال زیادی بود و از ثروتمندان عصر خود به حساب می‌آمد. او همسر خوبی داشت و صاحب ده فرزند بود.<ref>سعیدی، «پیام‌های زندگانی حضرت ایوب برای نسل امروز»، 1388ش، ص7.</ref>  سفرۀ اطعام او برای یتیمان و نیازمندان همیشه گسترده بود و از صلۀ ارحام و سر زدن به اقوام خود نیز غافل نبود. او این‌گونه شکر نعمت‌های فراوانی که خدا به او ارزانی داشته بود را به‌جا می‌آورد.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/4983/%D8%B3%D8%B1%DA%AF%D8%B0%D8%B4%D8%AA_%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA_%D8%A7%DB%8C%D9%88%D8%A8__%D8%B9 «سرگذشت حضرت ایوب»، پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه.]</ref>  بر اساس برخی روایات، [[ابلیس]] به مقام او در پیشگاه الهی حسودی کرد و شکرگزاری او را به‌دلیل نعمت‌های فراوانش دانست و از خدا خواست که نعمت‌ها را از او بستاند تا میزان شکرگزاری واقعی ایوب مشخص شود. او مطمئن بود که ایوب با از دست‌دادن نعمت‌های خدا ناسپاسی خواهد کرد. خداوند که از قوت ایمان ایوب آگاه بود این درخواست شیطان را پذیرفت تا دیگران نیز از کمال [[ایمان]] ایوب، آگاه شوند. در ابتدا خدا ثروت و سپس فرزندان او را گرفت، اما شکر و سپاس‌گزاری ایوب بیشتر شد.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/224868/%D8%B5%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%88%D8%A8 رجبی، «صبر ایوب»، 1389ش، ص46.]</ref>  سپس شیطان از خدا خواست تا سلامتی او را بگیرد و مطمئن بود با گرفتن سلامتی، ایوب به درگاه الهی شکایت و ناشکری خواهد کرد. پس از آن ایوب دچار بیماری سختی شد به‌طوری که مردم، وی را از شهر دور کردند تا خود درگیر بیماری نشوند. در این میان همسر مهربانش همراه او بود و از وی پرستاری می‌کرد. سال‌ها گذشت، اما ایوب از شکرگزاری خدا غافل نشد. شیطان از راه همسر ایوب هم تلاش کرد تا شکیبایی او را بشکند، اما باز هم نتوانست.<ref>[https://www.beytoote.com/fun/fiction-little/story8-job-patience.html «داستان صبر ایوب»، وب‌سایت بیتوته.]</ref>  روزی چند تن از اصحاب ایوب به دیدن او رفته و از مشاهدۀ وی در آن وضعیت متأثر شده و از او خواستند که اگر گناهی مرتکب شده به آن اعتراف کند تا آنها از خدا برای وی تقاضای بخشش کنند. ایوب به آنها یادآوری کرد که لحظه‌ای از یاد و اطاعت خدا غافل نبوده و مرتکب گناهی نشده است.<ref>رسولی محلاتی، تاریخ انبیا، 1359ش، ج2، ص8-12.</ref>  وی در آن لحظات سخت با خدای خویش نیایش کرد و از او خواست که با مهر و رحمت خویش، وی را نجات دهد.<ref>[https://pajoohesheostan-markazi.kowsarblog.ir/%D8%B5%D8%A8%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86 رضایی‌خواه، «صبر در سیره بزرگان»، وب‌سایت پژوهش استان مرکزی.]</ref>  خدا دعای او را مستجاب کرد و تمام نعمت‌های گرفته شده به او برگردانده شد. ثروت و فرزندان و سلامتی از دست‌رفته‌اش به او بازگشت و رنج و سختی او پایان یافت.<ref>[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/5248/7258/89829/-%D8%AF%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86%DB%8C-%D8%B5%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%88%D8%A8 «داستان قرآنی؛ صبر ایوب»، پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه.]</ref>  برخی دوران سختی ایوب را هفت سال دانسته‌اند.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/4983/%D8%B3%D8%B1%DA%AF%D8%B0%D8%B4%D8%AA_%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA_%D8%A7%DB%8C%D9%88%D8%A8__%D8%B9 «سرگذشت حضرت ایوب»، پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه.]</ref>  ایوب بعد از سربلندی در آزمون الهی، سرزنش دوست و دشمن را از سخت‌ترین و آزاردهنده‌ترین لحظات زندگی خویش عنوان می‌کرد.<ref>[https://pajoohesheostan-markazi.kowsarblog.ir/%D8%B5%D8%A8%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86 رضایی‌خواه، «صبر در سیره بزرگان»، وب‌سایت پژوهش استان مرکزی.]</ref>