سعید مقدم (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
برچسب: واگردانی دستی
 
(۹ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
[[پرونده:لباس-زنان-آذربایجان-غربی1.jpg|بندانگشتی]]
{{جعبه اطلاعات مفهوم
| تصویر            =لباس-زنان-آذربایجان-غربی1.jpg
| زیرنویس تصویر    = 
| image_alt        =
| فایل پادکست      =لباس زنان آذربایجان غربی.ogg
| حجم فایلپادکست    =10/1
| تاریخ پادکست      =26-1-1405 
| زیرنویس عنوان    = 
 
| عنوان اصلی        =
| عنوان انگلیسی    =
| عنوان عربی        =
| عنوان علمی        =
| شاخه علمی        =
| نوع مفهوم        =
| معنای اصطلاحی      =
| حوزه کاربرد      =
| گستره جغرافیایی  =
| منشأ تاریخی      =
 
| نخستین کاربرد    =
| ریشه واژه        =
| مرتبط با          =
| اهمیت            =
| مبدع              =
| مروج              =
| مقدس برای        =
| مورد احترام      =
| آثار مرتبط        =
}}
<big>'''لباس زنان آذربایجان غربی'''</big>؛ تن‌پوش زنان ایران در استان آذربایجان غربی.
<big>'''لباس زنان آذربایجان غربی'''</big>؛ تن‌پوش زنان ایران در استان آذربایجان غربی.


