زهرا غلامی (بحث | مشارکتها) صفحهای تازه حاوی «'''<big>گردشگری معناگرا</big>'''؛ گردشگری معطوف به شناسایی ارزشهای فرامادی در سفر با هدف آگاهی و عبرتپذیری.<br> معناگرایی در گردشگری، رویکردی است که در گونههای مختلف گردشگری، ذهن آدمی را به ارزشهای فرامادی سفر، معطوف میکند. جستوجوی معنا...» ایجاد کرد |
بدون خلاصۀ ویرایش برچسبها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه |
||
| (۶ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۲۰: | خط ۲۰: | ||
از این منظر، سفر و گردشگری بیش از آنکه به لذت فردی و منافع اقتصادی، مصروف باشد به آگاهی انسان از روابط چندگانه او با هستی، یاری میرساند و طبیعت، منبع معرفت و زایندۀ معنا بهشمار میرود.<ref>[https://journals.atu.ac.ir/article_7082.html شفیعا و صباغپور آذریان، «تبیین مفهوم معنویت در گردشگري با استفاده از تحلیل محتوا»، 1395ش، ص123].</ref> با چنین رویکردی، هر گونۀ گردشگری از حیث اثرگذاری آن بر تعالی روح آدمی و ارتقای آگاهی او درباره هستی میتواند گردشگری معناگرا باشد و مفهوم «معناگرایی»، برای درک بهتر هستی و ژرفانگری در سویههای فرامادی فرهنگها و خردهفرهنگها مورد توجه قرار بگیرد.<ref>[https://tms.atu.ac.ir/article_9647.html ایمانی خوشخو و شهرابی فراهانی، «بررسی ارتباط میان عناصر معناگرایی و ادراک گردشگر از سفر»، 1397ش، ص156].</ref> واژه «سَفَر» در فرهنگ دینی با شناخت و ادراک، پیوند دارد و این پیوند، پیش از اسلام در آموزههای ادیان توحیدی دیگر نیز دیده میشود.<ref>[https://urd.ac.ir/fa/10400/%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%DA%A9-%D9%85%D8%B9%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%B4%DA%AF%D8%B1%DB%8C/ شهرابی فراهانی، «ادراک معنوی در گردشگری»، وبسایت دانشگاه ادیان و مذاهب].</ref> <br> | از این منظر، سفر و گردشگری بیش از آنکه به لذت فردی و منافع اقتصادی، مصروف باشد به آگاهی انسان از روابط چندگانه او با هستی، یاری میرساند و طبیعت، منبع معرفت و زایندۀ معنا بهشمار میرود.<ref>[https://journals.atu.ac.ir/article_7082.html شفیعا و صباغپور آذریان، «تبیین مفهوم معنویت در گردشگري با استفاده از تحلیل محتوا»، 1395ش، ص123].</ref> با چنین رویکردی، هر گونۀ گردشگری از حیث اثرگذاری آن بر تعالی روح آدمی و ارتقای آگاهی او درباره هستی میتواند گردشگری معناگرا باشد و مفهوم «معناگرایی»، برای درک بهتر هستی و ژرفانگری در سویههای فرامادی فرهنگها و خردهفرهنگها مورد توجه قرار بگیرد.<ref>[https://tms.atu.ac.ir/article_9647.html ایمانی خوشخو و شهرابی فراهانی، «بررسی ارتباط میان عناصر معناگرایی و ادراک گردشگر از سفر»، 1397ش، ص156].</ref> واژه «سَفَر» در فرهنگ دینی با شناخت و ادراک، پیوند دارد و این پیوند، پیش از اسلام در آموزههای ادیان توحیدی دیگر نیز دیده میشود.<ref>[https://urd.ac.ir/fa/10400/%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%DA%A9-%D9%85%D8%B9%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%B4%DA%AF%D8%B1%DB%8C/ شهرابی فراهانی، «ادراک معنوی در گردشگری»، وبسایت دانشگاه ادیان و مذاهب].</ref> <br> | ||
