پرش به محتوا

سارا احمد: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران‌پدیا
→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر
دیداریویکی‌متن
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۷ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۶ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{جعبه اطلاعات مفهوم
| تصویر            =سارا احمد.jpg
| زیرنویس تصویر    =سارا احمد
|image_alt=سارا احمد
| فایل پادکست      =سارا احمد.ogg
| حجم فایلپادکست    =3/25
| تاریخ پادکست      =23-11-1404
| زیرنویس عنوان    =
| عنوان اصلی        =
| عنوان انگلیسی    =
| عنوان عربی        =
| عنوان علمی        =
| شاخه علمی        =
| نوع مفهوم        =
| معنای اصطلاحی      =
| حوزه کاربرد      =
| گستره جغرافیایی  =
| منشأ تاریخی      =
| نخستین کاربرد    =
| ریشه واژه        =
| مرتبط با          =
| اهمیت            =
| مبدع              =
| مروج              =
| مقدس برای        =
| مورد احترام      =
| آثار مرتبط        =
}}
'''سارا احمد'''؛ پژوهشگر فمینیست بریتانیایی-استرالیایی.


'''سارا احمد'''؛ نویسنده و فمینیست بریتانیایی- استرالیایی.  
سارا احمد (به انگلیسی: Sara Ahmed) نظریه‌پرداز فمینیست، پژوهشگر مطالعات فرهنگی و نویسنده بریتانیایی-استرالیایی است که به‌دلیل کارهای پیشگامانه در زمینه فمینیسم کوییر، نظریه‌های عواطف، نقد نهادها و پدیده‌شناسی فمینیستی شناخته می‌شود. آثار او تأثیر عمیقی بر حوزه‌های [[مطالعات جنسیت]]، [[نظریه کوییر]]، مطالعات نژادی و [[فلسفه قاره‌ای]] گذاشته است. سارا احمد یکی از برجسته‌ترین صداهای فمینیسم معاصر است که با ترکیب نظریه انتقادی، پدیده‌شناسی و تحلیل تجربه‌های زیسته، ابزارهای مفهومی قدرتمندی برای درک چگونگی کارکرد نهادها، عواطف و هنجارهای اجتماعی ارائه داده است.


سارا احمد، فمینیست و پژوهشگر، مفهوم خوشی‌کشی فمینیستی را مطرح می‌کند که طبق آن، نقد فمینیستی با افشای ساختارهای مردسالارانه و نابرابری‌های پنهان، آرامش ناشی از بی‌خبری جمعی را برهم زده و موجب طرد فمینیست‌ها به‌عنوان مزاحمان اجتماعی می‌شود. او همچنین تحلیل می‌کند که گفتمان‌های نژادپرستانه و فاشیستی چگونه از عواطفی مانند عشق به ملت یا نوستالژی برای توجیه و طبیعی‌سازی نفرت و خشونت علیه دیگری بهره می‌گیرند. از نگاه احمد، این فرآیندها با ساخت سوژۀ قربانی و پیوند عواطف با بدن و نژاد، خشونت را به‌صورت عاطفی مشروع جلوه می‌دهند. بدین ترتیب، احمد سیاست‌های هویت و سلطه را از منظر اقتصاد عاطفی و روانی جامعه مورد بررسی انتقادی قرار می‌دهد.
== زندگی و تحصیلات ==
سارا احمد در [[۳۰ اوت]] ۱۹۶۹م در شهر سالفورد [[انگلستان]] از پدری پاکستانی و مادری انگلیسی به دنیا آمد و بخشی از [[کودکی]] خود را در [[استرالیا]] گذراند. او مدرک کارشناسی خود را در رشته فلسفه و ادبیات انگلیسی از دانشگاه آدلاید استرالیا دریافت کرد و سپس برای ادامه تحصیل به انگلستان بازگشت. احمد دکترای خود را در سال ۱۹۹۸م در رشته [[مطالعات زنان]] از مرکز مطالعات زنان، که اکنون مرکز [[مطالعات جنسیت]] است، در دانشگاه لنکستر به پایان رساند. پایان‌نامه او با عنوان «تفاوت‌هایی که اهمیت دارند: نقد مادی فمینیستی» بعدها به کتابی تأثیرگذار تبدیل شد.<ref>[https://enkarmag.com/translations/8c9e2e2a-8c7a-447b-974e-d0fafb344016/ «این دیگری و مابقی دیگری‌ها»، وب‌سایت انکار.]</ref> او در پاسخ به رویدادهایی مانند پیروزی [[دونالد ترامپ]]، پدیدهٔ [[نژادپرستی]] آشکار و مشروعیت‌یافته را محکوم می‌کند و [[فاشیسم]] را سیاست نفرتی می‌داند که با زبان [[عشق]] نوشته شده است.<ref>[https://roshanfekr.org/2016/12/16/فاشیسم-یا-همان-عشق-سارا-احمد/ «فاشیسم یا همان عشق/ سارا احمد»، وب‌سایت مجلۀ روشنفکر.]</ref>


