اصلاح واژه اسراییل به اسرائیل |
|||
| (۲۶ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۷ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''{{درشت|ترور مسئولین جمهوری اسلامی ایران؛}}''' اقدام به کشتن افراد دارای سمت | {{جعبه اطلاعات مفهوم | ||
| تصویر =ترور مسئولین جمهوری اسلامی ایران.jpg | |||
| زیرنویس تصویر =ساختمان نخستوزیری پس از انفجار ۸ شهریور ۱۳۶۰ش | |||
| image_alt =ساختمان نخستوزیری پس از انفجار ۸ شهریور ۱۳۶۰ | |||
| فایل پادکست =ترور مسئولین جمهوری اسلامی ایران.ogg | |||
| حجم فایلپادکست =۸/۶۴ | |||
| تاریخ پادکست =۱۶-۱-۱۴۰۵ | |||
| زیرنویس عنوان = | |||
| عنوان اصلی = | |||
| عنوان انگلیسی = | |||
| عنوان عربی = | |||
| عنوان علمی = | |||
| شاخه علمی = | |||
| نوع مفهوم = | |||
| معنای اصطلاحی = | |||
| حوزه کاربرد = | |||
| گستره جغرافیایی = | |||
| منشأ تاریخی = | |||
| نخستین کاربرد = | |||
| ریشه واژه = | |||
| مرتبط با = | |||
| اهمیت = | |||
| مبدع = | |||
| مروج = | |||
| مقدس برای = | |||
| مورد احترام = | |||
| آثار مرتبط = | |||
}} | |||
'''{{درشت|ترور مسئولین جمهوری اسلامی ایران؛}}''' اقدام به کشتن افراد دارای سمت حاکمیتی در نظام جمهوری اسلامی توسط گروههای تروریستی. | |||
ترور مسئولان جمهوری اسلامی ایران، مجموعهای از اقدامات خشونتآمیز سازمانیافته است که از نخستین ماههای پس از پیروزی انقلاب اسلامی آغاز شد. این اقدامات ابتدا توسط گروههای تروریستی داخلی از جمله [[گروه فرقان|فرقان]] و [[سازمان مجاهدین خلق ایران|سازمان مجاهدین خلق]] و در سالهای اخیر بهطور مستقیم توسط [[ | ترور مسئولان جمهوری اسلامی ایران، مجموعهای از اقدامات خشونتآمیز سازمانیافته است که از نخستین ماههای پس از پیروزی [[انقلاب اسلامی ایران|انقلاب اسلامی]] آغاز شد. این اقدامات ابتدا توسط گروههای تروریستی داخلی از جمله [[گروه فرقان|فرقان]] و [[سازمان مجاهدین خلق ایران|سازمان مجاهدین خلق]] و در سالهای اخیر بهطور مستقیم توسط [[اسرائیل]] و [[آمریکا|ایالات متحده آمریکا]] صورت گرفته است. طیف گستردهای از شخصیتهای عالیرتبهٔ سیاسی، نظامی، قضایی و علمی؛ ازجمله رئیسجمهور، نخستوزیر، رئیس قوه قضاییه، امامان جمعه، فرماندهان ارشد نظامی، دانشمندان هستهای و [[رهبر جمهوری اسلامی ایران]] هدف این ترورها قرار گرفتهاند. تحلیلگران بر این باورند که این اقدامات با اهدافی همچون ایجاد خلأ مدیریتی، تضعیف پشتوانههای فکری [[نظام جمهوری اسلامی ایران|نظام]]، ایجاد ناامنی و مهار گسترش انقلاب اسلامی طراحی شده است. با این حال، به نظر تحلیلگران، ترورها، پیامدهایی معکوس نسبت به اهداف عاملان بههمراه داشته است. از این منظر، افشای ماهیت مخالفان و تغییر [[افکار عمومی]] به نفع نظام، تبدیل قربانیان به نمادهای ماندگار ملی، کارآمدی ساختار نهادی لایهای در پر کردن سریع جایگاههای خالی، تقویت [[انسجام اجتماعی]] و ارادهٔ جمعی و ناتوانی راهبردی دشمن در رویارویی نظامی، بخشی از پیامدهای ترور مسئولین جمهوری اسلامی ایران است. | ||
== مفهومشناسی == | == مفهومشناسی == | ||
واژهٔ ترور (به فرانسوی: ''Terreur)'' بهمعنای ترس و هراسافکنی، در اصطلاح رایج بهمعنای ایجاد وحشت از طریق خشونت و قتل با هدف دستیابی به مقاصد سیاسی است و میتواند توسط افراد، گروهها، احزاب یا دولتها صورت پذیرد.<ref name=":0">نعمتی وروجنی، «بررسی پدیده ترور و نفی و محکومیت آن از منظر امام خمینی»، 1395ش، ص81-82.</ref> پژوهشگران ویژگیهای اصلی ترور را توسل به زور، اقدامات خشونتآمیز، قتل، خونریزی برای ایجاد ترس، اقدام بهصورت غیر مشروع، هدفگذاری بر اساس اهداف سیاسی و ایدئولوژیک و همچنین کسب یا حفظ قدرت دانستهاند.<ref>عبداللهینژاد و عباسپور مقدم، «ترور از دیدگاه فقه»، 1390ش، ص۱۵۶.</ref> برخی محققان، واژههای ذکرشده در متون اسلامی مانند فَتْک، اِغْتِیال، اِرْهاب و محاربه را مترادف با مفهوم ترور میدانند.<ref>برجی، پژوهشی فقهی و حقوقی دربارهٔ ترور و دفاع مقدس، ۱۳۸۶ش، ص۲۸–۳۰؛ حاتمی، «خوانش اسلام از ترور و تروریسم، واکاوی واژگان معادل»، 1394ش، ص۸–۱۰.</ref> مسئول نیز در فرهنگ اسلامی به کسی گفته میشود که مورد سؤال مردم قرار میگیرد و باید پاسخگوی عملکرد خود باشد.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=50037 «بیانات در دیدار مسئولان نظام»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتالله العظمی خامنهای.]</ref> بر این اساس ترور مسئولان جمهوری اسلامی ایران مجموعهای از اقدامات خشونتآمیز سازمانیافته توسط گروههای تروریستی،<ref>[https://www.isna.ir/news/1403102920810/بازخوانی-مهمترین-ترورها-پس-از-پیروزی-انقلاب-اسلامی «بازخوانی مهمترین ترورها پس از پیروزی انقلاب اسلامی»، خبرگزاری ایسنا.]</ref> اسرائیل و آمریکا<ref>[https://www.habilian.ir/fa/ایران-و-آمریکا-پس-از-انقلاب-اسلامی؛-آمریکاستیزی-و-دیپلماسی-تروریستیhtml دانشور محمدزادگان و شفیعزاده برمی، «ایران و آمریکا پس از انقلاب اسلامی؛ آمریکاستیزی و دیپلماسی تروریستی»، وبسایت هابلیان.]</ref> توصیف شده است که با هدف حذف فیزیکی شخصیتهای نظام اسلامی، ایجاد رعب و وحشت در [[جامعه]] و تخریب اماکن حساس دولتی انجام میشود.<ref>[https://www.isna.ir/news/1403102920810/بازخوانی-مهمترین-ترورها-پس-از-پیروزی-انقلاب-اسلامی «بازخوانی مهمترین ترورها پس از پیروزی انقلاب اسلامی»، خبرگزاری ایسنا]؛ [https://7sobh.com/بخش-سیاسی-12/605574-استمرار-ترور-از-دهه-تا-دهه «استمرار ترور از دهه ۶۰ تا دهه ۱۴۰۰»، وبسایت روزنامۀ 7 صبح].</ref> | |||
== تاریخچه == | == تاریخچه == | ||
* نخستین موج ترورهای سازمانیافته از اوایل ۱۳۵۸ش با فعالیت گروه فرقان آغاز شد. این گروه که با شعارهایی همچون [[اسلام منهای روحانیت]] فعالیت میکرد، با بهرهگیری از فضای دانشگاهی و جذب جوانان | * نخستین موج ترورهای سازمانیافته از اوایل ۱۳۵۸ش با فعالیت گروه فرقان آغاز شد. این گروه که با شعارهایی همچون [[اسلام منهای روحانیت]] فعالیت میکرد، با بهرهگیری از فضای دانشگاهی و جذب جوانان سطحینگر، اقدام به ترور شخصیتهای برجستهٔ انقلابی کرد. این مرحله با ترور نخستین فرمانده [[ستاد کل ارتش جمهوری اسلامی ایران]] در [[اردیبهشت]] ۱۳۵۸ش آغاز شد<ref>[https://irdc.ir/fa/news/998/بازخوانی-24-ترور-پس-از-پیروزی-انقلاب-اسلامی «بازخوانی 24 ترور پس از پیروزی انقلاب اسلامی»، وبسایت مرکز اسناد انقلاب اسلامی.]</ref> و سپس شماری از اعضای [[شورای انقلاب اسلامی|شورای انقلاب]] و روحانیون تأثیرگذار را دربر گرفت. این موج با دستگیری اعضای اصلی گروه فرقان در [[دی (ماه)|دیماه]] همان سال فروکش کرد.<ref>[https://fararu.com/fa/news/635711/روزی-که-اکبر-گودرزی-سرکرده-گروهک-فرقان-تیرباران-شد «روزی که اکبر گودرزی سرکرده گروهک فرقان تیرباران شد»، خبرگزاری فرارو.]</ref> | ||
* پس از [[عزل ابوالحسن بنیصدر]] از ریاستجمهوری، سازمان مجاهدین خلق راهبرد مبارزه مسلحانه را در پیش گرفت. این مرحله با ترور نافرجام یکی از شخصیتهای مؤثر انقلاب در [[تیر|تیرماه]] ۱۳۶۰ش آغاز شد و در پی آن، [[انفجار دفتر حزب جمهوری اسلامی]]<ref>[https://psri.ir/?id=fvyczcf4 «انفجار بمب در دفتر مرکزی حزب جمهوری اسلامی»، مؤسسۀ مطالعات و پژوهشهای سیاسی.]</ref> و دفتر نخستوزیری به ترتیب در تیر و [[شهریور]] همان سال، نقطه اوج این ترورها بود که منجر به کشتهشدن جمع زیادی از مقامات عالیرتبه قضایی، اجرایی و نمایندگان [[مجلس شورای اسلامی]] شد. این روند طی دهه شصت با ترور امامان جمعه و پس از پایان [[جنگ عراق با ایران]] در دهه هفتاد با ترور برخی از فرماندهان نظامی و مسئولان قضایی ادامه یافت.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/571983/پرونده-ای-درباره-همۀ-ترورهای-سیاسی-تاریخ-معاصر-ایران «پروندهای درباره همۀ ترورهای سیاسی تاریخ معاصر ایران»، خبر آنلاین.]</ref> | * پس از [[عزل ابوالحسن بنیصدر]] از ریاستجمهوری، سازمان مجاهدین خلق راهبرد مبارزه مسلحانه را در پیش گرفت. این مرحله با ترور نافرجام یکی از شخصیتهای مؤثر انقلاب در [[تیر (ماه)|تیرماه]] ۱۳۶۰ش آغاز شد و در پی آن، [[انفجار دفتر حزب جمهوری اسلامی]]<ref>[https://psri.ir/?id=fvyczcf4 «انفجار بمب در دفتر مرکزی حزب جمهوری اسلامی»، مؤسسۀ مطالعات و پژوهشهای سیاسی.]</ref> و دفتر نخستوزیری به ترتیب در تیر و [[شهریور]] همان سال، نقطه اوج این ترورها بود که منجر به کشتهشدن جمع زیادی از مقامات عالیرتبه قضایی، اجرایی و نمایندگان [[مجلس شورای اسلامی]] شد. این روند طی دهه شصت با ترور امامان جمعه و پس از پایان [[جنگ عراق با ایران]] در دهه هفتاد با ترور برخی از فرماندهان نظامی و مسئولان قضایی ادامه یافت.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/571983/پرونده-ای-درباره-همۀ-ترورهای-سیاسی-تاریخ-معاصر-ایران «پروندهای درباره همۀ ترورهای سیاسی تاریخ معاصر ایران»، خبر آنلاین.]</ref> | ||
* از اواخر دهه هشتاد، تمرکز [[عملیات تروریستی|عملیاتهای تروریستی]] | * از اواخر دهه هشتاد، تمرکز [[عملیات تروریستی|عملیاتهای تروریستی]] به ترور دانشمندان هستهای و فرماندهان نظامی معطوف شد. این ترورها که با حمایت و هدایت مستقیم سرویسهای اطلاعاتی اسرائیل و آمریکا صورت میگرفت، طی سالهای ۱۳۸۸ش تا ۱۳۹۹ش شماری از مشاوران و مدیران [[برنامه هستهای ایران]] را هدف قرار داد. نقطه عطف این مرحله، ترور [[قاسم سلیمانی]] فرمانده [[نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]] در دیماه ۱۳۹۸ش توسط نیروهای مسلح آمریکا بود که واکنشهای بیسابقهای در پی داشت.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/571983/پرونده-ای-درباره-همۀ-ترورهای-سیاسی-تاریخ-معاصر-ایران «پروندهای درباره همۀ ترورهای سیاسی تاریخ معاصر ایران»، خبر آنلاین.]</ref> | ||
