بدون خلاصۀ ویرایش
جز ویکی سازی
 
(۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
[[پرونده:File (8).jpg|جایگزین=پوشیه|بندانگشتی|الناز شاکردوست با پوشیه در فیلم(درمیان ابرها)]]
{{جعبه اطلاعات مفهوم
| تصویر            =پرونده:File (8).jpg
| زیرنویس تصویر    =الناز شاکردوست با پوشیه در فیلم(درمیان ابرها)
| image_alt        =پوشیه
| فایل پادکست      =پوشیه.ogg 
| حجم فایلپادکست    =9/19 
| تاریخ پادکست      =10-2-1405 
| زیرنویس عنوان    = 
 
| عنوان اصلی        =
| عنوان انگلیسی    =
| عنوان عربی        =
| عنوان علمی        =
| شاخه علمی        =
| نوع مفهوم        =
| معنای اصطلاحی      =
| حوزه کاربرد      =
| گستره جغرافیایی  =
| منشأ تاریخی      =
 
| نخستین کاربرد    =
| ریشه واژه        =
| مرتبط با          =
| اهمیت            =
| مبدع              =
| مروج              =
| مقدس برای        =
| مورد احترام      =
| آثار مرتبط        =
}}
'''<big>پوشیه</big>'''؛ پارچه‌ای لطیف برای پوشاندن صورت زنان.
'''<big>پوشیه</big>'''؛ پارچه‌ای لطیف برای پوشاندن صورت زنان.


خط ۲۱: خط ۵۰:
'''قاجار'''؛ [[پوشش زنان عصر قاجار|بانوان در دوره قاجار]] هنگام بیرون رفتن، روی چادرشان روبنده می‌بستند و قسمت چشم‌شان را توردوزی می‌کردند. این روبنده‌ها را با قلابی به پشت سر می‌بستند و شکل این قلاب‌ها نشان‌دهندۀ طبقۀ اجتماعی فرد بود.  
'''قاجار'''؛ [[پوشش زنان عصر قاجار|بانوان در دوره قاجار]] هنگام بیرون رفتن، روی چادرشان روبنده می‌بستند و قسمت چشم‌شان را توردوزی می‌کردند. این روبنده‌ها را با قلابی به پشت سر می‌بستند و شکل این قلاب‌ها نشان‌دهندۀ طبقۀ اجتماعی فرد بود.  


'''صفویان'''؛ یکی از پوشاک بانوان روبنده بوده است و زنان این دوره صورت خود را می‌پوشاندند.
'''[[صفویه|صفویان]]'''؛ یکی از پوشاک بانوان روبنده بوده است و زنان این دوره صورت خود را می‌پوشاندند.


جهانگردانی که در دورۀ صفویه از کشورهای مختلف به ایران آمدند از جمله؛ کلاویخو (اسپانیایی)، کلودانه (فرانسوی‌)، ژان شاردن (فرانسوی) و الئاریوس در توصیف [[حجاب در اندیشه سید روح‌الله موسوی خمینی|حجاب]] زنان ایرانی دورۀ صفویه اذعان کرده‌اند که آنها صورت خود را به‌جز چشم‌ها با پوشیه می‌پوشاندند.<ref>  [https://www.hi-hijab.com/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8-%D9%88-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%B4-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%AD%D9%82%DB%8C%D9%82/ «تاریخچة حجاب و پوشش در ایران+عکس و فیلم»، وب‌سایت های حجاب.]</ref>   
جهانگردانی که در دورۀ صفویه از کشورهای مختلف به ایران آمدند از جمله؛ کلاویخو (اسپانیایی)، کلودانه (فرانسوی‌)، ژان شاردن (فرانسوی) و الئاریوس در توصیف [[حجاب در اندیشه سید روح‌الله موسوی خمینی|حجاب]] زنان ایرانی دورۀ صفویه اذعان کرده‌اند که آنها صورت خود را به‌جز چشم‌ها با پوشیه می‌پوشاندند.<ref>  [https://www.hi-hijab.com/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8-%D9%88-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%B4-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%AD%D9%82%DB%8C%D9%82/ «تاریخچة حجاب و پوشش در ایران+عکس و فیلم»، وب‌سایت های حجاب.]</ref>   