[[حج|سفر حج]] از مهمترین مصادیق گردشگری معناگرا در فرهنگ مسلمانان است. «حج» عبارت است از زیارت خانه خدا (کعبه) در [[مسجدالحرام]] که همراه با مناسک ویژهای در روزهای نهم تا سیزدهم | [[حج|سفر حج]] از مهمترین مصادیق گردشگری معناگرا در فرهنگ مسلمانان است. «حج» عبارت است از [[زیارت]] خانه خدا (کعبه) در [[مسجدالحرام]] که همراه با مناسک ویژهای در روزهای نهم تا سیزدهم [[ذیالحجة]] در مکه برگزار میشود. حج در فرهنگ مسلمانان، سفری معناگرا شمرده میشود که هرگاه معانی آن، بر شخص حاجی آشکار شود در تربیت روحی او مؤثر است و هم در بعد اخلاق فردی و هم اخلاق اجتماعی، میتواند به انسانها درس [[ایمان]]، فداکاری، استقامت در مقابل وسوسههای شیطانی، نه گفتن به نفس اماره، كنار گذاشتن رذایل اخلاقی و دوری از [[تکبر]] و [[غرور]] را به خوبی بیاموزد.<ref>کلینی، کافی، 1388ش، ج2، ص286.</ref> بسیاری از سفرنامهنویسان مسلمان به استقبال گسترده مسلمانان از سفر معناگرای [[حج]] در دورههای مختلف تاریخی اشاره کردهاند.<ref>ابنحوقل، صورة الأرض، 1345ش، ص197؛ ابنجبیر، سفرنامه، 1370ش، ص262.</ref> <br> | ||
[[پیادهروی اربعین]] نیز از مهمترین مصادیق گردشگری معناگرا در فرهنگ [[شیعیان]] است که در روزهای منتهی به [[اربعین حسینی]] | [[پیادهروی اربعین]] نیز از مهمترین مصادیق گردشگری معناگرا در فرهنگ [[شیعیان]] است که در روزهای منتهی به [[اربعین حسینی]] برگزار میشود. در راهپیمایی اربعین، بسیاری از ویژگیهای انسانی مانند [[ایثار]] و فداکاری، میهماننوازی، اخوت دینی و تزکیۀ اخلاقی، تجلی پیدا میکند. | ||
==گردشگری معناگرا در فرهنگ ایرانی== | ==گردشگری معناگرا در فرهنگ ایرانی== | ||
سفر در فرهنگ ایرانی با اثرپذیری از آموزههای اسلامی، از گذشتههای دور با رگههایی از معناگرایی همراه بوده است. این معناگرایی را در سفرنامههای گوناگون از سفرنامه [[ناصرخسرو]] در سده پنجم [[هجری قمری|هجری]] تا سفرنامه حج [[جلال آلاحمد]] با عنوان «خسی در میقات» در دورۀ معاصر میتوان دید. امروزه گاهی از گردشگری معناگرا در فرهنگ ایرانی با عنوان «گردشگری تعالیبخش» یاد میشود. این گونه از گردشگری، در تماشای جاذبههای طبیعی، آفرینشگری خدا را بازمیجوید و در نگاه به جاذبههای تاریخی، گاه هنر آدمی را میستاید و گاه از گذشته عبرت میگیرد.<ref>[https://asre-eghtesad.com/%D9%86%D8%B4%D8%B3%D8%AA-%D9%87%D9%85-%D8%A7%D9%86%D8%AF%DB%8C%D8%B4%DB%8C-%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%AD%D9%88%D8%B2%D9%87-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%B4%DA%AF%D8%B1%DB%8C-%D8%AA%D8%B9%D8%A7/ «هماندیشی فعالان حوزۀ گردشگری تعالیبخش»، وبسایت عصر اقتصاد].</ref> <br> | سفر در فرهنگ ایرانی با اثرپذیری از آموزههای اسلامی، از گذشتههای دور با رگههایی از معناگرایی همراه بوده است. این معناگرایی را در سفرنامههای گوناگون از سفرنامه [[ناصرخسرو]] در سده پنجم [[هجری قمری|هجری]] تا سفرنامه حج [[جلال آلاحمد]] با عنوان «خسی در میقات» در دورۀ معاصر میتوان دید. امروزه گاهی از گردشگری معناگرا در فرهنگ ایرانی با عنوان «گردشگری تعالیبخش» یاد میشود. این گونه از گردشگری، در تماشای جاذبههای طبیعی، آفرینشگری خدا را بازمیجوید و در نگاه به جاذبههای تاریخی، گاه هنر آدمی را میستاید و گاه از گذشته عبرت میگیرد.