حذف ردهها |
حسین صبوری (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات مفهوم | |||
| تصویر = | |||
| زیرنویس تصویر = | |||
|image_alt= | |||
| فایل پادکست =زیورآلات قاجاریان.ogg | |||
| حجم فایلپادکست =3/88 | |||
| تاریخ پادکست =14-1-1405 | |||
| زیرنویس عنوان = | |||
| عنوان اصلی = | |||
| عنوان انگلیسی = | |||
| عنوان عربی = | |||
| عنوان علمی = | |||
| شاخه علمی = | |||
| نوع مفهوم = | |||
| معنای اصطلاحی = | |||
| حوزه کاربرد = | |||
| گستره جغرافیایی = | |||
| منشأ تاریخی = | |||
| نخستین کاربرد = | |||
| ریشه واژه = | |||
| مرتبط با = | |||
| اهمیت = | |||
| مبدع = | |||
| مروج = | |||
| مقدس برای = | |||
| مورد احترام = | |||
| آثار مرتبط = | |||
}} | |||
<big>'''زیورآلات قاجاریان؛'''</big> جواهرات سلطنتی در دوره قاجار. | <big>'''زیورآلات قاجاریان؛'''</big> جواهرات سلطنتی در دوره قاجار. | ||
| خط ۴: | خط ۳۲: | ||
==جایگاه جواهرات در دوره قاجار== | ==جایگاه جواهرات در دوره قاجار== | ||
در دوره | در [[قاجاریه|دوره قاجار]]، ایران کشور سنگهای قیمتی و بهلحاظ رنگهای زیبا در دنیا بینظیر بود. در تمام دورههای قاجار، از سنگ زمرد بیشتر در زیورآلات استفاده میشد.<ref>غیبی، سیوپنج هزار سال تاریخ زیورآلات اقوام ایرانی، 1378ش، ص353.</ref> بهدلیل ارتباط پادشاهان و درباریان با غرب، جواهرات قاجار تحت تأثیر جواهرات غربی قرار گرفت.<ref>حقیقت، تاریخ هنرهای ملی و هنرمندان ایرانی از کهنترین زمان تا پایان قاجار، 1369ش، ص669 و670.</ref> | ||
==نقشمایههای نمادین در زیورآلات قاجار== | ==نقشمایههای نمادین در زیورآلات قاجار== | ||
| خط ۲۲: | خط ۵۰: | ||
===انار=== | ===انار=== | ||
انار از مقدسترین درختان است. این نقش مربوط به دورههای قبل از اسلام است.<ref>فرهوشی، هنر ایران در (دوران پارتی و ساسانی)، 1370ش، ص65.</ref> انار نماد بیمرگی، کثرت در وحدت، حاصلخیزی و وفور است.<ref> [https://civilica.com/doc/748238/ پورانمهر، «مطالعه تحلیلی نقوش نمادین زیورآلات قاجار»، 1396ش، ص7.]</ref> | [[انار]] از مقدسترین درختان است. این نقش مربوط به دورههای قبل از [[اسلام]] است.<ref>فرهوشی، هنر ایران در (دوران پارتی و ساسانی)، 1370ش، ص65.</ref> انار نماد بیمرگی، کثرت در وحدت، حاصلخیزی و وفور است.<ref> [https://civilica.com/doc/748238/ پورانمهر، «مطالعه تحلیلی نقوش نمادین زیورآلات قاجار»، 1396ش، ص7.]</ref> | ||
===سرو=== | ===سرو=== | ||
سرو نماد جاودانگی است.<ref> هال، فرهنگ نگارهای نمادها در هنر شرق و غرب، 1380ش، ص293.</ref> نقش بتهجقه شکل تغییر یافته درخت است که از این طرح در زیورآلات دوره قاجار استفاده شده است.<ref>[https://civilica.com/doc/748238/ پورانمهر، «مطالعه تحلیلی نقوش نمادین زیورآلات قاجار»، 1396ش، ص8.]</ref> | [[سرو]] نماد جاودانگی است.<ref> هال، فرهنگ نگارهای نمادها در هنر شرق و غرب، 1380ش، ص293.</ref> نقش بتهجقه شکل تغییر یافته درخت است که از این طرح در زیورآلات دوره قاجار استفاده شده است.<ref>[https://civilica.com/doc/748238/ پورانمهر، «مطالعه تحلیلی نقوش نمادین زیورآلات قاجار»، 1396ش، ص8.]</ref> | ||
