ایران‌پدیا

امنیت کودک: تفاوت میان نسخه‌ها

دیداریویکی‌متن
صفحه‌ای تازه حاوی «<big>'''امنیت کودک؛'''</big> آسودگی خاطر و آرامش فردی و اجتماعی در برابر انواع تهدیدها. کودکان قشر آسیب‌پذیر جامعه هستند و بیش از دیگران به امنیت، در همۀ ابعاد آن نیاز دارند. تأمین امنیت، سبب رشد و شکوفایی استعدادهای کودک شده و فقدان آن پیامدهای جب...» ایجاد کرد
 
 
خط ۱: خط ۱:
<big>'''امنیت کودک؛'''</big> آسودگی خاطر و آرامش فردی و اجتماعی  
{{جعبه اطلاعات مفهوم
| تصویر            =
| زیرنویس تصویر    =
| image_alt        =
| فایل پادکست      =
| حجم فایلپادکست    =
| تاریخ پادکست      =
| زیرنویس عنوان    = آسودگی خاطر و آرامش فردی و اجتماعی کودک در برابر انواع تهدیدها


در برابر انواع تهدیدها.
| عنوان اصلی        = امنیت کودک
| عنوان انگلیسی    =
| عنوان عربی        =
| عنوان علمی        =
| شاخه علمی        = [[روان‌شناسی رشد]] / [[مطالعات خانواده]] / [[جامعه‌شناسی]] / [[حقوق کودک]]
| نوع مفهوم        = مفهوم اجتماعی - تربیتی
| معنای اصطلاحی      = حالت آرامش، اطمینان و کاهش آسیب‌پذیری [[کودک]] در برابر تهدیدهای جسمی، روانی، اعتقادی و اجتماعی
| حوزه کاربرد      = [[روان‌شناسی کودک]]، [[تربیت دینی]]، [[جامعه‌شناسی خانواده]]، [[آموزش‌وپرورش]]، [[مطالعات اجتماعی]]
| گستره جغرافیایی  =
| منشأ تاریخی      =
| نخستین کاربرد    =
| ریشه واژه        = «امنیت» به معنای ایمنی و اطمینان؛ «کودک» به عنوان دوره‌ای آسیب‌پذیر از زندگی انسان
| مرتبط با          = [[امنیت روانی]]، [[امنیت جسمی]]، [[امنیت جنسی]]، [[امنیت اجتماعی]]
| اهمیت            = رشد سالم شخصیت، پیشگیری از اختلالات روانی، ایجاد اعتماد اجتماعی در بزرگسالی، شکوفایی استعدادها و بهبود روابط خانوادگی
| مبدع              =
| مروج              =
| مقدس برای        =
| مورد احترام      =
| آثار مرتبط        =
}}
{{درشت|'''امنیت کودک؛'''}} آسودگی خاطر و آرامش فردی و اجتماعی در برابر انواع تهدیدها.


کودکان قشر آسیب‌پذیر جامعه هستند و بیش از دیگران به امنیت، در همۀ ابعاد آن نیاز دارند. تأمین امنیت، سبب رشد و شکوفایی استعدادهای کودک شده و فقدان آن پیامدهای جبران‌ناپذیری از جمله [[اختلال شخصیتی]]، [[افسردگی]] و بی‌اعتمادی در بزرگسالی ایجاد می‌کند.
کودکان قشر آسیب‌پذیر جامعه هستند و بیش از دیگران به امنیت، در همهٔ ابعاد آن نیاز دارند. تأمین امنیت، سبب رشد و شکوفایی استعدادهای کودک شده و فقدان آن پیامدهای جبران‌ناپذیری از جمله [[اختلال شخصیتی]]، [[افسردگی]] و بی‌اعتمادی در بزرگسالی ایجاد می‌کند.


==مفهوم‌شناسی==
== مفهوم‌شناسی ==
[[امنیت کودک]]؛ آسودگی خاطر، برقرار بودن آرامش و محفوظ ماندن از تهدید آزادی‌های کودک است. احساس امنیت را عدم تهدید منافع یا داشته‌های کودک در زمان حال یا آینده تعریف کرده‌اند.<ref> عرفانی، «امنیت و احساس امنیت پاسخگو در نظرسنجی الکترونیک»، بی‌تا، ص177.</ref> احساس [[امنیت]] در درون فرد شکل می‌گیرد به‌گونه‌ای که حتی با تأمین امنیت اجتماعی ممکن است احساس امنیت وجود نداشته باشد.<ref>[https://www.beytoote.com/baby/psychology-baby/sense-security02-children.html «راه‌هایی برای ایجاد حس امنیت در کودکان»، وب‌سایت بیتوته.]</ref> امنیت کودک شامل [[امنیت فردی]] و اجتماعی است.
[[امنیت کودک]]؛ آسودگی خاطر، برقرار بودن آرامش و محفوظ ماندن از تهدید آزادی‌های کودک است. احساس امنیت را عدم تهدید منافع یا داشته‌های کودک در زمان حال یا آینده تعریف کرده‌اند.<ref>عرفانی، «امنیت و احساس امنیت پاسخگو در نظرسنجی الکترونیک»، بی‌تا، ص177.</ref> احساس [[امنیت]] در درون فرد شکل می‌گیرد به‌گونه‌ای که حتی با تأمین امنیت اجتماعی ممکن است احساس امنیت وجود نداشته باشد.<ref>[https://www.beytoote.com/baby/psychology-baby/sense-security02-children.html «راه‌هایی برای ایجاد حس امنیت در کودکان»، وب‌سایت بیتوته.]</ref> امنیت کودک شامل [[امنیت فردی]] و اجتماعی است.


==امنیت فردی کودک==
== امنیت فردی کودک ==
امنیت فردی حالتی از امنیت است که روح و جسم کودک از ترس، [[اضطراب]] و آسیب در امان باشد.<ref>[https://shiastudies.com/fa/10961/%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%8A%D8%AA-%D9%81%D8%B1%D8%AF%D9%8A-%D9%80-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%D9%8A-%D9%88-%D8%B3%D9%8A%D8%A7%D8%B3%D9%8A-%D9%80-%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85%D9%8A-%D8%AF%D8%B1/ «امنیت فردی- اجتماعی و سیاسی- نظامی در قرآن کریم»، مجمع جهانی شیعه‌شناسی.]</ref> ابعاد امنیت فردی شامل [[امنیت روانی]]، امنیت جسمی و امنیت اعتقادی است.
امنیت فردی حالتی از امنیت است که روح و جسم کودک از ترس، [[اضطراب]] و آسیب در امان باشد.<ref>[https://shiastudies.com/fa/10961/امنيت-فردي-ـ-اجتماعي-و-سياسي-ـ-نظامي-در/ «امنیت فردی- اجتماعی و سیاسی- نظامی در قرآن کریم»، مجمع جهانی شیعه‌شناسی.]</ref> ابعاد امنیت فردی شامل [[امنیت روانی]]، امنیت جسمی و امنیت اعتقادی است.


