پرش به محتوا

آرامگاه سعدی: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران‌پدیا
→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر
دیداریویکی‌متن
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(یک نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
[[پرونده:سعدیه1.jpg|300px|thumb|left|]]
{{جعبه اطلاعات مفهوم
<big>'''آرامگاه سعدی،'''</big> مدفن سعدی شیرازی و از جاذبه‌های گردشگری در شیراز.
| تصویر            =سعدیه1.jpg|300px|thumb|left
| زیرنویس تصویر    = 
| image_alt        =
| فایل پادکست      = 
| حجم فایلپادکست    = 
| تاریخ پادکست      = 
| زیرنویس عنوان    = 


سعدیه، محل دفن [[سعدی]] شیرازی، شاعر برجستۀ فارسی‌گوی ایرانی و از یادمان‌های فرهنگی و دیدنی است که گردشگران و مسافران بسیاری از مناطق مختلف ایران و جهان را جذب می‌کند. جذابیت‌های معنوی و بصری این محل از نظر فرهنگی، ادبی و تاریخی مهم و باعث رونق گردشگری، شکوفایی اقتصادی و استحکام پیوندهای اجتماعی و همبستگی ملی است.  
| عنوان اصلی        =
==نام‌گذاری==
| عنوان انگلیسی    =
سعدیه بر گرفته از نام شیخ «[[سعدی]]» شاعر بلند آوازۀ شیرازی بوده که در این مکان دفن شده است.<ref>[https://www.isna.ir/photo/1400013119074/%D9%85%D8%AD%D9%84%D9%87-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C%D9%87-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2 حسین‌پور، «محلۀ سعدیۀ شیراز»، خبرگزاری ایسنا.]</ref> این مکان، ابتدا یک «خانقاه» بوده که سعدی شیرازی در آن زندگی می‌کرده و بعد از دفن سعدی در آن‌جا، «بقعه»، «تکیه»، «آرامگاه» و «سعدیه» نام گرفته است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 نوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>  
| عنوان عربی        =
==معرفی اجمالی==
| عنوان علمی        =
سعدیه، محل دفن «ابومحمد مصلح بن عبدالله»، مشهور به «سعدی شیرازی» است که در انتهای خیابان بوستان و کنار «باغ دلگشا» در دامنۀ کوه پَهَندَر (فهندر) در شمال‌شرق [[شیراز]] قرار دارد. ساختمان جدید این بنای با شکوه، توسط «محسن فروغی» معمار ایرانی، با الهام‌گرفتن از عناصر معماری سنتی ایران، طراحی شده است.<ref>[https://www.farsnews.ir/photo/13971221000145/%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C%D9%87-%D8%B4%DB%8C%D9%80%D9%80%D8%B1%D8%A7%D8%B2 فربود، «سعدیه شیــراز»، خبرگزاری فارس.]</ref> محوطۀ آرامگاه با کوچه‌ای 6 متری در شرق و کوچه‌ای 4 متری در شمال از دهستان مجاور جدا شده است. سعدیه با تأثیرپذیری از معماری سنتی «[[کاخ چهل‌ستون]]» اصفهان و معماری جدید، از دو ایوان عمود برهم در امتداد شمالی-جنوبی و شرقی-غربی ساخته شده است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 نوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>
| شاخه علمی        =
==تاریخچه==
| نوع مفهوم        =
اين مكان در ابتدا خانقاه بوده و شیخ [[سعدی]] شیرازی تا آخر عمر در آن زندگی کرده و سپس در همان‌جا به ‌خاک سپرده شده است. براي اولين‌بار در قرن هفتم هجری، مقبره‌ای بر فراز قبر سعدي ساخته شد<ref>[https://www.irna.ir/news/82039526/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%D9%8A-%D8%A8%D9%87-%D8%B3%D9%8A%D8%B1-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%AE%D9%8A-%D9%85%D8%B1%D9%85%D8%AA-%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%85%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%D9%8A-%D8%B4%D9%8A%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%8A کمالی سروستانی، «نگاهي به سير تاريخي مرمت آرامگاه سعدي شيرازي»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> و تا دورة صفویه، بنای آرامگاه به ‌شکل مسجد و مدرسه‌ای کهنه پابرجا بود<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 نوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>   اما در 998ق «يعقوب ذوالقدر»، حكمران فارس، آن را ویران کرد و سپس در1187ق به ‌دستور «كريم‏خان زند»، بنایی از گچ و آجر بر فراز مزار شيخ در دو طبقه ساختند. اين بنا در دورۀ «قاجاريه»، در 1301ش توسط «فتحعلي‏خان» صاحب ديوان، مرمت شد و چند سال بعد نيز «حبيب‏اللّه خان قوام‏الملك» دستور تعمير قسمتي از بنا را صادر كرد. در 1329ش با تلاش «علي‌اصغر حكمت» و توسط «انجمن آثار ملي ايران»، بقعۀ كنوني به‌جاي ساختمان قديمي بر اساس طرح محسن فروغي و مهندس علي صادقي ساخته و مراسم افتتاح رسمي آن در ارديبهشت ماه 1331ش برگزار شد.<ref>[https://www.irna.ir/news/82039526/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%D9%8A-%D8%A8%D9%87-%D8%B3%D9%8A%D8%B1-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%AE%D9%8A-%D9%85%D8%B1%D9%85%D8%AA-%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%85%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%D9%8A-%D8%B4%D9%8A%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%8A کمالی سروستانی، «نگاهي به سير تاريخي مرمت آرامگاه سعدي شيرازي»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>  
| معنای اصطلاحی      =
==توسعۀ آرامگاه==
| حوزه کاربرد      =
محوطۀ سعدیه در 1380ش توسط شهرداری شیراز به بیش از 5 هکتار توسعه پیدا کرده است. <ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>
| گستره جغرافیایی  =
==قسمت‌های مختلف==
| منشأ تاریخی      =
===خیابان و باغ ورودی===
 
خیابان ورودی آرامگاه دارای 22 متر عرض است و باغ ورودی آن نیز حدود 6260 مترمربع مساحت دارد. در هر یک از باغچه‌های باغ، حوضی مستطیل‌شکل با فوارۀ سنگی تعبیه شده است. سنگ‌های لبة حوض یکپارچه و دیوارهای جنوبی باغ ورودی دارای نردة آهنی است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>  
| نخستین کاربرد    =
| ریشه واژه        =
| مرتبط با          =
| اهمیت            =
| مبدع              =
| مروج              =
| مقدس برای        =
| مورد احترام      =
| آثار مرتبط        =
}}
{{درشت|'''آرامگاه سعدی،'''}} مدفن سعدی شیرازی و از جاذبه‌های گردشگری در شیراز.
 