استان آذربایجان غربی دو قوم بزرگ کرد و ترک را در خود جای داده است؛ از این رو لباس محلی این خطه دارای دو نوع کردی و ترکی است. تنها وجه مشترک پوشاک زنان کرد و ترک این است که زنان مسن هم از چارقد و هم از سربند استفاده می‌کنند. پارچه‌های به‌کار رفته در لباس‌ها مرغوب و رنگ آن‌ها شاد و روشن است. هر یک از رنگ‌های گوناگون به‌کار رفته در لباس زنان این منطقه، گویای هویت فرد از جمله سن، تجرد یا تاهل و موقعیت اجتماعی آنان است. پوشش کامل بدن از سر تا نوک پا، تنوع و سازگاری لباس‌ محلی با طبیعت و همچنین سازگاری آن با ارزش‌های معنوی از جمله عوامل پایدار ماندن لباس‌های زنان استان آذربایجان غربی است.  
استان آذربایجان غربی دو قوم بزرگ کرد و ترک را در خود جای داده است؛ از این رو لباس محلی این خطه دارای دو نوع کردی و ترکی است. تنها وجه مشترک پوشاک زنان کرد و ترک این است که زنان مسن هم از [[چارقد]] و هم از سربند استفاده می‌کنند. پارچه‌های به‌کار رفته در لباس‌ها مرغوب و رنگ آن‌ها شاد و روشن است. هر یک از رنگ‌های گوناگون به‌کار رفته در لباس زنان این منطقه، گویای هویت فرد از جمله سن، تجرد یا تاهل و موقعیت اجتماعی آنان است. پوشش کامل بدن از سر تا نوک پا، تنوع و سازگاری لباس‌ محلی با طبیعت و همچنین سازگاری آن با ارزش‌های معنوی از جمله عوامل پایدار ماندن لباس‌های زنان استان آذربایجان غربی است.  
==ویژگی‌های لباس سنتی آذربایجان غربی==
==ویژگی‌های لباس سنتی آذربایجان غربی==
[[پرونده:لباس-زنان-آذربایجان-غربی.jpg|بندانگشتی]]
[[پرونده:لباس-زنان-آذربایجان-غربی.jpg|بندانگشتی]]
لباس‌های سنتی این منطقه، تلفیقی از رنگ‌های مختلف و زیبایی‌های خاص است. رنگ و نقوش روی پارچه به‌همراه تزییناتی چون منجوق‌دوزی، حاشیه‌دوزی، گلابتون، چین‌های زیبا و دوخت سکه معرف ویژگی‌های لباس‌های این منطقه است. همچنین پوشاک سنتی آذربایجان غربی نشان‌دهندۀ ویژگی‌های هنری، تاریخی، قومی و خلاقیت است و حتی در مواردی نیز وضعیت تأهل و سن زنان را نشان می‌دهد. تنوع قومیتی در این ناحیه نیز یکی دیگر از ویژگی‌های پوشاک مردم آذربایجان است که باعث شده زنان، متناسب با خصوصیات فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی قوم خود لباس بپوشند. این تفاوت‌ها در ساختار اصلی لباس زنان تأثیری ندارد و تمام لباس‌های زنان بلند و گشاد است و برای پوشش سر خود از کلاه و سربند استفاده می‌کنند.<ref>[https://www.irna.ir/news/85254186/%D8%B1%D8%AE%D8%AA-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B4%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%AA%D9%86-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%BA%D8% «گرد فراموشی بر تن لباس‌های سنتی آذربایجان غربی»، وب‌سایت خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا).]</ref>  از گذشته دور پوشیدگی لباس از سر تا نوک پا از ویژگی‌های لباس زنان این منطقه و نشانۀ وقار و زیبایی بوده و نپوشاندن بخشی از بدن خلاف ادب بوده است.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1971275/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D9%87%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B7%D8%A7%D9%84%D8 علیزاده، «لباس محلی نمادی از فرهنگ و هویت ملی (مطالعه موردی: استان آذربایجان غربی)»، 1397ش، ص1 و 3.]</ref>  
لباس‌های سنتی این منطقه، تلفیقی از رنگ‌های مختلف و زیبایی‌های خاص است. رنگ و نقوش روی پارچه به‌همراه تزییناتی چون [[منجوق‌دوزی]]، حاشیه‌دوزی، گلابتون، چین‌های زیبا و دوخت سکه معرف ویژگی‌های لباس‌های این منطقه است. همچنین پوشاک سنتی آذربایجان غربی نشان‌دهندۀ ویژگی‌های هنری، تاریخی، قومی و خلاقیت است و حتی در مواردی نیز وضعیت تأهل و سن زنان را نشان می‌دهد. تنوع قومیتی در این ناحیه نیز یکی دیگر از ویژگی‌های پوشاک مردم آذربایجان است که باعث شده زنان، متناسب با خصوصیات فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی قوم خود لباس بپوشند. این تفاوت‌ها در ساختار اصلی لباس زنان تأثیری ندارد و تمام لباس‌های زنان بلند و گشاد است و برای پوشش سر خود از کلاه و سربند استفاده می‌کنند.<ref>[https://www.irna.ir/news/85254186/%D8%B1%D8%AE%D8%AA-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B4%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%AA%D9%86-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%BA%D8% «گرد فراموشی بر تن لباس‌های سنتی آذربایجان غربی»، وب‌سایت خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا).]</ref>  از گذشته دور پوشیدگی لباس از سر تا نوک پا از ویژگی‌های لباس زنان این منطقه و نشانۀ وقار و [[زیبایی]] بوده و نپوشاندن بخشی از [[بدن]] خلاف ادب بوده است.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1971275/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D9%87%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B7%D8%A7%D9%84%D8 علیزاده، «لباس محلی نمادی از فرهنگ و هویت ملی (مطالعه موردی: استان آذربایجان غربی)»، 1397ش، ص1 و 3.]</ref>  
==رونق و اصالت در لباس سنتی آذربایجان غربی==
==رونق و اصالت در لباس سنتی آذربایجان غربی==
پوشاک زنان این منطقه، از زیبایی، اصالت، ظرافت و فرهنگ و تمدن برخوردار است. نقوش حک شده روی لباس‌ها، نشان از تاریخ و فرهنگ این خطه دارد. پوشاک سنتی این ناحیه، جزء میراث فرهنگی اقوام این سرزمین است که از نظر شکل، نوع و رنگ متفاوتی برخوردار است؛ به‌طوری‌که هر یک از اقوام آذربایجان غربی، لباس سنتی مخصوص خود را دارند که در طول سالیان دراز از آن استفاده می‌کردند.<ref> [https://www.irna.ir/news/85254186/%D8%B1%D8%AE%D8%AA-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B4%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%AA%D9%86-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%BA%D8% «گرد فراموشی بر تن لباس‌های سنتی آذربایجان غربی»، وب‌سایت خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا).]</ref>  امروزه پوشش محلی این منطقه تا حد زیادی رونق خود را از دست داده و فقط در مراسم‌های آیینی از آن استفاده می‌شود. روستاییان و عشایر این منطقه، همچنان از این نوع پوشش به‌عنوان لباس روزمره استفاده می‌کنند و بر این سنت پایبند هستند.<ref>[https://www.visitiran.ir/fa/costume/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%BA%D8%B1%D8%A8%DB%8C «لباس محلی مردمان آذربایجان غربی»، وب‌سایت ایران.]</ref>  
پوشاک زنان این منطقه، از زیبایی، اصالت، ظرافت و فرهنگ و تمدن برخوردار است. نقوش حک شده روی لباس‌ها، نشان از تاریخ و فرهنگ این خطه دارد. پوشاک سنتی این ناحیه، جزء میراث فرهنگی اقوام این سرزمین است که از نظر شکل، نوع و رنگ متفاوتی برخوردار است؛ به‌طوری‌که هر یک از اقوام آذربایجان غربی، لباس سنتی مخصوص خود را دارند که در طول سالیان دراز از آن استفاده می‌کردند.<ref> [https://www.irna.ir/news/85254186/%D8%B1%D8%AE%D8%AA-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B4%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%AA%D9%86-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%BA%D8% «گرد فراموشی بر تن لباس‌های سنتی آذربایجان غربی»، وب‌سایت خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا).]</ref>  امروزه پوشش محلی این منطقه تا حد زیادی رونق خود را از دست داده و فقط در مراسم‌های آیینی از آن استفاده می‌شود. روستاییان و عشایر این منطقه، همچنان از این نوع پوشش به‌عنوان لباس روزمره استفاده می‌کنند و بر این سنت پایبند هستند.<ref>[https://www.visitiran.ir/fa/costume/%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D8%BA%D8%B1%D8%A8%DB%8C «لباس محلی مردمان آذربایجان غربی»، وب‌سایت ایران.]</ref>  