===امنیت روانی کودک===
=== امنیت روانی کودک ===
امنیت روانی شامل فراهم بودن زمینه‌های مناسبِ [[رشد ذهنی]] و شخصیتی کودک و مصون ماندن از آسیب‎‌های روان‌شناختی است به‌طوری‌که در محیط [[خانواده]] و اجتماع بدون ترس حضور یابد.<ref>[https://www.irna.ir/news/83330109/%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D8%AF-%DA%A9%D9%86%DB%8C%D9%85 «برای کودک امنیت روانی ایجاد کنیم»، خبرگزاری جمهوری اسلامی.]</ref>
امنیت روانی شامل فراهم بودن زمینه‌های مناسبِ [[رشد ذهنی]] و شخصیتی کودک و مصون ماندن از آسیب‌های روان‌شناختی است به‌طوری‌که در محیط [[خانواده]] و اجتماع بدون ترس حضور یابد.<ref>[https://www.irna.ir/news/83330109/برای-کودکان-امنیت-روانی-ایجاد-کنیم «برای کودک امنیت روانی ایجاد کنیم»، خبرگزاری جمهوری اسلامی.]</ref>
====عوامل ایجاد امنیت روانی====
روانشناسان امنیتِ خاطر را مهم‌ترین تغذیۀ روانی کودک دانسته‌اند؛ پرورش این بُعد از امنیت، معطوف به [[صمیمیت زوجین|صمیمیت]] میان [[پدر]] و [[مادر]] است.<ref> رشیدپور، «امنیت خاطر یا تغذیۀ معنوی کودکان»، 1359ش، ص7.</ref>  از دیگر عوامل ایجاد امنیت می‌توان به موارد ذیل اشاره کرد:


*خونسردی و آرامش والدین هنگام حضور نزد کودک؛
==== عوامل ایجاد امنیت روانی ====
*ابراز [[محبت در خانواده|محبت]] به کودک<ref> فرهادیان، والدین و مربیان، 1390ش، ص239 و 181.</ref> و در آغوش کشیدن او به‌ویژه در سال‌های اول رشد؛
روانشناسان امنیتِ خاطر را مهم‌ترین تغذیهٔ روانی کودک دانسته‌اند؛ پرورش این بُعد از امنیت، معطوف به [[صمیمیت زوجین|صمیمیت]] میان [[پدر]] و [[مادر]] است.<ref>رشیدپور، «امنیت خاطر یا تغذیهٔ معنوی کودکان»، 1359ش، ص7.</ref> از دیگر عوامل ایجاد امنیت می‌توان به موارد ذیل اشاره کرد:
*تغذیه با شیرِ مادر؛
* خونسردی و آرامش والدین هنگام حضور نزد کودک؛
*برقراری ارتباط صمیمانۀ کودک علاوه بر والدین با [[پدربزرگ]]، [[مادربزرگ]]، [[دایی]]، [[عمو]]، [[عمه]] و [[خاله]].<ref> رضایی اصفهانی، قرآن و علوم انسانی، 1391ش، ص148 و 142.</ref>
* ابراز [[محبت در خانواده|محبت]] به کودک<ref>فرهادیان، والدین و مربیان، 1390ش، ص239 و 181.</ref> و در آغوش کشیدن او به‌ویژه در سال‌های اول رشد؛
*تمرکز و توجه به نکات مثبت فکری، گفتاری و رفتاری؛<ref> کیانی، «پرورش خلاقیت و امنیت روانی کودک»، روزنامۀ شرق، 1398ش، ص12.</ref>
* تغذیه با شیرِ مادر؛
*بازی با کودک.<ref> اسدی، «احساس امنیت در کودکان؛ خانۀ امن من»، روزنامۀ جام‌جم، 1388ش، ص14. </ref>
* برقراری ارتباط صمیمانهٔ کودک علاوه بر والدین با [[پدربزرگ]]، [[مادربزرگ]]، [[دایی]]، [[عمو]]، [[عمه]] و [[خاله]].<ref>رضایی اصفهانی، قرآن و علوم انسانی، 1391ش، ص148 و 142.</ref>
* تمرکز و توجه به نکات مثبت فکری، گفتاری و رفتاری؛<ref>کیانی، «پرورش خلاقیت و امنیت روانی کودک»، روزنامهٔ شرق، 1398ش، ص12.</ref>
* بازی با کودک.<ref>اسدی، «احساس امنیت در کودکان؛ خانهٔ امن من»، روزنامهٔ جام‌جم، 1388ش، ص14.</ref>


====عوامل سلب امنیت روانی====
==== عوامل سلب امنیت روانی ====
ناسازگاری والدین و کشمکش آنان به‌عنوان مهم‌ترین عامل سلب امنیت روانی کودک شناخته شده است؛<ref> مساواتی آذر، «ناسازگاری پدر و مادر مهم‌ترین عامل عدم امنیت روانی و فکری کودک و مسئول انحراف آنان است»، 1359ش، ص38.</ref> دیگر عوامل آن عبارت است از:
ناسازگاری والدین و کشمکش آنان به‌عنوان مهم‌ترین عامل سلب امنیت روانی کودک شناخته شده است؛<ref>مساواتی آذر، «ناسازگاری پدر و مادر مهم‌ترین عامل عدم امنیت روانی و فکری کودک و مسئول انحراف آنان است»، 1359ش، ص38.</ref> دیگر عوامل آن عبارت است از:
* سرزنش و تمرکز بر اشتباه‌های کودک؛<ref>فرهادیان، والدین و مربیان، 1390ش، ص 244-245 و 310.</ref>
*انتظارات بیش از توانایی او؛
* روی برگرداندن از کودک و طرد او به‌ویژه در سال‌های اول رشد؛
* مقایسه با [[خواهر]] و [[برادر]]؛<ref>رضایی اصفهانی، قرآن و علوم انسانی، 1391ش، ص149-151.</ref>
* نصیحت در حضور جمع؛
* شرطی کردن کودک؛<ref>کیانی، «پرورش خلایت و امنیت روانی کودک»، روزنامهٔ شرق، 1398ش، ص12.</ref>
* استفاده از القاب تحقیرآمیز و ناپسند و ناسزاگویی و [[تمسخر]] او؛
* عدم تعادل روانی، بی‌عفتی و اعتیاد اعضای [[خانواده]].<ref>اکبرینه، «بررسی راهکارهای قانونی تأمین امنیت کودک در خانوادهٔ ناسالم»، 1392ش، ص40-41.</ref>