سعدیه، محل دفن [[سعدی]] شیرازی، شاعر برجستهٔ فارسی‌گوی ایرانی و از یادمان‌های فرهنگی و دیدنی است که گردشگران و مسافران بسیاری از مناطق مختلف ایران و جهان را جذب می‌کند. جذابیت‌های معنوی و بصری این محل از نظر فرهنگی، ادبی و تاریخی مهم و باعث رونق گردشگری، شکوفایی اقتصادی و استحکام پیوندهای اجتماعی و همبستگی ملی است.
 
== نام‌گذاری ==
سعدیه بر گرفته از نام شیخ «[[سعدی]]» شاعر بلند آوازهٔ شیرازی بوده که در این مکان دفن شده است.<ref>[https://www.isna.ir/photo/1400013119074/محله-سعدیه-شیراز حسین‌پور، «محلۀ سعدیۀ شیراز»، خبرگزاری ایسنا.]</ref> این مکان، ابتدا یک «خانقاه» بوده که سعدی شیرازی در آن زندگی می‌کرده و بعد از دفن سعدی در آن‌جا، «بقعه»، «تکیه»، «آرامگاه» و «سعدیه» نام گرفته است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 نوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>
 
== معرفی اجمالی ==
سعدیه، محل دفن «ابومحمد مصلح بن عبدالله»، مشهور به «سعدی شیرازی» است که در انتهای خیابان بوستان و کنار «باغ دلگشا» در دامنهٔ کوه پَهَندَر (فهندر) در شمال‌شرق [[شیراز]] قرار دارد. ساختمان جدید این بنای با شکوه، توسط «محسن فروغی» معمار ایرانی، با الهام‌گرفتن از عناصر معماری سنتی ایران، طراحی شده است.<ref>[https://www.farsnews.ir/photo/13971221000145/سعدیه-شیــراز فربود، «سعدیه شیراز»، خبرگزاری فارس.]</ref> محوطهٔ آرامگاه با کوچه‌ای ۶ متری در شرق و کوچه‌ای ۴ متری در شمال از دهستان مجاور جدا شده است. سعدیه با تأثیرپذیری از معماری سنتی «[[کاخ چهل‌ستون]]» اصفهان و معماری جدید، از دو ایوان عمود برهم در امتداد شمالی-جنوبی و شرقی-غربی ساخته شده است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 نوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>
 
== تاریخچه ==
این مکان در ابتدا خانقاه بوده و شیخ [[سعدی]] شیرازی تا آخر عمر در آن زندگی کرده و سپس در همان‌جا به خاک سپرده شده است. برای اولین‌بار در قرن هفتم هجری، مقبره‌ای بر فراز قبر سعدی ساخته شد<ref>[https://www.irna.ir/news/82039526/نگاهي-به-سير-تاريخي-مرمت-آرامگاه-سعدي-شيرازي کمالی سروستانی، «نگاهی به سیر تاریخی مرمت آرامگاه سعدی شیرازی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> و تا دورة صفویه، بنای آرامگاه به شکل مسجد و مدرسه‌ای کهنه پابرجا بود<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 نوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref> اما در ۹۹۸ق «یعقوب ذوالقدر»، حکمران فارس، آن را ویران کرد و سپس در۱۱۸۷ق به دستور «کریم‌خان زند»، بنایی از گچ و آجر بر فراز مزار شیخ در دو طبقه ساختند. این بنا در دورهٔ «قاجاریه»، در ۱۳۰۱ش توسط «فتحعلی‌خان» صاحب دیوان، مرمت شد و چند سال بعد نیز «حبیب‌اللّه خان قوام‌الملک» دستور تعمیر قسمتی از بنا را صادر کرد. در ۱۳۲۹ش با تلاش «علی‌اصغر حکمت» و توسط «انجمن آثار ملی ایران»، بقعهٔ کنونی به‌جای ساختمان قدیمی بر اساس طرح محسن فروغی و مهندس علی صادقی ساخته و مراسم افتتاح رسمی آن در اردیبهشت ماه ۱۳۳۱ش برگزار شد.<ref>[https://www.irna.ir/news/82039526/نگاهي-به-سير-تاريخي-مرمت-آرامگاه-سعدي-شيرازي کمالی سروستانی، «نگاهی به سیر تاریخی مرمت آرامگاه سعدی شیرازی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
 
== توسعهٔ آرامگاه ==
محوطهٔ سعدیه در ۱۳۸۰ش توسط شهرداری شیراز به بیش از ۵ هکتار توسعه پیدا کرده است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>
 
== قسمت‌های مختلف ==
=== خیابان و باغ ورودی ===
خیابان ورودی آرامگاه دارای ۲۲ متر عرض است و باغ ورودی آن نیز حدود ۶۲۶۰ مترمربع مساحت دارد. در هر یک از باغچه‌های باغ، حوضی مستطیل‌شکل با فوارهٔ سنگی تعبیه شده است. سنگ‌های لبة حوض یکپارچه و دیوارهای جنوبی باغ ورودی دارای نردة آهنی است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>
[[پرونده:سعدیه2.jpg|300px|thumb|left|]]
[[پرونده:سعدیه2.jpg|300px|thumb|left|]]