<ref>[https://asre-eghtesad.com/%D9%86%D8%B4%D8%B3%D8%AA-%D9%87%D9%85-%D8%A7%D9%86%D8%AF%DB%8C%D8%B4%DB%8C-%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%AD%D9%88%D8%B2%D9%87-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%B4%DA%AF%D8%B1%DB%8C-%D8%AA%D8%B9%D8%A7/ «هماندیشی فعالان حوزۀ گردشگری تعالیبخش»، وبسایت عصر اقتصاد].</ref> <br> | ||
| خط ۵۲: | خط ۵۳: | ||
==مقاصد گردشگری معناگرا در ایران== | ==مقاصد گردشگری معناگرا در ایران== | ||
===مقاصد مذهبی=== | ===مقاصد مذهبی=== | ||
در فرهنگ مسلمانان، [[گردشگری مذهبی]] را «[[ | در فرهنگ مسلمانان، [[گردشگری مذهبی]] را «[[زیارت]]» میگویند. حرم امام رضا در [[مشهد]]، حرم فاطمه معصومه در قم، حرم شاهچراغ در [[شیراز]]، [[حرم عبدالعظیم حسنی]] در شهرری و صدها [[امامزاده]] در مناطق مختلف، از مهمترین مقاصد زیارتی و گردشگری مذهبی ایرانیان هستند. زیارتگاهها در ایران، علاوه بر پاسخگویی به نیازهای معنوی زائران، از جلوههای زیباییشناختی نیز بهرهمند هستند؛ معماری سازهها در حرمها و زیارتگاهها از زیبایی، نظم و ظرافتهای چشمنواز بهرهمند هستند. موسیقی نیز در قالب صدای نقارهها، تلاوت قرآن و دعا و آوای اذان، از جذابیتهای زیارت در فرهنگ ایرانی است. همچنین در زیارتگاهها «مشک» و «[[عود]]» دود میکنند و گاهی مکان زیارت را به بوی گلاب آغشته میکنند. شهرت «عطر مشهدی»، گویای درهمتنیدگی زیارت و بوی خوش، در فرهنگ [[گردشگری مذهبی]] ایرانیان است. در فرهنگ دینی ایرانیان حتی [[گردشگری سلامت]] نیز درآمیخته با زیارت و گردشگری مذهبی است. بسیاری از ایرانیان بهمنظور «شفا» و درمان بیماریهای سخت، به زیارت میروند. این رویکرد بهویژه در [[زیارت امام رضا]] در [[مشهد]]، کاملا نمایان است. خرید [[سوغاتی|سوغات]] از شهر زیارتی مانند مشهد بهعنوان رهاورد زائر برای عزیزان و آشنایان نیز جایگاه ویژهای در گردشگری مذهبی ایرانیان دارد.<ref>[https://www.itor.ir/?id=7709 خدیوی، «گردشگری معنوی، مزیت رقابتی شهر مشهد»، وبسایت پژوهشکده گردشگری جهاد دانشگاهی].</ref> <br> | ||
[[مسجد]] نیز در ایران بر اساس باورهای دینی، از بناهای مهم و باارزش بهشمار میرود. برخی از مسجدهای ایران از گذشتههای دور با شکوه و جلال برپا هستند. ویژگی اصلی این بناها ترکیب رنگ، نور، هنر و معماری باشکوه است که برخی از مسجدهای ایران را در زیبایی و شگفتی، در جهان نامور کرده است. مسجدهای بسیاری در ایران وجود دارد که از دیرباز مقصد مذهبی گردشگران بودهاند. [[مسجد نصیرالملک | [[مسجد]] نیز در ایران بر اساس باورهای دینی، از بناهای مهم و باارزش بهشمار میرود. برخی از مسجدهای ایران از گذشتههای دور با شکوه و جلال برپا هستند. ویژگی اصلی این بناها ترکیب رنگ، نور، هنر و معماری باشکوه است که برخی از مسجدهای ایران را در زیبایی و شگفتی، در جهان نامور کرده است. مسجدهای بسیاری در ایران وجود دارد که از دیرباز مقصد مذهبی گردشگران بودهاند. [[مسجد نصیرالملک]] در [[شیراز]]، [[مسجد امام اصفهان]]، مسجد وکیل شیراز، [[مسجد شیخ لطف الله]] اصفهان، مسجد جامع یزد، مسجد آقابزرگ [[کاشان]]، [[مسجد کبود]] در [[تبریز]]، [[مسجد گوهرشاد]] مشهد و [[مسجد جمکران]] قم، از معروفترین مسجدهای ایران هستند که سالانه میلیونها گردشگر از آنها بازدید میکنند.