* از ۱۴۰۴ش رویکرد ترور بهشکل حملات هماهنگ و گسترده توسط اسرائیل و آمریکا وارد فاز جدیدی شد. این مرحله ابتدا در [[۲۳ خرداد]] ۱۴۰۴ش، در [[جنگ ۱۲ روزه]]، با حملات هوایی اسرائیل به اهداف نظامی در تهران و ترور جمعی از فرماندهان ارشد نیروهای مسلح آغاز شد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1311256/شهادت-سرلشکر-باقری-شهادت-سردار-حاجی-زاده-شهادت-سردار-سلامی%C2%A0۷۸-نفر-شهید-و-۳۲۹-تن-مجروحشهادت-۶-دانشمند-هستهای-در-حمله-تروریستی-اسرائیل «شهادت سرلشکر باقری، شهادت سردار حاجی زاده، شهادت سردار سلامی/ ۷۸ نفر شهید و ۳۲۹ تن مجروح/شهادت ۶ دانشمند هستهای در حمله تروریستی اسرائیل»، وبسایت تابناک،.]</ref> نقطهٔ اوج این موج ترورها در [[۹ اسفند]] ۱۴۰۴ش و با عنوان خشم حماسی از سوی آمریکا و شیر غران از سوی اسرائیل با [[ترور سیدعلی خامنهای|ترور سید علی خامنهای]] [[رهبر دوم جمهوری اسلامی ایران]] و شماری از مقامات عالیرتبه نظامی و امنیتی کشور رقم خورد. این حملات که با هدف فروپاشی ساختار حکمرانی طراحی شده بودند، با واکنشهای متقابل گسترده و تغییر معادلات منطقهای همراه شد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1360387/امام-خامنهای-رهبر-و-پیشوای-شیعیان-جهان-به-شهادت-رسید «امام خامنهای، رهبر و پیشوای شیعیان جهان به شهادت رسید»، وبسایت تابناک | * از ۱۴۰۴ش رویکرد ترور بهشکل حملات هماهنگ و گسترده توسط اسرائیل و آمریکا وارد فاز جدیدی شد. این مرحله ابتدا در [[۲۳ خرداد]] ۱۴۰۴ش، در [[جنگ ۱۲ روزه]]، با حملات هوایی اسرائیل به اهداف نظامی در تهران و ترور جمعی از فرماندهان ارشد نیروهای مسلح آغاز شد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1311256/شهادت-سرلشکر-باقری-شهادت-سردار-حاجی-زاده-شهادت-سردار-سلامی%C2%A0۷۸-نفر-شهید-و-۳۲۹-تن-مجروحشهادت-۶-دانشمند-هستهای-در-حمله-تروریستی-اسرائیل «شهادت سرلشکر باقری، شهادت سردار حاجی زاده، شهادت سردار سلامی/ ۷۸ نفر شهید و ۳۲۹ تن مجروح/شهادت ۶ دانشمند هستهای در حمله تروریستی اسرائیل»، وبسایت تابناک،.]</ref> نقطهٔ اوج این موج از ترورها در [[۹ اسفند]] ۱۴۰۴ش و با عنوان [[عملیات خشم حماسی|خشم حماسی]] از سوی آمریکا و [[عملیات شیر غران|شیر غران]] از سوی اسرائیل با [[ترور سیدعلی خامنهای|ترور سید علی خامنهای]]، [[رهبر دوم جمهوری اسلامی ایران]] و شماری از مقامات عالیرتبه نظامی و امنیتی کشور رقم خورد. این حملات که با هدف فروپاشی ساختار حکمرانی طراحی شده بودند، با واکنشهای متقابل گسترده و تغییر معادلات منطقهای همراه شد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1360387/امام-خامنهای-رهبر-و-پیشوای-شیعیان-جهان-به-شهادت-رسید «امام خامنهای، رهبر و پیشوای شیعیان جهان به شهادت رسید»، وبسایت تابناک]؛ {{cite news|url=https://www.bbc.com/news/live/cn5ge95q6y7t|work=BBC|date=2026-02-28|title=Trump says Iran's Supreme Leader Ayatollah Ali Khamenei is dead after US-Israeli strikes}}</ref> | ||
== زمینهها == | == زمینهها و عوامل == | ||
پژوهشگران حوزهٔ مطالعات سیاسی و امنیتی، زمینههای متعددی را برای تبیین ترور مسئولان جمهوری اسلامی ایران پس از پیروزی انقلاب اسلامی مطرح کردهاند. بر اساس یافتههای تحقیقاتی، این ترورها بهطور عمده توسط گروه فرقان، سازمان مجاهدین خلق و همچنین با حمایت و هدایت دستگاههای اطلاعاتی آمریکا و اسرائیل و همچنین خود این کشورها صورت گرفته است. | پژوهشگران حوزهٔ مطالعات سیاسی و امنیتی، زمینههای متعددی را برای تبیین ترور مسئولان جمهوری اسلامی ایران پس از پیروزی انقلاب اسلامی مطرح کردهاند. بر اساس یافتههای تحقیقاتی، این ترورها بهطور عمده توسط گروه فرقان، سازمان مجاهدین خلق و همچنین با حمایت و هدایت دستگاههای اطلاعاتی آمریکا و اسرائیل و همچنین خود این کشورها صورت گرفته است. | ||
=== گروه فرقان === | === گروه فرقان === | ||
به گزارش پژوهشگران تاریخ معاصر، گروه فرقان که در ۱۳۵۶ش به سرکردگی [[اکبر گودرزی]] فعالیت خود را آغاز کرد، از جمله گروههای تروریستی بود که با بهرهگیری از فضای دانشگاهی کشور در سالهای نخست انقلاب، به جذب نیرو از میان دانشجویان فاقد عمق فکری و مطالعاتی کافی، اقدام کرد. بر اساس تحلیلهای ارائه شده، این گروه که در استمرار سازمان مجاهدین خلق شکل گرفته بود، پس از ناکامی در مقابلهٔ تئوریک با روحانیون و انقلابیون، به ترور متوسل شد.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/439618/اولین-گروه-تروریستی-پس-از-پیروزی-انقلاب «اولین گروه تروریستی پس از پیروزی انقلاب»، وبسایت مشرق.]</ref> بر اساس گزارشها اعضای این گروه با شعارهایی نظیر اسلام منهای روحانیت و بر اساس این ادعا که اسلام مکتب مبارزاتی نیست، جوانان سادهاندیش و خام را جذب میکردند. پژوهشگران خاطرنشان کردهاند که سرکردگان این گروه با القاب دینی همچون «امام» خطاب میشدند و تحلیل خود را به نام [[دین]] صورت میدادند. برخی | [[پرونده:ترور مسئولین جمهوری اسلامی ایران1.png|جایگزین=اکبر گودرزی|بندانگشتی|اکبر گودرزی]] | ||
به گزارش پژوهشگران تاریخ معاصر، [[گروه فرقان]] که در ۱۳۵۶ش به سرکردگی [[اکبر گودرزی]] فعالیت خود را آغاز کرد، از جمله گروههای تروریستی بود که با بهرهگیری از فضای دانشگاهی کشور در سالهای نخست انقلاب، به جذب نیرو از میان دانشجویان فاقد عمق فکری و مطالعاتی کافی، اقدام کرد. بر اساس تحلیلهای ارائه شده، این گروه که در استمرار سازمان مجاهدین خلق شکل گرفته بود، پس از ناکامی در مقابلهٔ تئوریک با روحانیون و انقلابیون، به ترور متوسل شد.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/439618/اولین-گروه-تروریستی-پس-از-پیروزی-انقلاب «اولین گروه تروریستی پس از پیروزی انقلاب»، وبسایت مشرق.]</ref> بر اساس گزارشها اعضای این گروه با شعارهایی نظیر [[اسلام منهای روحانیت]] و بر اساس این ادعا که اسلام مکتب مبارزاتی نیست، جوانان سادهاندیش و خام را جذب میکردند. پژوهشگران خاطرنشان کردهاند که سرکردگان این گروه با القاب دینی همچون «امام» خطاب میشدند و تحلیل خود را به نام [[دین]] صورت میدادند. برخی تحلیلگران، این گروه را مصداق عینی [[خوارج]] توصیف کردهاند؛ زیرا اعضای این گروه با وجود شعارهای تند ضدامپریالیستی در ابتدای انقلاب اسلامی، بعدها خود به دامن امپریالیسم و تفکرات تروریستی پناهنده شدند.<ref>[https://www.mizanonline.ir/fa/news/617376/تروریستهای-اول-انقلاب-گروههایی-که-طعمه-افکار-التقاطی-گروهکهای-تروریستی-شدند «تروریستهای اول انقلاب؛ گروههایی که طعمه افکار التقاطی گروهکهای تروریستی شدند!»، خبرگزاری میزان.]</ref> | |||
=== سازمان مجاهدین خلق ایران === | === سازمان مجاهدین خلق ایران === | ||
بر اساس پژوهشهای انجام شده، سازمان مجاهدین خلق که فعالیت خود را از دههٔ ۱۳۴۰ش آغاز کرده | بر اساس پژوهشهای انجام شده، [[سازمان مجاهدین خلق ایران]] که فعالیت خود را از دههٔ ۱۳۴۰ش آغاز کرده بودند<ref>آبراهامیان، تاریخ ایران مدرن، ۱۳۸۹ش، ص۲۶۵.</ref> پس از تغییر ایدئولوژی به [[مارکسیسم]]، راهکار مبارزهٔ مسلحانه را برای پیشبرد اهداف خود برگزید.<ref>آبراهامیان، ایران بین دو انقلاب، ۱۳۸۲ش، ص۶۰۸–۶۰۹؛ بهروز، شورشیان آرمانخواه، ۱۳۹۵ش، ص۱۳۲.</ref> به گزارش محققان، این سازمان پس از پیروزی انقلاب اسلامی، ابتدا خود را وفادار به انقلاب نشان داد، اما با اتکا به این توجیه که حاکمان جدید قادر به تحقق [[جامعه بیطبقه توحیدی|جامعهٔ بیطبقهٔ توحیدی]] نیستند، سرنگونی حکومت جمهوری اسلامی را هدف نهایی خود قرار داد.<ref>جمعی از پژوهشگران، سازمان مجاهدین خلق پیدایی تا فرجام، ۱۳۸۵ش، ج۲، ص۳۴۸.</ref> پژوهشگران معتقدند که مجموعه عواملی از جمله برخی برخوردها میان سازمان مجاهدین خلق و انقلابیهای مذهبی،<ref>جمعی از پژوهشگران، سازمان مجاهدین خلق پیدایی تا فرجام، ۱۳۸۵ش، ج۲، ص۴۱۷–۴۵۰.</ref> شرکت نکردن آنان در [[همهپرسی قانون اساسی]]، عدم موافقت [[امام خمینی|امامخمینی]] با نامزدی [[مسعود رجوی]] در اولین انتخابات ریاستجمهوری<ref>آبراهامیان، اسلام رادیکال مجاهدین ایرانی، ۱۳۸۶ش، ص252-254.</ref> و عدم موفقیت چشمگیر آنان در اولین انتخابات مجلس شورای اسلامی، سران این سازمان را به این نتیجه رساند که امکان موفقیت در سطح سیاسی را ندارند.<ref>زال، سازمان مسعود، ۱۳۹۸ش، ص۲۸.</ref> بر اساس این تحلیلها، سازمان مجاهدین خلق از [[۳۰ خرداد]] ۱۳۶۰ش بهصورت عملی وارد سطح درگیری نظامی با جمهوری اسلامی شد و به ترور مسئولان سیاسی و نظامی و حتی شهروندان عادی اقدام کرد.<ref>جمعی از پژوهشگران، سازمان مجاهدین خلق پیدایی تا فرجام، ۱۳۸۵ش، ص۵۷۲–۵۷۸.</ref> | ||
=== گروههای تجزیهطلب در مناطق مرزی === | === گروههای تجزیهطلب در مناطق مرزی === | ||
منطقهٔ پیرامونی جمهوری اسلامی ایران طی دهههای اخیر همواره یکی از کانونهای فعالیت | [[پرونده:ترور مسئولین جمهوری اسلامی ایران2.jpg|جایگزین=حبیب اسیود از رهبران گروه حرکه النضال العربی|بندانگشتی|حبیب اسیود از رهبران گروه حرکه النضال العربی]] | ||
منطقهٔ پیرامونی جمهوری اسلامی ایران طی دهههای اخیر همواره یکی از کانونهای فعالیت گروههای تروریستی سازمانیافته بوده است؛ این گروهها از منظر برخی پژوهشگران و صاحبنظران، با حمایت مستقیم و غیرمستقیم قدرتهای خارجی و برخی رژیمهای منطقهای، ناامنی، بیثباتی و کشتار مردم بیگناه را بهمنظور [[تجزیه ایران|تجزیهٔ ایران]] در دستور کار خود قرار دادهاند. [[جنبش آزادیبخش ملی آذربایجان جنوبی]]، [[کومله]]، [[حزب موکرات کردستان]]، [[پژاک]]، [[الاحوازیه]] در تداوم سازمان خلق عرب، [[جیش العدل]] و [[جبهه دموکراتیک خلق عرب اهواز]]، با اقدامات تروریستی، ترور نخبگان، بمبگذاری و حملات مسلحانه، برخی از مسئولین جمهوری اسلامی ایران را ترور کردهاند. کارشناسان این گروهها را که بهطور عمده با هدف تشکیل کشورهای مستقل در مناطق [[سیستان و بلوچستان]]، [[کردستان]] و [[خوزستان]] فعالیت میکنند، نهتنها تهدیدی برای [[امنیت ملی ایران]]، بلکه خطری جدی برای ثبات کل منطقه و ابزاری برای پیشبرد اهداف سیاسی بیگانگان میدانند.<ref>[https://farsnews.ir/Shohadayegepchag/1764595802997032904/گروهک-های-تروریستی-اطراف-ایران-را-بیشتر-بشناسیم «گروهکهای تروریستی اطراف ایران را بیشتر بشناسیم»، خبرگزاری فارس.]</ref> | |||
=== آمریکا و اسرائیل === | === آمریکا و اسرائیل === | ||