===محوطۀ آرامگاه===
=== محوطهٔ آرامگاه ===
پس از خرید و تخریب خانه‌های اطراف، آرامگاه دارای محوطه‌ای (باغ) در حدود 10395 مترمربع شد. این محوطه که به سبک ایرانی طراحی، درخت‌کاری و باغچه‌بندی شده،<ref>[https://namnak.com/sadi-tomb-sadiye.p68276 «معرفی آرامگاه سعدی از تاریخچه تا حوض سکه»، وب‌سایت نمناک.] </ref> پر از گل و درختان سرو، صنوبر و کاج است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>
پس از خرید و تخریب خانه‌های اطراف، آرامگاه دارای محوطه‌ای (باغ) در حدود ۱۰۳۹۵ مترمربع شد. این محوطه که به سبک ایرانی طراحی، درخت‌کاری و باغچه‌بندی شده،<ref>[https://namnak.com/sadi-tomb-sadiye.p68276 «معرفی آرامگاه سعدی از تاریخچه تا حوض سکه»، وب‌سایت نمناک.]</ref> پر از گل و درختان سرو، صنوبر و کاج است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>
 
=== ۳. حوض‌های آب ===
در وسط باغ، در دو طرف محوطهٔ آرامگاه، دو حوض مستطیل، با جهت شمالی جنوبی و حوض دیگری در جهت شرقی غربی، در مقابل ایوان اصلی بنا واقع شده است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>


===3. حوض‌های آب===
=== ۴. بنای اصلی ===
در وسط باغ، در دو طرف محوطۀ آرامگاه، دو حوض مستطیل، با جهت شمالی جنوبی و حوض دیگری در جهت شرقی غربی، در مقابل ایوان اصلی بنا واقع شده است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref> 
بنای اصلی آرامگاه سعدی با ۲۶۱ مترمربع مساحت در میان باغ محوطه واقع شده است. یک ایوان پیش روی آرامگاه ساخته که سقف آن بر هشت ستون چهارضلعی قرار دارد. در نمای داخلی ایوان، دو طاق‌نما و جلوی هر طاق‌نما حوض کوچکی ساخته است. در انتهای ایوان، گنبدخانه‌ای با ابعاد ۸ متر در ۸ متر که از بیرون مکعب و از درون هشت‌ضعلی دیده می‌شود، ساخته شده است. قبر و سنگ مزار سعدی به‌رنگ سماقی سرخ کم‌رنگ در گنبدخانه قرار دارد. نمای خارج گنبد، کاشی فیروزهای و نمای داخل آن تلفیقی از گچ و کاشی است. در امتداد بخش شرقی غربی گنبدخانه، رواقی با ابعاد ۱۸متر در ۶ متر و هفت طاق شکل گرفته که تا انتهای بخش غربی ادامه دارد. در انتهای رواق، اتاقی با ابعاد حدود ۶ متر در ۶ متر وجود دارد که به کتابخانه بدل شده است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>
===4. بنای اصلی===
 
بنای اصلی آرامگاه سعدی با 261 مترمربع مساحت در میان باغ محوطه واقع شده است. یک ایوان پیش روی آرامگاه ساخته که سقف آن بر هشت ستون چهارضلعی قرار دارد. در نمای داخلی ایوان، دو طاق‌نما و جلوی هر طاق‌نما حوض کوچکی ساخته است. در انتهای ایوان، گنبدخانه‌ای با ابعاد 8 متر در 8 متر که از بیرون مکعب و از درون هشت‌ضعلی دیده می‌شود، ساخته شده است. قبر و سنگ مزار سعدی به‌رنگ سماقی سرخ کم‌رنگ در گنبدخانه قرار دارد. نمای خارج گنبد، کاشی فیروزهای و نمای داخل آن تلفیقی از گچ و کاشی است. در امتداد بخش شرقی غربی گنبدخانه، رواقی با ابعاد 18متر در 6 متر و هفت طاق شکل گرفته که تا انتهای بخش غربی ادامه دارد. در انتهای رواق، اتاقی با ابعاد حدود 6 متر در 6 متر وجود دارد که به کتابخانه بدل شده است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>  
==== ۴٬۱. نما ====
====4،1. نما====
سنگ‌های نمای بیرونی از «تراورتن» به رنگ سفید و نمای داخلی از سنگ مرمر است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>
سنگ‌های نمای بیرونی از «تراورتن» به رنگ سفید و نمای داخلی از سنگ مرمر است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>  
 
====4،2. تزئینات====  
==== ۴٬۲. تزئینات ====
بنای آرامگاه با سنگ‌تراسی، کاشی هفت‌رنگ و معرق‌کاری، گچ‌بری و کتیبه‌نگاری تزئین شده است. سنگ‌های پایه‌های بنا به‌رنگ سیاه و ستون‌ها و جلوی ایوان قرمز است. روی در ورودی منتهی به گنبد، شرحی مختصر از زندگی [[سعدی]] نوشته شده است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>
بنای آرامگاه با سنگ‌تراسی، کاشی هفت‌رنگ و معرق‌کاری، گچ‌بری و کتیبه‌نگاری تزئین شده است. سنگ‌های پایه‌های بنا به‌رنگ سیاه و ستون‌ها و جلوی ایوان قرمز است. روی در ورودی منتهی به گنبد، شرحی مختصر از زندگی [[سعدی]] نوشته شده است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>