اکنون در جنوب ایران و شهرهای حاشیه خلیج فارس استفاده از پوشیه اغلب زینت بانوان محسوب می‌شود. در شهرهای مذهبی مثل قم و مشهد نیز برخی از زنان این نوع پوشش را مورد استفاده قرار می‌دهند.<ref>  [https://www.farsnews.ir/news/13931114001140/%D9%87%D9%85%D9%87-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D9%BE%D9%88%D8%B4%DB%8C%D9%87-%D8%B1%D8%A7-%D9%85%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B9-%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%86%D8%AF «همة کشورهایی که پوشیه را ممنوع کردند»، خبرگزاری فارس.]</ref>  
اکنون در جنوب ایران و شهرهای حاشیه [[خلیج فارس]] استفاده از پوشیه اغلب زینت بانوان محسوب می‌شود. در شهرهای مذهبی مثل قم و مشهد نیز برخی از زنان این نوع پوشش را مورد استفاده قرار می‌دهند.<ref>  [https://www.farsnews.ir/news/13931114001140/%D9%87%D9%85%D9%87-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D9%BE%D9%88%D8%B4%DB%8C%D9%87-%D8%B1%D8%A7-%D9%85%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B9-%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%86%D8%AF «همة کشورهایی که پوشیه را ممنوع کردند»، خبرگزاری فارس.]</ref>
 
==وضعیت استفاده از پوشیه در کشورهای مختلف==
==وضعیت استفاده از پوشیه در کشورهای مختلف==
*عراق: استفاده از پوشیه برای زنان شیعه عراقی امری مرسوم و اختیاری است.<ref>  [https://www.jamejamdaily.ir/Newspaper/item/155062 کمری، «پوشش در کشورهای اسلامی؛ از برقع تا مانتو»، روزنامه جام‌جم.]</ref>
*عراق: استفاده از پوشیه برای زنان شیعه عراقی امری مرسوم و اختیاری است.<ref>  [https://www.jamejamdaily.ir/Newspaper/item/155062 کمری، «پوشش در کشورهای اسلامی؛ از برقع تا مانتو»، روزنامه جام‌جم.]</ref>
خط ۵۶: خط ۸۶:
*«نقاب لوانی»؛ پوشاندن صورت غیر از پیشانی، چشم و بینی.<ref>  [https://lebasparsi.ir/7228/%d9%86%d8%b4%d8%a7%d9%86-%d8%b3%d9%88%d8%b2%d9%86%e2%80%8c%d8%af%d9%88%d8%b2%db%8c%e2%80%8c-%d8%a7%db%8c%d8%b1%d8%a7%d9%86%db%8c-%d8%a8%d8%b1-%d8%b1%d9%88%db%8c-%d8%a8%d8%b1%d9%82%d8%b9/ «نشان‌ سوزن‌دوزی ایرانی بر روی برقع | تاریخچه برقع در جهان»، پایگاه خبری لباس پارسی.]</ref>
*«نقاب لوانی»؛ پوشاندن صورت غیر از پیشانی، چشم و بینی.<ref>  [https://lebasparsi.ir/7228/%d9%86%d8%b4%d8%a7%d9%86-%d8%b3%d9%88%d8%b2%d9%86%e2%80%8c%d8%af%d9%88%d8%b2%db%8c%e2%80%8c-%d8%a7%db%8c%d8%b1%d8%a7%d9%86%db%8c-%d8%a8%d8%b1-%d8%b1%d9%88%db%8c-%d8%a8%d8%b1%d9%82%d8%b9/ «نشان‌ سوزن‌دوزی ایرانی بر روی برقع | تاریخچه برقع در جهان»، پایگاه خبری لباس پارسی.]</ref>
==دیدگاه مرتضی مطهری درباره پوشش صورت==
==دیدگاه مرتضی مطهری درباره پوشش صورت==
[[حجاب در اندیشه مرتضی مطهری|مرتضی مطهری]] معتقد است که اگر پوشاندن چهره و دو دست، مخصوصاً چهره واجب باشد، خود‌به‌خود شعاع فعالیت زن به درون خانه و اجتماعات خاص زنانه محدود می‌شود؛ ولی اگر پوشیدن گردی چهره واجب نباشد، این محدودیت لازم نیست.<ref>  [https://taaghche.com/book/90/%D9%85%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87-%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8 مطهری، مسئله حجاب، 1379ش، ص169.]</ref>
[[مرتضی مطهری]] معتقد است که اگر پوشاندن چهره و دو دست، مخصوصاً چهره واجب باشد، خود‌به‌خود شعاع فعالیت زن به درون خانه و اجتماعات خاص زنانه محدود می‌شود؛ ولی اگر پوشیدن گردی چهره واجب نباشد، این محدودیت لازم نیست.<ref>  [https://taaghche.com/book/90/%D9%85%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87-%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8 مطهری، مسئله حجاب، 1379ش، ص169.]</ref>
   