پژوهشگران روابط بینالملل، علل اقدامات تروریستی آمریکا و اسرائیل در ایران را در چند سطح معرفتی، سیاسی، اقتصادی و منطقهای تحلیل کردهاند. در سطح معرفتشناختی، محققان به تضاد بنیادین میان نظام فکری اسلام مبتنی بر خدامحوری با [[اومانیسم]] و [[سکولاریسم]] غربی اشاره کردهاند. به اعتقاد آنان، موفقیت نظام اسلامی تهدیدی برای نظامهای مبتنی بر اومانیسم تلقی | پژوهشگران روابط بینالملل، علل اقدامات تروریستی آمریکا و اسرائیل در ایران را در چند سطح معرفتی، سیاسی، اقتصادی و منطقهای تحلیل کردهاند. در سطح معرفتشناختی، محققان به تضاد بنیادین میان نظام فکری اسلام مبتنی بر خدامحوری با [[اومانیسم]] و [[سکولاریسم]] غربی اشاره کردهاند. به اعتقاد آنان، موفقیت نظام اسلامی تهدیدی برای نظامهای مبتنی بر اومانیسم تلقی میشود. در سطح سیاسی، از دستدادن بازاری بزرگ برای محصولات آمریکا پس از پیروزی انقلاب اسلامی در ایران، بههمخوردن توازن و ثبات مدنظر غرب در منطقه و رشد گرایشهای اسلامخواهانه در کشورهای منطقه بهعنوان عوامل مهم نگرانیآفرین ذکر شده است. از منظر اقتصادی، موقعیت ژئوپلیتیک [[ایران]] میان دو منبع انرژی [[دریای خزر]] و [[خلیج فارس]] و امکان خودکفایی ایران در حوزهٔ هستهای، تهدیدی برای منافع حیاتی غرب ارزیابی میشد. در سطح منطقهای، پژوهشگران به حمایتهای مالی و تسلیحاتی آمریکا از گروههای تروریستی مانند سازمان مجاهدین خلق اشاره کردهاند که در [[جنگ عراق با ایران]] علیه غیرنظامیان ایرانی به کار گرفته شدند.<ref>[https://www.habilian.ir/fa/ایران-و-آمریکا-پس-از-انقلاب-اسلامی؛-آمریکاستیزی-و-دیپلماسی-تروریستیhtml دانشور محمدزادگان و شفیعزاده برمی، «ایران و آمریکا پس از انقلاب اسلامی؛ آمریکاستیزی و دیپلماسی تروریستی»، وبسایت هابلیان.]</ref> افزون بر این، تحلیلگران بر این باورند که حمایت جمهوری اسلامی از [[محور مقاومت]]، از جمله [[فلسطین]] و [[حزبالله لبنان]] و نیز تأکید بر آرمانهای عدالتخواهانه و مقابله با سلطهگری، از عوامل اصلی خصومت راهبردی آمریکا و اسرائیل با نظام جمهوری اسلامی محسوب میشود.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/98298/نقش-جمهوری-اسلامی-ایران-در-هویت-بخشی-به-مجموعه-امنیتی-محور-مقاومت?rcids=95379,105832,82996,99053,98308,98318,98313,98314 کرمی، «نقش جمهوری اسلامی ایران در هویت بخشی به مجموعه امنیتی محور مقاومت»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> مجموعهٔ این زمینهها و تضادهای بنیادین، ایالات متحده آمریکا و اسرائیل را به این نتیجهگیری راهبردی رسانده است که حذف فیزیکی شخصیتهای تأثیرگذار جمهوری اسلامی میتواند مسیر تضعیف و در نهایت فروپاشی نظام را هموار سازد. به گزارش محققان، [[ترور دانشمندان هستهای ایران]] توسط سرویسهای اطلاعاتی آمریکا و اسرائیل، حمایت از [[تجزیهطلبی در ایران]]، بهکارگیری [[تروریسم اقتصادی]] در قالب تحریمهای یکجانبه و ترور شخصیتهای مهم جمهوری اسلامی، از جمله مصادیق اقدامات تروریستی این دو کشور علیه ایران بوده که در همین راستا صورت گرفته است.<ref>[https://www.habilian.ir/fa/ایران-و-آمریکا-پس-از-انقلاب-اسلامی؛-آمریکاستیزی-و-دیپلماسی-تروریستیhtml دانشور محمدزادگان و شفیعزاده برمی، «ایران و آمریکا پس از انقلاب اسلامی؛ آمریکاستیزی و دیپلماسی تروریستی»، وبسایت هابلیان]؛ [https://hawzah.net/fa/Article/View/99386/آمریكا_و_هدفی_فراتر_از_توافق_هسته_ای_با_ایران «آمریکا و هدفی فراتر از توافق هسته ای با ایران»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه].</ref> | ||
== | === سرویسهای جاسوسی خارجی === | ||
بر اساس | [[پرونده:ترور مسئولین جمهوری اسلامی ایران3.jpg|جایگزین=بازسازی اسناد بدست آمده از سفارت آمریکا|بندانگشتی|تعدادی از دانشجویان مسلمان پیرو خط امام در حال بازسازی اسناد بدست آمده از سفارت آمریکا]] | ||
بر اساس مدارک موجود، سرویسهای اطلاعاتی خارجی در ترور مسئولان و شخصیتهای جمهوری اسلامی پس از پیروزی انقلاب نقش داشتهاند.<ref>[https://farsnews.ir/Shohadayegepchag/1764595802997032904/گروهک-های-تروریستی-اطراف-ایران-را-بیشتر-بشناسیم «گروهکهای تروریستی اطراف ایران را بیشتر بشناسیم»، خبرگزاری فارس.]</ref> اسناد بهدست آمده از [[سفارت آمریکا در تهران]]، معروف به [[اسناد لانه جاسوسی]]، حاکی از ارتباط گروه فرقان با عناصر خارجی است. یک سند محرمانه از سفارت آمریکا به وزارت خارجه این کشور از تماس یک طلبه قدیمی با سفارت و ارائه اطلاعاتی دربارهٔ گروه فرقان و قصد آن برای ترور هفتهای یک روحانی خبر میدهد. همچنین فردی به نام ویکتور تامست بهعنوان رابط سفارت با گروه فرقان معرفی شده که پس از تسخیر سفارت به آمریکا بازگشت.<ref>[https://www.habilian.ir/fa/vije/vijenameha/Vijenameha/v018_forghan/page06_12.html کتیرایی، «اعتقاد قطعی دارم در ترور شهید مطهری، سیا یا موساد اسرائیل به گروه فرقان خط داده است»، وبسایت هابلیان.]</ref> همچنین اسناد متعددی از ارتباط سازمان مجاهدین خلق ایران با [[فرانسه]]، [[آلمان]]، [[آلبانی]]،<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/108267/خدمتی-اروپایی-ها-به-گروهک-منافقین?rcids=52177,99624,99764,99739,99693,99552,99207,99681,104492,96573,95136,104655 «خدمتی اروپاییها به گروهک منافقین»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> آمریکا و رژیم صهیونیستی پرده برداشته است. نوارهای فیلمبرداری شده از مذاکرات مسعود رجوی با مقامات اطلاعاتی [[عراق]] نشان میدهد که وی به آگاهی [[کاخ سفید]] و [[کاخ الیزه]] از عملیات [[انفجار دفتر حزب جمهوری اسلامی]] در [[۷ تیر]] ۱۳۶۰ش اشاره کرده است. همچنین بر اساس گزارشها، این سازمان برای ادامه عملیاتهای تروریستی خود امکانات مالی وسیعی از سوی سیا دریافت میکرد و عناصر آن تحت آموزشهای تروریستی این سازمان قرار میگرفتند.<ref>فضلزرندی و ابراهیمی، «دیدگاه آیتالله خامنهای پیرامون تروریسم دولتی آمریکا و ترور شخصیتهای جهان اسلام»، 1402ش، ص323؛ [https://psri.ir/print.php?id=jsl39ij6 «تأملی در فاجعه هفتم تیر»، وبسایت مؤسسۀ مطالعاتی و پژوهشهای سیاسی].</ref> دربارهٔ گروههای تجزیهطلب نیز حمایتهای خارجی بهویژه کشورهای منطقه گزارش شده است.<ref>[https://farsnews.ir/Shohadayegepchag/1764595802997032904/گروهک-های-تروریستی-اطراف-ایران-را-بیشتر-بشناسیم «گروهکهای تروریستی اطراف ایران را بیشتر بشناسیم»، خبرگزاری فارس.]</ref> | |||
== روشها و ابزارها == | |||
بر اساس گزارشهای موجود، ترور شخصیتهای سیاسی و مذهبی پس از پیروزی انقلاب اسلامی با روشهای متنوعی انجام شده است. مهمترین این روشها عبارتند از: ترور با اسلحه کمری و [[سلاح گرم]]، ترور با رگبار مسلسل، انفجار بمب در محل استقرار، ترور با بمبهای جاسازیشده در وسایل شخصی مانند ضبط صوت، انفجار مواد منفجره کارگذاریشده در ساختمان، ترور با [[نارنجک]]، ترور انتحاری با [[کمربند انفجاری]]، ترور با بمبهای مغناطیسی چسباندهشده به خودرو، انفجار بمب در مسیر عبور، ترور با بمبهای جاسازیشده در موتورسیکلت، ترور با چاقو<ref>[https://www.isna.ir/news/1403102920810/بازخوانی-مهمترین-ترورها-پس-از-پیروزی-انقلاب-اسلامی «بازخوانی مهمترین ترورها پس از پیروزی انقلاب اسلامی»، خبرگزاری ایسنا.]</ref> و بمباران منازل، محل کار و استراحت.<ref>[https://www.entekhab.ir/fa/news/871130/آخرین-جزییات-از-حملات-بامداد-امروز-اسرائیل-به-ایران-ترور-سرلشکر-باقری-سردار-سلامی-سرلشکر-رشید-و-۶-دانشمند-هستهای-نورنیوز-حال-شمخانی-وخیم-است-هدف-قرار-گرفتن-ساختمانهای-مسکونی-در-تهران-مشاهده-پیکر-مادر-و-کودکی-در-فرحزاد-۵-شهید-و-۲۰-مجروح-در-ساختمان-آسیبدیده-نارمک-۲-شهید-و-۶-مجروح-در-سه-مرکز-نظامی-در-آذربایجان-شرقی-یک-شهید-در-پادگان-۲۴-بعثت-بروجرد «آخرین جزییات از حملات بامداد امروز اسرائیل به ایران / ترور سرلشکر باقری، سردار سلامی، سرلشکر رشید و ۶ دانشمند هستهای / نورنیوز: حال شمخانی وخیم است / هدف قرار گرفتن ساختمانهای مسکونی در تهران؛ مشاهده پیکر مادر و کودکی در فرحزاد؛ ۵ شهید و ۲۰ مجروح در ساختمان آسیبدیده نارمک / ۲ شهید و ۶ مجروح در سه مرکز نظامی در آذربایجان شرقی / یک شهید در پادگان ۲۴ بعثت بروجرد»، وبسایت روزنامۀ انتخاب.]</ref> | |||
در سالهای اخیر، با توسعه فناوریهای نوین، روشهای ترور نیز دستخوش تحول اساسی شده و ابزارهای پیشرفتهای از جمله [[اینترنت]]، سامانههای موقعیتیاب ([[جیپیاس|GPS]])، [[هوش مصنوعی]] و تجهیزات کنترل از راه دور به کار گرفته شده است. به گزارش مقامات مسئول، یکی از مسیرهای اصلی ردیابی و شناسایی اهداف، تلفنهای هوشمند بوده است؛ بهگونهای که حتی ضرورت ندارد خود هدف از گوشی هوشمند استفاده کند، بلکه پایش رفتارهای افراد مرتبط از جمله اعضای خانواده، محافظان و افرادی که با هدف در تماس هستند، همراه با ردیابی GPS خودروهای مورد استفاده، از جمله روشهای مورد استفاده سرویسهای اطلاعاتی خارجی برای مکانیابی و ترور شخصیتهای برجسته گزارش شده است.<ref>[https://www.jamaran.news/بخش-بازنشر-59/1676563-نقش-تلفن-های-همراه-محافظان-خانواده-ها-در-ترور-فرماندهان-نظامی-معاون-رئیس-جمهوری-حتی-ماشینی-که-با-آن-رفت-وآمد-می-کنند-ممکن-است-دارای-gps-باشد «نقش تلفنهای همراه محافظان و خانوادهها در ترور فرماندهان نظامی/ معاون رئیسجمهوری: حتی ماشینی که با آن رفت وآمد میکنند، ممکن است دارای GPS باشد»، پایگاه اطلاعرسانی و خبری جماران.]</ref> از نمونههای برجسته کاربست فناوریهای پیشرفته در عملیات تروریستی، ترور [[محسن فخریزاده]]، دانشمند هستهای ایران است که با برنامهریزی [[سازمان سیا|سیا]] و [[موساد]] و با قابلیت کنترل از فاصله ۱۲۰۰ کیلومتری، از اسرائیل، انجام شده است.<ref>[https://www.eghtesadonline.com/fa/news/2022329/ترور-پدر-هستهای-ایران-با-هوش-مصنوعی-جزئیات-کامل-از-ترور-پیچیده-فخریزاده «ترور پدر هستهای ایران با هوش مصنوعی / جزئیات کامل از ترور پیچیده فخریزاده»، اقتصاد آنلاین.]</ref> | |||
به گفتهٔ کارشناسان، از پیامرسانهای خارجی نظیر [[واتساپ]] نیز برای مکانیابی و ترور برخی از فرماندهان استفاده میشود. آنها تأکید دارند که [[فیلترشکن]]های رایگان و ناایمن نیز از دیگر ابزارهای نفوذ و برداشت اطلاعات از تلفنهای همراه محسوب میشوند و میتوانند مسیری برای شناسایی و هدفگیری شخصیتهای مؤثر فراهم آورند.<ref>[https://www.jamaran.news/بخش-بازنشر-59/1676563-نقش-تلفن-های-همراه-محافظان-خانواده-ها-در-ترور-فرماندهان-نظامی-معاون-رئیس-جمهوری-حتی-ماشینی-که-با-آن-رفت-وآمد-می-کنند-ممکن-است-دارای-gps-باشد «نقش تلفنهای همراه محافظان و خانوادهها در ترور فرماندهان نظامی/ معاون رئیسجمهوری: حتی ماشینی که با آن رفت وآمد میکنند، ممکن است دارای GPS باشد»، پایگاه اطلاعرسانی و خبری جماران.]</ref> | |||
== مسئولین ترورشده == | |||
== مسئولین | |||
{| class="wikitable" | {| class="wikitable" | ||
!'''ردیف''' | !'''ردیف''' | ||
| خط ۹۳: | خط ۱۲۲: | ||
| [[سید علی خامنهای|سیدعلی خامنهای]] (ترور ناموفق) | | [[سید علی خامنهای|سیدعلی خامنهای]] (ترور ناموفق) | ||
|[[۶ تیر]] ۱۳۶۰ش | |[[۶ تیر]] ۱۳۶۰ش | ||
|تهران/ | |تهران/مسجد ابوذر | ||
|نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی و رئیس کمیسیون امور دفاعی مجلس | |نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی و رئیس کمیسیون امور دفاعی مجلس | ||
|سازمان مجاهدین خلق | |سازمان مجاهدین خلق | ||
|- | |- | ||
!۸ | !۸ | ||
|[[سید محمد حسینی بهشتی]] | |[[سید محمد بهشتی|سید محمد حسینی بهشتی]] | ||
|[[۷ تیر]] ۱۳۶۰ش | |[[۷ تیر]] ۱۳۶۰ش | ||
|تهران | |تهران | ||
| خط ۵۹۱: | خط ۶۲۰: | ||
|[[۱۳ دی]] ۱۳۹۸ش | |[[۱۳ دی]] ۱۳۹۸ش | ||
|عراق (بغداد) | |عراق (بغداد) | ||
|فرمانده نیروی | |فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/706773/سردار-قاسم-سلیمانی-به-شهادت-رسیدپنتاگون-به-دستور-ترامپ-بود-عکس-و-فیلم «سردار قاسم سلیمانی به شهادت رسید»، وبسایت عصر ایران.]</ref> | ||
