صفحهای تازه حاوی «{{درشت|'''مازندران'''}}؛ استانی در شمال کشور به مرکزیت شهر ساری{{سخ}} 400px|thumb|left|استان مازندران استان مازندران، که در گویش محلی، «مازِرون» یا «مازِندِرون» گفته میشود، از شمال به دریای خزر، از جنوب به رشتهکوههای البرز، از ش...» ایجاد کرد |
بدون خلاصۀ ویرایش برچسبها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه |
||
| (۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{درشت|'''مازندران'''}}؛ استانی در شمال کشور به مرکزیت شهر ساری{{سخ}} | {{درشت|'''مازندران'''}}؛ استانی در شمال کشور به مرکزیت شهر ساری{{سخ}} | ||
[[پرونده:مازندران.png|400px|thumb|left|استان مازندران]] | [[پرونده:مازندران.png|400px|thumb|left|استان مازندران]] | ||
استان مازندران، که در گویش محلی، «مازِرون» یا «مازِندِرون» گفته میشود، از شمال به دریای خزر، از جنوب به رشتهکوههای البرز، از شرق به گلستان و از غرب به گیلان محدود است. رشتهکوه البرز مانند یک سد بزرگ، مناطق شمالی را از مرکز ایران جدا کرده و تمام رطوبت دریای خزر را در خود متوقف میکند که همین موضوع منجر به بارش و رطوبت فراوان در استان مازندران و مناطق همجوار آن شده است. | استان مازندران، که در گویش محلی، «مازِرون» یا «مازِندِرون» گفته میشود، از شمال به دریای خزر، از جنوب به رشتهکوههای البرز، از شرق به گلستان و از غرب به [[گیلان]] محدود است. [[رشتهکوه البرز]] مانند یک سد بزرگ، مناطق شمالی را از مرکز ایران جدا کرده و تمام رطوبت دریای خزر را در خود متوقف میکند که همین موضوع منجر به بارش و رطوبت فراوان در استان مازندران و مناطق همجوار آن شده است. | ||
== نام مازندران == | == نام مازندران == | ||
| خط ۱۱: | خط ۱۱: | ||
برآمد یکی ابر مازندران *** چو مار شکنجی و ماز اندر آن<ref>[https://ganjoor.net/manoochehri/divanm/ghaside-ghete/sh48 منوچهری، دیوان اشعار، در مدح منوچهر بن قابوس.]</ref> | برآمد یکی ابر مازندران *** چو مار شکنجی و ماز اندر آن<ref>[https://ganjoor.net/manoochehri/divanm/ghaside-ghete/sh48 منوچهری، دیوان اشعار، در مدح منوچهر بن قابوس.]</ref> | ||
عدهای دیگر نیز اینگونه استنباط میکنند که «دران» بهمعنای درنده و کنایه از ببر و گوزنهای مازندران است که روزگاری در این منطقه به وفور مشاهده میشد. | عدهای دیگر نیز اینگونه استنباط میکنند که «دران» بهمعنای درنده و کنایه از ببر و گوزنهای [[مازندران]] است که روزگاری در این منطقه به وفور مشاهده میشد. | ||
== پیشینه و تغییر نام استان مازندران == | == پیشینه و تغییر نام استان مازندران == | ||
| خط ۱۸: | خط ۱۸: | ||
== جغرافیا و جمعیت مازندران == | == جغرافیا و جمعیت مازندران == | ||
مساحت این استان در حدود ۲۳۷۵۶ کیلومتر مربع است که حدود ۱٫۴۶ درصد از کل خاک ایران را دربردارد. مازندران، از جانب شمال، همجوار با دریای خزر و کشورهای روسیه، جمهوری آذربایجان، ترکمنستان و قزاقستان است. از مشرق به استان گلستان، از جنوب به استانها سمنان و تهران و البرز و از مغرب به استان گیلان محدود است. براساس آخرین تقسیمات کشوری، مازندران دارای ۲۲ شهرستان به نامهای آمل، بابل، بابلسر، بهشهر، تنکابن، جویبار، | مساحت این استان در حدود ۲۳۷۵۶ کیلومتر مربع است که حدود ۱٫۴۶ درصد از کل خاک ایران را دربردارد. مازندران، از جانب شمال، همجوار با دریای خزر و کشورهای روسیه، جمهوری آذربایجان، ترکمنستان و قزاقستان است. از مشرق به استان گلستان، از جنوب به استانها سمنان و تهران و البرز و از مغرب به استان گیلان محدود است. براساس آخرین تقسیمات کشوری، مازندران دارای ۲۲ شهرستان به نامهای آمل، بابل، بابلسر، بهشهر، تنکابن، جویبار، [[چالوس]]، رامسر، ساری، سوادکوه، قائمشهر، گلوگاه، محمودآباد، میاندرود، نکا، نور، نوشهر، فریدونکنار، سوادکوه شمالی، عباسآباد، سیمرغ و کلاردشت و ۵۷ شهر، ۵۷ بخش، ۱۳۲ دهستان و ۳۶۴۵ آبادی است.<ref>[https://www.sabteahval.ir/mz/اطلاعات-عمومی-استان «موقعیت جغرافیایی استان مازندران»، سایت اداره کل ثبت احوال استان مازندران، تاریخ بازدید: 24 مهر 1400ش.]</ref> | ||
استان مازندران با توجه به وسعت خود، بهلحاظ جمعیتی از جمله استانهای پرتراکم است. براساس سرشماری سال ۱۳۹۵ش، جمعیت این استان، ۳٬۲۸۳٬۵۷۷ نفر است که ۵۰٫۳۷ درصد آن را مردان و ۴۹٫۶۳ درصد آن را زنان تشکیل میدهند. ۴۳ درصد از کل جمعیت مازندران، روستانشین است. | استان مازندران با توجه به وسعت خود، بهلحاظ جمعیتی از جمله استانهای پرتراکم است. براساس سرشماری سال ۱۳۹۵ش، جمعیت این استان، ۳٬۲۸۳٬۵۷۷ نفر است که ۵۰٫۳۷ درصد آن را مردان و ۴۹٫۶۳ درصد آن را زنان تشکیل میدهند. ۴۳ درصد از کل جمعیت مازندران، روستانشین است. | ||
| خط ۵۹: | خط ۵۹: | ||
== مازندران در ادبیات ایران == | == مازندران در ادبیات ایران == | ||
این خطهٔ سرسبز از خاک ایران، همواره در اشعار و نوشتههای نویسندگان بزرگ ایرانی جایگاه ویژهای داشته است؛ از آن جمله میتوان به فردوسی و خاقانی اشاره کرد. | این خطهٔ سرسبز از خاک ایران، همواره در اشعار و نوشتههای نویسندگان بزرگ ایرانی جایگاه ویژهای داشته است؛ از آن جمله میتوان به [[فردوسی]] و [[خاقانی]] اشاره کرد. | ||
تاج و سریر خسرو مازندران ز رشک *** خورشید را گذار همانا برافکند.<ref>[https://ganjoor.net/khaghani/divankh/ghasidekh/sh79/ خاقانی، دیوان اشعار، در ستایش نصرةالدین ابوالمظفر اصفهبد لیالواشیر پادشاه مازندران.]</ref> | تاج و سریر خسرو مازندران ز رشک *** خورشید را گذار همانا برافکند.<ref>[https://ganjoor.net/khaghani/divankh/ghasidekh/sh79/ خاقانی، دیوان اشعار، در ستایش نصرةالدین ابوالمظفر اصفهبد لیالواشیر پادشاه مازندران.]</ref> | ||