==زندگی‌نامه==
== فعالیت آکادمیک ==
سارا احمد پژوهشگر و نویسندۀ فمینیست است که پیشتر استاد مطالعات نژادی و فرهنگی در کالج گلداسمیتس دانشگاه لندن بود.<ref>[https://enkarmag.com/translations/8c9e2e2a-8c7a-447b-974e-d0fafb344016/ «این دیگری و مابقی دیگری‌ها»، وب‌سایت انکار.]</ref> او خود را فمینیست کیلجوی (فمینیستِ لذت‌کُش) می‌خواند و این مفهوم را شیوۀ تفکر، فلسفه و سیاست خود می‌داند.<ref>[https://meidaan.com/archive/56564 «کتاب زندگی کردن مثل یک فمنیست»، وب‌سایت میدان.]</ref> احمد کتابی با عنوان زیست فمینیستی تألیف کرده که بر پایۀ تجربۀ روزمرۀ زندگی فمینیستی و بازاندیشی نظریۀ فمینیستی است. او در پاسخ به رویدادهایی مانند پیروزی ترامپ، پدیدۀ نژادپرستی آشکار و مشروعیت‌یافته را محکوم می‌کند و فاشیسم را سیاست نفرتی می‌داند که با زبان عشق نوشته شده است.<ref>[https://roshanfekr.org/2016/12/16/%D9%81%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D8%B3%D9%85-%DB%8C%D8%A7-%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D8%B4%D9%82-%D8%B3%D8%A7%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF/ «فاشیسم یا همان عشق/ سارا احمد»، وب‌سایت مجلۀ روشنفکر.]</ref>  
سارا احمد از سال ۲۰۰۴ تا ۲۰۱۶م به‌عنوان استاد مطالعات نژادی و فرهنگی در مؤسسه تحقیقاتی گلداسمیت دانشگاه لندن فعالیت کرد. پیش از آن، در دانشگاه لنکستر، مرکز تحقیقات جنسیت، جنسیت و فرهنگ (FGAC) را تأسیس کرده بود. او در سال ۲۰۱۶م به نشانه اعتراض به فرهنگ [[آزار جنسی]] و تبعیض نظام‌مند در محیط‌های دانشگاهی، از سمت استادی خود در گلداسمیت استعفا داد.<ref>احمد، «[https://www.saranahmed.com/bio-cv bio-cv]»، وب‌سایت شخصی سارا احمد.</ref> این اقدام نمادین، توجه گسترده‌ای را به مسئله آزار در دانشگاه‌ها جلب کرد. پس از آن، احمد به‌عنوان پژوهشگر مستقل به کار خود ادامه داده و از طریق وبلاگ شخصی و کتاب‌هایش به تولید فکر و نقد اجتماعی می‌پردازد و خود را فمینیست killjoy (لذت‌کُش) می‌خواند و این مفهوم را شیوهٔ تفکر، فلسفه و سیاست خود می‌داند.<ref>احمد، "[https://feministkilljoys.com/about/ About]"، وبلاگ شخصی.</ref>