<ref>[https://www.plaza.ir/140107/376870/best-iranian-mosques/ شعبانی، «زیباترین و بزرگترین مسجدهای ایران»، وبسایت پلازا].</ref> | ||
===مقاصد فرهنگی=== | ===مقاصد فرهنگی=== | ||
'''الف) بازار'''؛ بازارهای کهن ایران از مقاصد فرهنگی مهم در گردشگری معناگرا است. بازار اصفهان، بازار [[تهران]]، بازار [[تبریز]] و [[بازار وکیل]] شیراز، با سبک معماری و جاذبههای هنری ویژه، ذهن و اندیشه بازدیدکنندگان را به ژرفانگری در شاخصها و ارزشهای فرهنگی ایرانیان سوق میدهد تا از رهگذر آن به قدرت درونی انسان و ارتباط آن با آفرینشگر هستی، بیندیشد.<ref>[https://tms.atu.ac.ir/article_9647.html ایمانی خوشخو و شهرابی فراهانی، «بررسی ارتباط میان عناصر معناگرایی و ادراک گردشگر از سفر»، 1397ش، ص160-161].</ref> <br> | '''الف) بازار'''؛ بازارهای کهن ایران از مقاصد فرهنگی مهم در گردشگری معناگرا است. بازار اصفهان، بازار [[تهران]]، بازار [[تبریز]] و [[بازار وکیل]] شیراز، با سبک معماری و جاذبههای هنری ویژه، ذهن و اندیشه بازدیدکنندگان را به ژرفانگری در شاخصها و ارزشهای فرهنگی ایرانیان سوق میدهد تا از رهگذر آن به قدرت درونی انسان و ارتباط آن با آفرینشگر هستی، بیندیشد.<ref>[https://tms.atu.ac.ir/article_9647.html ایمانی خوشخو و شهرابی فراهانی، «بررسی ارتباط میان عناصر معناگرایی و ادراک گردشگر از سفر»، 1397ش، ص160-161].</ref> <br> | ||
| خط ۶۷: | خط ۶۹: | ||
===آرامستانها=== | ===آرامستانها=== | ||
آرامگاهها و آرامستانها در گردشگری معناگرا، جایگاه ویژهای دارند. برخی کشورها مانند | آرامگاهها و آرامستانها در گردشگری معناگرا، جایگاه ویژهای دارند. برخی کشورها مانند [[گرجستان]]، [[آمریکا]]، [[فرانسه]]، [[ایتالیا]]، [[آرژانتین]]، [[اتریش]] و [[انگلستان]]، بهصورت ویژه از ظرفیت آرامگاهها برای گردشگری معناگرا بهره میگیرند؛ اما ایرانیان بهصورت سنتی و نیز با تکیه بر آموزههای دینی اسلام، از دیرباز چنین ظرفیتی را بهکار گرفتهاند. بخش مهمی از میراث فرهنگی ایران در آرامگاه و آرامستان، جلوهگر است؛ آرامگاه عطار، [[خیام]]، [[فردوسی]]، [[ابنسینا]]، [[باباطاهر]]، [[حافظیه|حافظ]]، [[سعدیه|سعدی]]، [[بایزید بسطامی]]، شیخ احمد جامی، شیخ ابوالحسن خرقانی، شاه نعمتالله ولی، [[برج گنبد قابوس|برج قابوس]]، [[نقش رستم]] با معماری منحصربهفرد، دخمههای سکوت زرتشتیان، آرامستانهای کمنظیر منطقۀ بختیاری [[خوزستان]] با نمادهایی از شیرهای سنگی، آرامستان خالدنبی، تختپولاد در [[اصفهان]]، ابنبابویه در شهرری، [[بهشت زهرا|بهشتزهرا]] در تهران و [[مقبره الشعرا]] در [[تبریز]]، ایران را در داشتن آرامستانهای متنوع و رازآمیز دارای جایگاه ویژهای ساخته است.