*سرزنش و تمرکز بر اشتباه‌های کودک؛<ref> فرهادیان، والدین و مربیان، 1390ش، ص 244-245 و 310.</ref>
=== امنیت اعتقادی ===
*انتظارات بیش از توانایی او؛
کودک با [[فطرت]] پاک و خداجو به‌دنیا می‌آید<ref>ریحانی و دیگران، «بررسی روش قصه‌گویی در پاسخ‌گویی به سؤالات مذهبی کودکان از نگاه قرآن و حدیث»، 1393ش، ص590.</ref> و به‌صورت بالقوه آمادگی پذیرش مسائل دینی و اعتقادی را دارد.<ref>فاخری و منتظری، اخلاق خانواده، 1378ش، ص164.</ref> پذیرش ارزش‌ها و ضد ارزش‌ها در کودکان بر اساس پیامدهای جسمانی، لحظه‌ای و دریافت احساس خوب یا بد از آن آموزه‌ها است.<ref>بی‌نا، آنچه دربارهٔ کودکان و نوجوانان باید بداینم، 1391ش، ص74.</ref> در این میان وظیفهٔ والدین، پروراندن و تقویت روح دینی [[کودک]] است.<ref>فاخری و منتظری، اخلاق خانواده، 1378ش، ص164.</ref> مواردی که سبب رشد و تأمین امنیت اعتقادی کودک می‌شود عبارت است از:
*روی برگرداندن از کودک و طرد او به‌ویژه در سال‌های اول رشد؛
* القای مفاهیم دینی متناسب با سن [[کودک]]؛
*مقایسه با [[خواهر]] و [[برادر]]؛<ref> رضایی اصفهانی، قرآن و علوم انسانی، 1391ش، ص149-151.</ref>
* فراهم کردن زمینهٔ عاطفی و روانی لازم برای بیان موضوعات دینی؛
*نصیحت در حضور جمع؛
* تفهیم مطالب دینی به‌صورت کاربردی و عملی در موقعیت‌های مختلف زندگی؛
*شرطی کردن کودک؛<ref> کیانی، «پرورش خلایت و امنیت روانی کودک»، روزنامۀ شرق، 1398ش، ص12.</ref>
* استفاده از روش طرح سؤال و ایجاد ذهنیت قبلی و تفکر؛
*استفاده از القاب تحقیرآمیز و ناپسند و ناسزاگویی و [[تمسخر]] او؛
* عدم استفاده از موعظهٔ گفتاری و تحمیل اعتقادات؛<ref>بی‌نا، آنچه دربارهٔ کودکان و نوجوانان باید بداینم، 1391ش، ص78، 82 و 85.</ref>
*عدم تعادل روانی، بی‌عفتی و اعتیاد اعضای [[خانواده]].<ref> اکبرینه، «بررسی راهکارهای قانونی تأمین امنیت کودک در خانوادۀ ناسالم»، 1392ش، ص40-41.</ref>
* آشنا کردن کودک با [[قرآن]]؛
* بردن کودک به مکان‌ها و گردهمایی‌های مذهبی؛
* پاسخ صحیح به سؤال‌های مذهبی کودک؛<ref>[https://www.islamquest.net/fa/archive/question/fa1548 «چگونه به پرسش‌های کودکان دربارۀ خدا پاسخ گوییم»، وب‌سایت اسلام کوئست.]</ref>
* پاسخ به سؤال‌های دینی کودک به شیوهٔ [[قصه‌گویی]]؛<ref>ریحانی و دیگران، «بررسی روش قصه‌گویی در پاسخ‌گویی به سؤالات مذهبی کودکان از نگاه قرآن و حدیث»، 1393ش، ص590.</ref>
* بیان اوصاف مهربانی، [[عدالت]] و نیکی خدا برای علاقه‌مند کردن کودک به خدا.<ref>فاخری و منتظری، اخلاق خانواده، 1378ش، ص158.</ref>


===امنیت اعتقادی===
=== امنیت جسمی ===
کودک با [[فطرت]] پاک و خداجو به‌دنیا می‌آید<ref> ریحانی و دیگران، «بررسی روش قصه‌گویی در پاسخ‌گویی به سؤالات مذهبی کودکان از نگاه قرآن و حدیث»، 1393ش، ص590.</ref> و به‌صورت بالقوه آمادگی پذیرش مسائل دینی و اعتقادی را دارد.<ref> فاخری و منتظری، اخلاق خانواده، 1378ش، ص164.</ref>  پذیرش ارزش‌ها و ضد ارزش‌ها در کودکان بر اساس پیامدهای جسمانی، لحظه‌ای و دریافت احساس خوب یا بد از آن آموزه‌ها است.<ref> بی‌نا، آنچه دربارۀ کودکان و نوجوانان باید بداینم، 1391ش، ص74.</ref>  در این میان وظیفۀ والدین، پروراندن و تقویت روح دینی [[کودک]] است.<ref> فاخری و منتظری، اخلاق خانواده، 1378ش، ص164.</ref>  مواردی که سبب رشد و تأمین امنیت اعتقادی کودک می‌شود عبارت  است از:
برخی از والدین به‌دلیل عدم آگاهی لازم نسبت به نوع و کیفیت تنبیه صحیح، به [[تنبیه بدنی]] کودک و آسیب فیزیکی او می‌پردازند.<ref>کاویانی‌فر، «راهکارهای پیشگیری از کودک آزاری»، 1389ش، ص16.</ref> آثار روانی به‌جا مانده از آسیب جسمی کودک در بسیاری موارد بهبودناپذیر است.<ref>اکبرینه، «بررسی راهکارهای قانونی تأمین امنیت کودک در خانوادهٔ ناسالم»، 1392ش، ص40.</ref> لازم است آموزش‌های مناسب در خصوص تربیت فرزندان به والدین ارائه شود.<ref>کاویانی‌فر، «راهکارهای پیشگیری از کودک آزاری»، 1389ش، ص16.</ref>
*القای مفاهیم دینی متناسب با سن [[کودک]]؛
*فراهم کردن زمینۀ عاطفی و روانی لازم برای بیان موضوعات دینی؛
*تفهیم مطالب دینی به‌صورت کاربردی و عملی در موقعیت‌های مختلف زندگی؛
*استفاده از روش طرح سؤال و ایجاد ذهنیت قبلی و تفکر؛
*عدم استفاده از موعظۀ گفتاری و تحمیل اعتقادات؛<ref> بی‌نا، آنچه دربارۀ کودکان و نوجوانان باید بداینم، 1391ش، ص78، 82 و 85.</ref>
*آشنا کردن کودک با [[قرآن]]؛
*بردن کودک به مکان‌ها و گردهمایی‌های مذهبی؛
*پاسخ صحیح به سؤال‌های مذهبی کودک؛<ref>[https://www.islamquest.net/fa/archive/question/fa1548 «چگونه به پرسش‌های کودکان دربارۀ خدا پاسخ گوییم»، وب‌سایت اسلام کوئست.]</ref>
*پاسخ به سؤال‌های دینی کودک به شیوۀ [[قصه‌گویی]]؛<ref> ریحانی و دیگران، «بررسی روش قصه‌گویی در پاسخ‌گویی به سؤالات مذهبی کودکان از نگاه قرآن و حدیث»، 1393ش، ص590.</ref>
*بیان اوصاف مهربانی، [[عدالت]] و نیکی خدا برای علاقه‌مند کردن کودک به خدا.<ref> فاخری و منتظری، اخلاق خانواده، 1378ش، ص158.</ref>