== دیدگاه‌های سارا احمد ==
== زمینه‌های پژوهشی و مفاهیم کلیدی ==
* '''فمینیسم killjoy''': سارا احمد مفهوم فمینیست killjoy به‌معنای خراب‌کنندهٔ شادی را به‌عنوان یک موضع سیاسی و نظری مطرح کرد. از نگاه او، زنی که ساختارهای مردسالارانه و نژادپرستانه را به چالش می‌کشد، اغلب به‌عنوان کسی که حال دیگران را خراب می‌کند برچسب می‌خورد. احمد این برچسب را به منبعی برای مقاومت و کنشگری تبدیل می‌کند. فمینیست killjoy کسی است که از شادی اجباری، سر باز می‌زند و نارضایتی خود را از روابط قدرت ابراز می‌دارد. او شعار وبلاگ خود را کشتن شادی به‌مثابه پروژه‌ای برای ساختن جهان، قرار داده است.<ref>احمد، "[https://feministkilljoys.com/about/ About]"، وبلاگ شخصی.</ref>
* '''پدیده‌شناسی فمینیستی''': سارا احمد با بسط مفهوم جهت‌گیری (به انگلیسی: Orientations)، استدلال می‌کند که بدن‌ها در جهان و نسبت با دیگر اشیا و فضاها از طریق تکرار اعمال اجتماعی و تاریخی، جهت‌گیری پیدا می‌کنند. این جهت‌گیری‌ها طبیعی نیستند و هنجارهایی مانند محوریت سفیدپوستان را در خود نهفته دارند؛ مانند میزها و صندلی‌های فضاهای اداری که اغلب برای بدن‌های سالم طراحی شده‌اند و بدن‌های ناهنجار مانند افراد معلول را حاشیه‌نشین می‌کنند.
* '''اقتصاد عاطفی''' و '''کار عاطفی''': سارا احمد با توسعه نظریه اقتصاد عاطفی (به انگلیسی: Affective Economies)، به گردش و چسبندگی عواطف در تشکیل جمعیت‌ها و مرزهای اجتماعی، پرداخته است. او نشان می‌دهد که چگونه احساساتی مانند ترس یا انزجار به‌طور نامتناسبی به بدن‌های خاصی مانند مهاجران، مسلمانان و افراد کوییر، می‌چسبند و این بدن‌ها را به «دیگری» ای تبدیل می‌کنند که تهدید قلمداد می‌شود. او همچنین با استفاده از مفهوم کار عاطفی در چارچوب فمینیسم، نشان می‌دهد که زنان و افراد رنگین‌پوست در نهادها، هزینه‌های عاطفی گوناگونی را برای مدیریت تبعیض می‌پردازند.
* '''نهادها به‌مثابه دیوارهای شیشه‌ای''': سارا احمد با تکیه بر استعاره دیوار شیشه‌ای (به انگلیسی: Brick Wall)، استدلال می‌کند که نهادهایی مانند دانشگاه، اغلب با سیاست‌های تنوع‌طلبانه خود را می‌آرایند، اما در عمل مانند دیواری آجری هستند که در برابر تغییر مقاومت می‌کنند. این دیوارها از مصالحی ساخته شده‌اند که خود نهادها تولید می‌کنند: اظهار خستگی از بحث تنوع، پرونده‌های شکایت بی‌پایان، وعده‌های توخالی و فرهنگی که محافظت از افراد قدرتمند را بر عدالت ترجیح می‌دهد.<ref>[https://roshanfekr.org/2016/12/16/فاشیسم-یا-همان-عشق-سارا-احمد/ «فاشیسم یا همان عشق/ سارا احمد»، وب‌سایت مجلۀ روشنفکر.]</ref>


