صفحهای تازه حاوی «جایگزین=زمستان جنگلهای توسکستان|بندانگشتی|تصویری از زمستان جنگلهای توسکستان، شمال ایران <big>'''زمستان'''</big>؛ فصل سرما و چهارمین فصل از تقویم شمسی. زمستان، سردترین فصل سال با ماههای دی، بهمن و اسفند، فصلی بارانی و برفی...» ایجاد کرد |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (یک نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد) | |||
| خط ۲: | خط ۲: | ||
<big>'''زمستان'''</big>؛ فصل سرما و چهارمین فصل از تقویم شمسی. | <big>'''زمستان'''</big>؛ فصل سرما و چهارمین فصل از تقویم شمسی. | ||
زمستان، سردترین فصل سال با ماههای دی، بهمن و اسفند، فصلی بارانی و برفی با روزهای کوتاه است. نام زمستان ریشه در «زم» بهمعنی سرما دارد و در فرهنگ و اساطیر ایرانی با دیوان و زمهریر مرتبط بوده است. این فصل، هم در ادبیات و عرفان نماد مرگ و توقف و هم زمان استراحت و مراقبت از خود محسوب میشود. در [[ایران]]، زمستان با تقسیمات محلی همچون چله بزرگ و کوچک و روزهای ویژهای مانند چارچار و ششله همراه است و جشنهایی مانند [[شب یلدا|یلدا]]، [[جشن سده|سده]] و اسفندگان در آن برگزار میشود. مردم برای مقابله با سرما از پوشاک پشمی و سیستمهای گرمایشی سنتی مانند کرسی بهره میبردند. در ادبیات و امثال فارسی، زمستان نماد سختی، توقف و همبستگی اجتماعی است و الهامبخش اشعار و حکایات مردم بوده است. | زمستان، سردترین فصل سال با ماههای دی، بهمن و اسفند، فصلی بارانی و برفی با روزهای کوتاه است. نام زمستان ریشه در «زم» بهمعنی سرما دارد و در [[فرهنگ]] و اساطیر ایرانی با دیوان و زمهریر مرتبط بوده است. این فصل، هم در ادبیات و عرفان نماد مرگ و توقف و هم زمان استراحت و مراقبت از خود محسوب میشود. در [[ایران]]، زمستان با تقسیمات محلی همچون چله بزرگ و کوچک و روزهای ویژهای مانند چارچار و ششله همراه است و جشنهایی مانند [[شب یلدا|یلدا]]، [[جشن سده|سده]] و اسفندگان در آن برگزار میشود. مردم برای مقابله با سرما از پوشاک پشمی و سیستمهای گرمایشی سنتی مانند کرسی بهره میبردند. در ادبیات و امثال فارسی، [[زمستان]] نماد سختی، توقف و [[همبستگی اجتماعی]] است و الهامبخش اشعار و حکایات مردم بوده است. | ||
==معرفی فصل زمستان== | ==معرفی فصل زمستان== | ||
| خط ۴۵: | خط ۴۵: | ||
امروزه نیز جشنهای گوناگون و باشکوهی در این فصل، برگزار میشود که از آن جمله میتوان به جشن اولین شب زمستان ([[شب یلدا|شب چله]]) اشاره کرد. انجام امور معوقهی دینی، شبنشینیها، کتابخوانیها، قصهگوییها، برگزاری عروسی، انواع [[جشنهای ملی ایران|جشنهای ملی]] نیز از جمله امور اجتماعی و مذهبی مردم ایران است که در این فصل برپا میشود. | امروزه نیز جشنهای گوناگون و باشکوهی در این فصل، برگزار میشود که از آن جمله میتوان به جشن اولین شب زمستان ([[شب یلدا|شب چله]]) اشاره کرد. انجام امور معوقهی دینی، شبنشینیها، کتابخوانیها، قصهگوییها، برگزاری عروسی، انواع [[جشنهای ملی ایران|جشنهای ملی]] نیز از جمله امور اجتماعی و مذهبی مردم ایران است که در این فصل برپا میشود. | ||
