صفحهای تازه حاوی «جایگزین=تصویر نمای کلی از مجموعه تختجمشید|بندانگشتی|نمای کلی از مجموعه تختجمشید {{درشت|'''صفه تخت جمشید'''}}، سطح یا صفحهای عظیم که تخت جمشید بر آن ساخته شده است. تخت جمشید را تخت صفه بزرگ و مقدسی میدانند که منسوب ب...» ایجاد کرد |
علی شاهرودی (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{درشت|'''صفه تخت جمشید'''}}، سطح یا صفحهای عظیم که تخت جمشید بر آن ساخته شده است. | {{درشت|'''صفه تخت جمشید'''}}، سطح یا صفحهای عظیم که تخت جمشید بر آن ساخته شده است. | ||
| خط ۵: | خط ۴: | ||
==معماری صفه (تالار) تخت جمشید== | ==معماری صفه (تالار) تخت جمشید== | ||
بخش زیادی از مجموعه بناهای محوطه [[تخت جمشید]]، روی صفهای به وسعت ۱۳۵٬۰۰۰ مترمربع قرار گرفته است. ارتفاع این صفه، بین ۸ تا ۱۸ متر از سطح دشت اطراف آن، متغیر است و در دوره [[هخامنشیان]]، بالاتر بوده زیرا سطح دشت بهمرور زمان بالا آمده است.<ref>هرتسفلد، اطلال شهر پارسه، ۱۹۲۹م، ص۳؛{{سخ}} | |||
سامی، پایتختهای شاهنشاهان هخامنشی (شوش_هگمتانه_ تخت جمشید)، ۱۳۴۸ش، ص65؛{{سخ}} | سامی، پایتختهای شاهنشاهان هخامنشی (شوش_هگمتانه_ تخت جمشید)، ۱۳۴۸ش، ص65؛{{سخ}} | ||
تجویدی، دانستنیهای نوین دربارهٔ هنر و باستانشناسی عصر هخامنشی، بر بنیاد کاوشهای پنج سالهٔ تخت جمشید، ۱۳۵۵ش، ص58-59. | تجویدی، دانستنیهای نوین دربارهٔ هنر و باستانشناسی عصر هخامنشی، بر بنیاد کاوشهای پنج سالهٔ تخت جمشید، ۱۳۵۵ش، ص58-59. | ||
| خط ۲۳: | خط ۲۲: | ||
==آثار ساختهشده بر روی صفه تخت جمشید== | ==آثار ساختهشده بر روی صفه تخت جمشید== | ||
بیشتر بناهای ساختهشده بر روی صفه تخت جمشید را به دوران حکومتی [[داریوش]] و [[خشایارشا]] نسبت میدهند. از جمله این آثار میتوان به یادمانها و بناهای عظیم مانند دو کاخ آپادانا و صد ستون، بناهای مسکونی و اختصاصی مانند کاخ زمستانی داریوش، بناهای دیوانی و اداری مانند کاخ خزانه و کاخ مرکزی، بناهای خدماتی و تشریفاتی مانند دروازه ملل و سربازخانه و نیز آرامگاهها اشاره کرد. | |||
===کاخ آپادانا=== | ===کاخ آپادانا=== | ||
[[ | بلندترین بنای [[تخت جمشید]] است. ساخت آپادانا، در زمان [[داریوش]] شروع شد و در زمان حکومت پسر او [[خشایارشا]] به اتمام رسید.<ref>Schmidt, Persepolis, 1953, V.I, P41;{{سخ}} | ||
Dandamaev, The Culture and Social Institutions of Ancient Iran, 1994, P249;{{سخ}} | Dandamaev, The Culture and Social Institutions of Ancient Iran, 1994, P249;{{سخ}} | ||
Vanden Berghe, Archéologie de l’ Irān Ancien, 1959, V.I, P31.</ref> در این کاخ، تالاری بزرگ به مساحت ۳۶۰۰ مترمربع ساخته شده که از اطراف به تعدادی اتاق، نگهبانی و فضاهای خدماتی منتهی میشود. سقف کاخ نیز در ارتفاع ۲۰ متری بوده و از الوارها و تیرهای چوبی درختان سدر ساخته شده است. در کاخ آپادانا، ۷۲ ستون سنگی وجود داشته که امروزه تنها ۱۴ ستون باقیمانده است.<ref>Tilia, Studies and Restorations at Persepolis and other Sites of Fārs, 1972, V.II, P43-46.</ref> | Vanden Berghe, Archéologie de l’ Irān Ancien, 1959, V.I, P31.</ref> در این کاخ، تالاری بزرگ به مساحت ۳۶۰۰ مترمربع ساخته شده که از اطراف به تعدادی اتاق، نگهبانی و فضاهای خدماتی منتهی میشود. سقف کاخ نیز در ارتفاع ۲۰ متری بوده و از الوارها و تیرهای چوبی درختان سدر ساخته شده است. در کاخ آپادانا، ۷۲ ستون سنگی وجود داشته که امروزه تنها ۱۴ ستون باقیمانده است.<ref>Tilia, Studies and Restorations at Persepolis and other Sites of Fārs, 1972, V.II, P43-46.</ref> | ||