=== خوشی‌کشی فمینیستی ===
== آثار مهم ==
سارا احمد با مفهوم خوشی‌کشی فمینیستی نشان می‌دهد که نقد فمینیستی با آشکارسازی ساختارهای مردسالارانه و تبعیض‌های پنهان، آرامش و خوشی ناشی از بی‌خبری یا انفعال جمعی را برهم می‌زند. این خوشی بیشتر بر پایۀ پذیرش غیرانتقادی هژمونی موجود شکل می‌گیرد. فمینیست با اشاره به نابرابری‌ها، این سازگاری کاذب و امنیت روانیِ ناشی از آن را تهدید می‌کند. در نتیجه، جامعه که تمایل به حفظ وضع موجود دارد، فمینیست را به مثابه‌ی مزاحم درک می‌کند. بنابراین، واکنش عمومی بیشتر به‌شکل طرد، هراس یا بیگانگی از زن منتقد ظاهر می‌شود. از دید احمد، این فرآیند نشان‌دهندۀ مقاومت در برابر تغییری است که راحتی و باورهای ریشه‌دار جمعی را به چالش می‌کشد.<ref>[https://cahiersdufeminisme.com/%d9%86%d9%82%d8%af-%d9%81%d9%85%db%8c%d9%86%db%8c%d8%b3%d8%aa%db%8c-%d8%af%d8%b1-%d8%b1%d8%a7%d8%b3%d8%aa%d8%a7%db%8c-%d8%ae%d9%88%d8%b4%db%8c%da%a9%d9%8f%d8%b4%db%8c/ «نقد فمینیستی در راستای خوشی‌کشی»، وب‌سایت cahiersdufeminisme.]</ref>
{| class="wikitable"
!سال انتشار
!عنوان انگلیسی
!عنوان فارسی (معنایی)
|-
|۱۹۹۸
|Differences that Matter: Feminist Theory and Postmodernism
|تفاوت‌هایی که اهمیت دارند: نظریه فمینیستی و پست‌مدرنیسم
|-
|۲۰۰۰
|Strange Encounters: Embodied Others in Post-Coloniality
|مواجهه‌های غریب: دیگری‌های مجسّم در پسااستعمارگرایی
|-
|۲۰۰۴
|The Cultural Politics of Emotion
|سیاست فرهنگی عواطف
|-
|۲۰۰۶
|Queer Phenomenology: Orientations, Objects, Others
|پدیده‌شناسی کوییر: جهت‌گیری‌ها، اشیا، دیگری‌ها
|-
|۲۰۱۰
|The Promise of Happiness
|وعده شادی
|-
|۲۰۱۲
|On Being Included: Racism and Diversity in Institutional Life
|در مورد بودن در جمع: نژادپرستی و تنوع در زندگی نهادی
|-
|۲۰۱۴
|Willful Subjects
|سوژه‌های عمدی/سربه‌سر
|-
|۲۰۱۷
|Living a Feminist Life
|زیستن یک زندگی فمینیستی
|-
|۲۰۱۹
|What’s the Use? On the Uses of Use
|فایده چیست؟ در باب کاربردهای فایده
|-
|۲۰۲۳
|The Feminist Killjoy Handbook
|راهنمای فمینیست خراب‌کنندهٔ شادی<ref>احمد، «[https://www.saranahmed.com/books-1 books]»، در وب‌سایت شخصی سارا احمد.</ref>
|}


=== عشقِ توجیه‌گر ===
== پانویس ==
سارا احمد در تحلیل گفتمان گروه‌های نژادپرست آمریکایی، نشان می‌دهد که آنان از مفهوم عشق مانند عشق به ملت، خانوادۀ سفید یا آرمان‌های نژادی به‌عنوان ابزاری برای توجیه و طبیعی‌سازی نفرت خود استفاده می‌کنند. در این چارچوب، نفرت نه یک احساس منفی، بلکه پیامد دفاع عاشقانه از هویت و حریم تصور می‌شود. این گفتمان با تبدیل «دیگری» (غیرسفید، مهاجر، غیرهمجنس‌گرا) به تهدیدی علیه عشق ملی، خشونت علیه آنان را ضروری و مشروع جلوه می‌دهد. احمد تأکید می‌کند که این بازتعریف، سیاست نفرت را در پوششی جذاب و عاطفی می‌پیچد و از طریق ایجاد سوژه‌ای عاشق و قربانی، پیوندی عمیق بین عشق به خود و نفرت از دیگری برقرار می‌سازد.<ref>[https://roshanfekr.org/2016/12/16/%D9%81%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D8%B3%D9%85-%DB%8C%D8%A7-%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D8%B4%D9%82-%D8%B3%D8%A7%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF/ «فاشیسم یا همان عشق/ سارا احمد»، وب‌سایت مجلۀ روشنفکر.]</ref>
{{پانویس}}
 
