سیدحسین طباطبایی قمی: تفاوت میان نسخه‌ها

آیت‌الله سید حسین طباطبایی قمی، مشهور به حاج‌آقا حسین قمی در جریان کشف حجاب، از علمایی بود که به مقابلة جدی با آن پرداخت. وی به تهران رفت تا رضاشاه را ملاقات کرده و از مخالفت با دین بازدارد. مردم خراسان به حمایت از او که در تهران به حصر نیروهای رضاخانی درآمده بود، در مسجد گوهرشاد تحصن کردند. این جریان به واقعة کشتار مسجد گوهرشاد منتهی شد. وی پس از سرنگونی رضاشاه و برسر کار آمدن محمدرضاشاه، طی نامه‌ای لغو قانون کشف حجاب را درخواست کرد که مورد پذیرش واقع شد.

سید حسین طباطبایی قمی، فرزند حاج محمود،<ref>  [http://www.imam-sadr.com/%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87/%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87/tabid/120/articleid/4782/Default.aspx?dnnprintmode=true&mid=579&SkinSrc اباذری، «تبارنامة موسی صدر»، وب‌سایت موسسة فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر.]</ref>  در سال ۱۲۴۳ش،<ref>  [https://lib.eshia.ir/11231/1/786 حائری، روزشمار شمسی، ۱۳۸۶ش، ج۱، ص۷۸۶.]</ref>  در شهر قم به دنیا آمد. نسب وی با ۲۸ واسطه به امام حسن مجتبی می‌رسد.<ref>  [http://nbo.ir/%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86-%D8%B7%D8%A8%D8%A7%D8%B7%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%82%D9%85%DB%8C-%D8%AD%D8%A7%D8%AC-%D8%A2%D9%82%D8%A7-%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86-%D8%B7%D8%A8%D8%A7%D8%B7%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%82%D9%85%DB%8 پورامینی، «قامت قیام»، وب‌سایت فرهیختگان تمدن شیعی.]</ref>  او پدربزرگ مادری امام موسی صدر است.<ref>  [http://www.imam-sadr.com/%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87/%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87/tabid/120/articleid/4782/Default.aspx?dnnprintmode=true&mid=579&SkinSrc اباذری، «تبارنامة موسی صدر»، وب‌سایت موسسة فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر.]</ref>  

حاج‌آقا حسین قمی، پس از ده سال تحصیل در سامرا، نظر به درخواست‌ مردم مشهد از میرزای شیرازی که خواهان فرستاده شدن مجتهدی برای این خطه بودند، راهی مشهد شد.<ref>  [https://ganjnegar.ir/1399/04/20/%d9%82%d8%a7%d9%85%d8%aa%d9%90-%d9%82%db%8c%d8%a7%d9%85%d9%90-%da%af%d9%88%d9%87%d8%b1%d8%b4%d8%a7%d8%af-%d9%85%d8%b1%d9%88%d8%b1%db%8c-%d8%a8%d8%b1-%d8%b3%db%8c%d8%b1%d9%87-%d9%88-%d8%b9%d9%85%d9%84/ «قامت قیام گوهرشاد / مروری بر سیره و عملکرد آیت‌الله‌سید حسین قمی طباطبائی در قیام گوهرشاد»، وب‌سایت ایام.]</ref>  او پس از ورود به مشهد، زعامت حوزة علمیة این شهر را به عهده گرفت<ref>  [https://www.hawzahnews.com/news/402289/%D8%AF%D8%B9%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%A8-%D8%A2%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86-%D9%82%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%86%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D9%82%D8% «دعای مستجاب آیت‌الله سید حسین قمی کنار مرقد سیدالشهداء علیه السلام»، خبرگزاری رسمی حوزه.]</ref> و علی‌رغم اینکه از جانب تمام اساتید خود اجازة اجتهاد داشت؛<ref>  [https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1691201/%D8%AE%D8%A7%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B8%D9%85%DB%8C-%D8%AD%D8%A7%D8%AC-%D8%A7%D9%82%D8%A7-%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86-%D8 قزوینی، «خاطراتی از آیت‌الله‌العظمی حاج‌آقا حسین طباطبایی قمی»، ۱۳۹۱ش، ص۱۳۷.]</ref> اما از قبول مرجعیت امتناع می‌کرد تا اینکه با اصرار فراوان مردم در سال ۱۳۱۱ش رسالة عملیة وی به زبان فارسی به چاپ رسید و از این تاریخ، مرجعیت او به‌صورت رسمی آغاز شد.<ref>  [https://www.hawzahnews.com/news/402289/%D8%AF%D8%B9%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%A8-%D8%A2%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86-%D9%82%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%86%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D9%82%D8% «دعای مستجاب آیت‌الله سید حسین قمی کنار مرقد سیدالشهداء علیه‌السلام»، خبرگزاری رسمی حوزه.]</ref> ایام زعامت حوزه و مرجعیت او، مقارن با دوران دیکتاتوری رضاخان بود.<ref>  [https://wiki.ahlolbait.com/%D8%B3%DB%8C%D8%AF_%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86_%D8%B7%D8%A8%D8%A7%D8%B7%D8%A8%D8%A7%D8%A6%DB%8C_%D9%82%D9%85%DB%8C «سید حسین طباطبائی قمی»، دانشنامة اسلامی.]</ref>  