|آمریکا | |آمریکا | ||
|- | |- | ||
| خط ۵۹۹: | خط ۶۲۸: | ||
|تهران | |تهران | ||
| معاون وزیر و رئیس سازمان پژوهش و نوآوری و دانشمند هستهای کشور<ref>[https://www.yjc.ir/fa/news/7878788/فجیعترین-ترورهای-بعد-از-انقلاب-در-ایران-از-دهه-۶۰-خونین-تا-اقدامات-تروریستی-موساد-و-تکفیریها «فجیعترین ترورهای بعد از انقلاب در ایران/ از دهه ۶۰ خونین تا اقدامات تروریستی موساد و تکفیریها»، وبسایت باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref> | | معاون وزیر و رئیس سازمان پژوهش و نوآوری و دانشمند هستهای کشور<ref>[https://www.yjc.ir/fa/news/7878788/فجیعترین-ترورهای-بعد-از-انقلاب-در-ایران-از-دهه-۶۰-خونین-تا-اقدامات-تروریستی-موساد-و-تکفیریها «فجیعترین ترورهای بعد از انقلاب در ایران/ از دهه ۶۰ خونین تا اقدامات تروریستی موساد و تکفیریها»، وبسایت باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref> | ||
|عوامل | |عوامل اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۸۰ | !۸۰ | ||
| خط ۶۰۶: | خط ۶۳۵: | ||
|تهران | |تهران | ||
|عضو فعال در سپاه پاسداران انقلاب اسلامی با درجه سرهنگی<ref>[https://irdc.ir/fa/news/9879/مروری-بر-تاریخچه-۴۵-سال-ترور-در-جمهوری-اسلامی «مروری بر تاریخچه ۴۵ سال ترور در جمهوری اسلامی»، وبسایت مرکز اسناد انقلاب اسلامی.]</ref> | |عضو فعال در سپاه پاسداران انقلاب اسلامی با درجه سرهنگی<ref>[https://irdc.ir/fa/news/9879/مروری-بر-تاریخچه-۴۵-سال-ترور-در-جمهوری-اسلامی «مروری بر تاریخچه ۴۵ سال ترور در جمهوری اسلامی»، وبسایت مرکز اسناد انقلاب اسلامی.]</ref> | ||
|عوامل | |عوامل اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۸۱ | !۸۱ | ||
| خط ۶۱۳: | خط ۶۴۲: | ||
|سوریه | |سوریه | ||
|مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۸۲ | !۸۲ | ||
| خط ۶۲۰: | خط ۶۴۹: | ||
|سوریه | |سوریه | ||
|مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۸۳ | !۸۳ | ||
| خط ۶۲۷: | خط ۶۵۶: | ||
|سوریه | |سوریه | ||
|مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۸۴ | !۸۴ | ||
| خط ۶۳۴: | خط ۶۶۳: | ||
|سوریه | |سوریه | ||
|مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی<ref>[https://ensafnews.com/484905/اسامی-۴-مستشار-نظامی-سپاه-که-در-سوریه-تر/ «اسامی ۴ مستشار نظامی سپاه که در سوریه ترور شدند»، وبسایت انصاف نیوز.]</ref> | |مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی<ref>[https://ensafnews.com/484905/اسامی-۴-مستشار-نظامی-سپاه-که-در-سوریه-تر/ «اسامی ۴ مستشار نظامی سپاه که در سوریه ترور شدند»، وبسایت انصاف نیوز.]</ref> | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۸۵ | !۸۵ | ||
| خط ۶۴۱: | خط ۶۷۰: | ||
|سوریه | |سوریه | ||
| فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، شاخه سوریه و لبنان. | | فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، شاخه سوریه و لبنان. | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۸۶ | !۸۶ | ||
| خط ۶۴۸: | خط ۶۷۷: | ||
|سوریه | |سوریه | ||
| جانشین فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، شاخه سوریه و لبنان. | | جانشین فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، شاخه سوریه و لبنان. | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۸۷ | !۸۷ | ||
| خط ۶۵۵: | خط ۶۸۴: | ||
|سوریه | |سوریه | ||
|رئیس ستاد کل نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، شاخه سوریه و لبنان | |رئیس ستاد کل نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، شاخه سوریه و لبنان | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۸۸ | !۸۸ | ||
| خط ۶۶۲: | خط ۶۹۱: | ||
|سوریه | |سوریه | ||
|مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۸۹ | !۸۹ | ||
| خط ۶۶۹: | خط ۶۹۸: | ||
|سوریه | |سوریه | ||
|مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۹۰ | !۹۰ | ||
| خط ۶۷۶: | خط ۷۰۵: | ||
|سوریه | |سوریه | ||
|مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۹۱ | !۹۱ | ||
| خط ۶۸۳: | خط ۷۱۲: | ||
|سوریه | |سوریه | ||
|مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/955397/حمله-اسرائیل-به-کنسولگری-ایران-در-سوریه-و-شهادت-7-عضو-ارشد-سپاه-فیلم-و-عکس «حمله اسرائیل به کنسولگری ایران در سوریه و شهادت 7 عضو ارشد سپاه (+فیلم و عکس)»، وبسایت عصر ایران.]</ref> | |مستشار نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/955397/حمله-اسرائیل-به-کنسولگری-ایران-در-سوریه-و-شهادت-7-عضو-ارشد-سپاه-فیلم-و-عکس «حمله اسرائیل به کنسولگری ایران در سوریه و شهادت 7 عضو ارشد سپاه (+فیلم و عکس)»، وبسایت عصر ایران.]</ref> | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۹۲ | !۹۲ | ||
| خط ۷۰۴: | خط ۷۳۳: | ||
|تهران | |تهران | ||
|فرمانده ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران | |فرمانده ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۹۵ | !۹۵ | ||
| خط ۷۱۱: | خط ۷۴۰: | ||
|تهران | |تهران | ||
|فرمانده کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |فرمانده کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۹۶ | !۹۶ | ||
| خط ۷۱۸: | خط ۷۴۷: | ||
|تهران | |تهران | ||
|فرمانده [[قرار گاه خاتم الانبیا]] و جانشین فرماندهی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |فرمانده [[قرار گاه خاتم الانبیا]] و جانشین فرماندهی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۹۷ | !۹۷ | ||
| خط ۷۲۵: | خط ۷۵۴: | ||
|تهران | |تهران | ||
|فرمانده قرارگاه خاتم الانبیا<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1355561/شیوه-ترور-فرمانده-اتاق-جنگ-ایران «شیوه ترور فرمانده اتاق جنگ ایران»، وبسایت تابناک.]</ref> | |فرمانده قرارگاه خاتم الانبیا<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1355561/شیوه-ترور-فرمانده-اتاق-جنگ-ایران «شیوه ترور فرمانده اتاق جنگ ایران»، وبسایت تابناک.]</ref> | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۹۸ | !۹۸ | ||
| خط ۷۳۲: | خط ۷۶۱: | ||
|تهران | |تهران | ||
| معاون معاونت عملیاتی ستاد فرماندهی کل نیروهای مسلح | | معاون معاونت عملیاتی ستاد فرماندهی کل نیروهای مسلح | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۹۹ | !۹۹ | ||
| خط ۷۳۹: | خط ۷۶۸: | ||
|تهران | |تهران | ||
|فرمانده [[سازمان هوا و فضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]]<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1353341/تصاویر-هوایی-از-محل-ترور-سردار-رشید-و-سردار-حاجی-زاده «تصاویر هوایی از محل ترور سردار رشید و سردار حاجی زاده»، وبسایت تابناک.]</ref> | |فرمانده [[سازمان هوا و فضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]]<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1353341/تصاویر-هوایی-از-محل-ترور-سردار-رشید-و-سردار-حاجی-زاده «تصاویر هوایی از محل ترور سردار رشید و سردار حاجی زاده»، وبسایت تابناک.]</ref> | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۰۰ | !۱۰۰ | ||
| خط ۷۴۶: | خط ۷۷۵: | ||
|تهران | |تهران | ||
|معاون بازرسی قرارگاه خاتم الانبیا | |معاون بازرسی قرارگاه خاتم الانبیا | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۰۱ | !۱۰۱ | ||
| خط ۷۵۳: | خط ۷۸۲: | ||
|تهران | |تهران | ||
|رئیس [[سازمان اطلاعات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]] | |رئیس [[سازمان اطلاعات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]] | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۰۲ | !۱۰۲ | ||
| خط ۷۶۰: | خط ۷۸۹: | ||
|تهران | |تهران | ||
|معاون اطلاعات ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران | |معاون اطلاعات ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۰۳ | !۱۰۳ | ||
| خط ۷۶۷: | خط ۷۹۶: | ||
|تهران | |تهران | ||
|معاون معاونت اطلاعات نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |معاون معاونت اطلاعات نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۰۴ | !۱۰۴ | ||
| خط ۷۷۴: | خط ۸۰۳: | ||
|تهران | |تهران | ||
|جانشین فرمانده اطلاعات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |جانشین فرمانده اطلاعات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۰۵ | !۱۰۵ | ||
| خط ۷۸۱: | خط ۸۱۰: | ||
|قم | |قم | ||
|فرمانده [[سپاه قدس در امور فلسطین]] | |فرمانده [[سپاه قدس در امور فلسطین]] | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۰۶ | !۱۰۶ | ||
| خط ۷۸۸: | خط ۸۱۷: | ||
| - | | - | ||
|معاونت فرمانده در اطلاعات سپاه | |معاونت فرمانده در اطلاعات سپاه | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۰۷ | !۱۰۷ | ||
| خط ۷۹۵: | خط ۸۲۴: | ||
| - | | - | ||
|ریاست سازمان سپند (فرمانده مرکز تسلیحات ویژه سپند وزارت دفاع) | |ریاست سازمان سپند (فرمانده مرکز تسلیحات ویژه سپند وزارت دفاع) | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۰۸ | !۱۰۸ | ||
| خط ۸۰۲: | خط ۸۳۱: | ||
| - | | - | ||
|ریاست دفتر فرماندهی کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |ریاست دفتر فرماندهی کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۰۹ | !۱۰۹ | ||
| خط ۸۰۹: | خط ۸۳۸: | ||
| - | | - | ||
|فرمانده پدافند هوایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |فرمانده پدافند هوایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۱۰ | !۱۱۰ | ||
| خط ۸۱۶: | خط ۸۴۵: | ||
| - | | - | ||
|فرمانده پشتیبانی نیروی زمینی ارتش جنوب غرب | |فرمانده پشتیبانی نیروی زمینی ارتش جنوب غرب | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۱۱ | !۱۱۱ | ||
| خط ۸۲۳: | خط ۸۵۲: | ||
| - | | - | ||
|فرمانده یگان پهپادی هوافضای پاسداران انقلاب اسلامی | |فرمانده یگان پهپادی هوافضای پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۱۲ | !۱۱۲ | ||
| خط ۸۳۰: | خط ۸۵۹: | ||
| - | | - | ||
|معاون فرمانده در نیروی هوافضا سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |معاون فرمانده در نیروی هوافضا سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۱۳ | !۱۱۳ | ||
| خط ۸۳۷: | خط ۸۶۶: | ||
| - | | - | ||
|معاون فرمانده در نیروی هوافضا سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |معاون فرمانده در نیروی هوافضا سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۱۴ | !۱۱۴ | ||