=== ساخت سوژه قربانی برای بسیج سیاسی ===
احمد با بررسی روایت‌های گروه‌های نژادپرست، مکانیسم ساخت سوژه قربانی سفیدپوست را تحلیل می‌کند. در این روایت، سفیدپوستان نه به‌عنوان گروه مسلط، بلکه به‌عنوان قربانیان جنایات دیگران، سرقت منابع و تهدید هویت، تصویر می‌شوند. این جایگاه قربانی، به آنان اجازه می‌دهد تا نفرت خود را واکنشی مشروع و دفاعی جلوه دهند. به گفتۀ احمد، این فرآیند با بازنویسی تاریخ همراه است؛ تاریخی که در آن نیروی کار و حضور دیگران نادیده گرفته می‌شود و سفیدپوستان به‌عنوان بنیان‌گذاران یکسرۀ سرزمین بازنمایی می‌شوند.<ref>[https://roshanfekr.org/2016/12/16/%D9%81%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D8%B3%D9%85-%DB%8C%D8%A7-%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D8%B4%D9%82-%D8%B3%D8%A7%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF/ «فاشیسم یا همان عشق/ سارا احمد»، وب‌سایت مجلۀ روشنفکر.]</ref>
 
=== پیوند عواطف با بدن و نژاد ===
از نگاه احمد، نفرت در گفتمان نژادپرستانه صرفاً یک احساس مجرد نیست، بلکه در اقتصاد عاطفی خاصی سازمان می‌یابد که با بدن، نژاد و فضای فیزیکی پیوند خورده است. عواطفی چون خشم، ترس و بیزاری در مواجهه با «دیگری» به نشانه‌ای از عشق به خود و هم‌نژادان تبدیل می‌شوند. این پیوند عاطفی، نفرت را به عاملی برای انسجام گروهی بدل می‌کند. احمد نشان می‌دهد که در این گفتمان، بدن‌های دیگری به‌مثابه منابع آلودگی و تهدید برای پاکی نژادی بازنمایی می‌شوند و از این طریق، خشونت علیه آنان عاطفه‌ای و اخلاقی جلوه داده می‌شود.<ref>[https://roshanfekr.org/2016/12/16/%D9%81%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D8%B3%D9%85-%DB%8C%D8%A7-%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D8%B4%D9%82-%D8%B3%D8%A7%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF/ «فاشیسم یا همان عشق/ سارا احمد»، وب‌سایت مجلۀ روشنفکر.]</ref>
 
=== نوستالژی ملی ===
احمد استدلال می‌کند که عشق ملی در گفتمان نژادپرستانه اغلب به‌شکل نوستالژی برای گذشته‌ای آرمانی و اتوپیایی برای آینده بازنمایی می‌شود. این عشق، به ابژه‌ای گم‌شده (ملت ناب و قدرتمند گذشته) معطوف است و شکست در تحقق آن، نه به‌دلیل ساختارهای قدرت، بلکه به حضور «دیگری» نسبت داده می‌شود. بنابراین، ناکامی در بازگشت به آن اتوپیا، خود به عاملی برای تداوم سرمایه‌گذاری عاطفی و سیاسی در گفتمان نفرت تبدیل می‌شود. به بیان احمد، این تعلیق دائمی بازگشت آرمانی، جامعه را در چرخه‌ای از امید و خشم نژادی نگه می‌دارد.<ref>[https://roshanfekr.org/2016/12/16/%D9%81%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D8%B3%D9%85-%DB%8C%D8%A7-%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D8%B4%D9%82-%D8%B3%D8%A7%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF/ «فاشیسم یا همان عشق/ سارا احمد»، وب‌سایت مجلۀ روشنفکر.]</ref>