<ref>[https://nooraghayee.com/%da%a9%d8%aa%d8%a7%d8%a8-%d8%a2%d8%b1%d8%a7%d9%85%d8%b3%d8%aa%d8%a7%d9%86/ نورآقایی، «کتاب آرامستان»، وبسایت شخصی آرش نورآقایی].</ref> امروزه [[مرقد امام خمینی]] (حرم امام) در جوار [[بهشت زهرا]]، با معماری خاص خود به یکی از قطبهای [[گردشگری مذهبی]] تبدیل شده است. مرقد امام خمینی هر ساله میزبان مراسمهای مختلف فرهنگی و دینی بهویژه مراسم سالگرد درگذشت [[امام خمینی]] در چهاردهم خرداد است.<ref>[https://fa.wikishia.net/view/%D8%AD%D8%B1%D9%85_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%AE%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C «حرم امام خمینی»، ویکی شیعه].</ref> | ||
===معماری=== | ===معماری=== | ||
در گردشگری معناگرا، بسیاری از سازهها یا مکانهای برساختۀ آدمی، از زاویهای نگریسته میشود که هدف آن، کشف معانی پنهان در معماری آن سازهها یا مکانها است. ایرانیان مسلمان با تکیه بر فرهنگ دینی خود، آثار معماری چشمگیری را پدید آوردهاند که نگرش دینی آنها به جهان هستی را بازنمایی میکند. امروزه از مجموعۀ این تلاشها با عنوان «معماری معناگرا» یاد میشود. از این منظر، یک اثر معماری شامل سه سویه است: صورت، کارکرد و معنا. یک بنا که بهدلیل کارکرد آن ساخته میشود، علاوه بر کالبد، دارای روح و معنایی برگرفته از فرهنگ و جهانبینی جامعه است.<ref>[https://www.sid.ir/paper/442383/fa نقیزاده، «تأثیر معماری و شهر بر ارزشهای فرهنگی»، 1381ش، ص64].</ref> تناسب، نظم، الگوی هندسی مرکزگرا، شکست نور، تضاد نور و تاریکی، فیلتر کردن نور، سازگاری نور و رنگ، بازتاب نور، اعداد، اشکال، رنگها، اهمیت فضای خالی، شفافیت سطوح، [[آب]]، [[آینه]] و عناصر طبیعت، ابزارهایی هستند که معماری معناگرای ایرانی، آنها را در ارتباط با مفاهیم برگرفته از جهانبینی اسلامی شامل توحید و حضور خدا، وحدت در عین کثرت، تجلی پروردگار در هستی، تفکر در آیات، حرکت، عرفان و تسبیح موجودات، بهکار میگیرد.<ref>[https://www.sid.ir/paper/446802/fa#downloadbottom بمانیان و عظیمی، «انعكاس معاني منبعث از جهانبيني اسلامي در طراحي معماري»، 1389ش، ص45-46].</ref> | در گردشگری معناگرا، بسیاری از سازهها یا مکانهای برساختۀ آدمی، از زاویهای نگریسته میشود که هدف آن، کشف معانی پنهان در معماری آن سازهها یا مکانها است. ایرانیان مسلمان با تکیه بر فرهنگ دینی خود، آثار معماری چشمگیری را پدید آوردهاند که نگرش دینی آنها به جهان هستی را بازنمایی میکند. امروزه از مجموعۀ این تلاشها با عنوان «معماری معناگرا» یاد میشود. از این منظر، یک اثر معماری شامل سه سویه است: صورت، کارکرد و معنا. یک بنا که بهدلیل کارکرد آن ساخته میشود، علاوه بر کالبد، دارای روح و معنایی برگرفته از فرهنگ و جهانبینی جامعه است.<ref>[https://www.sid.ir/paper/442383/fa نقیزاده، «تأثیر معماری و شهر بر ارزشهای فرهنگی»، 1381ش، ص64].</ref> تناسب، نظم، الگوی هندسی مرکزگرا، شکست نور، تضاد نور و تاریکی، فیلتر کردن نور، سازگاری نور و رنگ، بازتاب نور، اعداد، اشکال، رنگها، اهمیت فضای خالی، شفافیت سطوح، [[آب]]، [[آینه]] و عناصر طبیعت، ابزارهایی هستند که معماری معناگرای ایرانی، آنها را در ارتباط با مفاهیم برگرفته از جهانبینی اسلامی شامل توحید و حضور خدا، وحدت در عین کثرت، تجلی پروردگار در هستی، تفکر در آیات، حرکت، عرفان و تسبیح موجودات، بهکار میگیرد.<ref>[https://www.sid.ir/paper/446802/fa#downloadbottom بمانیان و عظیمی، «انعكاس معاني منبعث از جهانبيني اسلامي در طراحي معماري»، 1389ش، ص45-46].</ref> | ||