===امنیت جسمی===
==== امنیت جنسی کودک ====
برخی از والدین به‌دلیل عدم آگاهی لازم نسبت به نوع و کیفیت تنبیه صحیح، به [[تنبیه بدنی]] کودک و آسیب‌ فیزیکی او می‌پردازند.<ref> کاویانی‌فر، «راهکارهای پیشگیری از کودک آزاری»، 1389ش، ص16.</ref>  آثار روانی به‌جا مانده از آسیب جسمی کودک در بسیاری موارد بهبودناپذیر است.<ref> اکبرینه، «بررسی راهکارهای قانونی تأمین امنیت کودک در خانوادۀ ناسالم»، 1392ش، ص40.</ref>  لازم است آموزش‌های مناسب در خصوص تربیت فرزندان به والدین ارائه شود.<ref> کاویانی‌فر، «راهکارهای پیشگیری از کودک آزاری»، 1389ش، ص16.</ref>
====امنیت جنسی کودک====
[[امنیت جنسی]]، جلوگیری از بیدار شدن حس جنسی کودک و پیشگیری از تعرض جنسی به او است.
[[امنیت جنسی]]، جلوگیری از بیدار شدن حس جنسی کودک و پیشگیری از تعرض جنسی به او است.


=====جلوگیری از بیداری جنسی کودک=====
===== جلوگیری از بیداری جنسی کودک =====
والدین بایستی مراقب بیداری جنسی کودکان باشند و موارد ذیل را مورد توجه قرار دهند:
والدین بایستی مراقب بیداری جنسی کودکان باشند و موارد ذیل را مورد توجه قرار دهند:
* پرهیز از رابطهٔ زناشویی در برابر کودک؛
*پرهیز از رابطۀ زناشویی در برابر کودک؛
* آموزش کودک برای اجازه گرفتن به‌هنگام ورود به اتاق خواب والدین؛
*آموزش کودک برای اجازه گرفتن به‌هنگام ورود به اتاق خواب والدین؛
* لمس نکردن اندام جنسی کودک؛
*لمس نکردن اندام جنسی کودک؛
* پرهیز از نگاه به اندام جنسی؛
*پرهیز از نگاه به اندام جنسی؛
* تنظیم ساعات خواب کودک؛
*تنظیم ساعات خواب کودک؛
* پاسخ مناسب به سؤال‌های جنسی او؛
*پاسخ مناسب به سؤال‌های جنسی او؛
* جلوگیری از بوسیدن و در آغوش کشیدن افراد [[نامحرم]] و غریبه.<ref>مرویان حسینی، تربیت جنسی در اسلام، 1395ش، ص71-75.</ref>
*جلوگیری از بوسیدن و در آغوش کشیدن افراد [[نامحرم]] و غریبه.<ref> مرویان حسینی، تربیت جنسی در اسلام، 1395ش، ص71-75.</ref>


=====پیشگیری از تعرض جنسی=====
===== پیشگیری از تعرض جنسی =====
برای جلوگیری از آزار جنسی کودک، متناسب با سن او آموزش‌هایی باید ارائه کرد، از جمله مواردی که کارشناسان به آموزش آن توصیه می‌کنند:
برای جلوگیری از آزار جنسی کودک، متناسب با سن او آموزش‌هایی باید ارائه کرد، از جمله مواردی که کارشناسان به آموزش آن توصیه می‌کنند:


'''آموزش شناخت اندام‌های خصوصی بدن:''' کودک باید بداند، هر قسمتی از بدن که با لباس زیر پوشانده می‌شود اندام خصوصی او است و کسی حق دست زدن و یا [[نگاه کردن]] به آن را ندارد.
'''آموزش شناخت اندام‌های خصوصی بدن:''' کودک باید بداند، هر قسمتی از بدن که با لباس زیر پوشانده می‌شود اندام خصوصی او است و کسی حق دست زدن یا [[نگاه کردن]] به آن را ندارد.
 
'''آموزش «نه گفتن» به کودک:''' باید به کودک آموخت که بدن او تحت مالکیت او است و اگر کسی قصد داشت به اعضای خصوصی بدنش دست بزند، نه بگوید و محل را ترک کند.


'''آموزش «نه گفتن» به کودک:''' باید به کودک آموخت که بدن او تحت مالکیت او است و اگر کسی قصد داشت به اعضای خصوصی بدنش دست بزند، نه بگوید و محل را ترک کند.  
'''آموزش بیان مسائل آزاردهنده:''' کودک باید بداند که در صورت آزار دیدن از جانب کسی، نباید مخفی کاری کند و این موضوع را به پدر و مادر یا فرد مورد اطمینان اطلاع دهد.<ref>[https://farzandaneaftab.com/آموزش-پیشگیری-از-آزار-جنسی-در-کودکان/ «آموزش پیشگیری از آزار جنسی در کودکان»، وب‌سایت فرزندان آفتاب.]</ref>


'''آموزش بیان مسائل آزاردهنده:''' کودک باید بداند که در صورت آزار دیدن از جانب کسی، نباید مخفی کاری کند و این موضوع را به پدر و مادر یا فرد مورد اطمینان اطلاع دهد.<ref>[https://farzandaneaftab.com/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D9%BE%DB%8C%D8%B4%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%86%D8%B3%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86/ «آموزش پیشگیری از آزار جنسی در کودکان»، وب‌سایت فرزندان آفتاب.]</ref>
== امنیت اجتماعی کودک ==
احساس امنیت اجتماعی در کودکان، حضور بدون ترس، [[تهدید]] و [[اضطراب]] آنان در جامعه است.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/197364/امنیت-مهم-تر-است-یا-احساس-امنیت «امنیت مهم‌تر است یا احساس امنیت؟»، خبرآنلاین.]</ref> کودکان با توجه به شرایط جسمی و روحی خاص‌شان از آسیب‌پذیرترین اقشار جامعه هستند؛<ref>بهرام‌پور و ملک‌افضلی، «نقش مؤلفهٔ ایمنی و امنیت فضاهای شهری در حضورپذیری کودکان»، 1397ش، ص41.</ref> امنیت محیط تنها با نظارت بر فعالیت کودکان و ترساندن آنان از خطرهای احتمالی امکان‌پذیر نیست.<ref>گودرزی، «ایجاد امنیت در محیط‌های آموزشی کودکان، نه به هر قیمتی»، 1396ش، ص32.</ref> و برای حضور در اجتماع، نیازمندِ امنیتِ بیشتر از سوی محیط و افراد هستند.<ref>محبی و دیگران، «تبیین و بررسی میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های چیدمان فضایی بر امنیت کودکان، تأکید بر برنامه‌ریزی بهینهٔ شهری»، 1400ش، ص421.</ref>