====4،3. کتیبه‌ها====
==== ۴٬۳. کتیبه‌ها ====
در هفت ضلع ساختمان، هفت كتيبه قرار دارد كه از آثار خود سعدی انتخاب و به‌ خط نستعلیق، توسط خطاطان مشهور ایرانی نوشته شده است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>   از جمله در ضلع غربي، قصيده‏اي با مطلع این بیت دیده مي‏شود:<ref>[https://www.irna.ir/news/82039526/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%D9%8A-%D8%A8%D9%87-%D8%B3%D9%8A%D8%B1-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%AE%D9%8A-%D9%85%D8%B1%D9%85%D8%AA-%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%85%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%D9%8A-%D8%B4%D9%8A%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%8A کمالی سروستانی، «نگاهي به سير تاريخي مرمت آرامگاه سعدي شيرازي»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
در هفت ضلع ساختمان، هفت کتیبه قرار دارد که از آثار خود سعدی انتخاب و به خط نستعلیق، توسط خطاطان مشهور ایرانی نوشته شده است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref> از جمله در ضلع غربی، قصیده‌ای با مطلع این بیت دیده می‌شود:<ref>[https://www.irna.ir/news/82039526/نگاهي-به-سير-تاريخي-مرمت-آرامگاه-سعدي-شيرازي کمالی سروستانی، «نگاهی به سیر تاریخی مرمت آرامگاه سعدی شیرازی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
خوش است عمر، دریغا که جاودانی نیست** پس اعتماد بر این چند روز فانی نیست
خوش است عمر، دریغا که جاودانی نیست** پس اعتماد بر این چند روز فانی نیست
===5. باغ نارنجستان===
باغ نارنجستان با ابعاد 15متر در70 متر و دارای گلخانه در شمال و پشت آرامگاه قرار دارد.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>   
===6. حوض ماهی===
یک حوض هشت‌ضلعی مسقف و با طاق، در سعدیه ساخته شده که به «حوض ماهی» معروف و 28 پله پایین‌تر از سطح زمین است. کاشی کاری‌های داخل آن به ‌سبک معماری سلجوقی است. بر فراز حوض ماهی نورگیر هشت ضلعی و در دو طرف آن، دو نورگیر چهارضلعی قرار دارد. در این قسمت، امروزه با توسعۀ فضای زیر صحن آرامگاه، چایخانه تعبیه و دو ساختمان آجری کنار حوض ماهی بنا شده است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>  آب این حوض، از قنات محلۀ سعدی تأمین و برای مردم آن منطقه مقدس محسوب می‌شود. <ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1394/01/31/715957/%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C%D9%87-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D8%B2-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%82%D8%A7%D9%87-%D8%AA%D8%A7-%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%85%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B4%DB%8C%D8%AE-%D8%A7%D8%AC%D9%84 «سعدیه شیراز؛ از خانقاه تا آرامگاه شیخ اجل»، خبرگزاری تسنیم.]</ref>
===7 . قنات===
نهر یا قنات سعدیه داراي مواد گوگردي و جيوه است،<ref>[https://www.irna.ir/news/82039526/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%D9%8A-%D8%A8%D9%87-%D8%B3%D9%8A%D8%B1-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%AE%D9%8A-%D9%85%D8%B1%D9%85%D8%AA-%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%85%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%D9%8A-%D8%B4%D9%8A%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%8A کمالی سروستانی، «نگاهي به سير تاريخي مرمت آرامگاه سعدي شيرازي»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>  که از کوه «چهل مقام» در شرق شیراز سرچشمه می‌گیرد و پس از عبور از عمق شش‌متری زیرزمین آرامگاه، در فاصلۀ حدود 200متری جنوب سعدیه پدیدار می‌شود. آب این حوض، از قنات محلۀ سعدی تأمین و برای مردم آن منطقه مقدس محسوب می‌شود.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>   
==باروهای عامیانه دربارۀ آب قنات==
باورهای عامیانۀ مختلف دربارۀ آب قنات سعدی وجود دارد از جمله اینکه اگر دختر یا پسر جوانی دست و روی خود را با این آب بشوید، به‌خانۀ بخت می‌رود <ref> [https://www.tasnimnews.com/fa/news/1394/01/31/715957/%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C%D9%87-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D8%B2-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%82%D8%A7%D9%87-%D8%AA%D8%A7-%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%85%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B4%DB%8C%D8%AE-%D8%A7%D8%AC%D9%84 «سعدیه شیراز؛ از خانقاه تا آرامگاه شیخ اجل»، خبرگزاری تسنیم.]</ref> یا شست‌وشوی خود در این آب به‌ویژه در شب [[چهارشنبه‌سوری]]، شگون دارد.<ref>[https://www.irna.ir/news/82039526/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%D9%8A-%D8%A8%D9%87-%D8%B3%D9%8A%D8%B1-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%AE%D9%8A-%D9%85%D8%B1%D9%85%D8%AA-%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%85%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%D9%8A-%D8%B4%D9%8A%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%8A کمالی سروستانی، «نگاهي به سير تاريخي مرمت آرامگاه سعدي شيرازي»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>


==مقبره‌های دیگر==
=== ۵. باغ نارنجستان ===
در مجموعۀ سعدیه، قبرهاي زيادي از بزرگان وجود دارد كه بنا به‌وصيت آنها، در آن‌جا به‌خاک سپرده شده‌اند.<ref>[https://www.irna.ir/news/82039526/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%D9%8A-%D8%A8%D9%87-%D8%B3%D9%8A%D8%B1-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%AE%D9%8A-%D9%85%D8%B1%D9%85%D8%AA-%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%85%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%D9%8A-%D8%B4%D9%8A%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%8A کمالی سروستانی، «نگاهي به سير تاريخي مرمت آرامگاه سعدي شيرازي»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>  
باغ نارنجستان با ابعاد ۱۵متر در۷۰ متر و دارای گلخانه در شمال و پشت آرامگاه قرار دارد.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>
==اهمیت==  
 