===یادمانهای دفاع مقدس=== | ===یادمانهای دفاع مقدس=== | ||
چندی پس از پایان جنگ تحمیلی رژیم بعث عراق علیه ایران، از سال | چندی پس از پایان جنگ تحمیلی رژیم بعث عراق علیه ایران، از سال ۱۳۷۶ش تعدادی از رزمندگان دوران جنگ، برای آشنایی مردم و نسل جوان با فرهنگ و ارزشهای دفاع مقدس کاروانهایی را روانۀ بازدید از برخی مناطق جنگی در جنوب ایران میکردند. در این مناطق بهتدریج یادمانهایی برپا شد و کاروانهای مردمی با عنوان «[[راهیان نور]]» به این مناطق سفر میکردند. راهیان نور در فرهنگ ایرانیان، گونهای از گردشگری معناگرا است که مردم و بهويژه جوانان را با فرهنگ و ارزشهای دفاع مقدس آشنا میکند. یادمان [[شلمچه]]، یادمان طلاییه، یادمان دهلاویه، یادمان هویزه، یادمان فتح المبین، یادمان مرصاد، یادمان بازیدراز، یادمان بوالحسن و یادمان شهید کاظمی، از مهمترین یادمانهای دفاع مقدس در جنوب، غرب و شمالغرب ایران هستند.<ref>[http://www.rahianenoor.com/vsda%5Eln1lkt47,1.k5hk4.html «تاریخچه راهیان نور»، وبسایت ستاد مرکزی راهیان نور].</ref> | ||
===آیینها و مناسک=== | ===آیینها و مناسک=== | ||
در ایران، بسیاری از آیینهای ملی و مذهبی و مناسک دینی، از مقاصد گردشگری معناگرا بهشمار میروند. بسیاری از ایرانیان و نیز گردشگران خارجی برای دیدن برخی آیینها و مناسک به نقاط مختلف ایران سفر میکنند که از جمله میتوان به موارد زیر اشاره کرد:<br> | در ایران، بسیاری از آیینهای ملی و مذهبی و مناسک دینی، از مقاصد گردشگری معناگرا بهشمار میروند. بسیاری از ایرانیان و نیز گردشگران خارجی برای دیدن برخی آیینها و مناسک به نقاط مختلف ایران سفر میکنند که از جمله میتوان به موارد زیر اشاره کرد:<br> | ||
#تعزیه؛ در ادبیات مذهبی شیعیان ایران، [[تعزیه]] به شبیهخوانی و قالب نمایشی گفته میشود که با استفاده از شعر و موسیقی، مصائب اهلبیت و بهويژه [[امام حسین]] و خاندان او را بازنمایی میکند.<ref>[https://vajehyab.com/dehkhoda/%D8%AA%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D9%87 دهخدا، لغتنامه، ذیل واژۀ تعزیه].</ref> امروزه [[نطنز]] را با چهار تکیه قدیمی آن، پایتخت [[تعزیه]] در ایران میدانند. مراسم [[تعزیهخوانی]] نطنز در [[آثار ملی ایران]] به ثبت رسیده است.<ref>[https://www.yjc.ir/fa/news/6671105/%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%AA%D8%AE%D8%AA-%D8%AA%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D8%AC%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1 «پایتخت تعزیه ایران»، باشگاه خبرنگاران جوان].</ref><br> | |||