==امنیت اجتماعی کودک==
=== امنیت خانوادگی ===
احساس امنیت اجتماعی در کودکان، حضور بدون ترس، [[تهدید]] و [[اضطراب]] آنان در جامعه است.<ref>  [https://www.khabaronline.ir/news/197364/%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D9%85%D9%87%D9%85-%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%DB%8C%D8%A7-%D8%A7%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D8%B3-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA «امنیت مهم‌تر است یا احساس امنیت؟»، خبرآنلاین.]</ref>  کودکان با توجه به شرایط جسمی و روحی خاص‌شان از آسیب‌پذیرترین اقشار جامعه هستند؛<ref> بهرام‌پور و ملک‌افضلی، «نقش مؤلفۀ ایمنی و امنیت فضاهای شهری در حضورپذیری کودکان»، 1397ش، ص41.</ref>  امنیت محیط تنها با نظارت بر فعالیت کودکان و ترساندن آنان از خطرهای احتمالی امکان‌پذیر نیست. <ref> گودرزی، «ایجاد امنیت در محیط‌های آموزشی کودکان، نه به هر قیمتی»، 1396ش، ص32. </ref>  و برای حضور در اجتماع، نیازمندِ امنیتِ بیشتر از سوی محیط و افراد هستند.<ref>محبی و دیگران، «تبیین و بررسی میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های چیدمان فضایی بر امنیت کودکان، تأکید بر برنامه‌ریزی بهینۀ شهری»، 1400ش، ص421. </ref>
اولین اجتماعی که [[کودک]] در آن حضور می‌یابد، [[خانواده]] است؛ کودک در جامعهٔ کوچک خانواده باید از امنیت کامل برخوردار باشد. امنیت خانوادگی نقش اساسی در تأمین امنیت روانی و جسمی کودک دارد.<ref>مظلومی، کلیدهای تربیتی و تعلیمی برای اولیای تربیتی، 1364ش، ص30.</ref>
===امنیت خانوادگی===
اولین اجتماعی که [[کودک]] در آن حضور می‌یابد، [[خانواده]] است؛ کودک در جامعۀ کوچک خانواده باید از امنیت کامل برخوردار باشد. امنیت خانوادگی نقش اساسی در تأمین امنیت روانی و جسمی کودک دارد.<ref> مظلومی، کلیدهای تربیتی و تعلیمی برای اولیای تربیتی، 1364ش، ص30.</ref>  


===امنیت تحصیلی===
=== امنیت تحصیلی ===
از الگوهای تربیتی مهم در تأمین امنیت کودک به تأثیر [[نقش تربیتی معلم|معلم]] و مربّی در مدرسه می‌توان اشاره کرد. ارتباط مطلوب کودک با معلم و هم‌کلاسی‌ها، رضایت از محیط مدرسه، قدرت ریسک‌پذیری و فراهم بودن امکان تجربه در مدرسه، سبب احساس [[امنیت کودک]] و موفقیت او می‌شود.<ref> رئیسی سرتشنیزی، «بررسی رابطۀ احساس امنیت و کیفیت زندگی در مدرسه»، 1395ش، ص35-36.</ref>
از الگوهای تربیتی مهم در تأمین امنیت کودک به تأثیر [[نقش تربیتی معلم|معلم]] و مربّی در مدرسه می‌توان اشاره کرد. ارتباط مطلوب کودک با معلم و هم‌کلاسی‌ها، رضایت از محیط مدرسه، قدرت ریسک‌پذیری و فراهم بودن امکان تجربه در مدرسه، سبب احساس [[امنیت کودک]] و موفقیت او می‌شود.<ref>رئیسی سرتشنیزی، «بررسی رابطهٔ احساس امنیت و کیفیت زندگی در مدرسه»، 1395ش، ص35-36.</ref>
 
====ایمنی مدارس====
==== ایمنی مدارس ====
توجه به برخی نکات از سوی مدیران [[مدارس خودگردان|مدارس]] برای امنیت کودک عبارت است از:
توجه به برخی نکات از سوی مدیران [[مدارس خودگردان|مدارس]] برای امنیت کودک عبارت است از:
* توجه به احتمال لیز خوردن دانش‌آموزان در سطوح خیس؛
* تعبیه پریزهای برق در ارتفاع مناسب برای جلوگیری از خطر برق‌گرفتگی؛
* برق‌کشی مدرسه به روش اتصال به زمین؛
* اطمینان از سالم بودن وسایل بازی؛
* انجام دادن فعالیت‌های بدنی و ورزش در محیطی امن.<ref>[https://imentraffic.ir/mag/ایمنی-دانش-آموزان-در-مدرسه/ «برای ایمنی دانش‌آموزان در مدرسه این نکات را رعایت کنید»، وب‌سایت ایمن ترافیک.]</ref>


*توجه به احتمال لیز خوردن دانش‌آموزان در سطوح خیس؛
=== امنیت فضای شهری ===
*تعبیه پریزهای برق در ارتفاع مناسب برای جلوگیری از خطر برق‌گرفتگی؛
از جمله [[حقوق]] کودکان در آموزه‌های ایرانی- اسلامی توجه به قابلیت حضورپذیری آنان در فضاهای شهری است. حضور فعال [[کودک]] جهت بازی در این فضاها نیازمند اندازهٔ مناسب فضا، عدم تراکم جمعیتی و امنیت محیط به لحاظ دیداری و شنیداری است.<ref>بهرام‌پور و ملک‌افضلی، «نقش مؤلفهٔ ایمنی و امنیت فضاهای شهری در حضورپذیری کودکان»، 1397ش، ص46.</ref>
*برق‌کشی مدرسه به روش اتصال به زمین؛
پارک‌ها و بوستان‌ها نیز از محیط‌های تفریح و فعالیت کودکان هستند؛ امکان نظارت والدین به زمین بازی کودکان، وجود محیط ایمن و آزاد برای بازی آنان، حضور نگهبان و نیروهای امنیت نظامی و نبود اوباش مجرم، از مصادیق تأمین امنیت کودکان در این فضا است.<ref>محبی و دیگران، «تبیین و بررسی میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های چیدمان فضایی بر امنیت کودکان، تأکید بر برنامه‌ریزی بهینهٔ شهری»، 1400ش، ص414، 421 و 423.</ref>
*اطمینان از سالم بودن وسایل بازی؛
*انجام دادن فعالیت‌های بدنی و ورزش در محیطی امن.<ref>[https://imentraffic.ir/mag/%D8%A7%DB%8C%D9%85%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4-%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%AF%D8%B1%D8%B3%D9%87/ «برای ایمنی دانش‌آموزان در مدرسه این نکات را رعایت کنید»، وب‌سایت ایمن ترافیک.]</ref>