سعدیه به‌دلیل اینکه از یادمان‌های فرهنگی و ادبی ایران و از محورهای اصلی گردشگری استان فارس است، اهمیتی بسیار دارد.<ref>[https://www.irna.ir/news/83250433/%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%85%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B4%D8%A7%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%DA%AF%D9%88-%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D9%85%DB%8C%D8%B9%D8%A7%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%DB%8C%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%A7%D9%86-%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2%DB%8C خشنودی، «آرامگاه شاعران پارسی‌گو در شیراز، میعادگاه میهمانان نوروزی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> این مکان بعد از مجموعۀ فرهنگی «حافظیه»، دومین مقصد گردشگری در استان فارس است.<ref>[https://www.isna.ir/news/1401010803356/%D8%A7%D8%B3%DA%A9%D8%A7%D9%86-%D8%AD%D8%AF%D9%88%D8%AF-%DB%B2-%D9%85%DB%8C%D9%84%DB%8C%D9%88%D9%86-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D9%81%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3 «اسکان حدود ۲ میلیون مسافر در فارس»، خبرگزاری ایسنا.]</ref>
=== ۶. حوض ماهی ===
یک حوض هشت‌ضلعی مسقف و با طاق، در سعدیه ساخته شده که به «حوض ماهی» معروف و ۲۸ پله پایین‌تر از سطح زمین است. کاشی کاری‌های داخل آن به سبک معماری سلجوقی است. بر فراز حوض ماهی نورگیر هشت ضلعی و در دو طرف آن، دو نورگیر چهارضلعی قرار دارد. در این قسمت، امروزه با توسعهٔ فضای زیر صحن آرامگاه، چایخانه تعبیه و دو ساختمان آجری کنار حوض ماهی بنا شده است.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref> آب این حوض، از قنات محلهٔ سعدی تأمین و برای مردم آن منطقه مقدس محسوب می‌شود.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1394/01/31/715957/سعدیه-شیراز-از-خانقاه-تا-آرامگاه-شیخ-اجل «سعدیه شیراز؛ از خانقاه تا آرامگاه شیخ اجل»، خبرگزاری تسنیم.]</ref>
 
=== ۷. قنات ===
نهر یا قنات سعدیه دارای مواد گوگردی و جیوه است،<ref>[https://www.irna.ir/news/82039526/نگاهي-به-سير-تاريخي-مرمت-آرامگاه-سعدي-شيرازي کمالی سروستانی، «نگاهی به سیر تاریخی مرمت آرامگاه سعدی شیرازی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> که از کوه «چهل مقام» در شرق شیراز سرچشمه می‌گیرد و پس از عبور از عمق شش‌متری زیرزمین آرامگاه، در فاصلهٔ حدود ۲۰۰متری جنوب سعدیه پدیدار می‌شود. آب این حوض، از قنات محلهٔ سعدی تأمین و برای مردم آن منطقه مقدس محسوب می‌شود.<ref>ا[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref>
 
== باروهای عامیانه دربارهٔ آب قنات ==
باورهای عامیانهٔ مختلف دربارهٔ آب قنات سعدی وجود دارد از جمله اینکه اگر دختر یا پسر جوانی دست و روی خود را با این آب بشوید، به‌خانهٔ بخت می‌رود<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1394/01/31/715957/سعدیه-شیراز-از-خانقاه-تا-آرامگاه-شیخ-اجل «سعدیه شیراز؛ از خانقاه تا آرامگاه شیخ اجل»، خبرگزاری تسنیم.]</ref> یا شست‌وشوی خود در این آب به‌ویژه در شب [[چهارشنبه‌سوری]]، شگون دارد.<ref>[https://www.irna.ir/news/82039526/نگاهي-به-سير-تاريخي-مرمت-آرامگاه-سعدي-شيرازي کمالی سروستانی، «نگاهی به سیر تاریخی مرمت آرامگاه سعدی شیرازی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
 
== مقبره‌های دیگر ==
در مجموعهٔ سعدیه، قبرهای زیادی از بزرگان وجود دارد که بنا به‌وصیت آنها، در آن‌جا به‌خاک سپرده شده‌اند.<ref>[https://www.irna.ir/news/82039526/نگاهي-به-سير-تاريخي-مرمت-آرامگاه-سعدي-شيرازي کمالی سروستانی، «نگاهی به سیر تاریخی مرمت آرامگاه سعدی شیرازی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>
 
== اهمیت ==
سعدیه به‌دلیل اینکه از یادمان‌های فرهنگی و ادبی ایران و از محورهای اصلی گردشگری استان فارس است، اهمیتی بسیار دارد.<ref>[https://www.irna.ir/news/83250433/آرامگاه-شاعران-پارسی-گو-در-شیراز-میعادگاه-میهمانان-نوروزی خشنودی، «آرامگاه شاعران پارسی‌گو در شیراز، میعادگاه میهمانان نوروزی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> این مکان بعد از مجموعهٔ فرهنگی «حافظیه»، دومین مقصد گردشگری در استان فارس است.<ref>[https://www.isna.ir/news/1401010803356/اسکان-حدود-۲-میلیون-مسافر-در-فارس «اسکان حدود ۲ میلیون مسافر در فارس»، خبرگزاری ایسنا.]</ref>
 
== ثبت ملی ==
سعدیه در تاریخ ۲۰ آبان ۱۳۵۳ش در انجمن آثار ملی به ثبت رسیده است.<ref>[https://www.mcth.ir/news/ID/28568 «بازدید رئیس سازمان میراث فرهنگی از مجموعۀ تاریخی سعدیه»، وب‌سایت وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی.]</ref>


==ثبت ملی==
== تزئین سکه ==
سعدیه در تاریخ ۲۰ آبان ۱۳۵۳ش در انجمن آثار ملی به‌ ثبت رسیده ‌است.<ref>[https://www.mcth.ir/news/ID/28568 «بازدید رئیس سازمان میراث‌ فرهنگی از مجموعۀ تاریخی سعدیه»، وب‌سایت وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی.]</ref>
از سال ۱۳۸۷ش سکه‌های پانصدریالی برنزی جمهوری اسلامی ایران به نقش آرامگاه سعدی مزین شده است.<ref>[https://namnak.com/sadi-tomb-sadiye.p68276 «معرفی آرامگاه سعدی از تاریخچه تا حوض سکه»، خبرگزاری نمناک.]</ref>
==تزئین سکه==
از سال 1387ش سکه‌های پانصدریالی برنزی جمهوری اسلامی ایران به‌ نقش آرامگاه سعدی مزین شده است.<ref>[https://namnak.com/sadi-tomb-sadiye.p68276 «معرفی آرامگاه سعدی از تاریخچه تا حوض سکه»، خبرگزاری نمناک.] </ref>