=== کنترل روابط جنسی و عاطفی  ===
== منابع ==
در تحلیل احمد، گفتمان نژادپرستانه‌ای که ملت را به مثابه بدنی زنانه تصور می‌کند، روابط عاطفی و جنسی را به عرصه‌ای برای حفاظت از پاکی نژادی تبدیل می‌نماید. زنان سفید در این روایت، حاملان میراث نژادی دانسته می‌شوند و انتخاب‌های عاطفی یا جنسی آنان به نشانه‌ای از وفاداری یا خیانت به نژاد تعبیر می‌شود. احمد با اشاره به مورد پرنسس دایانا نشان می‌دهد که روابط بین‌نژادی به منزلۀ آلوده‌سازی خون نژاد و خیانت به آرمان ملی محکوم می‌شود. این کنترل بدن زنان، در واقع سازوکاری برای بازتولید مرزهای نژادی و طبیعی‌سازی نفرت است.<ref>[https://roshanfekr.org/2016/12/16/%D9%81%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D8%B3%D9%85-%DB%8C%D8%A7-%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D8%B4%D9%82-%D8%B3%D8%A7%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF/ «فاشیسم یا همان عشق/ سارا احمد»، وب‌سایت مجلۀ روشنفکر.]</ref>
* احمد، سارا، وب‌سایت شخصی سارا احمد با نام saranahmed، تاریخ بازدید: ۱۵ بهمن ۱۴۰۴ش.
 
* احمد، سارا، وبلاگ شخصی سارا احمد با نام feministkilljoys، تاریخ بازدید: ۱۵ بهمن ۱۴۰۴ش.
==پانویس==
* «این دیگری و مابقی دیگری‌ها»، وب‌سایت انکار، تاریخ بازدید: ۱۴ بهمن ۱۴۰۴ش.
{{پانویس}}
* «فاشیسم یا همان عشق/ سارا احمد»، وب‌سایت مجلهٔ روشنفکر، تاریخ درج مطلب: ۱۶ دسامبر ۲۰۱۶م.
==منابع==
* «نقد فمینیستی در راستای خوشی‌کشی»، وب‌سایت cahiersdufeminisme، تاریخ بازدید: ۱۴ بهمن ۱۴۰۴ش.
*احمدی، عاطفه، «زندگی کردن مثل یک فمنیست»، وب‌سایت میدان، تاریخ درج مطلب: 21 تیر 1397ش.
*«این دیگری و مابقی دیگری‌ها»، وب‌سایت انکار، تاریخ بازدید: 14 بهمن 1404ش.
*«فاشیسم یا همان عشق/ سارا احمد»، وب‌سایت مجلۀ روشنفکر، تاریخ درج مطلب: 16 دسامبر 2016م.
*«نقد فمینیستی در راستای خوشی‌کشی»، وب‌سایت cahiersdufeminisme، تاریخ بازدید: 14 بهمن 1404ش.

نسخهٔ کنونی تا ۲۶ بهمن ۱۴۰۴، ساعت ۱۶:۴۱

سارا احمد
سارا احمد
سارا احمد


سارا احمد؛ پژوهشگر فمینیست بریتانیایی-استرالیایی.

سارا احمد (به انگلیسی: Sara Ahmed) نظریه‌پرداز فمینیست، پژوهشگر مطالعات فرهنگی و نویسنده بریتانیایی-استرالیایی است که به‌دلیل کارهای پیشگامانه در زمینه فمینیسم کوییر، نظریه‌های عواطف، نقد نهادها و پدیده‌شناسی فمینیستی شناخته می‌شود. آثار او تأثیر عمیقی بر حوزه‌های مطالعات جنسیت، نظریه کوییر، مطالعات نژادی و فلسفه قاره‌ای گذاشته است. سارا احمد یکی از برجسته‌ترین صداهای فمینیسم معاصر است که با ترکیب نظریه انتقادی، پدیده‌شناسی و تحلیل تجربه‌های زیسته، ابزارهای مفهومی قدرتمندی برای درک چگونگی کارکرد نهادها، عواطف و هنجارهای اجتماعی ارائه داده است.