| خط ۸۴۴: | خط ۸۷۳: | ||
| - | | - | ||
|فرمانده پایگاه هوایی تهران | |فرمانده پایگاه هوایی تهران | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۱۵ | !۱۱۵ | ||
| خط ۸۵۱: | خط ۸۸۰: | ||
| - | | - | ||
|معاون فرمانده در نیروی هوافضا سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |معاون فرمانده در نیروی هوافضا سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۱۶ | !۱۱۶ | ||
| خط ۸۵۸: | خط ۸۸۷: | ||
| - | | - | ||
|فرمانده سپاه ایجرود زنجان | |فرمانده سپاه ایجرود زنجان | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۱۷ | !۱۱۷ | ||
| خط ۸۶۵: | خط ۸۹۴: | ||
| - | | - | ||
|فرمانده سپاه استان قم | |فرمانده سپاه استان قم | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۱۸ | !۱۱۸ | ||
| خط ۸۷۲: | خط ۹۰۱: | ||
| - | | - | ||
|فرمانده پدافند هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران | |فرمانده پدافند هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۱۹ | !۱۱۹ | ||
| خط ۸۷۹: | خط ۹۰۸: | ||
| - | | - | ||
|فرمانده انتقال تسهیلات نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |فرمانده انتقال تسهیلات نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۲۰ | !۱۲۰ | ||
| خط ۸۸۶: | خط ۹۱۵: | ||
| - | | - | ||
|فرمانده دوم پهپادی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |فرمانده دوم پهپادی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۲۱ | !۱۲۱ | ||
| خط ۸۹۳: | خط ۹۲۲: | ||
| - | | - | ||
|فرمانده پدافند هوایی ارتش جمهوری اسلامی در استان اردبیل | |فرمانده پدافند هوایی ارتش جمهوری اسلامی در استان اردبیل | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۲۲ | !۱۲۲ | ||
| خط ۹۰۰: | خط ۹۲۹: | ||
| - | | - | ||
|فرمانده تیپ ۷۱ پیاده ابوذر ارتش جمهوری اسلامی ایران | |فرمانده تیپ ۷۱ پیاده ابوذر ارتش جمهوری اسلامی ایران | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۲۳ | !۱۲۳ | ||
| خط ۹۰۷: | خط ۹۳۶: | ||
| - | | - | ||
|جانشین فرمانده سپاه کرج | |جانشین فرمانده سپاه کرج | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۲۴ | !۱۲۴ | ||
| خط ۹۱۴: | خط ۹۴۳: | ||
| - | | - | ||
|مسئول حفاظت اطلاعات سازمان بسیج کل کشور | |مسئول حفاظت اطلاعات سازمان بسیج کل کشور | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۲۵ | !۱۲۵ | ||
| خط ۹۲۱: | خط ۹۵۰: | ||
| - | | - | ||
|معاون اجتماعی سازمان بسیج کل کشور | |معاون اجتماعی سازمان بسیج کل کشور | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۲۶ | !۱۲۶ | ||
| خط ۹۲۸: | خط ۹۵۷: | ||
| - | | - | ||
|معاون اجتماعی سپاه کرج | |معاون اجتماعی سپاه کرج | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۲۷ | !۱۲۷ | ||
| خط ۹۳۴: | خط ۹۶۳: | ||
|جنگ ۱۲ روزه | |جنگ ۱۲ روزه | ||
| - | | - | ||
|جانشین اطلاعات فراجا(فرماندهی انتظامی جمهوری اسلامی ایران) | |جانشین اطلاعات فراجا (فرماندهی انتظامی جمهوری اسلامی ایران) | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۲۸ | !۱۲۸ | ||
| خط ۹۴۲: | خط ۹۷۱: | ||
| - | | - | ||
|فرمانده در سپاه البرز | |فرمانده در سپاه البرز | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۲۹ | !۱۲۹ | ||
| خط ۹۴۹: | خط ۹۷۸: | ||
| - | | - | ||
|معاون فرمانده در هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | |معاون فرمانده در هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۳۰ | !۱۳۰ | ||
| خط ۹۵۶: | خط ۹۸۵: | ||
| - | | - | ||
|معاون فرمانده در هوا و فضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی<ref>[https://www.didbaniran.ir/بخش-سیاسی-3/227574-فرمانده-ارشد-که-در-جنگ-روزه-با-اسرائیل-به-شهادت-رسیدند-اسامی «۳۸ فرمانده ارشد که در جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل به شهادت رسیدند+اسامی»، وبسایت دیدهبان ایران.]</ref> | |معاون فرمانده در هوا و فضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی<ref>[https://www.didbaniran.ir/بخش-سیاسی-3/227574-فرمانده-ارشد-که-در-جنگ-روزه-با-اسرائیل-به-شهادت-رسیدند-اسامی «۳۸ فرمانده ارشد که در جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل به شهادت رسیدند+اسامی»، وبسایت دیدهبان ایران.]</ref> | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۳۱ | !۱۳۱ | ||
| خط ۹۶۳: | خط ۹۹۲: | ||
|تهران | |تهران | ||
|رئیس [[دانشگاه آزاد اسلامی]] و دانشمند هستهای<ref>[https://ana.ir/fa/news/990481/شهید-طهرانچی-معمار-استقلال-علمی-و-الگویی-برای-نسل-آینده «شهید طهرانچی؛ معمار استقلال علمی و الگویی برای نسل آینده»، خبرگزاری آنا.]</ref> | |رئیس [[دانشگاه آزاد اسلامی]] و دانشمند هستهای<ref>[https://ana.ir/fa/news/990481/شهید-طهرانچی-معمار-استقلال-علمی-و-الگویی-برای-نسل-آینده «شهید طهرانچی؛ معمار استقلال علمی و الگویی برای نسل آینده»، خبرگزاری آنا.]</ref> | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۳۲ | !۱۳۲ | ||
| خط ۹۷۰: | خط ۹۹۹: | ||
|تهران | |تهران | ||
|معاون سابق رئیسجمهور و رئیس سابق [[سازمان انرژی اتمی]] و دانشمند هستهای | |معاون سابق رئیسجمهور و رئیس سابق [[سازمان انرژی اتمی]] و دانشمند هستهای | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۳۳ | !۱۳۳ | ||
| خط ۹۷۷: | خط ۱٬۰۰۶: | ||
|تهران | |تهران | ||
|رئیس دانشکده مهندسی هستهای [[دانشگاه شهید بهشتی]] و دانشمند هستهای | |رئیس دانشکده مهندسی هستهای [[دانشگاه شهید بهشتی]] و دانشمند هستهای | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۳۴ | !۱۳۴ | ||
| خط ۹۸۴: | خط ۱٬۰۱۳: | ||
|تهران | |تهران | ||
| معاون سابق پشتیبانی، مالی و مدیریت منابع دانشگاه شهید بهشتی و دانشمند هستهای<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6498150/مروری-بر-کارنامه-علمی-شهدای-هسته-ای-امروز «مروری بر کارنامه علمی شهدای هستهای امروز»، خبرگزاری مهر.]</ref> | | معاون سابق پشتیبانی، مالی و مدیریت منابع دانشگاه شهید بهشتی و دانشمند هستهای<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6498150/مروری-بر-کارنامه-علمی-شهدای-هسته-ای-امروز «مروری بر کارنامه علمی شهدای هستهای امروز»، خبرگزاری مهر.]</ref> | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۳۵ | !۱۳۵ | ||
| خط ۹۹۱: | خط ۱٬۰۲۰: | ||
|تهران (جلسه [[شورای عالی امنیت ملی]]) | |تهران (جلسه [[شورای عالی امنیت ملی]]) | ||
|رئیسجمهور | |رئیسجمهور | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۳۶ | !۱۳۶ | ||
| خط ۹۹۸: | خط ۱٬۰۲۷: | ||
|تهران (جلسه شورای عالی امنیت ملی) | |تهران (جلسه شورای عالی امنیت ملی) | ||
|رئیس قوه قضاییه | |رئیس قوه قضاییه | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۳۷ | !۱۳۷ | ||
| خط ۱٬۰۰۵: | خط ۱٬۰۳۴: | ||
|تهران (جلسه شورای عالی امنیت ملی) | |تهران (جلسه شورای عالی امنیت ملی) | ||
|رئیس مجلس شورای اسلامی<ref>[https://farsnews.ir/kamran_shirazi/1752349466308157862/جزئیات-جدید-از-حمله-اسرائیل-به-جلسه-شورای-عالی-امنیت «جزئیات جدید از حمله اسرائیل به جلسه شورای عالی امنیت»، خبرگزاری فارس.]</ref> | |رئیس مجلس شورای اسلامی<ref>[https://farsnews.ir/kamran_shirazi/1752349466308157862/جزئیات-جدید-از-حمله-اسرائیل-به-جلسه-شورای-عالی-امنیت «جزئیات جدید از حمله اسرائیل به جلسه شورای عالی امنیت»، خبرگزاری فارس.]</ref> | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۳۸ | !۱۳۸ | ||
| خط ۱٬۰۱۹: | خط ۱٬۰۴۸: | ||
|تهران/بیت رهبری | |تهران/بیت رهبری | ||
|رهبر دوم انقلاب اسلامی ایران<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/live/cn5ge95q6y7t|work=BBC|date=2026-02-28|title=Trump says Iran's Supreme Leader Ayatollah Ali Khamenei is dead after US-Israeli strikes}}</ref><ref>[https://www.mehrnews.com/live/6762342/امام-خامنه-ای-رهبر-و-پیشوای-مسلمانان-جهان-به-شهادت-رسیدند «امام خامنهای، رهبر و پیشوای مسلمانان جهان به شهادت رسید»، خبرگزاری مهر.]</ref> | |رهبر دوم انقلاب اسلامی ایران<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/live/cn5ge95q6y7t|work=BBC|date=2026-02-28|title=Trump says Iran's Supreme Leader Ayatollah Ali Khamenei is dead after US-Israeli strikes}}</ref><ref>[https://www.mehrnews.com/live/6762342/امام-خامنه-ای-رهبر-و-پیشوای-مسلمانان-جهان-به-شهادت-رسیدند «امام خامنهای، رهبر و پیشوای مسلمانان جهان به شهادت رسید»، خبرگزاری مهر.]</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۴۰ | !۱۴۰ | ||
| خط ۱٬۰۲۶: | خط ۱٬۰۵۵: | ||
|تهران/بیت رهبری | |تهران/بیت رهبری | ||
|رئیس ستاد کل نیروهای مسلح<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528853/پیام-تسلیت-سپاه-در-پی-شهادت-شهیدان-موسوی-شمخانی-و-نصیرزاده پیام تسلیت سپاه در پی شهادت شهیدان موسوی، شمخانی و نصیرزاده]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | |رئیس ستاد کل نیروهای مسلح<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528853/پیام-تسلیت-سپاه-در-پی-شهادت-شهیدان-موسوی-شمخانی-و-نصیرزاده پیام تسلیت سپاه در پی شهادت شهیدان موسوی، شمخانی و نصیرزاده]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۴۱ | !۱۴۱ | ||
| خط ۱٬۰۳۳: | خط ۱٬۰۶۲: | ||
|تهران/ بیت رهبری | |تهران/ بیت رهبری | ||
| فرمانده کل [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]]<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528287/بیانیه-سپاه-در-پی-ترور-سپهبد-شهید-پاکپور بیانیه سپاه در پی ترور سپهبد شهید پاکپور]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | | فرمانده کل [[سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]]<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528287/بیانیه-سپاه-در-پی-ترور-سپهبد-شهید-پاکپور بیانیه سپاه در پی ترور سپهبد شهید پاکپور]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۴۲ | !۱۴۲ | ||
| خط ۱٬۰۴۰: | خط ۱٬۰۶۹: | ||
|تهران/بیت رهبری | |تهران/بیت رهبری | ||
