زهرا غلامی (بحث | مشارکتها) صفحهای تازه حاوی «250px|thumb|left|آواز نیمهخوانی، کارآوای دریانوردان در بوشهر '''<big>کارآوا</big>'''؛ نغمهها و نواهایی که هنگام کار و تلاش روزانه، زمزمه میشوند.<br> انسانها از دیرباز برای ایجاد ضربآهنگ مناسب در کارهای روزانه و نیز برای کاهش خستگی و...» ایجاد کرد |
جز ویکی سازی |
||
| خط ۹۰: | خط ۹۰: | ||
در بادرود [[اصفهان]] هنگام چلهکشی قالی، این شعر از [[پروین اعتصامی]] را زمزمه میکنند:<ref>جاوید، مجموعه صوتی کارآواها، لو ح دوازدهم، شماره نهم، 1390ش.</ref> هر که با پاکدلان صبح و مسایی دارد/دلش از پرتو اسرار صفایی دارد/ زهد با نیت پاک است نه با جامه پاک/ ای بس آلوده که پاکیزه ردایی دارد.<ref>[https://ganjoor.net/parvin/divanp/mtm/sh154 اعتصامی، دیوان اشعار، شماره 154، وبسایت گنجور.]</ref> | در بادرود [[اصفهان]] هنگام چلهکشی قالی، این شعر از [[پروین اعتصامی]] را زمزمه میکنند:<ref>جاوید، مجموعه صوتی کارآواها، لو ح دوازدهم، شماره نهم، 1390ش.</ref> هر که با پاکدلان صبح و مسایی دارد/دلش از پرتو اسرار صفایی دارد/ زهد با نیت پاک است نه با جامه پاک/ ای بس آلوده که پاکیزه ردایی دارد.<ref>[https://ganjoor.net/parvin/divanp/mtm/sh154 اعتصامی، دیوان اشعار، شماره 154، وبسایت گنجور.]</ref> | ||
===کارآوای دریانوردی=== | ===کارآوای دریانوردی=== | ||
[[پرونده:کارآوا.jpg|جایگزین=نیمه خوانی بوشهر |بندانگشتی|نوای نیمه خوانی در موزه منطقهای | [[پرونده:کارآوا.jpg|جایگزین=نیمه خوانی بوشهر |بندانگشتی|نوای نیمه خوانی در موزه منطقهای [[خلیج فارس]] بوشهر، اردیبهشت ۱۴۰۲ش]] | ||
آواهای دریانوردی در جنوب ایران و بهویژه در بوشهر با نام «نیمه» یا «نهمه» شناخته میشوند و برای هر فعالیت مربوط به لنج، ماهیگیری و دریانوردی، کارنوای ویژهای وجود دارد، مانند: شستن لنج، گَرگور (لنگرکشی)، میداف (پاروزنی)، اوشار یا راگیکردن (راهیکردن) لنج، غوص، گلافی، ماهیگیری، شراع (بادبانکشی)، بالا کشیدن تور ماهیگیری، تورریختن<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239636/%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1 جعفری، «ترانههای کار»، وبسایت مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی.]</ref> و نِیمهخوانی فلکناز.<ref>[https://radionavahi.com/dance-tunes-and-neymeh-khani-from-boushehr/ «موسیقیِ رقصهایِ بوشهری و آوازهایِ دریانوردان»، وبسایت رادیو نواحی.]</ref> | آواهای دریانوردی در جنوب ایران و بهویژه در بوشهر با نام «نیمه» یا «نهمه» شناخته میشوند و برای هر فعالیت مربوط به لنج، ماهیگیری و دریانوردی، کارنوای ویژهای وجود دارد، مانند: شستن لنج، گَرگور (لنگرکشی)، میداف (پاروزنی)، اوشار یا راگیکردن (راهیکردن) لنج، غوص، گلافی، ماهیگیری، شراع (بادبانکشی)، بالا کشیدن تور ماهیگیری، تورریختن<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/239636/%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1 جعفری، «ترانههای کار»، وبسایت مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی.]</ref> و نِیمهخوانی فلکناز.<ref>[https://radionavahi.com/dance-tunes-and-neymeh-khani-from-boushehr/ «موسیقیِ رقصهایِ بوشهری و آوازهایِ دریانوردان»، وبسایت رادیو نواحی.]</ref> | ||
| خط ۹۷: | خط ۹۷: | ||
در گذشته که لنجها مسیرهای طولانیتری را میپیمودند این نواها به دریانوردان، شادابی و انگیزۀ تلاش بیشتر میداد. مضمون نیمهها بیشتر در وصف ائمه است، اما در مواقعی که جاشوها نیازمند ترغیب به کار بیشتر هستند، کارآوا در وصف توانایی آنها خوانده میشود. برای نمونه، هنگام انداختن یا بیرون کشیدن تور ماهیگیری، تکخوان چنین میخواند: علی و یا علی / و مرد میدون / پدر یتیمون / الله بگردون / و شاه مردون / علی بگو تو / تا درنمونی / بلا نبینی. پس از هر مصرع، جمعیت نیز یاعلی میگویند.<ref>بلادی، «نیمههای کار در موسیقی بوشهر و گناوه»، 1396ش، ص227.</ref> | در گذشته که لنجها مسیرهای طولانیتری را میپیمودند این نواها به دریانوردان، شادابی و انگیزۀ تلاش بیشتر میداد. مضمون نیمهها بیشتر در وصف ائمه است، اما در مواقعی که جاشوها نیازمند ترغیب به کار بیشتر هستند، کارآوا در وصف توانایی آنها خوانده میشود. برای نمونه، هنگام انداختن یا بیرون کشیدن تور ماهیگیری، تکخوان چنین میخواند: علی و یا علی / و مرد میدون / پدر یتیمون / الله بگردون / و شاه مردون / علی بگو تو / تا درنمونی / بلا نبینی. پس از هر مصرع، جمعیت نیز یاعلی میگویند.<ref>بلادی، «نیمههای کار در موسیقی بوشهر و گناوه»، 1396ش، ص227.</ref> | ||
در [[آوای کار در سیستان و بلوچستان|بلوچستان]]، ماهیگیران آوازی به نام «اَمبا» میخوانند. در این آواز گروهی، مراحل مختلف صید، بهصورت پرسش و پاسخ میان ناخدا و گروه صیادان، بیان میشود.<ref>بوستان و درویشی، هفتاورنگ: مروری بر موسیقی نواحی مختلف ایران، 1370ش، ص56.</ref> | در [[آوای کار در سیستان و بلوچستان|بلوچستان]]، ماهیگیران آوازی به نام «اَمبا» میخوانند. در این آواز گروهی، مراحل مختلف صید، بهصورت پرسش و پاسخ میان ناخدا و گروه صیادان، بیان میشود.<ref>بوستان و درویشی، هفتاورنگ: مروری بر موسیقی نواحی مختلف ایران، 1370ش، ص56.</ref> | ||
==ظرفیتهای فرهنگی کارآوا== | ==ظرفیتهای فرهنگی کارآوا== | ||