==پارچه‌های به‌کاررفته در لباس زنان آذربایجان غربی==
==پارچه‌های به‌کاررفته در لباس زنان آذربایجان غربی==
لباس‌های محلی این استان، علاوه بر تزیینات و تکنیک دوختی آن، با پارچه‌های مرغوبی تهیه شده است. در این استان، به‌دلیل فراوانی و ارزانی مواد خام، پارچه‌بافی با پشم و ابریشم رونق زیادی دارد. مهم‌ترین پارچه‌ها برای دوخت لباس‌های محلی، ساتن، تافتا، ترمه، موسلین و مخمل هستند و اغلب زنان به‌ تهیۀ لباس‌هایی از جنس ابریشم، ترمه و مخمل علاقه‌مند هستند. برای دوخت لباس‌های زیر نیز زنان از پارچه‌های پنبه‌ای و ثروتمندان از پارچه‌های ابریشمی استفاده می‌کنند.<ref> [https://www.zananebidar.ir/news.php?id=35C560D4&news=%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3%20%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C%20%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%20%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86%20%D8%BA%D8%B1%D8%A8%DB%8C+%20%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1 بخشی، «لباس محلی مردم آذربایجان غربی»، وب‌سایت زنان بیدار.]</ref>  
لباس‌های محلی این استان، علاوه بر تزیینات و تکنیک دوختی آن، با پارچه‌های مرغوبی تهیه شده است. در این استان، به‌دلیل فراوانی و ارزانی مواد خام، پارچه‌بافی با [[پشم]] و [[ابریشم]] رونق زیادی دارد. مهم‌ترین پارچه‌ها برای دوخت لباس‌های محلی، ساتن، تافتا، ترمه، موسلین و مخمل هستند و اغلب زنان به‌ تهیۀ لباس‌هایی از جنس ابریشم، [[ترمه]] و مخمل علاقه‌مند هستند. برای دوخت لباس‌های زیر نیز زنان از پارچه‌های پنبه‌ای و ثروتمندان از پارچه‌های ابریشمی استفاده می‌کنند.<ref> [https://www.zananebidar.ir/news.php?id=35C560D4&news=%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3%20%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C%20%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%20%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86%20%D8%BA%D8%B1%D8%A8%DB%8C+%20%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1 بخشی، «لباس محلی مردم آذربایجان غربی»، وب‌سایت زنان بیدار.]</ref>  
==انواع لباس زنان آذربایجان غربی==
==انواع لباس زنان آذربایجان غربی==
استان آذربایجان غربی، از دو قوم بزرگ آذری (ترک) و کرد به‌همراه ایل‌ها و عشایر متعدد تشکیل شده است؛ بنابراین، پوشاک محلی زنان از دو نوع کردی و ترکی تشکیل شده است.<ref>[https://www.zananebidar.ir/news.php?id=35C560D4&news=%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3%20%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C%20%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%20%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86%20%D8%BA%D8%B1%D8%A8%DB%8C+%20%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1 بخشی، «لباس محلی مردم آذربایجان غربی»، وب‌سایت زنان بیدار.]</ref>  جنوب استان آذربایجان غربی، کردنشین و مرکز آن شهرستان مهاباد است:<ref>[https://research.iaun.ac.ir/pd/mojabi/pdfs/UploadFile_8705.pdf مجابی، «لباس زنان کرد آذربایجان غربی»، وب‌سایت دانشکاه آزاد اسلامی واحد نجف‌آباد، ص1.]</ref>  
استان آذربایجان غربی، از دو قوم بزرگ آذری (ترک) و کرد به‌همراه ایل‌ها و عشایر متعدد تشکیل شده است؛ بنابراین، پوشاک محلی زنان از دو نوع کردی و ترکی تشکیل شده است.<ref>[https://www.zananebidar.ir/news.php?id=35C560D4&news=%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3%20%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C%20%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%20%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86%20%D8%BA%D8%B1%D8%A8%DB%8C+%20%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1 بخشی، «لباس محلی مردم آذربایجان غربی»، وب‌سایت زنان بیدار.]</ref>  جنوب استان آذربایجان غربی، کردنشین و مرکز آن شهرستان مهاباد است:<ref>[https://research.iaun.ac.ir/pd/mojabi/pdfs/UploadFile_8705.pdf مجابی، «لباس زنان کرد آذربایجان غربی»، وب‌سایت دانشکاه آزاد اسلامی واحد نجف‌آباد، ص1.]</ref>  
خط ۸۲: خط ۱۱۱:


