زن در یونان باستان: تفاوت میان نسخه‌ها

تمدن باستانی یونان در قرن پنجم پیش از میلاد به اوج خود رسیده بود. یونان باستان دارای کلان‌شهرهای مختلفی بود. سقراط، افلاطون و ارسطو، شالوده‌های علوم و فنون یونانی را پایه‌ریزی کردند. ویل دورانت؛ دور بودن زنان از نقش‌آفرینی در شکل‌گیری این تمدن را از شگفتی‌های آن دانسته و پنهان‌کردن زن پاکدامن و نام او را از شعارهای اصلی این تمدن می‌داند.<ref>[https://hozeyemashgh.ir/%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DA%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C/9333 «جایگاه زن در یونان قدیم»، وب‌سایت انتشارات حوزه مشق.]</ref>

الهه‌های فراوانی در یونان باستان، پرستش و ستایش می‌شدند؛ اما نقش جدی در ارتقای منزلت زنان نداشتند.

زنان اسپارتی هرچند از حق رأی در مجلس محروم بودند؛ اما در تصمیم‌گیری‌های پشت‌پرده نفوذ داشته‌اند. ارسطو به حق سیاسی آنان انتقاد جدی داشته و معتقد بود که نقش زنان در امور سیاسی موجب سقوط این کشور شد. زن اسپارتی از حق مالکیت برخوردار بوده، مالک یک‌سوم زمین‌های آن سرزمین زنان بودند. زنان و دختران در کنار پسران از ارث بهره می‌بردند.<ref>[https://www.porseman.com/article/%D8%AC%D8%A7%D9%8A%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B2%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%8A%D9%88%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86/176998 «جایگاه زن در یونان باستان»، وب‌سایتپرسمان دانشگاهیان.] </ref> اسپارت‌ها برای داشتن جامعه سالم و جنگجویان نیرومند، دغدغه جدی داشتند و به‌ همین دلیل، نوزادان ضعیف و معلول را از بین می‌بردند.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/980562/%DB%B1%DB%B0-%D9%86%DA%A9%D8%AA%D9%87-%D8%B9%D8%AC%DB%8C%D8%A8-%D9%88-%D8%B4%DA%AF%D9%81%D8%AA%E2%80%8C%D8%A2%D9%88%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%DB%8C%D9%88%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%B9%DA%A9%D8%B3 «۱۰نکته عجیب و شگفت‌آور در مورد زندگی در یونان باستان»، وب‌سایت تحلیلی خبری عصر ایران.]</ref>  

خانواده، پایدارترین و تواناترین تشکیلات در تمدن یونان بود؛ زیرا به‌عنوان نهاد تولیدی نقش مهمی در تولیدات صنعتی و کشاورزی داشت.<ref>[https://tahoor.com/fa/Article/View/113959?term=%D9%BE%DB%8C%D8%AA%D9%88%D9%84%D9%88%D8%B3 «خانه و خانواده در عصر طلایی یونان باستان»، وب‌سایت طهور].</ref> زنان آتنی از نفوذ اندکی برخوردار بوده و تا پیش از مادر شدن، چندان مورد عنایت نبودند. در خانه شوهر اجازه نداشتند که بدون دلیلی موجه در شهر بگردند <ref>[https://www.porseman.com/article/%D8%AC%D8%A7%D9%8A%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B2%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%8A%D9%88%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86/176998 «جایگاه زن در یونان باستان»، وب‌سایتپرسمان دانشگاهیان.] </ref>.

به گزارش ویل دورانت؛ کمتر عشقی به‌خاطر ازدواج بود؛ زیرا چنین عشقی، جن‌زدگی شمرده شده و به کسـانی که آن را دلیل مناسب برای همسری می‌دانستند، می‌خنـدیدند. مقـدمات ازدواج معمولاً توسط والدین فراهم می‌شد. در امر ازدواج بیشتر به جهاز زن و دارایی مرد توجه می‌شد، دختری که جهاز نداشت احتمال ازدواجش نیز کم بود.<ref>دورانت، تاریخ تمدن،1337ش، ج2، ص339-338.</ref>  

برخی پژوهشگران؛ رواج جهیزیه را ناشی از عدم تمایل مردان به ازدواج دانسته‌اند. مردان فاقد پسر به‌دلیل عدم تعلق گرفتن ارث به دختران، دختر خود را برای برادرزاده‌ها و یا خواهرزاده‌های خود عقد می‌کردند.<ref>[https://www.porseman.com/article/%D8%AC%D8%A7%D9%8A%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B2%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%8A%D9%88%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86/176998 «جایگاه زن در یونان باستان»، وب‌سایتپرسمان دانشگاهیان.] </ref> در هنگام ازدواج، سن مرد معمولا دو برابر سن زن بود. از این رو، مرد به‌طور طبیعی مسلط بر زن می‌شد. عروس از خویشـان خود می‌برید و تقریباً به‌عنوان خـدمتکار وارد خانه شوهر می‌شد.<ref>دورانت، تاریخ تمدن،1337ش، ج2، ص342-341.</ref>   

برمبنای منابع تاریخی؛ طلاق در اختیار مرد بود و او می‌توانست همسرش را به هردلیلی طلاق دهد؛ اما باید جهیزیه‌ او را نیز بر می‌گرداند<ref>[https://www.porseman.com/article/%D8%AC%D8%A7%D9%8A%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B2%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%8A%D9%88%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86/176998 «جایگاه زن در یونان باستان»، وب‌سایتپرسمان دانشگاهیان.] </ref> و همین امر در کاهش طلاق در خانواده‌های یونانی نقش مؤثری داشت؛<ref>دورانت، تاریخ تمدن،1337ش، ج2، ص339-338.</ref> ولی فرزند یا فرزندان به پدر سپرده شده و زن هیچ‌گونه حقی نسبت به آنها نداشت. اگر زنی مرتکب زنا می‌شد نه‌تنها طلاق داده می‌شد که جهیزیه‌اش نیز به مرد واگذار می‌شد. اگر زن خواهان طلاق بود، باید موافقت شوهرش را جلب می‌کرد تا حکم طلاق جاری می‌شد.<ref>[https://www.porseman.com/article/%D8%AC%D8%A7%D9%8A%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B2%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%8A%D9%88%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86/176998 «جایگاه زن در یونان باستان»، وب‌سایتپرسمان دانشگاهیان.] </ref>  

{{پانویس}}