حمید گلزار (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
ایجاد لینک داخلی |
||
| (۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات مفهوم | |||
| تصویر =لباس-مردم-کلات-نادری۱.jpg|thumb | |||
| زیرنویس تصویر =زنان کلات نادری با لباس سنتی | |||
| image_alt = | |||
| فایل پادکست =لباس مردم کلات نادری.ogg | |||
| حجم فایلپادکست =9/09 | |||
| تاریخ پادکست =23-1-1405 | |||
| زیرنویس عنوان = | |||
| عنوان اصلی = | |||
| عنوان انگلیسی = | |||
| عنوان عربی = | |||
| عنوان علمی = | |||
| شاخه علمی = | |||
| نوع مفهوم = | |||
| معنای اصطلاحی = | |||
| حوزه کاربرد = | |||
| گستره جغرافیایی = | |||
| منشأ تاریخی = | |||
| نخستین کاربرد = | |||
| ریشه واژه = | |||
| مرتبط با = | |||
| اهمیت = | |||
| مبدع = | |||
| مروج = | |||
| مقدس برای = | |||
| مورد احترام = | |||
| آثار مرتبط = | |||
}} | |||
<big>'''لباس مردم کلات نادری'''</big>؛ تنپوش زنان و مردان در منطقۀ کلات نادری. <br> | |||
پوشش مردم کلات نادری ترکیبی از سنتهای فرهنگی و جغرافیایی خاص است. لباسهای زنانه و مردانه این منطقه علاوه بر زیبایی، هویت فرهنگی مردم را به نمایش میگذارند. زنان از سرپوشها و لباسهای رنگارنگ با طراحیهای خاص استفاده میکنند که نمادهای فرهنگی خاصی دارند، مانند شالها و جَنگهها. مردان نیز با لباسهای سنتی چون [[قبا]] و سرپوشهایی مانند «کوم» هویت بومی خود را نشان میدهند. این لباسها با شرایط اقلیمی و اجتماعی منطقه هماهنگ بوده و به فرهنگ و تاریخ کلات نادری رنگوبویی خاص میبخشند. | پوشش مردم کلات نادری ترکیبی از سنتهای فرهنگی و جغرافیایی خاص است. لباسهای زنانه و مردانه این منطقه علاوه بر زیبایی، هویت فرهنگی مردم را به نمایش میگذارند. زنان از سرپوشها و لباسهای رنگارنگ با طراحیهای خاص استفاده میکنند که نمادهای فرهنگی خاصی دارند، مانند شالها و جَنگهها. مردان نیز با لباسهای سنتی چون [[قبا]] و سرپوشهایی مانند «کوم» هویت بومی خود را نشان میدهند. این لباسها با شرایط اقلیمی و اجتماعی منطقه هماهنگ بوده و به فرهنگ و تاریخ کلات نادری رنگوبویی خاص میبخشند. | ||
==تاثیر جغرافیا بر پوشش مردم کلات== | ==تاثیر جغرافیا بر پوشش مردم کلات== | ||
جمعیت شهرستان کلات نادری از ترکیب قومهای کرد، ترک و لر تشکیل شده است که لباسهای آنان شباهت زیادی به لباسهای اقوام ترکمن دارد و با لباسهای سایر اقوام خراسانی مانند قوچان، شیروان و چناران تفاوت دارد. این تفاوت به نزدیکی این منطقه به مناطق ترکمننشین و وجود رشتهکوه هزارمسجد مرتبط است. این رشتهکوه بهعنوان یک حصار طبیعی، شهرهای | جمعیت شهرستان کلات نادری از ترکیب قومهای کرد، ترک و لر تشکیل شده است که لباسهای آنان شباهت زیادی به لباسهای اقوام ترکمن دارد و با لباسهای سایر اقوام خراسانی مانند قوچان، شیروان و چناران تفاوت دارد. این تفاوت به نزدیکی این منطقه به مناطق ترکمننشین و وجود رشتهکوه هزارمسجد مرتبط است. این رشتهکوه بهعنوان یک حصار طبیعی، شهرهای [[قوچان]]، چناران و [[مشهد]] را از کلات، لایین و درگز جدا میکند.<ref>یاوری و سرخوش، آشنایی با لباسها و پوشاک سنتی مردم مناطق مختلف ایران، 1389ش، ص49.</ref> | ||