==منابع==
==منابع==
{{آغاز منابع}}
*افشار سیستانی، ایرج، نگاهی به آذربایجان شرقی، تهران، مؤسسۀ رایزن، 1369ش.
*افشار سیستانی، ایرج، نگاهی به آذربایجان شرقی، تهران، مؤسسۀ رایزن، 1369ش.
*اندروز، پ.ا، لباس ترک‌ها و کردها در آذربایجان، ترجمۀ پیمان متین، تهران، امیرکبیر، 1382ش.
*اندروز، پ.ا، لباس ترک‌ها و کردها در آذربایجان، ترجمۀ پیمان متین، تهران، امیرکبیر، 1382ش.
خط ۹۳: خط ۱۲۳:
*مجیدی، هه‌تاو، بررسی تطبیقی پوشاک و زیورآلات کردی مناطق کردنشین ایران، پایان‌نامه دوره کارشناسی‌ارشد، تهران، دانشکده هنرهای تجسمی دانشگاه الزهرا، 1389ش.
*مجیدی، هه‌تاو، بررسی تطبیقی پوشاک و زیورآلات کردی مناطق کردنشین ایران، پایان‌نامه دوره کارشناسی‌ارشد، تهران، دانشکده هنرهای تجسمی دانشگاه الزهرا، 1389ش.
*یاوری، حسین، آشنایی با لباس‌ها و پوشاک سنتی مردم مناطق مختلف ایران، تهران، آذر، 1396ش.
*یاوری، حسین، آشنایی با لباس‌ها و پوشاک سنتی مردم مناطق مختلف ایران، تهران، آذر، 1396ش.
 
{{پایان منابع}}
[[رده: ویکی‌رز]]