یکی از اقدامات رضاخان کشف حجاب اجباری بود<ref>  [https://mtq.ir/?page=magazine&id=29 شمس‌آبادی، «قیام گوهرشاد»، ۱۳۸۹ش، ص۱۱۶و۱۱۸.]</ref>  به دستور وزیر فرهنگ و معارف وقت، جشنی در مدرسۀ شاهپور شیراز برگزار شد که در آن دختران بدون حجاب به رقص و پایکوبی پرداختند و هم‌زمان با این جشن، در دبیرستان فردوسی مشهد نیز با حضور رضاخان مراسمی به همین شکل اجرا شد.<ref>  [https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1084732/%d8%a8%d8%b1%da%af%db%8c-%d8%a7%d8%b2-%d8%aa%d8%a7%d8%b1%db%8c%d8%ae-%d9%82%db%8c%d8%a7%d9%85-%da%af%d9%88%d9%87%d8%b1%d8%b4%d8%a7%d8%af-%d9%87%d8%b4%db%8c%d8%a7%d8%b1%db%8c-%d9%88-%d8%ba%db%8c%d8%b1%d8% خواجو، «برگی از تاریخ: قیام گوهرشاد؛ هشیاری و غیرت دینی علما و مردم علیه طرح حجاب‌زدایی»، ۱۳۹۴ش، ص۴۶و۴۷.]</ref>  با اعتراض یکی از علمای شیراز به این مراسم و ضرب و شتم و حبس وی، اعتراضات گسترده‌ای در قم، مشهد و تبریز به راه افتاد.<ref>  [https://mtq.ir/?page=magazine&id=29 شمس آبادی، «قیام گوهرشاد»، ۱۳۸۹ش، ص۱۱۹و۱۲۰.]</ref> در پی این اتفاقات حاج‌آقا حسین به‌صراحت در منبر اعلام کرد که تغییر لباس مردم و استفاده از کلاه شاپو مقدمه‌ای برای تغییر نوع پوشش و حجاب زنان است.<ref>  [https://ganjnegar.ir/1399/04/20/%d9%82%d8%a7%d9%85%d8%aa%d9%90-%d9%82%db%8c%d8%a7%d9%85%d9%90-%da%af%d9%88%d9%87%d8%b1%d8%b4%d8%a7%d8%af-%d9%85%d8%b1%d9%88%d8%b1%db%8c-%d8%a8%d8%b1-%d8%b3%db%8c%d8%b1%d9%87-%d9%88-%d8%b9%d9%85%d9%84/ «قامت قیام گوهرشاد / مروری بر سیره و عملکرد آیت‌الله سید حسین قمی طباطبائی در قیام گوهرشاد، وب‌سایت ایام.]</ref> وی به‌همراه جمعی دیگر، در خانۀ یکی از علما گردهم آمدند و تلگراف شدیدالحنی را خطاب به رضاخان نوشته و ارسال کردند.<ref>  [https://hawzah.net/fa/Magazine/View/89/3401/15744/%D9%82%DB%8C%D8%A7%D9%85-%D8%AE%D9%88%D9%86%DB%8C%D9%86-%DA%AF%D9%88%D9%87%D8%B1%D8%B4%D8%A7%D8%AF-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D8%B4%D9%81-%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8 محمدی اشتهاردی، «قیام خونین گوهرشاد در ماجرای کشف حجاب»، پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه.]</ref>  

* اباذری، عبدالرحیم، «تبارنامة موسی صدر»، وب‌سایت موسسة فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر، تاریخ بازدید: ۱۷ فروردین‌ ۱۴۰۲ش.