|مشاور [[سید علی خامنهای|علی خامنهای]] و [[شورای دفاع کشور|دبیر شورای دفاع]]<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528853/پیام-تسلیت-سپاه-در-پی-شهادت-شهیدان-موسوی-شمخانی-و-نصیرزاده پیام تسلیت سپاه در پی شهادت شهیدان موسوی، شمخانی و نصیرزاده]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | |مشاور [[سید علی خامنهای|علی خامنهای]] و [[شورای دفاع کشور|دبیر شورای دفاع]]<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528853/پیام-تسلیت-سپاه-در-پی-شهادت-شهیدان-موسوی-شمخانی-و-نصیرزاده پیام تسلیت سپاه در پی شهادت شهیدان موسوی، شمخانی و نصیرزاده]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۴۳ | !۱۴۳ | ||
| خط ۱٬۰۴۷: | خط ۱٬۰۷۶: | ||
|تهران/بیت رهبری | |تهران/بیت رهبری | ||
|رئیس [[سازمان اطلاعات فراجا|سازمان اطلاعات فراج]]<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | |رئیس [[سازمان اطلاعات فراجا|سازمان اطلاعات فراج]]<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۴۴ | !۱۴۴ | ||
| خط ۱٬۰۵۴: | خط ۱٬۰۸۳: | ||
|تهران | |تهران | ||
|از مسئولین [[وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی ایران]]<ref name=":10">https://www.tabnak.ir/fa/news/1360387/امام-خامنهای-رهبر-و-پیشوای-شیعیان-جهان-به-شهادت-رسید-بروزرسانی-می-شود</ref> | |از مسئولین [[وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی ایران]]<ref name=":10">https://www.tabnak.ir/fa/news/1360387/امام-خامنهای-رهبر-و-پیشوای-شیعیان-جهان-به-شهادت-رسید-بروزرسانی-می-شود</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۴۵ | !۱۴۵ | ||
| خط ۱٬۰۶۱: | خط ۱٬۰۹۰: | ||
|تهران | |تهران | ||
|رئیس سازمان سپند و مسئول صنایع نظامی و دفاعی<ref>«[https://www.dw.com/fa-ir/انفجارهای-شدید-در-بامداد-جمعه-در-مرکز-تهران/live-76239417 انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران]»، خبرگزاری دویچه وله.</ref> | |رئیس سازمان سپند و مسئول صنایع نظامی و دفاعی<ref>«[https://www.dw.com/fa-ir/انفجارهای-شدید-در-بامداد-جمعه-در-مرکز-تهران/live-76239417 انفجارهای شدید در بامداد جمعه در مرکز تهران]»، خبرگزاری دویچه وله.</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۴۶ | !۱۴۶ | ||
| خط ۱٬۰۶۸: | خط ۱٬۰۹۷: | ||
|تهران | |تهران | ||
|رئیس دفتر فرمانده کل قوا<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | |رئیس دفتر فرمانده کل قوا<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۴۷ | !۱۴۷ | ||
| خط ۱٬۰۷۵: | خط ۱٬۱۰۴: | ||
|تهران | |تهران | ||
|رئیس سازمان اطلاعات قرارگاه خاتمالانبیاء<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | |رئیس سازمان اطلاعات قرارگاه خاتمالانبیاء<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۴۸ | !۱۴۸ | ||
| خط ۱٬۰۸۲: | خط ۱٬۱۱۱: | ||
|تهران | |تهران | ||
|معاون آماد و پشتیبانی نیروهای مسلح<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | |معاون آماد و پشتیبانی نیروهای مسلح<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۴۹ | !۱۴۹ | ||
| خط ۱٬۰۸۹: | خط ۱٬۱۱۸: | ||
|تهران | |تهران | ||
|جانشین رئیس دفتر فرمانده کل قوا<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | |جانشین رئیس دفتر فرمانده کل قوا<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۵۰ | !۱۵۰ | ||
| خط ۱٬۰۹۶: | خط ۱٬۱۲۵: | ||
|تهران | |تهران | ||
|رئیس اداره طرح و عملیات [[معاونت عملیات ستادکل نیروهای مسلح]]<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | |رئیس اداره طرح و عملیات [[معاونت عملیات ستادکل نیروهای مسلح]]<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۵۱ | !۱۵۱ | ||
| خط ۱٬۱۰۳: | خط ۱٬۱۳۲: | ||
|تهران | |تهران | ||
|رئیس اداره آماد ستادکل نیروهای مسلح<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | |رئیس اداره آماد ستادکل نیروهای مسلح<ref>«[https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528876/اسامی-جدید-شهدا-منتشر-شد-شهادت-سردار-شیرازی-در-حملات-آمریکا-و-اسرائیل اسامی جدید شهدا منتشر شد/ شهادت سردار شیرازی در حملات آمریکا و اسرائیل]»، خبرگزاری تسنیم.</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۵۲ | !۱۵۲ | ||
| خط ۱٬۱۱۰: | خط ۱٬۱۳۹: | ||
|بیروت | |بیروت | ||
|مستشار نظامی ایران<ref>[https://noandish.com/fa/news/212231/شهادت-سردار-رضا-خزایی-به-همراه-همسر-و-فرزندانش-در-بیروت-عکس «شهادت سردار رضا خزایی به همراه همسر و فرزندانش در بیروت + عکس»، وبسایت نواندیش.]</ref> | |مستشار نظامی ایران<ref>[https://noandish.com/fa/news/212231/شهادت-سردار-رضا-خزایی-به-همراه-همسر-و-فرزندانش-در-بیروت-عکس «شهادت سردار رضا خزایی به همراه همسر و فرزندانش در بیروت + عکس»، وبسایت نواندیش.]</ref> | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۵۳ | !۱۵۳ | ||
| خط ۱٬۱۱۷: | خط ۱٬۱۴۶: | ||
| هتل رامادا در بیروت | | هتل رامادا در بیروت | ||
|دبیر دوم سفارت ایران در لبنان | |دبیر دوم سفارت ایران در لبنان | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۵۴ | !۱۵۴ | ||
| خط ۱٬۱۲۴: | خط ۱٬۱۵۳: | ||
| هتل رامادا در بیروت | | هتل رامادا در بیروت | ||
|دبیر سوم سفارت ایران در لبنان<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1362267/شهادت-۴-دیپلمات-ایرانی-در-لبنان «شهادت ۴ دیپلمات ایرانی در لبنان»، وبسایت تابناک.]</ref> | |دبیر سوم سفارت ایران در لبنان<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1362267/شهادت-۴-دیپلمات-ایرانی-در-لبنان «شهادت ۴ دیپلمات ایرانی در لبنان»، وبسایت تابناک.]</ref> | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۵۵ | !۱۵۵ | ||
| خط ۱٬۱۳۱: | خط ۱٬۱۶۰: | ||
|بیروت | |بیروت | ||
|دیپلمات سفارت ایران در لبنان | |دیپلمات سفارت ایران در لبنان | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۵۶ | !۱۵۶ | ||
| خط ۱٬۱۳۸: | خط ۱٬۱۶۷: | ||
|بیروت | |بیروت | ||
|دیپلمات سفارت ایران در لبنان | |دیپلمات سفارت ایران در لبنان | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۵۷ | !۱۵۷ | ||
| خط ۱٬۱۴۵: | خط ۱٬۱۷۴: | ||
|بیروت | |بیروت | ||
|دیپلمات سفارت ایران در لبنان | |دیپلمات سفارت ایران در لبنان | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۵۸ | !۱۵۸ | ||
| خط ۱٬۱۵۲: | خط ۱٬۱۸۱: | ||
|بیروت | |بیروت | ||
|دیپلمات سفارت ایران در لبنان<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1152389/بیانیه-وزارت-امور-خارجه-در-محکومیت-ترور-دیپلمات-های-ایرانی-در-لبنان «بیانیه وزارت امور خارجه در محکومیت ترور دیپلماتهای ایرانی در لبنان»، وبسایت عصر ایران.]</ref> | |دیپلمات سفارت ایران در لبنان<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1152389/بیانیه-وزارت-امور-خارجه-در-محکومیت-ترور-دیپلمات-های-ایرانی-در-لبنان «بیانیه وزارت امور خارجه در محکومیت ترور دیپلماتهای ایرانی در لبنان»، وبسایت عصر ایران.]</ref> | ||
| | |اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۵۹ | !۱۵۹ | ||
| خط ۱٬۱۵۹: | خط ۱٬۱۸۸: | ||
|تهران | |تهران | ||
|دبیر شورای عالی امنیت ملی | |دبیر شورای عالی امنیت ملی | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۶۰ | !۱۶۰ | ||
| خط ۱٬۱۶۶: | خط ۱٬۱۹۵: | ||
|تهران | |تهران | ||
|معاون امنیت دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی<ref>[https://www.irna.ir/news/86104492/علی-لاریجانی-به-شهادت-رسید «علی لاریجانی به شهادت رسید»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | |معاون امنیت دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی<ref>[https://www.irna.ir/news/86104492/علی-لاریجانی-به-شهادت-رسید «علی لاریجانی به شهادت رسید»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۶۱ | !۱۶۱ | ||
| خط ۱٬۱۷۳: | خط ۱٬۲۰۲: | ||
|تهران | |تهران | ||
| رئیس [[سازمان بسیج مستضعفین]]<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6777492/سردار-سلیمانی-به-شهادت-رسید «سردار غلامرضا سلیمانی رئیس سازمان بسیج مستضعفین به شهادت رسید»، خبرگزاری مهر.]</ref> | | رئیس [[سازمان بسیج مستضعفین]]<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6777492/سردار-سلیمانی-به-شهادت-رسید «سردار غلامرضا سلیمانی رئیس سازمان بسیج مستضعفین به شهادت رسید»، خبرگزاری مهر.]</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۶۲ | !۱۶۲ | ||
| خط ۱٬۱۸۰: | خط ۱٬۲۰۹: | ||
|تهران | |تهران | ||
|وزیر اطلاعات<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6778482/بیانیه-وزارت-اطلاعات-درباره-شهادت-حجت-الاسلام-سید-اسماعیل-خطیب «بیانیه وزارت اطلاعات درباره شهادت حجت الاسلام سید اسماعیل خطیب»، خبرگزاری مهر.]</ref> | |وزیر اطلاعات<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6778482/بیانیه-وزارت-اطلاعات-درباره-شهادت-حجت-الاسلام-سید-اسماعیل-خطیب «بیانیه وزارت اطلاعات درباره شهادت حجت الاسلام سید اسماعیل خطیب»، خبرگزاری مهر.]</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
!۱۶۳ | !۱۶۳ | ||
| خط ۱٬۱۸۷: | خط ۱٬۲۱۶: | ||
|تهران | |تهران | ||
|معاون روابط عمومی و سخنگوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6779523/پ-یام-تبریک-و-تسلیت-سپاه-بمناسبت-شهادت-معاون-روابط-عمومی-سخنگوی «سردار علیمحمد نائینی سخنگوی سپاه به شهادت رسید»، خبرگزاری مهر.]</ref> | |معاون روابط عمومی و سخنگوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6779523/پ-یام-تبریک-و-تسلیت-سپاه-بمناسبت-شهادت-معاون-روابط-عمومی-سخنگوی «سردار علیمحمد نائینی سخنگوی سپاه به شهادت رسید»، خبرگزاری مهر.]</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|- | |- | ||
! | !۱۶۴ | ||
|[[علیرضا تنگسری]] | |[[علیرضا تنگسری]] | ||
| | |۱۰ فروردین ۱۴۰۵ش | ||
| - | |||
|فرمانده نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/بخش-سایت-خوان-62/4261316-فوری-سردار-تنگسیری-به-شهادت-رسید-بیانیه-سپاه-پاسداران-در-پی-شهادت-فرمانده-نیروی-دریایی «فوری/ سردار تنگسیری به شهادت رسید / بیانیه سپاه پاسداران در پی شهادت فرمانده نیروی دریایی»، وبسایت دنیای اقتصاد.]</ref> | |||
|آمریکا و اسرائیل | |||
|- | |||
!۱۶۵ | |||
|جمشید اسحاقی | |||
|۱۰ فروردین ۱۴۰۵ش | |||
| تهران | |||
|مشاور رئیس ستاد کل نیروهای مسلح<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/1799835/پیام-فرمانده-کل-سپاه-پاسداران-بمناسبت-شهادت-سرلشکر-پاسدار-جمشید «پیام فرمانده کل سپاه پاسداران بمناسبت شهادت سرلشکر پاسدار جمشید اسحاقی، مشاور رئیس ستاد کل نیروهای مسلح»، وبسایت مشرق.]</ref> | |||
|آمریکا و اسرائیل | |||
|- | |||
!۱۶۶ | |||