زندگی و تحصیلات

سارا احمد در ۳۰ اوت ۱۹۶۹م در شهر سالفورد انگلستان از پدری پاکستانی و مادری انگلیسی به دنیا آمد و بخشی از کودکی خود را در استرالیا گذراند. او مدرک کارشناسی خود را در رشته فلسفه و ادبیات انگلیسی از دانشگاه آدلاید استرالیا دریافت کرد و سپس برای ادامه تحصیل به انگلستان بازگشت. احمد دکترای خود را در سال ۱۹۹۸م در رشته مطالعات زنان از مرکز مطالعات زنان، که اکنون مرکز مطالعات جنسیت است، در دانشگاه لنکستر به پایان رساند. پایان‌نامه او با عنوان «تفاوت‌هایی که اهمیت دارند: نقد مادی فمینیستی» بعدها به کتابی تأثیرگذار تبدیل شد.[۱] او در پاسخ به رویدادهایی مانند پیروزی دونالد ترامپ، پدیدهٔ نژادپرستی آشکار و مشروعیت‌یافته را محکوم می‌کند و فاشیسم را سیاست نفرتی می‌داند که با زبان عشق نوشته شده است.[۲]

فعالیت آکادمیک

سارا احمد از سال ۲۰۰۴ تا ۲۰۱۶م به‌عنوان استاد مطالعات نژادی و فرهنگی در مؤسسه تحقیقاتی گلداسمیت دانشگاه لندن فعالیت کرد. پیش از آن، در دانشگاه لنکستر، مرکز تحقیقات جنسیت، جنسیت و فرهنگ (FGAC) را تأسیس کرده بود. او در سال ۲۰۱۶م به نشانه اعتراض به فرهنگ آزار جنسی و تبعیض نظام‌مند در محیط‌های دانشگاهی، از سمت استادی خود در گلداسمیت استعفا داد.[۳] این اقدام نمادین، توجه گسترده‌ای را به مسئله آزار در دانشگاه‌ها جلب کرد. پس از آن، احمد به‌عنوان پژوهشگر مستقل به کار خود ادامه داده و از طریق وبلاگ شخصی و کتاب‌هایش به تولید فکر و نقد اجتماعی می‌پردازد و خود را فمینیست killjoy (لذت‌کُش) می‌خواند و این مفهوم را شیوهٔ تفکر، فلسفه و سیاست خود می‌داند.[۴]