===امنیت فضای شهری===
=== امنیت فضای مجازی ===
از جمله [[حقوق]] کودکان در آموزه‌های ایرانی- اسلامی توجه به قابلیت حضورپذیری آنان در فضاهای شهری است. حضور فعال [[کودک]] جهت بازی در این فضاها نیازمند اندازۀ مناسب فضا، عدم تراکم جمعیتی و امنیت محیط به لحاظ دیداری و شنیداری است.<ref> بهرام‌پور و ملک‌افضلی، «نقش مؤلفۀ ایمنی و امنیت فضاهای شهری در حضورپذیری کودکان»، 1397ش، ص46.</ref>
جاذبه‌های موجود در فضای مجازی سبب افزایش کاربران کودک و آسیب‌های ناشی از آن شده است.<ref>خلیل‌پور، «سیاست تقنینی کیفری ایران در قبال تأمین امنیت کودکان در فضای مجازی»، 1399ش، ص165.</ref>
پارک‌ها و بوستان‌ها نیز از محیط‌های تفریح و فعالیت کودکان هستند؛ امکان نظارت والدین به زمین بازی کودکان، وجود محیط ایمن و آزاد برای بازی آنان، حضور نگهبان و نیروهای امنیت نظامی و نبود اوباش مجرم، از مصادیق تأمین امنیت کودکان در این فضا است.<ref> محبی و دیگران، «تبیین و بررسی میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های چیدمان فضایی بر امنیت کودکان، تأکید بر برنامه‌ریزی بهینۀ شهری»، 1400ش، ص414، 421 و 423.</ref>
 
===امنیت فضای مجازی===  
جاذبه‌های موجود در فضای مجازی سبب افزایش کاربران کودک و آسیب‌های ناشی از آن شده است.<ref> خلیل‌پور، «سیاست تقنینی کیفری ایران در قبال تأمین امنیت کودکان در فضای مجازی»، 1399ش، ص165.</ref>


کارشناسان جهت تأمین امنیت کودکان در این فضا راهکارهای ذیل را از طرف والدین لازم‌الاجرا می‌دانند:
کارشناسان جهت تأمین امنیت کودکان در این فضا راهکارهای ذیل را از طرف والدین لازم‌الاجرا می‌دانند:
* جلب اعتماد کودکان با آگاه‌سازی آنان و شرح لزوم امنیت در [[فضای مجازی]]؛
*جلب اعتماد کودکان با آگاه‌سازی آنان و شرح لزوم امنیت در [[فضای مجازی]]؛
* تعیین زمان‌های مشخص جهت استفاده از فضای مجازی و توجه کافی والدین به کودک در حین استفاده؛
*تعیین زمان‌های مشخص جهت استفاده از فضای مجازی و توجه کافی والدین به کودک در حین استفاده؛
* رمزگذاری رایانه یا گوشی؛
*رمزگذاری رایانه یا گوشی؛
* مسدود کردن وب‌سایت‌ها و [[شبکه‌های اجتماعی]] دارای فحوای نامناسب با استفاده از برنامه‌های اعمال فیلتر.<ref>[https://www.yjc.news/fa/news/6975478/چگونه-امنیت-فرزندان-را-در-فضای-مجازی-تامین-کنیم «چگونه امنیت فرزندان را درفضای مجازی تأمین کنیم؟»، باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref>
*مسدود کردن وب‌سایت‌ها و [[شبکه‌های اجتماعی]] دارای فحوای نامناسب با استفاده از برنامه‌های اعمال فیلتر.
<ref> [https://www.yjc.news/fa/news/6975478/%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D9%81%D8%B6%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%86-%DA%A9%D9%86%DB%8C%D9%85 «چگونه امنیت فرزندان را درفضای مجازی تأمین کنیم؟»، باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref>  


====طرح مقابله با آسیب کودک در فضای مجازی====  
==== طرح مقابله با آسیب کودک در فضای مجازی ====
جهت برقراری امنیت کودکان در فضای مجازی، سند صیانت کودک و نوجوان در [[فضای مجازی]] در سال 1395ش در کمیسیون مرکز ملی فضای مجازی تصویب شد. مطابق آن، محتوای کلی فضای مجازی بر اساس سن، جنسیت و ویژگی‌های کودکان، در بستر شبکۀ ملی اطلاعات طبقه‌بندی شد. طرحی نیز تصویب شد تا برای جلوگیری از آسیب کودکان در این فضا، با مجرمان و تهدیدکنندگان امنیت آنان، برخورد شدید قضایی و انتظامی صورت گیرد.<ref> [https://plus.irna.ir/news/84264030/%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86-%D8%B6%D8%B9%D9%81-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86-%D8%AA%D8%A7-%D8%BA%D9%81%D9%84%D8%AA-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D9%87%D8%A7 «امنیت مجازی کودکان؛ ضعف در قانون تا غفلت خانواده‌ها»، خبرگزاری جمهوری اسلامی.]</ref> همچنین با استفاده از سرویس [[اینترنت]] [[کودک]] و [[نوجوان]] با شماره‌گیری #456* می‌توان متناسب با سن کودک، دسترسی به اینترنت را مدیریت کرد.<ref> [https://36029177.khabarban.com/ «سند صیانت از کودکان و نوجوانان در فضای مجازی چه می‌گوید؟»، خبربان.]</ref>
جهت برقراری امنیت کودکان در فضای مجازی، سند صیانت کودک و نوجوان در [[فضای مجازی]] در سال ۱۳۹۵ش در کمیسیون مرکز ملی فضای مجازی تصویب شد. مطابق آن، محتوای کلی فضای مجازی بر اساس سن، جنسیت و ویژگی‌های کودکان، در بستر شبکهٔ ملی اطلاعات طبقه‌بندی شد. طرحی نیز تصویب شد تا برای جلوگیری از آسیب کودکان در این فضا، با مجرمان و تهدیدکنندگان امنیت آنان، برخورد شدید قضایی و انتظامی صورت گیرد.<ref>[https://plus.irna.ir/news/84264030/امنیت-مجازی-کودکان-ضعف-در-قانون-تا-غفلت-خانواده-ها «امنیت مجازی کودکان؛ ضعف در قانون تا غفلت خانواده‌ها»، خبرگزاری جمهوری اسلامی.]</ref> همچنین با استفاده از سرویس [[اینترنت]] [[کودک]] و [[نوجوان]] با شماره‌گیری #456* می‌توان متناسب با سن کودک، دسترسی به اینترنت را مدیریت کرد.<ref>[https://36029177.khabarban.com/ «سند صیانت از کودکان و نوجوانان در فضای مجازی چه می‌گوید؟»، خبربان.]</ref>