==پانویس==
== پانویس ==
{{پانویس}}
{{پانویس}}
==منابع==
 
== منابع ==
* «اسکان حدود ۲ میلیون مسافر در فارس»، خبرگزاری ایسنا، تاریخ درج مطلب: ۸ فروردین ۱۴۰۱ش.
* «اسکان حدود ۲ میلیون مسافر در فارس»، خبرگزاری ایسنا، تاریخ درج مطلب: ۸ فروردین ۱۴۰۱ش.
* انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام، تاریخ درج مطلب: 1396ش.
* انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامهٔ جهان اسلام، تاریخ درج مطلب: ۱۳۹۶ش.
* «بازدید رئیس سازمان میراث‌ فرهنگی از مجموعۀ تاریخی سعدیه»، وب‌سایت وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، تاریخ درج مطلب: 21 مهر 1396ش.
* «بازدید رئیس سازمان میراث فرهنگی از مجموعهٔ تاریخی سعدیه»، وب‌سایت وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، تاریخ درج مطلب: ۲۱ مهر ۱۳۹۶ش.
* حسین‌پور، حانیه، «محلۀ سعدیه شیراز»، خبرگزاری ایسنا، تاریخ درج مطلب: ۳۱ فروردین ۱۴۰۰ش.
* حسین‌پور، حانیه، «محلهٔ سعدیه شیراز»، خبرگزاری ایسنا، تاریخ درج مطلب: ۳۱ فروردین ۱۴۰۰ش.
* خشنودی، نیكنام، «آرامگاه شاعران پارسی‌گو در شیراز، میعادگاه میهمانان نوروزی»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۱ فروردین ۱۳۹۸ش.
* خشنودی، نیکنام، «آرامگاه شاعران پارسی‌گو در شیراز، میعادگاه میهمانان نوروزی»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۱ فروردین ۱۳۹۸ش.
* «سعدیۀ شیراز؛ از خانقاه تا آرامگاه شیخ اجل»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۳۱ فروردين ۱۳۹۴ش.
* «سعدیهٔ شیراز؛ از خانقاه تا آرامگاه شیخ اجل»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۳۱ فروردین ۱۳۹۴ش.
* فربود، محمدرضا، «سعدیۀ شیــراز»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: 21 اسفند 1397ش.
* فربود، محمدرضا، «سعدیهٔ شیراز»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۳۹۷ش.
* کمالی سروستانی، کوروش، «نگاهي به‌ سير تاريخي مرمت آرامگاه سعدي شيرازي»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۳۰ فروردین ۱۳۹۵ش.
* کمالی سروستانی، کوروش، «نگاهی به سیر تاریخی مرمت آرامگاه سعدی شیرازی»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۳۰ فروردین ۱۳۹۵ش.
* «معرفی آرامگاه سعدی از تاریخچه تا حوض سکه»، وب‌سایت نمناک، تاریخ بازدید: 22 اسفند 1401ش.
* «معرفی آرامگاه سعدی از تاریخچه تا حوض سکه»، وب‌سایت نمناک، تاریخ بازدید: ۲۲ اسفند ۱۴۰۱ش.

نسخهٔ کنونی تا ۱۳ خرداد ۱۴۰۵، ساعت ۱۷:۳۱

آرامگاه سعدی
پرونده:سعدیه1.jpg

آرامگاه سعدی، مدفن سعدی شیرازی و از جاذبه‌های گردشگری در شیراز.

سعدیه، محل دفن سعدی شیرازی، شاعر برجستهٔ فارسی‌گوی ایرانی و از یادمان‌های فرهنگی و دیدنی است که گردشگران و مسافران بسیاری از مناطق مختلف ایران و جهان را جذب می‌کند. جذابیت‌های معنوی و بصری این محل از نظر فرهنگی، ادبی و تاریخی مهم و باعث رونق گردشگری، شکوفایی اقتصادی و استحکام پیوندهای اجتماعی و همبستگی ملی است.

نام‌گذاری

سعدیه بر گرفته از نام شیخ «سعدی» شاعر بلند آوازهٔ شیرازی بوده که در این مکان دفن شده است.[۱] این مکان، ابتدا یک «خانقاه» بوده که سعدی شیرازی در آن زندگی می‌کرده و بعد از دفن سعدی در آن‌جا، «بقعه»، «تکیه»، «آرامگاه» و «سعدیه» نام گرفته است.[۲]

معرفی اجمالی

سعدیه، محل دفن «ابومحمد مصلح بن عبدالله»، مشهور به «سعدی شیرازی» است که در انتهای خیابان بوستان و کنار «باغ دلگشا» در دامنهٔ کوه پَهَندَر (فهندر) در شمال‌شرق شیراز قرار دارد. ساختمان جدید این بنای با شکوه، توسط «محسن فروغی» معمار ایرانی، با الهام‌گرفتن از عناصر معماری سنتی ایران، طراحی شده است.[۳] محوطهٔ آرامگاه با کوچه‌ای ۶ متری در شرق و کوچه‌ای ۴ متری در شمال از دهستان مجاور جدا شده است. سعدیه با تأثیرپذیری از معماری سنتی «کاخ چهل‌ستون» اصفهان و معماری جدید، از دو ایوان عمود برهم در امتداد شمالی-جنوبی و شرقی-غربی ساخته شده است.[۴]