زمینه‌های پژوهشی و مفاهیم کلیدی

  • فمینیسم killjoy: سارا احمد مفهوم فمینیست killjoy به‌معنای خراب‌کنندهٔ شادی را به‌عنوان یک موضع سیاسی و نظری مطرح کرد. از نگاه او، زنی که ساختارهای مردسالارانه و نژادپرستانه را به چالش می‌کشد، اغلب به‌عنوان کسی که حال دیگران را خراب می‌کند برچسب می‌خورد. احمد این برچسب را به منبعی برای مقاومت و کنشگری تبدیل می‌کند. فمینیست killjoy کسی است که از شادی اجباری، سر باز می‌زند و نارضایتی خود را از روابط قدرت ابراز می‌دارد. او شعار وبلاگ خود را کشتن شادی به‌مثابه پروژه‌ای برای ساختن جهان، قرار داده است.[۵]
  • پدیده‌شناسی فمینیستی: سارا احمد با بسط مفهوم جهت‌گیری (به انگلیسی: Orientations)، استدلال می‌کند که بدن‌ها در جهان و نسبت با دیگر اشیا و فضاها از طریق تکرار اعمال اجتماعی و تاریخی، جهت‌گیری پیدا می‌کنند. این جهت‌گیری‌ها طبیعی نیستند و هنجارهایی مانند محوریت سفیدپوستان را در خود نهفته دارند؛ مانند میزها و صندلی‌های فضاهای اداری که اغلب برای بدن‌های سالم طراحی شده‌اند و بدن‌های ناهنجار مانند افراد معلول را حاشیه‌نشین می‌کنند.
  • اقتصاد عاطفی و کار عاطفی: سارا احمد با توسعه نظریه اقتصاد عاطفی (به انگلیسی: Affective Economies)، به گردش و چسبندگی عواطف در تشکیل جمعیت‌ها و مرزهای اجتماعی، پرداخته است. او نشان می‌دهد که چگونه احساساتی مانند ترس یا انزجار به‌طور نامتناسبی به بدن‌های خاصی مانند مهاجران، مسلمانان و افراد کوییر، می‌چسبند و این بدن‌ها را به «دیگری» ای تبدیل می‌کنند که تهدید قلمداد می‌شود. او همچنین با استفاده از مفهوم کار عاطفی در چارچوب فمینیسم، نشان می‌دهد که زنان و افراد رنگین‌پوست در نهادها، هزینه‌های عاطفی گوناگونی را برای مدیریت تبعیض می‌پردازند.
  • نهادها به‌مثابه دیوارهای شیشه‌ای: سارا احمد با تکیه بر استعاره دیوار شیشه‌ای (به انگلیسی: Brick Wall)، استدلال می‌کند که نهادهایی مانند دانشگاه، اغلب با سیاست‌های تنوع‌طلبانه خود را می‌آرایند، اما در عمل مانند دیواری آجری هستند که در برابر تغییر مقاومت می‌کنند. این دیوارها از مصالحی ساخته شده‌اند که خود نهادها تولید می‌کنند: اظهار خستگی از بحث تنوع، پرونده‌های شکایت بی‌پایان، وعده‌های توخالی و فرهنگی که محافظت از افراد قدرتمند را بر عدالت ترجیح می‌دهد.[۶]

آثار مهم

سال انتشار عنوان انگلیسی عنوان فارسی (معنایی)
۱۹۹۸ Differences that Matter: Feminist Theory and Postmodernism تفاوت‌هایی که اهمیت دارند: نظریه فمینیستی و پست‌مدرنیسم
۲۰۰۰ Strange Encounters: Embodied Others in Post-Coloniality مواجهه‌های غریب: دیگری‌های مجسّم در پسااستعمارگرایی
۲۰۰۴ The Cultural Politics of Emotion سیاست فرهنگی عواطف
۲۰۰۶ Queer Phenomenology: Orientations, Objects, Others پدیده‌شناسی کوییر: جهت‌گیری‌ها، اشیا، دیگری‌ها
۲۰۱۰ The Promise of Happiness وعده شادی
۲۰۱۲ On Being Included: Racism and Diversity in Institutional Life در مورد بودن در جمع: نژادپرستی و تنوع در زندگی نهادی
۲۰۱۴ Willful Subjects سوژه‌های عمدی/سربه‌سر
۲۰۱۷ Living a Feminist Life زیستن یک زندگی فمینیستی
۲۰۱۹ What’s the Use? On the Uses of Use فایده چیست؟ در باب کاربردهای فایده
۲۰۲۳ The Feminist Killjoy Handbook راهنمای فمینیست خراب‌کنندهٔ شادی[۷]

پانویس

منابع

  • احمد، سارا، وب‌سایت شخصی سارا احمد با نام saranahmed، تاریخ بازدید: ۱۵ بهمن ۱۴۰۴ش.
  • احمد، سارا، وبلاگ شخصی سارا احمد با نام feministkilljoys، تاریخ بازدید: ۱۵ بهمن ۱۴۰۴ش.
  • «این دیگری و مابقی دیگری‌ها»، وب‌سایت انکار، تاریخ بازدید: ۱۴ بهمن ۱۴۰۴ش.
  • «فاشیسم یا همان عشق/ سارا احمد»، وب‌سایت مجلهٔ روشنفکر، تاریخ درج مطلب: ۱۶ دسامبر ۲۰۱۶م.
  • «نقد فمینیستی در راستای خوشی‌کشی»، وب‌سایت cahiersdufeminisme، تاریخ بازدید: ۱۴ بهمن ۱۴۰۴ش.
برگرفته از «https://iranpedia.net/w/index.php?title=سارا_احمد&oldid=19829»