   
در بخشی از آیۀ 31 سورۀ نور به پوشاندن گریبان زنان با روسری‌های‌شان اشاره شده است و چنانچه پوشاندن چهره هم ضرورت داشت، در آیه بیان می‌شد. در این آیه خمار به‌معنای روسری کوچک به کار رفته است. روسری کوچک را نمی‌توان مانند پرده، آویزان کرد که هم پشت سر را و هم چهره و گریبان را بپوشاند. وقتی آیه در مقام بیان حدود پوشش است و اشاره‌ای به چهره نمی‌کند، معلوم می‌شود که قراردادن حائل روی چهره واجب نیست.<ref>  [https://taaghche.com/book/90/%D9%85%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87-%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8 مطهری، مسئله حجاب، 1379ش، ص172-174.]</ref>  
در بخشی از آیۀ ۳۱ سورۀ نور به پوشاندن گریبان زنان با روسری‌های‌شان اشاره شده است و چنانچه پوشاندن چهره هم ضرورت داشت، در آیه بیان می‌شد. در این آیه خمار به‌معنای روسری کوچک به کار رفته است. روسری کوچک را نمی‌توان مانند پرده، آویزان کرد که هم پشت سر را و هم چهره و گریبان را بپوشاند. وقتی آیه در مقام بیان حدود پوشش است و اشاره‌ای به چهره نمی‌کند، معلوم می‌شود که قراردادن حائل روی چهره واجب نیست.<ref>  [https://taaghche.com/book/90/%D9%85%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87-%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8 مطهری، مسئله حجاب، 1379ش، ص172-174.]</ref>
 
از نظر مطهری نیز پوشش صورت و دست‌ها حتی در سیرۀ مسلمین عصر [[حضرت محمد|پیامبر اکرم]] و صحابه و [[اهل‌بیت]] واجب نبوده است. شهید ثانی نیز پوشاندن چهره و دست‌ها تا مچ را در سیرۀ مسلمین رد می‌کند.<ref>  [https://taaghche.com/book/90/%D9%85%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87-%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8 مطهری، مسئله حجاب، 1379ش، ص186-189.]</ref>


