ابرابزار
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۵ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
[[پرونده:فاطمه-مرنیسی.jpg|بندانگشتی|299x299پیکسل|فاطمه مرنیسی]]
{{جعبه اطلاعات مفهوم
'''{{درشت|حجاب در اندیشه فاطمه مرنیسی}}'''؛ دیدگاه فاطمه مرنیسی درمورد پوشش زنان مسلمان.
| تصویر            =فاطمه-مرنیسی.jpg|بندانگشتی|299x299پیکسل
| زیرنویس تصویر    =فاطمه مرنیسی 
| image_alt        =
| فایل پادکست      =فاطمه مرنیسی.ogg 
| حجم فایلپادکست    =6/42 
| تاریخ پادکست      =3-2-1405 
| زیرنویس عنوان    = 
 
| عنوان اصلی        =
| عنوان انگلیسی    =
| عنوان عربی        =
| عنوان علمی        =
| شاخه علمی        =
| نوع مفهوم        =
| معنای اصطلاحی      =
| حوزه کاربرد      =
| گستره جغرافیایی  =
| منشأ تاریخی      =
 
| نخستین کاربرد    =
| ریشه واژه        =
| مرتبط با          =
| اهمیت            =
| مبدع              =
| مروج              =
| مقدس برای        =
| مورد احترام      =
| آثار مرتبط        =
}}
'''{{درشت|حجاب در دیدگاه فاطمه مرنیسی}}'''؛ دیدگاه فاطمه مرنیسی درمورد پوشش زنان مسلمان.


فاطمه مرنیسی (۱۹۴۰–۲۰۱۵م) جامعه‌شناس و فمینیست مسلمان مراکشی، حکم قرآن در مورد پوشش زنان مسلمان را وابسته به شرایط و زمینه‌های فرهنگی و سیاسی شهر مدینه در زمان نزول وحی می‌داند و فاقد کارایی در شرایط فرهنگی و اجتماعی عصر حاضر قلمداد می‌کند.
فاطمه مرنیسی (۱۹۴۰–۲۰۱۵م) جامعه‌شناس و فمینیست مسلمان مراکشی، حکم قرآن در مورد پوشش زنان مسلمان را وابسته به شرایط و زمینه‌های فرهنگی و سیاسی شهر مدینه در زمان نزول وحی می‌داند و فاقد کارایی در شرایط فرهنگی و اجتماعی عصر حاضر قلمداد می‌کند.


== معرفی ==
== معرفی ==
فاطمه مرنیسی متولد ۱۹۴۰م در کشور مراکش و فارغ‌التحصیل رشتهٔ علوم سیاسی از دانشگاه محمد است. وی مدرک دکترای خود را در رشتهٔ جامعه‌شناسی از دانشگاه برندیس دریافت کرده است. پژوهشگران متعددی در سراسر جهان، مرنیسی را از اسلام‌پژوهان این عصر و از برجسته‌ترین افراد جریان فمینیسم اسلامی می‌دانند.<ref>«دربارهٔ فاطمه مُرنیسی»، خبرگزاری جمهوری اسلامی.[https://www.irna.ir/news/83693707/درباره-فاطمه-مرنیسی]</ref>
فاطمه مرنیسی متولد ۱۹۴۰م در کشور مراکش و فارغ‌التحصیل رشتهٔ علوم سیاسی از دانشگاه محمد است. وی مدرک دکترای خود را در رشتهٔ جامعه‌شناسی از دانشگاه برندیس دریافت کرده است. پژوهشگران متعددی در سراسر جهان، مرنیسی را از اسلام‌پژوهان این عصر و از برجسته‌ترین افراد جریان فمینیسم اسلامی می‌دانند.<ref>[https://www.irna.ir/news/83693707/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%81%D8%A7%D8%B7%D9%85%D9%87-%D9%85%D8%B1%D9%86%DB%8C%D8%B3%DB%8C «دربارهٔ فاطمه مُرنیسی»، خبرگزاری جمهوری اسلامی.]</ref>