جشن کوسه، در بازه زمانی بین دو چله بزرگ و کوچک، در استانهای آذربایجان، زنجان، [[کردستان]] و همدان برگزار میشود که با نمایشهایی جذاب و دیدنی همراه است. جشن وهار (بهار) در میان کردزبانان، جشن خیدیر (خدیرنبی) در میان ترکزبانان، جشن خدر زیندوک (خضر زنده) در کردستان، [[جشن نوروز]] قدیمین (روز اول اسفند) در ساوه، مراسم جِل جِلانی (در شبهای هفدهم تا نوزدهم دی ماه) در میان مردم | جشن کوسه، در بازه زمانی بین دو چله بزرگ و کوچک، در استانهای آذربایجان، زنجان، [[کردستان]] و همدان برگزار میشود که با نمایشهایی جذاب و دیدنی همراه است. جشن وهار (بهار) در میان کردزبانان، جشن خیدیر (خدیرنبی) در میان ترکزبانان، جشن خدر زیندوک (خضر زنده) در کردستان، [[جشن نوروز]] قدیمین (روز اول اسفند) در ساوه، مراسم جِل جِلانی (در شبهای هفدهم تا نوزدهم دی ماه) در میان مردم [[نطنز]]، جشن «بهرانتی بهردان (رها کردن قوچها در میان گوسفندان)» در روز دهم بهمن در کردستان،<ref>انجوی شیرازی، جشنها و آداب و معتقدات زمستان، ج2، ۱۳۸۹ش، ص167-168.</ref> جشن «سی ته مَه ری (جشن صد روزه گوسفند)» در زاهدان،<ref>سلیمی، زمستان در فرهنگ مردم کرد، ۱۳۹۰ش، ص۸۴.</ref> جشن «چله به در» در ۱۵ بهمن در فارس،<ref>کیانی، سیهچادرها، ۱۳۷۱ش، ص۲۵۱-۲۵۲.</ref> مراسم «قیشدان چیخدیم (از زمستان درآمدم)» در مرند آذربایجان که در نیمه اسفند برگزار میشود،<ref>انجوی شیرازی، جشنها و آداب و معتقدات زمستان، ج2، ۱۳۸۹ش، ص48-50.</ref> از آن جمله هستند. | ||
==زمستان در علم طب== | ==زمستان در علم طب== | ||
[[ابنسینا]] معتقد بود که در زمستان، انرژی بدن آدمی، به کندی تحلیل میرود و بنابراین، آدمی در این فصل، نیازی به پر کردن نیروی تحلیل رفتهی خود ندارد و [[مصرف]] بیش از حد برخی از غذاها، میتواند دستگاه گوارش انسان را تحت فشار قرار دهد.<ref>ابنسینا، قانون، ج4، ۱۳۶۷ش، ص81.</ref> طبیبان بسیاری بر این باور بودند که خشکی و شمالی بودن زمستان، منجر به اسهال خونی میشود. در زمستانهای جنوبی و بهار شمالی، که منجر به طولانیتر شدن تابستان میشود، نیز اسهال، پوست انداختن و خراش روده زیاد میشود. مردم، در نقاط مختلف ایران باور دارند که خوردن هندوانه در شب اول چله بزرگ زمستان، منجر به خنک شدن مزاج شده و بیماریها را کاهش میدهد.<ref>همایونی، فرهنگ مردم سروستان، ۱۳۷۱ش، ص۳33.</ref> | [[ابنسینا]] معتقد بود که در زمستان، انرژی بدن آدمی، به کندی تحلیل میرود و بنابراین، آدمی در این فصل، نیازی به پر کردن نیروی تحلیل رفتهی خود ندارد و [[مصرف]] بیش از حد برخی از غذاها، میتواند دستگاه گوارش انسان را تحت فشار قرار دهد.<ref>ابنسینا، قانون، ج4، ۱۳۶۷ش، ص81.</ref> طبیبان بسیاری بر این باور بودند که خشکی و شمالی بودن زمستان، منجر به اسهال خونی میشود. در زمستانهای جنوبی و بهار شمالی، که منجر به طولانیتر شدن تابستان میشود، نیز اسهال، پوست انداختن و خراش روده زیاد میشود. مردم، در نقاط مختلف ایران باور دارند که خوردن هندوانه در شب اول چله بزرگ زمستان، منجر به خنک شدن مزاج شده و بیماریها را کاهش میدهد.<ref>همایونی، فرهنگ مردم سروستان، ۱۳۷۱ش، ص۳33.</ref> | ||
.jpg&action=edit&redlink=1){kind=link}