==جواهر سلطنتی دوره قاجار== | ==جواهر سلطنتی دوره قاجار== | ||
| خط ۳۳: | خط ۶۱: | ||
بهخاطر نقش خورشید، به تخت طاووس، تخت خورشید میگفتند. بعد از ازدواج فتحعلیشاه با طاووس تاجالدوله نام آن به تخت طاووس تغییر پیدا کرد. این تخت توسط نظامالدوله با طلا و جواهرات ساخته شده است. بعدها به دستور ناصرالدینشاه آن را تعمیر کردند و در زمینۀ زرین با مینای لاجوردی، مزین به اشعاری شد. | بهخاطر نقش خورشید، به تخت طاووس، تخت خورشید میگفتند. بعد از ازدواج فتحعلیشاه با طاووس تاجالدوله نام آن به تخت طاووس تغییر پیدا کرد. این تخت توسط نظامالدوله با طلا و جواهرات ساخته شده است. بعدها به دستور ناصرالدینشاه آن را تعمیر کردند و در زمینۀ زرین با مینای لاجوردی، مزین به اشعاری شد. | ||
===تخت نادری=== | ===تخت نادری=== | ||
در زمان فتحعلیشاه این تخت با ۲۲۰۰۰ سنگ و جواهر ساخته و میناکاری شد. این تخت دارای پشتانداز ترنج با جواهرات درشت و خوشرنگ است و در دیوار عمودی پله آن نقش شیری برجستهکاری شد که مثل پوست پلنگ، خالدار و جواهرنشان کردند. در دو طرف داخل تخت ترنجهای اسلیمی مشبک، نقش دو طوطی میناکاری شده است. | در زمان فتحعلیشاه این تخت با ۲۲۰۰۰ سنگ و جواهر ساخته و [[میناکاری]] شد. این تخت دارای پشتانداز ترنج با جواهرات درشت و خوشرنگ است و در دیوار عمودی پله آن نقش شیری برجستهکاری شد که مثل پوست پلنگ، خالدار و جواهرنشان کردند. در دو طرف داخل تخت ترنجهای اسلیمی مشبک، نقش دو طوطی میناکاری شده است. | ||
===تاج کیانی=== | ===تاج کیانی=== | ||
این تاج توسط فتحعلی شاه ساخته شد که به الماس، زمرد، یاقوت و مروارید مزین شده است. | این تاج توسط فتحعلی شاه ساخته شد که به الماس، زمرد، یاقوت و مروارید مزین شده است. | ||
| خط ۹۴: | خط ۱۲۲: | ||
==منابع== | ==منابع== | ||
{{آغاز منابع}} | |||
* اتینگهاوزن، ریچارد، اوجهای درخشان هنر ایران، ترجمه احسان یارشاطر، تهران، آگاه، 1379ش. | * اتینگهاوزن، ریچارد، اوجهای درخشان هنر ایران، ترجمه احسان یارشاطر، تهران، آگاه، 1379ش. | ||
* «الماس کوه نور و دریای نور داستانی عجیب از نادرشاه تا ملکه انگلیس»، سفرآنلاین، تاریخ بازدید: 20 شهریور 1402ش. | * «الماس کوه نور و دریای نور داستانی عجیب از نادرشاه تا ملکه انگلیس»، سفرآنلاین، تاریخ بازدید: 20 شهریور 1402ش. | ||
| خط ۱۱۹: | خط ۱۴۸: | ||
* وکیلی، ابوالفضل، شناخت طرحها و نقشههای قالی ایران و جهان، تهران، نقش هستی، 1382ش. | * وکیلی، ابوالفضل، شناخت طرحها و نقشههای قالی ایران و جهان، تهران، نقش هستی، 1382ش. | ||
* هال، جیمز، فرهنگ نگارهای نمادها در هنر شرق و غرب، ترجمه رقیه بهزادی، تهران، فرهنگ معاصر، 1380ش. | * هال، جیمز، فرهنگ نگارهای نمادها در هنر شرق و غرب، ترجمه رقیه بهزادی، تهران، فرهنگ معاصر، 1380ش. | ||
{{پایان منابع}} | |||