تاریخچه

این مکان در ابتدا خانقاه بوده و شیخ سعدی شیرازی تا آخر عمر در آن زندگی کرده و سپس در همان‌جا به خاک سپرده شده است. برای اولین‌بار در قرن هفتم هجری، مقبره‌ای بر فراز قبر سعدی ساخته شد[۵] و تا دورة صفویه، بنای آرامگاه به شکل مسجد و مدرسه‌ای کهنه پابرجا بود[۶] اما در ۹۹۸ق «یعقوب ذوالقدر»، حکمران فارس، آن را ویران کرد و سپس در۱۱۸۷ق به دستور «کریم‌خان زند»، بنایی از گچ و آجر بر فراز مزار شیخ در دو طبقه ساختند. این بنا در دورهٔ «قاجاریه»، در ۱۳۰۱ش توسط «فتحعلی‌خان» صاحب دیوان، مرمت شد و چند سال بعد نیز «حبیب‌اللّه خان قوام‌الملک» دستور تعمیر قسمتی از بنا را صادر کرد. در ۱۳۲۹ش با تلاش «علی‌اصغر حکمت» و توسط «انجمن آثار ملی ایران»، بقعهٔ کنونی به‌جای ساختمان قدیمی بر اساس طرح محسن فروغی و مهندس علی صادقی ساخته و مراسم افتتاح رسمی آن در اردیبهشت ماه ۱۳۳۱ش برگزار شد.[۷]

توسعهٔ آرامگاه

محوطهٔ سعدیه در ۱۳۸۰ش توسط شهرداری شیراز به بیش از ۵ هکتار توسعه پیدا کرده است.[۸]

قسمت‌های مختلف

خیابان و باغ ورودی

خیابان ورودی آرامگاه دارای ۲۲ متر عرض است و باغ ورودی آن نیز حدود ۶۲۶۰ مترمربع مساحت دارد. در هر یک از باغچه‌های باغ، حوضی مستطیل‌شکل با فوارهٔ سنگی تعبیه شده است. سنگ‌های لبة حوض یکپارچه و دیوارهای جنوبی باغ ورودی دارای نردة آهنی است.[۹]

پرونده:سعدیه2.jpg

محوطهٔ آرامگاه

پس از خرید و تخریب خانه‌های اطراف، آرامگاه دارای محوطه‌ای (باغ) در حدود ۱۰۳۹۵ مترمربع شد. این محوطه که به سبک ایرانی طراحی، درخت‌کاری و باغچه‌بندی شده،[۱۰] پر از گل و درختان سرو، صنوبر و کاج است.[۱۱]

۳. حوض‌های آب

در وسط باغ، در دو طرف محوطهٔ آرامگاه، دو حوض مستطیل، با جهت شمالی جنوبی و حوض دیگری در جهت شرقی غربی، در مقابل ایوان اصلی بنا واقع شده است.[۱۲]

۴. بنای اصلی

بنای اصلی آرامگاه سعدی با ۲۶۱ مترمربع مساحت در میان باغ محوطه واقع شده است. یک ایوان پیش روی آرامگاه ساخته که سقف آن بر هشت ستون چهارضلعی قرار دارد. در نمای داخلی ایوان، دو طاق‌نما و جلوی هر طاق‌نما حوض کوچکی ساخته است. در انتهای ایوان، گنبدخانه‌ای با ابعاد ۸ متر در ۸ متر که از بیرون مکعب و از درون هشت‌ضعلی دیده می‌شود، ساخته شده است. قبر و سنگ مزار سعدی به‌رنگ سماقی سرخ کم‌رنگ در گنبدخانه قرار دارد. نمای خارج گنبد، کاشی فیروزهای و نمای داخل آن تلفیقی از گچ و کاشی است. در امتداد بخش شرقی غربی گنبدخانه، رواقی با ابعاد ۱۸متر در ۶ متر و هفت طاق شکل گرفته که تا انتهای بخش غربی ادامه دارد. در انتهای رواق، اتاقی با ابعاد حدود ۶ متر در ۶ متر وجود دارد که به کتابخانه بدل شده است.[۱۳]

۴٬۱. نما

سنگ‌های نمای بیرونی از «تراورتن» به رنگ سفید و نمای داخلی از سنگ مرمر است.[۱۴]

۴٬۲. تزئینات

بنای آرامگاه با سنگ‌تراسی، کاشی هفت‌رنگ و معرق‌کاری، گچ‌بری و کتیبه‌نگاری تزئین شده است. سنگ‌های پایه‌های بنا به‌رنگ سیاه و ستون‌ها و جلوی ایوان قرمز است. روی در ورودی منتهی به گنبد، شرحی مختصر از زندگی سعدی نوشته شده است.[۱۵]

۴٬۳. کتیبه‌ها

در هفت ضلع ساختمان، هفت کتیبه قرار دارد که از آثار خود سعدی انتخاب و به خط نستعلیق، توسط خطاطان مشهور ایرانی نوشته شده است.[۱۶] از جمله در ضلع غربی، قصیده‌ای با مطلع این بیت دیده می‌شود:[۱۷] خوش است عمر، دریغا که جاودانی نیست** پس اعتماد بر این چند روز فانی نیست

۵. باغ نارنجستان

باغ نارنجستان با ابعاد ۱۵متر در۷۰ متر و دارای گلخانه در شمال و پشت آرامگاه قرار دارد.[۱۸]

۶. حوض ماهی

یک حوض هشت‌ضلعی مسقف و با طاق، در سعدیه ساخته شده که به «حوض ماهی» معروف و ۲۸ پله پایین‌تر از سطح زمین است. کاشی کاری‌های داخل آن به سبک معماری سلجوقی است. بر فراز حوض ماهی نورگیر هشت ضلعی و در دو طرف آن، دو نورگیر چهارضلعی قرار دارد. در این قسمت، امروزه با توسعهٔ فضای زیر صحن آرامگاه، چایخانه تعبیه و دو ساختمان آجری کنار حوض ماهی بنا شده است.[۱۹] آب این حوض، از قنات محلهٔ سعدی تأمین و برای مردم آن منطقه مقدس محسوب می‌شود.[۲۰]

۷. قنات

نهر یا قنات سعدیه دارای مواد گوگردی و جیوه است،[۲۱] که از کوه «چهل مقام» در شرق شیراز سرچشمه می‌گیرد و پس از عبور از عمق شش‌متری زیرزمین آرامگاه، در فاصلهٔ حدود ۲۰۰متری جنوب سعدیه پدیدار می‌شود. آب این حوض، از قنات محلهٔ سعدی تأمین و برای مردم آن منطقه مقدس محسوب می‌شود.[۲۲]