| خط ۵۰: | خط ۴۸: | ||
===مجموعه حرمسرا=== | ===مجموعه حرمسرا=== | ||
این مجموعه وسیع، بهصورت پیچدرپیچ بوده و در سمت غربی مجموعه خزانه و سمت جنوبی صفه قرار دارد. مجموعه حرمسرا، به عمارت اندرونی یا حرمسرای خشایارشا مشهور بوده است. محققان، طرح کلی این بنا را بهشکل حرف L لاتین میدانند که یک ضلع آن در سمت غرب خزانه و ضلع دیگر آن در قسمت جنوبی تچر قرار دارد. [[حرمسرا|حرمسرا]]، دارای راهروها و اتاقهای بزرگ و کوچک متعدد و تالاری با ۱۲ ستون و ایوانی ۸ ستونی است. هر ۴ درب این مجموعه، منقش به تصاویری از شاه و خدمههای او هستند. امروزه، موزه [[تخت جمشید]] در همین مجموعه قرار دارد. | این مجموعه وسیع، بهصورت پیچدرپیچ بوده و در سمت غربی مجموعه خزانه و سمت جنوبی صفه قرار دارد. مجموعه حرمسرا، به عمارت اندرونی یا حرمسرای خشایارشا مشهور بوده است. محققان، طرح کلی این بنا را بهشکل حرف L لاتین میدانند که یک ضلع آن در سمت غرب خزانه و ضلع دیگر آن در قسمت جنوبی تچر قرار دارد. [[حرمسرا|حرمسرا]]، دارای راهروها و اتاقهای بزرگ و کوچک متعدد و تالاری با ۱۲ ستون و ایوانی ۸ ستونی است. هر ۴ درب این مجموعه، منقش به تصاویری از شاه و خدمههای او هستند. امروزه، موزه [[تخت جمشید]] در همین مجموعه قرار دارد. | ||
| خط ۵۷: | خط ۵۴: | ||
===آرامگاههای سهگانه=== | ===آرامگاههای سهگانه=== | ||
در میانه کوه رحمت، دو آرامگاه مشرف به محوطه تخت جمشید منسوب به اردشیر دوم و سوم و در پشت دماغهٔ کوه، آرامگاهی ناتمام منسوب به [[داریوش]] سوم بنا شده است.<ref>هرتسفلد، اطلال شهر پارسه، ۱۹۲۹م، ص17-18.</ref> نمای بیرونی آرامگاههای سهگانه مشابه با هم و نیز مشابه با آرامگاههای صخرهای هخامنشیان در نقش رستم است. این آرامگاهها دارای دربهای سنگی کشویی هستند که پس از بسته شدن، دیگر امکان باز شدن آنها وجود نداشته است. این دربها، در طول زمان، شکسته و از بین رفتهاند. درون آرامگاهها، تابوتهای سنگی در دل کوه کنده شدهاند.<ref>هرتسفلد، اطلال شهر پارسه، ۱۹۲۹م، ص15-16؛{{سخ}} | در میانه کوه رحمت، دو آرامگاه مشرف به محوطه [[تخت جمشید]] منسوب به اردشیر دوم و سوم و در پشت دماغهٔ کوه، آرامگاهی ناتمام منسوب به [[داریوش]] سوم بنا شده است.<ref>هرتسفلد، اطلال شهر پارسه، ۱۹۲۹م، ص17-18.</ref> نمای بیرونی آرامگاههای سهگانه مشابه با هم و نیز مشابه با آرامگاههای صخرهای [[هخامنشیان]] در [[نقش رستم]] است. این آرامگاهها دارای دربهای سنگی کشویی هستند که پس از بسته شدن، دیگر امکان باز شدن آنها وجود نداشته است. این دربها، در طول زمان، شکسته و از بین رفتهاند. درون آرامگاهها، تابوتهای سنگی در دل کوه کنده شدهاند.<ref>هرتسفلد، اطلال شهر پارسه، ۱۹۲۹م، ص15-16؛{{سخ}} | ||
شهبازی، شرح مصور تخت جمشید، ۱۳۵۵ش، ص78-80.</ref> | شهبازی، شرح مصور تخت جمشید، ۱۳۵۵ش، ص78-80.</ref> | ||
