جز ویکی سازی |
|||
| (۵ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات مفهوم | |||
| تصویر = | |||
| زیرنویس تصویر = | |||
|image_alt= | |||
| فایل پادکست =زیورآلات دوره ساسانیان.ogg | |||
| حجم فایلپادکست =3/73 | |||
| تاریخ پادکست =14-1-1405 | |||
| زیرنویس عنوان = | |||
| عنوان اصلی = | |||
| عنوان انگلیسی = | |||
| عنوان عربی = | |||
| عنوان علمی = | |||
| شاخه علمی = | |||
| نوع مفهوم = | |||
| معنای اصطلاحی = | |||
| حوزه کاربرد = | |||
| گستره جغرافیایی = | |||
| منشأ تاریخی = | |||
| نخستین کاربرد = | |||
| ریشه واژه = | |||
| مرتبط با = | |||
| اهمیت = | |||
| مبدع = | |||
| مروج = | |||
| مقدس برای = | |||
| مورد احترام = | |||
| آثار مرتبط = | |||
}} | |||
<big>'''زیورآلات دوره ساسانیان؛'''</big> جواهرات پادشاهان و مردم ایران در دورۀ ساسانی. | <big>'''زیورآلات دوره ساسانیان؛'''</big> جواهرات پادشاهان و مردم ایران در دورۀ ساسانی. | ||
زیورآلات ساسانی از تنوع و رونق بسیاری برخوردار بوده است؛ بهطوریکه لباس پادشاهان از کلاه تا کفش و حتی شمشیر و اسلحه آنان با زیورآلات تزیین میشد. استفاده از زیورآلات در این دوره فقط با اجازۀ شاه صورت میگرفت. | زیورآلات [[ساسانیان|ساسانی]] از تنوع و رونق بسیاری برخوردار بوده است؛ بهطوریکه لباس پادشاهان از کلاه تا کفش و حتی شمشیر و اسلحه آنان با زیورآلات تزیین میشد. استفاده از زیورآلات در این دوره فقط با اجازۀ شاه صورت میگرفت. | ||
==استفاده از زیورآلات در دورۀ ساسانی== | ==استفاده از زیورآلات در دورۀ ساسانی== | ||
| خط ۴۰: | خط ۶۸: | ||
صحنۀ دیگر، تاجگذاری اردشیر دوم از اهورامزدا<ref>خدای ایرانیان باستان؛ [https://tarikhema.org/religions/zoroastrian/90310/%D9%87%D9%85%D9%87-%DA%86%DB%8C%D8%B2-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%A7%D9%87%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF%D8%A7/ «همه چیز دربارۀ اهورامزدا»، وبسایت تاریخ ما، مطالعه و بررسی دانستنیهای تاریخی.]</ref> است. اهورامزدا با تاج کنگرهدار، دستبند و گردنبند<ref>[https://civilica.com/doc/370875/ فتحیپور، «پژوهشی بر زیورآلات زنان و مردان عصر ساسانی»، 1392ش، ص3.]</ref> و اردشیر نیز با تاجی کلاهمانند و گویی بزرگ در بالای آن بههمراه دنبالههای مواج و نوار دور سر دیده میشود.<ref>زجاجی، مطالعه زیورآلات پادشاهان سلسلههای هخامنشی، اشکانی و ساسانی، 1391ش، ص143.</ref> سومین صحنه که تصویر شاپور سوم و پدرش شاپور دوم را نشان میدهد، هر دو مزین به گردنبند هستند و انتهای ریش نوکباریک آنها داخل حلقهای فرو رفته است.<ref> [https://civilica.com/doc/370875/ فتحیپور، «پژوهشی بر زیورآلات زنان و مردان عصر ساسانی»، 1392ش، ص3.]</ref> | صحنۀ دیگر، تاجگذاری اردشیر دوم از اهورامزدا<ref>خدای ایرانیان باستان؛ [https://tarikhema.org/religions/zoroastrian/90310/%D9%87%D9%85%D9%87-%DA%86%DB%8C%D8%B2-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%A7%D9%87%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%AF%D8%A7/ «همه چیز دربارۀ اهورامزدا»، وبسایت تاریخ ما، مطالعه و بررسی دانستنیهای تاریخی.]</ref> است. اهورامزدا با تاج کنگرهدار، دستبند و گردنبند<ref>[https://civilica.com/doc/370875/ فتحیپور، «پژوهشی بر زیورآلات زنان و مردان عصر ساسانی»، 1392ش، ص3.]</ref> و اردشیر نیز با تاجی کلاهمانند و گویی بزرگ در بالای آن بههمراه دنبالههای مواج و نوار دور سر دیده میشود.<ref>زجاجی، مطالعه زیورآلات پادشاهان سلسلههای هخامنشی، اشکانی و ساسانی، 1391ش، ص143.</ref> سومین صحنه که تصویر شاپور سوم و پدرش شاپور دوم را نشان میدهد، هر دو مزین به گردنبند هستند و انتهای ریش نوکباریک آنها داخل حلقهای فرو رفته است.<ref> [https://civilica.com/doc/370875/ فتحیپور، «پژوهشی بر زیورآلات زنان و مردان عصر ساسانی»، 1392ش، ص3.]</ref> | ||