باروهای عامیانه دربارهٔ آب قنات

باورهای عامیانهٔ مختلف دربارهٔ آب قنات سعدی وجود دارد از جمله اینکه اگر دختر یا پسر جوانی دست و روی خود را با این آب بشوید، به‌خانهٔ بخت می‌رود[۲۳] یا شست‌وشوی خود در این آب به‌ویژه در شب چهارشنبه‌سوری، شگون دارد.[۲۴]

مقبره‌های دیگر

در مجموعهٔ سعدیه، قبرهای زیادی از بزرگان وجود دارد که بنا به‌وصیت آنها، در آن‌جا به‌خاک سپرده شده‌اند.[۲۵]

اهمیت

سعدیه به‌دلیل اینکه از یادمان‌های فرهنگی و ادبی ایران و از محورهای اصلی گردشگری استان فارس است، اهمیتی بسیار دارد.[۲۶] این مکان بعد از مجموعهٔ فرهنگی «حافظیه»، دومین مقصد گردشگری در استان فارس است.[۲۷]

ثبت ملی

سعدیه در تاریخ ۲۰ آبان ۱۳۵۳ش در انجمن آثار ملی به ثبت رسیده است.[۲۸]

تزئین سکه

از سال ۱۳۸۷ش سکه‌های پانصدریالی برنزی جمهوری اسلامی ایران به نقش آرامگاه سعدی مزین شده است.[۲۹]

پانویس

  1. ↑ حسین‌پور، «محلۀ سعدیۀ شیراز»، خبرگزاری ایسنا.
  2. ↑ انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.
  3. ↑ فربود، «سعدیه شیراز»، خبرگزاری فارس.
  4. ↑ انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.
  5. ↑ کمالی سروستانی، «نگاهی به سیر تاریخی مرمت آرامگاه سعدی شیرازی»، خبرگزاری ایرنا.
  6. ↑ انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.
  7. ↑ کمالی سروستانی، «نگاهی به سیر تاریخی مرمت آرامگاه سعدی شیرازی»، خبرگزاری ایرنا.
  8. ↑ اانوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.
  9. ↑ اانوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.
  10. ↑ «معرفی آرامگاه سعدی از تاریخچه تا حوض سکه»، وب‌سایت نمناک.
  11. ↑ اانوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.
  12. ↑ اانوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.
  13. ↑ اانوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.
  14. ↑ اانوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.
  15. ↑ اانوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.
  16. ↑ اانوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.
  17. ↑ کمالی سروستانی، «نگاهی به سیر تاریخی مرمت آرامگاه سعدی شیرازی»، خبرگزاری ایرنا.
  18. ↑ اانوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.
  19. ↑ اانوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.
  20. ↑ «سعدیه شیراز؛ از خانقاه تا آرامگاه شیخ اجل»، خبرگزاری تسنیم.
  21. ↑ کمالی سروستانی، «نگاهی به سیر تاریخی مرمت آرامگاه سعدی شیرازی»، خبرگزاری ایرنا.
  22. ↑ اانوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامۀ جهان اسلام.
  23. ↑ «سعدیه شیراز؛ از خانقاه تا آرامگاه شیخ اجل»، خبرگزاری تسنیم.
  24. ↑ کمالی سروستانی، «نگاهی به سیر تاریخی مرمت آرامگاه سعدی شیرازی»، خبرگزاری ایرنا.
  25. ↑ کمالی سروستانی، «نگاهی به سیر تاریخی مرمت آرامگاه سعدی شیرازی»، خبرگزاری ایرنا.
  26. ↑ خشنودی، «آرامگاه شاعران پارسی‌گو در شیراز، میعادگاه میهمانان نوروزی»، خبرگزاری ایرنا.
  27. ↑ «اسکان حدود ۲ میلیون مسافر در فارس»، خبرگزاری ایسنا.
  28. ↑ «بازدید رئیس سازمان میراث فرهنگی از مجموعۀ تاریخی سعدیه»، وب‌سایت وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی.
  29. ↑ «معرفی آرامگاه سعدی از تاریخچه تا حوض سکه»، خبرگزاری نمناک.

منابع

  • «اسکان حدود ۲ میلیون مسافر در فارس»، خبرگزاری ایسنا، تاریخ درج مطلب: ۸ فروردین ۱۴۰۱ش.
  • انوری و دیگران، «سعدی»، دانشنامهٔ جهان اسلام، تاریخ درج مطلب: ۱۳۹۶ش.
  • «بازدید رئیس سازمان میراث فرهنگی از مجموعهٔ تاریخی سعدیه»، وب‌سایت وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، تاریخ درج مطلب: ۲۱ مهر ۱۳۹۶ش.
  • حسین‌پور، حانیه، «محلهٔ سعدیه شیراز»، خبرگزاری ایسنا، تاریخ درج مطلب: ۳۱ فروردین ۱۴۰۰ش.
  • خشنودی، نیکنام، «آرامگاه شاعران پارسی‌گو در شیراز، میعادگاه میهمانان نوروزی»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۱ فروردین ۱۳۹۸ش.
  • «سعدیهٔ شیراز؛ از خانقاه تا آرامگاه شیخ اجل»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: ۳۱ فروردین ۱۳۹۴ش.
  • فربود، محمدرضا، «سعدیهٔ شیراز»، خبرگزاری فارس، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اسفند ۱۳۹۷ش.
  • کمالی سروستانی، کوروش، «نگاهی به سیر تاریخی مرمت آرامگاه سعدی شیرازی»، خبرگزاری ایرنا، تاریخ درج مطلب: ۳۰ فروردین ۱۳۹۵ش.
  • «معرفی آرامگاه سعدی از تاریخچه تا حوض سکه»، وب‌سایت نمناک، تاریخ بازدید: ۲۲ اسفند ۱۴۰۱ش.
برگرفته از «https://iranpedia.net/w/index.php?title=آرامگاه_سعدی&oldid=50078»