* آذری خاکستر، غلامرضا، «جایگاه قیام مسجد گوهرشاد در مطالعات تاریخی»، تاریخ پژوهی، شماره‌های ۲۸ و ۲۹، پاییز و زمستان ۱۳۸۵ش.

* «آیت‌الله‌العظمی حاج حسین طباطبایی قمی»، پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۱ مرداد ۱۳۸۵ش.

* «بررسی سیرة زندگی آیت‌الله سید محمدحسین طباطبایی قمی»، وب‌سایت شبکة قرآن و معارف سیما، تاریخ درج مطلب: ۸ اردیبهشت ۱۴۰۰ش.

* «بیانات پس از بازدید از نمایشگاه «حماسه گوهرشاد»»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله‌العظمی خامنه‌ای، تاریخ درج مطلب: ۸ فروردین‌ ۱۳۹۶ش.

* پورامینی، محمدباقر، «قامت قیام»، وب‌سایت فرهیختگان تمدن شیعی، تاریخ درج مطلب: ۱۲ مهر ۱۳۹۴ش.

* «حاج‌آقا حسین قمی»، وب‌سایت دبیرخانة بزرگداشت آخوند ملا محمدکاظم خراسانی، تاریخ بازدید: ۷ مرداد ۱۴۰۲ ش.

* «حاج‌آقا حسین طباطبایی قمی»، ویکی فقه، تاریخ بازدید: ۷ مرداد ۱۴۰۲ش.

* حائری، علی، روزشمار شمسی، قم، دفتر عقل، 1386ش.

* خواجو، عبدالله، «برگی از تاریخ: قیام گوهرشاد؛ هشیاری و غیرت دینی علما و مردم علیه طرح حجاب‌زدایی»، کیهان فرهنگی، شماره ۳۴۴-۳۴۳-۳۴۲، خرداد، تیر و مرداد ۱۳۹۴ش.

* «دعای مستجاب آیت‌الله سید حسین قمی کنار مرقد سیدالشهداء علیه‌السلام»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ درج مطلب: ۲۶ آذر ۱۳۹۵ش.

* روح‌بخش، رحیم، «قیام گوهرشاد»، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، دی ۱۳۸۷ش.

* زمانی، احمد، «حماسه حجاب در سنگر گوهرشاد»، پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه، تاریخ بازدید: ۱۷ فروردین ۱۴۰۲ش.

* «سید حسین طباطبائی قمی»، ویکی اهل‌البیت، تاریخ بازدید: ۱۷ فروردین‌ ۱۴۰۲ش.

* شمس‌آبادی، حسن، «قیام گوهرشاد»، مجلة مطالعات تاریخی، دورة ۸، شمارة ۲۹، تابستان ۱۳۸۹ش.

* قاسم پور، داود، «غم گوهرشاد؛ مروری بر قیام مردم مشهد در واقعه مسجد گوهرشاد»، مجلة زمانه، شمارة ۳۴، سال ۴، تیر ۱۳۸۴ش.

* «قامت قیام گوهرشاد/ مروری بر سیره و عملکرد آیت‌الله سید حسین قمی طباطبائی در قیام گوهرشاد»، وب‌سایت ایام، تاریخ درج مطلب: ۲۰ خرداد ۱۳۹۹ش.

* قزوینی، سید مرتضی، «خاطراتی از آیت‌الله‌العظمی حاج‌آقا حسین طباطبایی قمی»، فصلنامة فرهنگ زیارت، دورة ۳، شماره‌های ۱۰ و ۱۱، تیر ۱۳۹۱ش.

* «گزارش ۸ بندی شهربانی رژیم رضاخان درباره ماجرای گوهرشاد»، وب‌سایت مرکز اسناد انقلاب اسلامی، تاریخ درج مطلب: ۲۱ تیر ۱۴۰۱ش.

* محمدی اشتهاردی، محمد، «قیام خونین گوهرشاد در ماجرای کشف حجاب»، پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه، تاریخ بازدید: ۲۰ فروردین‌ماه ۱۴۰۲ش.

* «واقعة کشف حجاب»، ویکی شیعه، تاریخ بازدید: ۱۷ فروردین‌ ۱۴۰۲ش.

* «واقعة مسجد گوهرشاد»، ویکی شیعه، تاریخ بازدید: ۱۷ فروردین‌ ۱۴۰۲ش.