|سید کمال خرازی | |||
|در ۱۲ فروردین ۱۴۰۵ش ترور و در ۲۰ فروردین به شهادت رسید | |||
|تهران | |||
|وزیر خارجه دولت اصلاحات و رئیس شورای راهبری روابط خارجی دفتر رهبر دوم جمهوری اسلامی ایران<ref>[https://www.eghtesadnews.com/بخش-اخبار-سیاسی-57/778190-منزل-مسکونی-کمال-خرازی-مورد-تهاجم-هواپیماهای-آمریکا-اسراییل-قرار-گرفت «منزل مسکونی کمال خرازی مورد تهاجم هواپیماهای آمریکا و اسراییل قرار گرفت»، وبسایت اقتصاد نیوز.]</ref><ref>[https://www.mehrnews.com/news/6796781/%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%DA%A9%D9%85%D8%A7%D9%84-%D8%AE%D8%B1%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B4%D9%87%D8%A7%D8%AF%D8%AA-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF «سید کمال خرازی به شهادت رسید»، خبرگزاری مهر.]</ref> | |||
|آمریکا و اسرائیل | |||
|- | |||
!۱۶۷ | |||
|بهنام رضایی | |||
|۱۴ فروردین ۱۴۰۵ش | |||
| - | |||
|معاون اطلاعات نیروی دریایی سپاه پاسدارن انقلاب اسلامی<ref>[https://www.ilna.ir/بخش-سیاسی-3/1768826-سپاه-پاسداران-شهادت-سردار-رضایی-را-تبریک-تسلیت-گفت «سپاه پاسداران شهادت سردار رضایی را تبریک و تسلیت گفت»، خبرگزاری کار ایران.]</ref> | |||
|آمریکا و اسرائیل | |||
|- | |||
!۱۶۸ | |||
|مجید خادمی | |||
|۱۷ فروردین ۱۴۰۵ش | |||
| - | | - | ||
| | |رییس سازمان اطلاعات سپاه پاسدارن انقلاب اسلامی<ref>[https://www.khabarfoori.com/بخش-سیاسی-59/3205542-سردار-مجید-خادمی-رئیس-سازمان-اطلاعات-سپاه-ترور-شد-به-شهادت-رسید «سردار مجید خادمی، رئیس سازمان اطلاعات سپاه، ترور شد و به شهادت رسید»، وبسایت خبر فوری.]</ref> | ||
|آمریکا و | |آمریکا و اسرائیل | ||
|} | |} | ||
== پیامدها == | == پیامدها == | ||
به گفتهٔ تحلیلگران، ترور مسئولان جمهوری اسلامی در چهار دهه گذشته پیامدهایی متفاوت با اهداف پیشبینیشده عاملان داشته است. برای مثال در دههٔ شصت، گروههای مخالف با هدف قرار دادن چهرههای برجسته، در پی ایجاد خلأ مدیریتی در نظام نوپا بودند. بر اساس این تحلیلها، این اقدامات | [[پرونده:ترور مسئولین جمهوری اسلامی ایران4.jpg|جایگزین=تصویر از پایگاه عینالاسد پس از حمله ایران|بندانگشتی|تصویر از پایگاه عینالاسد پس از حمله ایران]] | ||
به گفتهٔ تحلیلگران، ترور مسئولان جمهوری اسلامی در چهار دهه گذشته پیامدهایی متفاوت با اهداف پیشبینیشده عاملان داشته است. برای مثال در دههٔ شصت، گروههای مخالف با هدف قرار دادن چهرههای برجسته، در پی ایجاد خلأ مدیریتی در نظام نوپا بودند. بر اساس این تحلیلها، این اقدامات نهتنها به توقف حرکت انقلاب منجر نشد، بلکه با آشکارشدن ماهیت عاملان، موجی از واکنش عمومی به گروههای مخالف ایجاد کرد و زمینهساز تغییر در افکار عمومی داخلی گردید. همچنین شخصیتهای ترورشده به جای حذف از حافظه جمعی، جایگاهی نمادین یافتند و روایتهای شکلگرفته پیرامون زندگی و منش آنان، موجب گسترش تأثیر فکری و معنوی آنها در ذهنیت جمعی شده است.<ref>[https://snn.ir/fa/news/5420/خون-پاك-شهداي-هفتم-تير-سند-حقانيت-نظام-مقدس-جمهوري-اسلامي-بود «خون پاک شهدای هفتم تیر سند حقانیت نظام مقدس جمهوری اسلامی بود»، خبرگزاری دانشجو]؛ [https://farsnews.ir/hamidreza/1774162335776591280/سیاست-شکست-خورده-ترور-در-ایران جلالی، «سیاست شکست خورده ترور در ایران»، خبرگزاری فارس؛][https://psri.ir/?id=6sjnfrsywi حیدری، «دهه ۶۰، عبور از تروریسم»، وبسایت مؤسسۀ مطالعات و پژوهشهای سیاسی]؛ [https://psri.ir/?id=6sjnfrsywi حیدری، «دهه ۶۰، عبور از تروریسم»، وبسایت مؤسسۀ مطالعات و پژوهشهای سیاسی.]</ref> | |||
به گزارش پژوهشگران، ترورهای هدفمند در ادوار اخیر با واکنشهای متقابلی همراه بوده که در تغییر معادلات منطقهای تأثیر داشته است. بر اساس این تحلیلها، ترور قاسم سلیمانی در ۱۳۹۸ش به نخستین حمله مستقیم ایران به [[پایگاه عینالاسد]] در عراق انجامید که نقطهٔ عطفی در معادلات بازدارندگی ارزیابی میشود.<ref>[https://www.irna.ir/news/83625435 «انتقام سخت با شلیک دهها موشک به پایگاه آمریکایی عینالاسد»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> در جنگ ۱۲ روزه در خرداد ۱۴۰۴ش، ایران با اجرای [[عملیات وعده صادق]] | به گزارش پژوهشگران، ترورهای هدفمند در ادوار اخیر با واکنشهای متقابلی همراه بوده که در تغییر معادلات منطقهای تأثیر داشته است. بر اساس این تحلیلها، ترور قاسم سلیمانی در ۱۳۹۸ش به نخستین حمله مستقیم ایران به [[پایگاه عینالاسد]] در کشور [[عراق]] انجامید که نقطهٔ عطفی در معادلات بازدارندگی ارزیابی میشود.<ref>[https://www.irna.ir/news/83625435 «انتقام سخت با شلیک دهها موشک به پایگاه آمریکایی عینالاسد»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> در [[جنگ ۱۲ روزه]] در [[خرداد]] ۱۴۰۴ش، ایران با اجرای [[وعده صادق (عملیات نظامی)|عملیات وعده صادق ۳]] پاسخی متقابل نشان داد که به پیشنهاد آتشبس از سوی اسرائیل و آمریکا انجامید.<ref>[https://www.khabarfoori.com/بخش-سیاسی-59/3150423-ایران-به-این-دلیل-در-جنگ-روزه-با-اسرائیل-سربلند-بیرون-آمد «ایران به این 7 دلیل در جنگ 12 روزه با اسرائیل سربلند بیرون آمد.»، وبسایت خبر فوری.]</ref> | ||
همچنین به باور تحلیلگران، [[ترور سیدعلی خامنهای]]، رهبر دوم جمهوری اسلامی و شماری از فرماندهان نظامی در [[جنگ رمضان]] (اسفند ۱۴۰۴ش) نیز پیامدهایی معکوس نسبت به اهداف عاملان داشت. آغاز جنگ منطقهای و دهها موج حمله موشکی [[وعده صادق]] | همچنین به باور تحلیلگران، [[ترور سیدعلی خامنهای]]، رهبر دوم جمهوری اسلامی و شماری از فرماندهان نظامی در [[جنگ رمضان]] (اسفند ۱۴۰۴ش) نیز پیامدهایی معکوس نسبت به اهداف عاملان داشت. آغاز جنگ منطقهای و دهها موج حمله موشکی [[وعده صادق (عملیات نظامی)|وعده صادق ۴]] به اهداف تعیینشده در اسرائیل و پایگاههای آمریکا در منطقه،<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6762204/۱۴-پایگاه-آمریکا-در-منطقه-مورد-هدف-قرار-گرفت «۱۴ پایگاه آمریکا در منطقه مورد هدف قرار گرفت»، خبرگزاری مهر.]</ref> از دیدگاه پژوهشگران نشاندهندهٔ تغییر موازنه قدرت و ناتوانی دشمنان در مهار پاسخهای راهبردی ایران بوده است. بر اساس این تحلیلها، این رویدادها نه تنها به تضعیف ساختار نظام سیاسی ایران نیانجامید، بلکه با موجی از انسجام ملی و حمایت عمومی همراه شد.<ref>[https://ana.ir/fa/news/1040332/اشتباه-بزرگ-دشمن-حذف-اعتقادات-ملت-از-معادلات-بود «اشتباه بزرگ دشمن، حذف اعتقادات ملت از معادلات بود»، وبسایت خبرگزاری آنا.]</ref> | ||
== عوامل پایداری جمهوری اسلامی ایران بعد از ترورها == | == عوامل پایداری جمهوری اسلامی ایران بعد از ترورها == | ||
* پیوند تاریخی و تمدنی میان [[هویت ملی]] و باورهای دینی در جامعه ایران موجب شده است که مردم بین حفظ تمامیت ارضی و حفظ نظام جمهوری اسلامی تفکیک قائل نشوند. این پیوند، باعث شده تا ترور مسئولین نظام جمهوری اسلامی بهمثابه حمله به ایران تلقی شود و واکنش دفاعی مردم را برانگیزد. | [[پرونده:ترور مسئولین جمهوری اسلامی ایران۶.png|جایگزین=سوگواری مردم تهران - خبر شهادت سید علی خامنهای|بندانگشتی|سوگواری مردم تهران بعد از شنیدن خبر شهادت سید علی خامنهای]] | ||
* ساختار نظام جمهوری اسلامی مبتنی بر مشارکت مردمی و نه وابسته به افراد خاص طراحی شده است. بههمین دلیل، ترور شخصیتهای تأثیرگذار نتوانست خلأ رهبری | * پیوند تاریخی و تمدنی میان [[هویت ملی]] و [[باورهای دینی]] در جامعه ایران موجب شده است که مردم بین حفظ تمامیت ارضی و حفظ نظام جمهوری اسلامی تفکیک قائل نشوند. این پیوند، باعث شده تا ترور مسئولین نظام جمهوری اسلامی بهمثابه حمله به ایران تلقی شود و واکنش دفاعی مردم را برانگیزد. | ||
* ساختار نظام جمهوری اسلامی مبتنی بر مشارکت مردمی و نه وابسته به افراد خاص طراحی شده است. بههمین دلیل، ترور شخصیتهای تأثیرگذار نتوانست خلأ رهبری ایجاد کند و جایگزینی افراد با کارایی مشابه امکانپذیر بود. نمونه آن انتصاب سریع فرماندهان جدید در پی ترور فرماندهان ارشد نظامی است. | |||
* وجود رهبری منسجم و مورد اعتماد عمومی که توانسته است در بحرانهای متعدد، جامعه را مدیریت و انسجام ملی را حفظ کند. در موارد متعدد تاریخی، از جمله جنگ تحمیلی و ترورهای خرداد ۱۴۰۴ش، رهبری با اتخاذ مواضع قاطع و ایجاد اطمینان در جامعه، زمینهٔ مقاومت و ایستادگی را فراهم کرده است. | * وجود رهبری منسجم و مورد اعتماد عمومی که توانسته است در بحرانهای متعدد، جامعه را مدیریت و انسجام ملی را حفظ کند. در موارد متعدد تاریخی، از جمله جنگ تحمیلی و ترورهای خرداد ۱۴۰۴ش، رهبری با اتخاذ مواضع قاطع و ایجاد اطمینان در جامعه، زمینهٔ مقاومت و ایستادگی را فراهم کرده است. | ||
* تجربهٔ تاریخی ملت ایران در مواجهه با بحرانها و تهاجمات خارجی طی هزارههای گذشته، ظرفیت بالایی برای تابآوری ایرانیان و انسجام در شرایط بحرانی ایجاد کرده است. این تجربهٔ تاریخی، همراه با باورهای دینی و ملی، عاملی برای تبدیل تهدیدها به فرصتهای انسجامبخش بوده است. | * تجربهٔ تاریخی ملت ایران در مواجهه با بحرانها و تهاجمات خارجی طی هزارههای گذشته، ظرفیت بالایی برای تابآوری ایرانیان و انسجام در شرایط بحرانی ایجاد کرده است. این تجربهٔ تاریخی، همراه با باورهای دینی و ملی، عاملی برای تبدیل تهدیدها به فرصتهای انسجامبخش بوده است. | ||
| خط ۱٬۲۱۳: | خط ۱٬۲۷۲: | ||
== نمادپردازیها == | == نمادپردازیها == | ||
نمادپردازیهای ترور مسئولین جمهوری اسلامی بهطور عموم در قالب نامگذاری روزهای ملی و مذهبی تجلی یافته است. از جمله هفته اول | [[پرونده:انفجار_دفتر_حزب_جمهوری_اسلامی4.jpg|جایگزین=تمبر یادبود انفجار در دفتر حزب جمهوری اسلامی|بندانگشتی|تمبر یادبود انفجار در دفتر حزب جمهوری اسلامی]] | ||