== مفهوم حجاب از دیدگاه فاطمه مرنیسی ==
== مفهوم حجاب از دیدگاه فاطمه مرنیسی ==
خط ۱۵: خط ۴۴:


=== حکم پوشش زنان در برابر نامحرم ===
=== حکم پوشش زنان در برابر نامحرم ===
مرنیسی در آیهٔ ۵۹ سورهٔ احزاب موضوع حجاب را به‌علت دستور به استفاده از جلباب (پیراهن، ردا، یا لباسی سرتاسری است که روی لباس‌های دیگر پوشیده می‌شود) با مفهوم پوشش زنان مسلمان مورد بررسی قرار می‌دهد. وی به واکاوی شرایط فرهنگی و اجتماعی شهر مدینه در سال پنجم هجری می‌پردازد. به‌عقیدهٔ مرنیسی، در آن سال مدینه در شرایط خاص نظامی و ضعف اخلاقی و فرهنگی قرار داشت و زنان در معابر مورد آزار و تعرض برخی مردان سست ایمان قرار می‌گرفتند. او با استناد به برخی از روایات پیرامون شأن نزول «'''ذلِکَ أَدْنی أَنْ یُعْرَفْنَ فلا یُؤْذَیْنَ'''»، عقیده دارد آیهٔ ۵۹ سورهٔ احزاب، به‌عنوان بازتاب پاسخ به تجاوز جنسی، تعرض و شرایط خشونت‌بار آن دورهٔ تاریخی در شهر مدینه و با هدف ایجاد تمایز میان همسران پیامبر و زنان مسلمان آزاد از کنیزان صادر شد تا از این طریق، زنان مسلمان آزاد مورد آزار و تعرض قرار نگیرند؛ بنابراین حکم آیه وابسته به همان شرایط تاریخی و فرهنگی است و با توجه به اینکه در عصر حاضر کنیزداری و برده‌داری منسوخ شده، حکم پوشش را فاقد کارایی می‌داند.<ref>مرنیسی، زنان پرده‌نشین و نخبگان جوشن‌پوش، 1380ش، ص204و221-222.</ref>
مرنیسی در آیهٔ ۵۹ سورهٔ احزاب موضوع حجاب را به‌علت دستور به استفاده از جلباب (پیراهن، ردا، یا لباسی سرتاسری است که روی لباس‌های دیگر پوشیده می‌شود) با مفهوم پوشش زنان مسلمان مورد بررسی قرار می‌دهد. وی به واکاوی شرایط فرهنگی و اجتماعی شهر مدینه در سال پنجم هجری می‌پردازد. به‌عقیدهٔ مرنیسی، در آن سال مدینه در شرایط خاص نظامی و ضعف اخلاقی و فرهنگی قرار داشت و زنان در معابر مورد آزار و تعرض برخی مردان سست ایمان قرار می‌گرفتند. او با استناد به برخی از روایات پیرامون شأن نزول «ذلِکَ أَدْنی أَنْ یُعْرَفْنَ فلا یُؤْذَیْنَ»، عقیده دارد آیهٔ ۵۹ سورهٔ احزاب، به‌عنوان بازتاب پاسخ به تجاوز جنسی، تعرض و شرایط خشونت‌بار آن دورهٔ تاریخی در شهر مدینه و با هدف ایجاد تمایز میان همسران پیامبر و زنان مسلمان آزاد از کنیزان صادر شد تا از این طریق، زنان مسلمان آزاد مورد آزار و تعرض قرار نگیرند؛ بنابراین حکم آیه وابسته به همان شرایط تاریخی و فرهنگی است و با توجه به اینکه در عصر حاضر کنیزداری و برده‌داری منسوخ شده، حکم پوشش را فاقد کارایی می‌داند.<ref>مرنیسی، زنان پرده‌نشین و نخبگان جوشن‌پوش، 1380ش، ص204و221-222.</ref>


=== علت اهمیت حجاب در دوران معاصر ===
=== علت اهمیت حجاب در دوران معاصر ===