==ویژگی لباسهای مردم کلات== | ==ویژگی لباسهای مردم کلات== | ||
لباسهای مردم کلات با ویژگیهایی متناسب با فرهنگ و هویت اجتماعی این قوم طراحی شده است که این ویژگیها عبارتاند از: | لباسهای مردم کلات با ویژگیهایی متناسب با فرهنگ و هویت اجتماعی این قوم طراحی شده است که این ویژگیها عبارتاند از: | ||
| خط ۶۱: | خط ۹۲: | ||
در منطقه کلات نادری، حفظ سرپوش بر سر بهعنوان یک سنت فرهنگی و نشانهای از احترام به هویت فردی و اجتماعی شناخته میشود. سرپوش مردان کلات عبارت است از: | در منطقه کلات نادری، حفظ سرپوش بر سر بهعنوان یک سنت فرهنگی و نشانهای از احترام به هویت فردی و اجتماعی شناخته میشود. سرپوش مردان کلات عبارت است از: | ||
'''شال و عرقچین''': این نوع شال سر که آقایان به دور سر خود میپیچند، «مِندیل» نام دارد و دارای رنگبندی سفید، قرمز و سبز میباشد که رنگ سبز آن مخصوص سادات است. بزرگترها زیر شال خود عرقچین نیز میپوشند که نوعی کلاه نخی سفیدرنگ است که با نخ ابریشم سفید، دستدوزی شده است. طرح و نقش این دستدوزیها در اثر انعکاس نور ظاهر میشوند و به آن خامهدوزی گفته میشود. مردان مسن در فصل تابستان از عرقچین نخی قلابدوزی شده استفاده میکنند و روی آن شال سر میپیچند. این شال بهشکل مستطیل و در ابعادی بهطول دو تا سه متر و عرض ۶۰ تا ۹۰ سانتیمتر دوخته میشود.<ref>اکبریزاده، تاثیر پوشاک اقوام ایرانی در اشاعۀ صنعت گردشگری (مطالعۀ موردی: پوشاک استان خراسان رضوی)، 1401ش، ص141.</ref> | '''شال و عرقچین''': این نوع شال سر که آقایان به دور سر خود میپیچند، «مِندیل» نام دارد و دارای رنگبندی سفید، قرمز و سبز میباشد که رنگ سبز آن مخصوص سادات است. بزرگترها زیر شال خود عرقچین نیز میپوشند که نوعی کلاه نخی سفیدرنگ است که با نخ ابریشم سفید، دستدوزی شده است. طرح و نقش این دستدوزیها در اثر انعکاس نور ظاهر میشوند و به آن [[خامهدوزی]] گفته میشود. مردان مسن در فصل تابستان از عرقچین نخی قلابدوزی شده استفاده میکنند و روی آن شال سر میپیچند. این شال بهشکل مستطیل و در ابعادی بهطول دو تا سه متر و عرض ۶۰ تا ۹۰ سانتیمتر دوخته میشود.<ref>اکبریزاده، تاثیر پوشاک اقوام ایرانی در اشاعۀ صنعت گردشگری (مطالعۀ موردی: پوشاک استان خراسان رضوی)، 1401ش، ص141.</ref> | ||
'''کوم''': نوعی کلاه نمدی مناسب چوپانان که از پشم یک تکه و اغلب بهرنگ قهوهای یا سیاه تهیه میشود. پشم بهکار رفته در این نوع کلاه، رنگ نشده؛ تا در اثر جوشیدن الیاف، مومزدایی نشود.<ref>اکبریزاده، تاثیر پوشاک اقوام ایرانی در اشاعۀ صنعت گردشگری (مطالعۀ موردی: پوشاک استان خراسان رضوی)، 1401ش، ص145.</ref> | '''کوم''': نوعی کلاه نمدی مناسب چوپانان که از پشم یک تکه و اغلب بهرنگ قهوهای یا سیاه تهیه میشود. پشم بهکار رفته در این نوع کلاه، رنگ نشده؛ تا در اثر جوشیدن الیاف، مومزدایی نشود.<ref>اکبریزاده، تاثیر پوشاک اقوام ایرانی در اشاعۀ صنعت گردشگری (مطالعۀ موردی: پوشاک استان خراسان رضوی)، 1401ش، ص145.</ref> | ||