#علمبندی؛ [[علمبندی در گیلان|آیین علمبندی]] در آغاز [[ماه محرم]] و سوگواری در روزهای بزرگداشت شهادت [[امام حسین]]، از رسمهای سنتی ایرانیان در برخی مناطق بهویژه در [[گیلان]] است. این رسم در [[ماسوله]]، [[لاهیجان]] و [[آستانه اشرفیه]] از سابقه و شکوه بیشتری برخوردار است و هر سال، بسیاری از اهالی گیلان را به زادگاه خود میکشاند تا در برپایی این مراسم مشارکت کنند.<ref>اصلانی عربانی، کتاب گیلان، 1374ش، ج3، ص450؛ قربانی، پیشینۀ تاریخی فرهنگی لاهیجان و بزرگان آن، 1396ش، ص312.</ref><br> | |||
#آیین قالیشویان؛ رسم سنتی و مذهبی [[قالیشویان]] (جمعهقالی) هر سال در دومین جمعه پاییز با هدف گرامیداشت شهادت امامزاده سلطانعلی بن محمد باقر در مشهد اردهال برگزار میشود. در این مراسم نمادین که در [[میراث فرهنگی ناملموس ایران|فهرست میراث معنوی ایران]] ثبت شده، مردم با چوبدستیهایی، قالیچۀ مخصوصی را در نهر آب شستوشو میدهند. بسیاری از مردم ایران و گردشگران خارجی برای حضور در مراسم قالیشویان و دیدن این آیین تاریخی، به مشهد اردهال سفر میکنند.<ref>[https://fa.wikishia.net/view/%D9%82%D8%A7%D9%84%DB%8C%E2%80%8C%D8%B4%D9%88%DB%8C%D8%A7%D9%86_(%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86) «قالیشویان (آیین)»، ویکیشیعه].</ref><br> | |||
#یومالعباس؛ مراسم کهن و مذهبی یومالعباس در روز هشتم [[محرم]] و به پاس رشادتهای حضرت ابوالفضل در کربلا، توسط مردم زنجان و گردشگران بسیاری از ایران و جهان در شهر زنجان برپا میشود.<ref> [https://www.farsnews.ir/photo/13980617001057/%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%B3%D9%85-%DB%8C%D9%88%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%B3-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86%DB%8C%D9%87-%D8%A7%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B2%D9%86%D8%AC%D8%A7%D9%86 «مراسم یوم العباس در حسینیه اعظم زنجان»، خبرگزاری فارس].</ref> <br> | |||
#جشن پیر شالیار؛ [[جشن پیرشالیار]] با شهرت جهانی، آیین سنتی است که هر سال بین ۱۱ تا ۱۵ بهمن در منطقه [[اورامان]] در [[استان کردستان]]، آغاز میشود. بخش اصلی جشن که از چهارشنبه تا [[جمعه]] برگزار میشود شامل ذبح حیوانات، آیین سماع، صرف غذا و [[شبنشینی]] است. مراسم در صبح جمعه با رفتن دستجمعی به زیارتگاه پیر شالیار و خواندن دعا و سپس اقامه [[نماز جمعه]]، پایان مییابد. آیینهای این مراسم را نماد دلکندن از وابستگیها و قرار گرفتن در مسیر پاکسازی درونی و رستگاری دانستهاند.<ref>خشنود و طهماسبی، «بررسی ویژگی الگوهای فرهنگی و مراسمهای مذهبی (پیرشالیار) در اورامان تخت»، 1397ش، ص6-7؛ محمدپور، «جشن پیرشالیار در آینۀ فرهنگ مردمان هورامان»، ص146.</ref><br> | |||
گلابگیری؛ آیین سنتی [[گلاب گیری]] در فصل [[بهار]] و همزمان با شکوفایی گلهای محمدی برگزار میشود. امروزه جشنواره گلابگیری، بهویژه توسط مردم [[کاشان]] و شهرهای اطراف آن با آداب خاصی و همراه با شکرگزاری از ۱۵ تا [[۲۵ اردیبهشت]] برگزار میشود.<ref>[https://journals.iau.ir/article_667743.html قرنی آرانی و همکاران، «نقش توليد گل محمدي و گلابگيري در توسعه سکونتگاههاي انسانی»، 1398ش، ص341].</ref> | |||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