از نظر مطهری نیز پوشش صورت و دست‌ها حتی در سیرۀ مسلمین عصر پیامبر و صحابه و اهل‌بیت واجب نبوده است. شهید ثانی نیز پوشاندن چهره و دست‌ها تا مچ را در سیرۀ مسلمین رد می‌کند.<ref>  [https://taaghche.com/book/90/%D9%85%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87-%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8 مطهری، مسئله حجاب، 1379ش، ص186-189.]</ref> 
==مذموم یا مطلوب بودن پوشیه==
==مذموم یا مطلوب بودن پوشیه==
برخی، افراط در حجاب را نیز همانند افراط در صفات پسندیده، همچون حلم و ایمان مطلوب می‌دانند. پوشاندن صورت از نظر اسلام واجب نیست؛ ولی در راستای رعایت کامل پوشش و انجام یک عمل مستحب است.<ref>  [https://hadana.ir/%D8%A2%DB%8C%D8%A7-%D9%BE%D9%88%D8%B4%DB%8C%D9%87-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%D8%B3%D8%AA/ «آیا پوشیه لباس شهرت است»، وبگاه پسخگویی به سؤالات دینی.]</ref>   
برخی، افراط در حجاب را نیز همانند افراط در صفات پسندیده، همچون حلم و ایمان مطلوب می‌دانند. پوشاندن صورت از نظر اسلام واجب نیست؛ ولی در راستای رعایت کامل پوشش و انجام یک عمل مستحب است.<ref>  [https://hadana.ir/%D8%A2%DB%8C%D8%A7-%D9%BE%D9%88%D8%B4%DB%8C%D9%87-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%D8%B3%D8%AA/ «آیا پوشیه لباس شهرت است»، وبگاه پسخگویی به سؤالات دینی.]</ref>   
==حکم فقهی==
==حکم فقهی==
از نظر فقها لباس شهرت، لباسی است که از نظر جنس پارچه، رنگ و کیفیت آن متناسب با شأن فرد نباشد و باعث جلب توجه و انگشت‌نما شدن وی شود؛ با توجه به این تعریف، بیشتر فقها پوشیه را لباس شهرت نمی‌دانند و استفاده از آن را بلامانع دانسته‌اند.<ref>  [https://hadana.ir/%D8%A2%DB%8C%D8%A7-%D9%BE%D9%88%D8%B4%DB%8C%D9%87-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%D8%B3%D8%AA/ «آیا پوشیه لباس شهرت است»، وبگاه پاسخگویی به سؤالات دینی.]</ref>  برخی نیز پوشیه‌زدن را نه‌تنها [[لباس شهرت از دیدگاه فقها|لباس شهرت]] نمی‌دانند؛ بلکه آن را لباس عفاف تلقی می‌کنند.<ref> [https://www.leader.ir/fa/book/174?sn=23571 احکام حجاب و عفاف، پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام معظم رهبری.]</ref>  شماری دیگر معتقدند که از پوشیه در کشورهای غیراسلامی و در مکانی که باعث جلب توجه شود، نباید استفاده کرد و احتیاط در ترک آن است.<ref>  [https://makarem.ir/ahkam/fa/tag/index/66787/%d9%be%d9%88%d8%b4%d9%8a%d9%87?page=1 «پوشیه»، وب‌سایت جامع‌المسائل.]</ref>  
از نظر فقها [[لباس شهرت]]، لباسی است که از نظر جنس پارچه، رنگ و کیفیت آن متناسب با شأن فرد نباشد و باعث جلب توجه و انگشت‌نما شدن وی شود؛ با توجه به این تعریف، بیشتر فقها پوشیه را لباس شهرت نمی‌دانند و استفاده از آن را بلامانع دانسته‌اند.<ref>  [https://hadana.ir/%D8%A2%DB%8C%D8%A7-%D9%BE%D9%88%D8%B4%DB%8C%D9%87-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D8%B4%D9%87%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%D8%B3%D8%AA/ «آیا پوشیه لباس شهرت است»، وبگاه پاسخگویی به سؤالات دینی.]</ref>  برخی نیز پوشیه‌زدن را نه‌تنها لباس شهرت نمی‌دانند؛ بلکه آن را لباس عفاف تلقی می‌کنند.<ref> [https://www.leader.ir/fa/book/174?sn=23571 احکام حجاب و عفاف، پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام معظم رهبری.]</ref>  شماری دیگر معتقدند که از پوشیه در کشورهای غیراسلامی و در مکانی که باعث جلب توجه شود، نباید استفاده کرد و احتیاط در ترک آن است.<ref>  [https://makarem.ir/ahkam/fa/tag/index/66787/%d9%be%d9%88%d8%b4%d9%8a%d9%87?page=1 «پوشیه»، وب‌سایت جامع‌المسائل.]</ref>  


از نظر فقهی پوشاندن صورت بر زنان واجب نیست. طبق دیدگاه فقها استفاده از پوشیه در مکان‌هایی که معمول نیست و باعث انگشت‌نما شدن فرد می‌شود، بنابر احتیاط نباید استفاده شود؛ ولی در مناطقی که معمول است اشکالی ندارد.<ref>  [https://hadana.ir/%D8%AD%DA%A9%D9%85-%D9%BE%D9%88%D8%B4%DB%8C%D9%87-%D8%B2%D8%AF%D9%86-%DA%86%D9%8A%D8%B3%D8%AA/ «حکم پوشیه زدن چیست؟»، وبگاه پاسخگویی به سوالات دینی.]</ref>
از نظر فقهی پوشاندن صورت بر زنان واجب نیست. طبق دیدگاه فقها استفاده از پوشیه در مکان‌هایی که معمول نیست و باعث انگشت‌نما شدن فرد می‌شود، بنابر احتیاط نباید استفاده شود؛ ولی در مناطقی که معمول است اشکالی ندارد.<ref>  [https://hadana.ir/%D8%AD%DA%A9%D9%85-%D9%BE%D9%88%D8%B4%DB%8C%D9%87-%D8%B2%D8%AF%D9%86-%DA%86%D9%8A%D8%B3%D8%AA/ «حکم پوشیه زدن چیست؟»، وبگاه پاسخگویی به سوالات دینی.]</ref>


==پانویس==
==پانویس==