===نقش رستم=== | ===نقش رستم=== | ||
یکی از صحنههای نقش | {{اصلی|نقش رستم}} | ||
یکی از صحنههای [[نقش رستم]]، پیروزی شاپور اول بر امپراتوری روم را نشان میدهد که شاه با تاج کنگرهدار، گردنبند، گوشواره و استفاده از حلقه در انتهای ریش خود دیده میشود.<ref>جوادی و آورزمانی، سنگنگارههای ساسانی، 1388ش، ص69.</ref> تاج این شاه همانند تاجهای [[هخامنشیان|هخامنشی]] است که ارادت [[ساسانیان]] را به این دوره نشان میدهد.<ref>زجاجی، مطالعه زیورآلات پادشاهان سلسلههای هخامنشی، اشکانی و ساسانی، 1391ش، ص132.</ref> مراسم تاجگذاری نرسی<ref>هفتمین شاه ساسانی؛ [http://olombastanei.parsiblog.com/Posts/26/ حسینیمقدم، «ایران قبل از اسلام»، وبسایت پارسیبلاگ.]</ref> از آناهیتا، صحنۀ دیگری است که شاه را با گردنبندی مرواریدی و تاجی شیاردار با گویی در بالای آن و نواری دور سر نشان میدهد.<ref>جوادی و آورزمانی، سنگنگارههای ساسانی، 1388ش، ص57.</ref> [[گردنبند]]، آراسته به مروارید بههمراه تاج ساده و گویی در بالای آن که شکل آن شبیه تاجهای اشکانی است، در صحنۀ تاجگذاری اردشیر از اهورامزدا دیده میشود.<ref>زجاجی، مطالعه زیورآلات پادشاهان سلسلههای هخامنشی، اشکانی و ساسانی، 1391ش، ص130.</ref> | |||
===سنگنگارۀ نقش رجب=== | ===سنگنگارۀ نقش رجب=== | ||
در اینجا دو صحنۀ تاجگذاری شاپور اول و اردشیر توسط اهورامزدا دیده میشود. در صحنۀ اول شاه با تاج، گوشواره و گردنبندی مزین به مروارید دیده میشود. اردشیر، شمشیری طلایی بر کمر بسته و گردنبندی پهن و زرین بر گردن دارد.<ref> [https://civilica.com/doc/370875/ فتحیپور، «پژوهشی بر زیورآلات زنان و مردان عصر ساسانی»، 1392ش، ص3.]</ref> | در اینجا دو صحنۀ تاجگذاری شاپور اول و اردشیر توسط اهورامزدا دیده میشود. در صحنۀ اول شاه با تاج، گوشواره و گردنبندی مزین به مروارید دیده میشود. اردشیر، شمشیری طلایی بر کمر بسته و گردنبندی پهن و زرین بر گردن دارد.<ref> [https://civilica.com/doc/370875/ فتحیپور، «پژوهشی بر زیورآلات زنان و مردان عصر ساسانی»، 1392ش، ص3.]</ref> | ||
| خط ۷۲: | خط ۱۰۲: | ||
==منابع== | ==منابع== | ||
{{آغاز منابع}} | |||
* احمدی واستانی، سهیل و دیگران، «بررسی زیورآلات دورۀ ساسانی شمال ایران، حاصل کاوشهای علمی باستانشناسی»، نشریۀ جستارهای باستانشناسی ایران پیش از اسلام، شمارۀ 2، پاییز و زمستان 1400ش. | * احمدی واستانی، سهیل و دیگران، «بررسی زیورآلات دورۀ ساسانی شمال ایران، حاصل کاوشهای علمی باستانشناسی»، نشریۀ جستارهای باستانشناسی ایران پیش از اسلام، شمارۀ 2، پاییز و زمستان 1400ش. | ||
* بوسایلی، ماریو و شراتو، امبرتو، تاریخ هنر ایران: هنر پارتی و ساسانی، ترجمۀ یعقوب آژند، تهران، مولی، 1376ش. | * بوسایلی، ماریو و شراتو، امبرتو، تاریخ هنر ایران: هنر پارتی و ساسانی، ترجمۀ یعقوب آژند، تهران، مولی، 1376ش. | ||
| خط ۱۰۴: | خط ۱۳۵: | ||
*, met museum website, Date of visit: "Plate with youths and winged horses" | *, met museum website, Date of visit: "Plate with youths and winged horses" | ||
29 October 2023. | 29 October 2023. | ||
{{پایان منابع}} | |||