نمادپردازیهای ترور مسئولین جمهوری اسلامی بهطور عموم در قالب نامگذاری روزهای ملی و مذهبی تجلی یافته است. از جمله هفته اول شهریور، مصادف با سالروز ترور [[محمدعلی رجایی]] و [[محمدجواد باهنر]]، [[هفته دولت]]<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/430598/علت-نامگذاری-هفته-دولت-چیست «علت نامگذاری هفته دولت چیست؟»، وبسایت تابناک.]</ref> و [[۸ شهریور]] بهعنوان [[روز ملی مبارزه با تروریسم]] نامگذاری شده است.<ref>[https://farsnews.ir/kamran_shirazi/1756535503725400303/پرونده-۴-دهه-ترور-علیه-انقلاب-اسلامی «پرونده ۴ دهه ترور علیه انقلاب اسلامی»، خبرگزاری فارس.]</ref> همچنین [[۱۲ اردیبهشت]] سالروز ترور [[مرتضی مطهری]]، [[روز معلم]]<ref>[https://zarebin.ir/search?q=به+مناسبت+شهادت+مطهری+روز+۱۲+اردیبهشت+به+عنوان+روز+معلم+نامگذاری+شده+است&query_source=normal&query_location=search#:~:text=گرامیداشت%20سالروز%20شهادت%20فرزانه%20علامه%20شهید%20مطهری «گرامیداشت سالروز شهادت فرزانه علامه شهید مطهری»، وبسایت دانشگاه تربیت دبیر هشید رجایی.]</ref> و [[۷ تیر]] سالگرد [[انفجار دفتر حزب جمهوری اسلامی]] و کشتهشدن [[سید محمد بهشتی|سیدمحمد حسینی بهشتی]] و ۷۲ تن از یارانش، بهعنوان [[روز قوه قضائیه]] تعیین شده است.<ref>[https://www.jahannews.com/news/529711/هفتم-تیر-سال-۶۰-گذشت «در هفتم تیر سال ۶۰ چه گذشت؟»، وبسایت جهان امروز.]</ref> در همین چارچوب، [[۲۷ آذر]] به پاس فعالیتهای [[محمد مفتح]] در پیوند حوزه و دانشگاه، [[روز وحدت حوزه و دانشگاه]]<ref>[https://psri.ir/?id=fc9oyt93zh «درباره آیت الله شهید محمد مفتح»، وبسایت مؤسسۀ مطالعات و پژوهشهای سیاسی.]</ref> و [[۱۳ دی]] به مناسبت ترور قاسم سلیمانی [[روز جهانی مقاومت]] نام گرفته است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/4819319/سیزدهم-دی-روز-جهانی-مقاومت-نامگذاری-شد «سیزدهم دی روز جهانی مقاومت نامگذاری شد»، خبرگزاری مهر.]</ref> افزون بر این، عنوان [[شهید محراب]] به امامان جمعهای اطلاق میشود که در حین برگزاری یا آمادگی برای نماز هدف ترور قرار گرفتهاند<ref>[https://www.pasokh.org/fa/question/view/9632 «شهدای محراب چند نفر هستند و نامشان چیست؟»، مرکز مطالعات و پاسخگویی به شبهات.]</ref> و عنوان [[شهدای اقتدار]] به جمعی از فرماندهان نظامی و دانشمندان هستهای اشاره دارد که در جریان حملهٔ اسرائیل به ایران در خرداد ۱۴۰۴ش ترور شدند.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/760959/شهدای-اقتدار-ایران-نیروی-هوافضای-سپاه-پاسداران-انقلاب-اسلامی «شهدای اقتدار ایران نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref> | |||
== پانویس == | == پانویس == | ||
| خط ۱٬۲۳۸: | خط ۱٬۲۹۸: | ||
* برجی، یعقوبعلی، پژوهشی فقهی حقوق دربارهٔ ترور و دفاع مشروع، قم، نشر زمزم هدایت، ۱۳۸۶ش، | * برجی، یعقوبعلی، پژوهشی فقهی حقوق دربارهٔ ترور و دفاع مشروع، قم، نشر زمزم هدایت، ۱۳۸۶ش، | ||
* «بررسی رفتار تروریستی گروه فرقان»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: وبسایت ۲۱ تیر ۱۴۰۳ش. | * «بررسی رفتار تروریستی گروه فرقان»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: وبسایت ۲۱ تیر ۱۴۰۳ش. | ||
* «بیانات در دیدار مسئولان نظام»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتالله العظمی خامنهای، تاریخ درج مطلب: | * «بیانات در دیدار مسئولان نظام»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتالله العظمی خامنهای، تاریخ درج مطلب: ۲۳ فروردین ۱۴۰۱ش. | ||
* «بیانیه وزارت اطلاعات دربارهٔ شهادت حجت الاسلام سید اسماعیل خطیب»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۷ اسفند ۱۴۰۴ش. | * «بیانیه وزارت اطلاعات دربارهٔ شهادت حجت الاسلام سید اسماعیل خطیب»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۷ اسفند ۱۴۰۴ش. | ||
* «بیانیه وزارت امور خارجه در محکومیت ترور دیپلماتهای ایرانی در لبنان»، وبسایت عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۷ فروردین ۱۴۰۵ش. | * «بیانیه وزارت امور خارجه در محکومیت ترور دیپلماتهای ایرانی در لبنان»، وبسایت عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۷ فروردین ۱۴۰۵ش. | ||
| خط ۱٬۲۴۴: | خط ۱٬۳۰۴: | ||
* «پرونده ۴ دهه ترور علیه انقلاب اسلامی»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۸ شهریور ۱۴۰ش. | * «پرونده ۴ دهه ترور علیه انقلاب اسلامی»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۸ شهریور ۱۴۰ش. | ||
* «پیامدهای شهادت مظلومانه رهبر معظم انقلاب اسلامی حضرت آیت الله خامنه ای»، وبسایت بینیش اقتصادی، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسنفد ۱۴۰۴ش. | * «پیامدهای شهادت مظلومانه رهبر معظم انقلاب اسلامی حضرت آیت الله خامنه ای»، وبسایت بینیش اقتصادی، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اسنفد ۱۴۰۴ش. | ||
* «پیام فرمانده کل سپاه پاسداران بمناسبت شهادت سرلشکر پاسدار جمشید اسحاقی، مشاور رئیس ستاد کل نیروهای مسلح»، وبسایت مشرق، تاریخ درج مطلب: ۱۱ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* «تأملی در فاجعه هفتم تیر»، وبسایت مؤسسهٔ مطالعاتی و پژوهشهای سیاسی، تاریخ درج مطلب: ۷ تیر ۱۳۹۶ش. | * «تأملی در فاجعه هفتم تیر»، وبسایت مؤسسهٔ مطالعاتی و پژوهشهای سیاسی، تاریخ درج مطلب: ۷ تیر ۱۳۹۶ش. | ||
* «ترور برای مهار انقلاب»، وبسایت دیگران، تاریخ درج مطلب: ۳ تیر ۱۳۹۳ش. | * «ترور برای مهار انقلاب»، وبسایت دیگران، تاریخ درج مطلب: ۳ تیر ۱۳۹۳ش. | ||
| خط ۱٬۲۶۳: | خط ۱٬۳۲۴: | ||
* «روزی که اکبر گودرزی سرکرده گروهک فرقان تیرباران شد»، خبرگزاری فرارو، تاریخ درج مطلب: ۳ خرداد ۱۴۰۲ش. | * «روزی که اکبر گودرزی سرکرده گروهک فرقان تیرباران شد»، خبرگزاری فرارو، تاریخ درج مطلب: ۳ خرداد ۱۴۰۲ش. | ||
* زال، محسن، سازمان مسعود (انسانشناسی سازمان مجاهدین خلق دوره بعد از انقلاب ۵۷)، تهران، انتشارات کویر، ۱۳۹۸ش. | * زال، محسن، سازمان مسعود (انسانشناسی سازمان مجاهدین خلق دوره بعد از انقلاب ۵۷)، تهران، انتشارات کویر، ۱۳۹۸ش. | ||
* «سپاه پاسداران شهادت سردار رضایی را تبریک و تسلیت گفت»، خبرگزاری کار ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۴ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* «سردار علیمحمد نائینی سخنگوی سپاه به شهادت رسید»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۹ اسفند ۱۴۰۴ش. | * «سردار علیمحمد نائینی سخنگوی سپاه به شهادت رسید»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۹ اسفند ۱۴۰۴ش. | ||
* «سردار غلامرضا سلیمانی رئیس سازمان بسیج مستضعفین به شهادت رسید»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۶ اسفند ۱۴۰۴ش. | * «سردار غلامرضا سلیمانی رئیس سازمان بسیج مستضعفین به شهادت رسید»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۶ اسفند ۱۴۰۴ش. | ||
* «سردار قاسم سلیمانی به شهادت رسید»، وبسایت عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۳ دی ۱۳۹۸ش. | * «سردار قاسم سلیمانی به شهادت رسید»، وبسایت عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۱۳ دی ۱۳۹۸ش. | ||
* «سردار مجید خادمی، رئیس سازمان اطلاعات سپاه، ترور شد و به شهادت رسید»، وبسایت خبر فوری، تاریخ درج مطلب: ۱۷ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* «سید کمال خرازی به شهادت رسید»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۱ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* «سیزدهم دی روز جهانی مقاومت نامگذاری شد»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۱۷ دی ۱۳۹۸ش. | * «سیزدهم دی روز جهانی مقاومت نامگذاری شد»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۱۷ دی ۱۳۹۸ش. | ||
* «شهادت سردار رضا خزایی به همراه همسر و فرزندانش در بیروت + عکس»، وبسایت نواندیش، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴ش. | * «شهادت سردار رضا خزایی به همراه همسر و فرزندانش در بیروت + عکس»، وبسایت نواندیش، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۴۰۴ش. | ||
| خط ۱٬۲۸۲: | خط ۱٬۳۴۶: | ||
* «فجیعترین ترورهای بعد از انقلاب در ایران/ از دهه ۶۰ خونین تا اقدامات تروریستی موساد و تکفیریها»، وبباشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ درج مطلب: ۱۲ شهریور ۱۴۰۰ش. | * «فجیعترین ترورهای بعد از انقلاب در ایران/ از دهه ۶۰ خونین تا اقدامات تروریستی موساد و تکفیریها»، وبباشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ درج مطلب: ۱۲ شهریور ۱۴۰۰ش. | ||
* فضلزرندی، فهیمه و ابراهیمی، علیرضا، «دیدگاه آیتالله خامنهای پیرامون تروریسم دولتی آمریکا و ترور شخصیتهای جهان اسلام»، مجلهٔ پژوهشهای انقلاب اسلامی، شماره ۴۹، ۱۴۰۲ش. | * فضلزرندی، فهیمه و ابراهیمی، علیرضا، «دیدگاه آیتالله خامنهای پیرامون تروریسم دولتی آمریکا و ترور شخصیتهای جهان اسلام»، مجلهٔ پژوهشهای انقلاب اسلامی، شماره ۴۹، ۱۴۰۲ش. | ||
* «فوری/ سردار تنگسیری به شهادت رسید / بیانیه سپاه پاسداران در پی شهادت فرمانده نیروی دریایی»، وبسایت دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: ۱۰ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* کرمی، ابوالفضل، «نقش جمهوری اسلامی ایران در هویت بخشی به مجموعه امنیتی محور مقاومت»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۱۷ مرداد ۱۳۹۸ش. | * کرمی، ابوالفضل، «نقش جمهوری اسلامی ایران در هویت بخشی به مجموعه امنیتی محور مقاومت»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۱۷ مرداد ۱۳۹۸ش. | ||
* کتیرایی، مصطفی، «اعتقاد قطعی دارم در ترور شهید مطهری، سیا یا موساد اسرائیل به گروه فرقان خط داده است»، وبسایت هابلیان، تاریخ بازدید: ۲ فروردین ۱۴۰۴ش. | * کتیرایی، مصطفی، «اعتقاد قطعی دارم در ترور شهید مطهری، سیا یا موساد اسرائیل به گروه فرقان خط داده است»، وبسایت هابلیان، تاریخ بازدید: ۲ فروردین ۱۴۰۴ش. | ||
| خط ۱٬۲۹۰: | خط ۱٬۳۵۵: | ||
* «مروری بر تاریخچه ۴۵ سال ترور در جمهوری اسلامی»، وبسایت هابلیان، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۳ش. | * «مروری بر تاریخچه ۴۵ سال ترور در جمهوری اسلامی»، وبسایت هابلیان، تاریخ درج مطلب: ۹ اسفند ۱۴۰۳ش. | ||
* «مروری بر کارنامه علمی شهدای هستهای امروز»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۳ خرداد ۱۴۰۴ش. | * «مروری بر کارنامه علمی شهدای هستهای امروز»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۳ خرداد ۱۴۰۴ش. | ||
* «منزل مسکونی کمال خرازی مورد تهاجم هواپیماهای آمریکا و اسراییل قرار گرفت»، وبسایت اقتصاد نیوز، تاریخ درج مطلب: ۱۲ فروردین ۱۴۰۵ش. | |||
* نعمتی وروجنی، یعقوب، «بررسی پدیده ترور و نفی و محکومیت آن از منظر امام خمینی»، فصلنامه اندیشه سیاسی در اسلام، شمارهٔ ۷، ۱۳۹۵ش. | * نعمتی وروجنی، یعقوب، «بررسی پدیده ترور و نفی و محکومیت آن از منظر امام خمینی»، فصلنامه اندیشه سیاسی در اسلام، شمارهٔ ۷، ۱۳۹۵ش. | ||
* «نقش تلفنهای همراه محافظان و خانوادهها در ترور فرماندهان نظامی/ معاون رئیسجمهوری: حتی ماشینی که با آن رفت وآمد میکنند، ممکن است دارای GPS باشد»، پایگاه اطلاعرسانی و خبری جماران، تاریخ درج مطلب: ۷ مرداد ۱۴۰۴ش. | * «نقش تلفنهای همراه محافظان و خانوادهها در ترور فرماندهان نظامی/ معاون رئیسجمهوری: حتی ماشینی که با آن رفت وآمد میکنند، ممکن است دارای GPS باشد»، پایگاه اطلاعرسانی و خبری جماران، تاریخ درج مطلب: ۷ مرداد ۱۴۰۴ش. | ||