==آثار امنیت کودکان==
== آثار امنیت کودکان ==
امنیت کودکان، سبب افزایش تعامل مثبت و رابطۀ عمیق میان کودک و سایر اعضای خانواده می‌شود. شخصیت مستقل کودک در سایۀ آرامش ناشی از امنیت، رشد یافته و توانایی‌هایش بروز می‌یابد. امنیت، منجر به اعتماد کودک به والدین و حرف‌شنوی از آنان در بزرگسالی می‌شود.<ref> فرهادیان، والدین و مربیان، 1390ش، ص63 و 335 و 182.</ref>
امنیت کودکان، سبب افزایش تعامل مثبت و رابطهٔ عمیق میان کودک و سایر اعضای خانواده می‌شود. شخصیت مستقل کودک در سایهٔ آرامش ناشی از امنیت، رشد یافته و توانایی‌هایش بروز می‌یابد. امنیت، منجر به اعتماد کودک به والدین و حرف‌شنوی از آنان در بزرگسالی می‌شود.<ref>فرهادیان، والدین و مربیان، 1390ش، ص63 و 335 و 182.</ref>


==پانویس==
== پانویس ==
{{پانویس}}
{{پانویس}}


==منابع==
== منابع ==
*اسدی، معصومه، «احساس امنیت در کودکان؛ خانۀ امن من»، روزنامۀ جام‌جم، شمارۀ 2534، تاریخ انتشار: 26 فروردین 1388ش.
* اسدی، معصومه، «احساس امنیت در کودکان؛ خانهٔ امن من»، روزنامهٔ جام‌جم، شمارهٔ ۲۵۳۴، تاریخ انتشار: ۲۶ فروردین ۱۳۸۸ش.
*اکبرینه، پروین، «بررسی راهکارهای قانونی تأمین امنیت کودک در خانوادۀ ناسالم»، زن و مطالعات خانواده، سال پنجم، شمارۀ 19، بهار 1392ش.
* اکبرینه، پروین، «بررسی راهکارهای قانونی تأمین امنیت کودک در خانوادهٔ ناسالم»، زن و مطالعات خانواده، سال پنجم، شمارهٔ ۱۹، بهار ۱۳۹۲ش.
*«امنیت فردی- اجتماعی و سیاسی- نظامی در قرآن کریم»، مجمع جهانی شیعه‌شناسی، تاریخ انتشار: 8 مرداد 1396ش.
* «امنیت فردی- اجتماعی و سیاسی- نظامی در قرآن کریم»، مجمع جهانی شیعه‌شناسی، تاریخ انتشار: ۸ مرداد ۱۳۹۶ش.
*«امنیت مجازی کودکان؛ ضعف در قانون تا غفلت خانواده‌ها»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ انتشار: 28 اسفند 1399ش.
* «امنیت مجازی کودکان؛ ضعف در قانون تا غفلت خانواده‌ها»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ انتشار: ۲۸ اسفند ۱۳۹۹ش.
*«امنیت مهم‌تر است یا احساس امنیت؟»، خبرآنلاین، تاریخ انتشار: 15 بهمن 1390ش.
* «امنیت مهم‌تر است یا احساس امنیت؟»، خبرآنلاین، تاریخ انتشار: ۱۵ بهمن ۱۳۹۰ش.
*«آموزش پیشگیری از آزار جنسی در کودکان»، وب‌سایت فرزندان آفتاب، تاریخ بازدید: 27 آبان 1401ش.
* «آموزش پیشگیری از آزار جنسی در کودکان»، وب‌سایت فرزندان آفتاب، تاریخ بازدید: ۲۷ آبان ۱۴۰۱ش.
*«برای ایمنی دانش‌آموزان در مدرسه این نکات را رعایت کنید»، وب‌سایت ایمن ترافیک، تاریخ انتشار: 23 تیر 1397ش.
* «برای ایمنی دانش‌آموزان در مدرسه این نکات را رعایت کنید»، وب‌سایت ایمن ترافیک، تاریخ انتشار: ۲۳ تیر ۱۳۹۷ش.
*«برای کودک امنیت روانی ایجاد کنیم»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ انتشار: 7 خرداد 1398ش.
* «برای کودک امنیت روانی ایجاد کنیم»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ انتشار: ۷ خرداد ۱۳۹۸ش.
*بهرام‌پور، عطیه و ملک افضلی، علی‌اصغر، «نقش مؤلفۀ ایمنی و امنیت فضاهای شهری در حضورپذیری کودکان»، مطالعات شهر ایرانی اسلامی، شمارۀ 33، پاییز 1397ش.
* بهرام‌پور، عطیه و ملک افضلی، علی‌اصغر، «نقش مؤلفهٔ ایمنی و امنیت فضاهای شهری در حضورپذیری کودکان»، مطالعات شهر ایرانی اسلامی، شمارهٔ ۳۳، پاییز ۱۳۹۷ش.
*بی‌نا، آنچه دربارۀ کودکان و نوجوانان باید بداینم، مصصح و مترجم: مؤسسۀ فرهنگی تربیتی توحید، قم، دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیّه، ویرایش دوم، چاپ چهارم، 1391ش.
* بی‌نا، آنچه دربارهٔ کودکان و نوجوانان باید بداینم، مصصح و مترجم: مؤسسهٔ فرهنگی تربیتی توحید، قم، دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیّه، ویرایش دوم، چاپ چهارم، ۱۳۹۱ش.
*«چگونه امنیت فرزندان را در فضای مجازی تأمین کنیم؟»، باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ انتشار: 3 تیر 1398ش.
* «چگونه امنیت فرزندان را در فضای مجازی تأمین کنیم؟»، باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ انتشار: ۳ تیر ۱۳۹۸ش.
*«چگونه به پرسش‌های کودکان دربارۀ خدا پاسخ گوییم»، وب‌سایت اسلام کوئست، تاریخ بازدید: 30 آبان 1401ش.
* «چگونه به پرسش‌های کودکان دربارهٔ خدا پاسخ گوییم»، وب‌سایت اسلام کوئست، تاریخ بازدید: ۳۰ آبان ۱۴۰۱ش.
*خلیل‌پور، سیدعباس، «سیاست تقنینی کیفری ایران در قبال تأمین امنیت کودکان در فضای مجازی»، سال دوم، شمارۀ 5، بهار 1399ش.
* خلیل‌پور، سیدعباس، «سیاست تقنینی کیفری ایران در قبال تأمین امنیت کودکان در فضای مجازی»، سال دوم، شمارهٔ ۵، بهار ۱۳۹۹ش.
*«راه‌هایی برای ایجاد حس امنیت در کودکان»، وب‌سایت بیتوته، تاریخ بازدید: 30 آبان 1401ش.
* «راه‌هایی برای ایجاد حس امنیت در کودکان»، وب‌سایت بیتوته، تاریخ بازدید: ۳۰ آبان ۱۴۰۱ش.
*رئیسی سرتشنیزی، عباس، «بررسی رابطۀ احساس امنیت و کیفیت زندگی در مدرسه»، نشریۀ دانش انتظامی چهار محال و بختیاری، دورۀ 4، شمارۀ 13، بهار 1395ش.
* رئیسی سرتشنیزی، عباس، «بررسی رابطهٔ احساس امنیت و کیفیت زندگی در مدرسه»، نشریهٔ دانش انتظامی چهار محال و بختیاری، دورهٔ ۴، شمارهٔ ۱۳، بهار ۱۳۹۵ش.
*رشیدپور، مجید، «امنیت خاطر یا تغذیۀ معنوی کودکان»، پیوند مهر، شمارۀ 12، 1359ش.
* رشیدپور، مجید، «امنیت خاطر یا تغذیهٔ معنوی کودکان»، پیوند مهر، شمارهٔ ۱۲، ۱۳۵۹ش.
*رضایی اصفهانی، محمدعلی، قرآن و علوم انسانی، قم، نسیم حیات، 1391ش.
* رضایی اصفهانی، محمدعلی، قرآن و علوم انسانی، قم، نسیم حیات، ۱۳۹۱ش.
*ریحانی، ریحانه و دیگران، «بررسی روش قصه‌گویی در پاسخ‌گویی به سؤالات مذهبی کودکان از نگاه قرآن و حدیث»، کنگرۀ بین‌المللی فرهنگ و اندیشۀ دینی، 1393ش.
* ریحانی، ریحانه و دیگران، «بررسی روش قصه‌گویی در پاسخ‌گویی به سؤالات مذهبی کودکان از نگاه قرآن و حدیث»، کنگرهٔ بین‌المللی فرهنگ و اندیشهٔ دینی، ۱۳۹۳ش.
*«سند صیانت از کودکان و نوجوانان در فضای مجازی چه می‌گوید؟»، خبربان، تاریخ درج مطلب: 25 شهریور 1401ش.
* «سند صیانت از کودکان و نوجوانان در فضای مجازی چه می‌گوید؟»، خبربان، تاریخ درج مطلب: ۲۵ شهریور ۱۴۰۱ش.
*عرفانی، کامران، «امنیت و احساس امنیت پاسخگو در نظرسنجی الکترونیک»، اولین سمینار تخصصی نظرسنجی الکترونیکی، بی‌تا.
* عرفانی، کامران، «امنیت و احساس امنیت پاسخگو در نظرسنجی الکترونیک»، اولین سمینار تخصصی نظرسنجی الکترونیکی، بی‌تا.
*فاخری، علیرضا و منتظری، محمدحسین، اخلاق خانواده، تهران، نمایندگی ولیّ فقیه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، 1378ش.
* فاخری، علیرضا و منتظری، محمدحسین، اخلاق خانواده، تهران، نمایندگی ولیّ فقیه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، ۱۳۷۸ش.
*فرهادیان، رضا، والدین و مربیان، قم، دفتر تبلیغات اسلامی حوزۀ علمیۀ قم، 1390ش.
* فرهادیان، رضا، والدین و مربیان، قم، دفتر تبلیغات اسلامی حوزهٔ علمیهٔ قم، ۱۳۹۰ش.
*کاویانی‌فر، مرتضی، «راهکارهای پیشگیری از کودک آزاری»، نشریۀ گزارش، شمارۀ 218، تیر 1389ش.
* کاویانی‌فر، مرتضی، «راهکارهای پیشگیری از کودک آزاری»، نشریهٔ گزارش، شمارهٔ ۲۱۸، تیر ۱۳۸۹ش.
*کیانی، لیلا، «پرورش خلاقیت و امنیت روانی کودک»، روزنامۀ شرق، شمارۀ 3431، تاریخ انتشار: 2 اردیبهشت 1398ش.
* کیانی، لیلا، «پرورش خلاقیت و امنیت روانی کودک»، روزنامهٔ شرق، شمارهٔ ۳۴۳۱، تاریخ انتشار: ۲ اردیبهشت ۱۳۹۸ش.
*گودرزی، مرجان، «ایجاد امنیت در محیط‌های آموزشی کودکان، نه به هر قیمتی»، فصلنامۀ رشد آموزش پیش‌دبستانی، شمارۀ 33، بهار 1396ش.
* گودرزی، مرجان، «ایجاد امنیت در محیط‌های آموزشی کودکان، نه به هر قیمتی»، فصلنامهٔ رشد آموزش پیش‌دبستانی، شمارهٔ ۳۳، بهار ۱۳۹۶ش.
*محبی، رضا و دیگران، «تبیین و بررسی میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های چیدمان فضایی بر امنیت کودکان، تأکید بر برنامه‌ریزی بهینۀ شهری»، فصلنامۀ جغرافیا و برنامه‌ریزی منطقه‌ای، سال یازدهم، شمارۀ 2، بهار 1400ش.
* محبی، رضا و دیگران، «تبیین و بررسی میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های چیدمان فضایی بر امنیت کودکان، تأکید بر برنامه‌ریزی بهینهٔ شهری»، فصلنامهٔ جغرافیا و برنامه‌ریزی منطقه‌ای، سال یازدهم، شمارهٔ ۲، بهار ۱۴۰۰ش.
*مرویان حسینی، محمود، تربیت جنسی در اسلام، مشهد، دانشگاه علوم اسلامی رضوی، 1395ش.
* مرویان حسینی، محمود، تربیت جنسی در اسلام، مشهد، دانشگاه علوم اسلامی رضوی، ۱۳۹۵ش.
*مساواتی آذر، مجید، «ناسازگاری پدر و مادر مهم‌ترین عامل عدم امنیت روانی و فکری کودک و مسئول انحراف آنان است»، پیوند دی، شمارۀ 15، 1359ش.
* مساواتی آذر، مجید، «ناسازگاری پدر و مادر مهم‌ترین عامل عدم امنیت روانی و فکری کودک و مسئول انحراف آنان است»، پیوند دی، شمارهٔ ۱۵، ۱۳۵۹ش.
*مظلومی، رجبعلی، کلیدهای تربیتی و تعلیمی برای اولیای تربیتی، تهران، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، چاپ اول، 1364ش.
* مظلومی، رجبعلی، کلیدهای تربیتی و تعلیمی برای اولیای تربیتی، تهران، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، چاپ اول، ۱۳۶۴ش.
*
 
{{امنیت}}
{{کودک}}
 
[[رده:امنیت]]
[[رده:حقوق کودکان]]
برگرفته از «https://iranpedia.net/wiki/امنیت_کودک»