حانیه کلهر (بحث | مشارکتها) صفحهای تازه حاوی «جایگزین=درخت خرما|بندانگشتی|درخت خرما {{درشت|'''خرما'''}}؛ میوهٔ درخت نخل. خرما میوهای گرمسیری با هستهٔ بزرگ و پوستی نازک است که به شکل خوشهای از درخت نخل آویزان میشود.<ref>[https://www.vajehyab.com/?q=خرما عمید، فرهنگ فارسی، ذیل واژه خرما.]...» ایجاد کرد |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۵ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{درشت|'''خرما'''}}؛ میوهٔ درخت نخل. | {{درشت|'''خرما'''}}؛ میوهٔ درخت نخل. | ||
| خط ۵: | خط ۴: | ||
==مراحل رشد خرما== | ==مراحل رشد خرما== | ||
# | #مرحله حبابک (بستن میوه): بلافاصله پس از لقاح، این مرحله آغاز شده و بین ۴ الی ۵ هفته زمان نیاز است تا کامل شود. | ||
#مرحله جمری (رشد میوه): میوه در این مرحله که حدود ۹ تا ۱۴ هفته زمان میبرد، کاملاً سبز و سفت است و برای خوردن مناسب نیست.<ref>دباغ، النخیل و التمور فی العراق، ۱۹۶۹م، ص۲۴–۲۵.</ref> | #مرحله جمری (رشد میوه): میوه در این مرحله که حدود ۹ تا ۱۴ هفته زمان میبرد، کاملاً سبز و سفت است و برای خوردن مناسب نیست.<ref>دباغ، النخیل و التمور فی العراق، ۱۹۶۹م، ص۲۴–۲۵.</ref> | ||
#مرحله خلال (رسیدن میوه): در این مرحله که ۳ الی ۵ هفته به طول میانجامد، میوه، بالغ شده و رنگ آن از سبز به زرد، صورتی یا قرمز تغییر میکند. | #مرحله خلال (رسیدن میوه): در این مرحله که ۳ الی ۵ هفته به طول میانجامد، میوه، بالغ شده و رنگ آن از سبز به زرد، صورتی یا قرمز تغییر میکند. | ||
| خط ۱۳: | خط ۱۲: | ||
==گونههای خرما در ایران== | ==گونههای خرما در ایران== | ||
نزدیک به ۴۰۰ گونه خرما در ایران وجود دارد. | نزدیک به ۴۰۰ گونه خرما در ایران وجود دارد. | ||
*در خوزستان: العروس، کدروی، حلاوی، دیری، گنتار، زاهدی، کبکاب، دجله، سعمران و شاکری. | *در [[خوزستان]]: العروس، کدروی، حلاوی، دیری، گنتار، زاهدی، کبکاب، دجله، سعمران و شاکری. | ||
*در فارس: شاهانی، دجله زرد، لشت، شکر، زاماردان، خاسویی، هسته و کیوانی. | *در فارس: شاهانی، دجله زرد، لشت، شکر، زاماردان، خاسویی، هسته و کیوانی. | ||
*در کرمان: شهداد، مضافتی، مرداسنگ، زریک، پورکو، بزمی و عبداللهی. | *در [[کرمان]]: شهداد، مضافتی، مرداسنگ، زریک، پورکو، بزمی و عبداللهی. | ||
*در بلوچستان: مضافتی، رابی، شکری، کرمانی و دسکی.<ref>روحانی، خرما، ۱۳۶۷ش، ص۱۲۹؛ «پنبه و خرما سخنی دربارهٔ دو عامل اقتصادی ایران»، ۱۳۴۱ش، ص۶۴.</ref> | *در بلوچستان: مضافتی، رابی، شکری، کرمانی و دسکی.<ref>روحانی، خرما، ۱۳۶۷ش، ص۱۲۹؛ «پنبه و خرما سخنی دربارهٔ دو عامل اقتصادی ایران»، ۱۳۴۱ش، ص۶۴.</ref> | ||
==انواع درخت خرما== | ==انواع درخت خرما== | ||
از معروفترین انواع درخت خرما میتوان به: آلمهتری (بندرعباس)، استعمران (خرمشهر)، اشرسی (کرمانشاه و قصرشیرین)، حیلالی (شهداد، رودن، میناب و بوشهر)، بوریم ( | از معروفترین انواع درخت خرما میتوان به: آلمهتری (بندرعباس)، استعمران ([[خرمشهر]])، اشرسی ([[کرمانشاه]] و قصرشیرین)، حیلالی (شهداد، رودن، میناب و بوشهر)، بوریم ([[اهواز]]، شادگان و بندر ریگ)، گنتار (اهرم، اهواز و [[بهبهان]]) اشاره کرد.<ref>روحانی، خرما، ۱۳۶۷ش، ص۲۵۴–۲۶۳.</ref> | ||
==احکام فقهی خرما== | ==احکام فقهی خرما== | ||
شیره خرما پس از به جوش آمدن، پاک شده و خوردنش، حلال است.<ref>[http://lib.eshia.ir/10088/6/20/قلت نجفی، جواهر الکلام فی شرح شرائع الاسلام، ۱۴۰۴ق، ج۶، ص۲۰-۲۱.]</ref> بسیاری از فقها، سجده بر هسته خرما را صحیح میدانند.<ref>[http://lib.eshia.ir/10027/2/392/التمر السید الیزدی، العروة الوثقی، ۱۴۱۹ق، ج۲، ص۳۹۲.]</ref> به خرما زکات تعلق میگیرد.<ref>[http://lib.eshia.ir/10088/15/65/والغلات نجفی، جواهر الکلام فی شرح شرائع الاسلام، ۱۴۰۴ق، ج۱۵، ص۶۵.]</ref> [[افطاری|افطار]] با خرما<ref>[http://lib.eshia.ir/11025/10/156/التمر حر عاملی، وسائل الشیعة، ۱۴۱۲ق، ج۱۰، ص۱۵۶.]</ref> و همچنین خوردن آن پیش از | شیره خرما پس از به جوش آمدن، پاک شده و خوردنش، حلال است.<ref>[http://lib.eshia.ir/10088/6/20/قلت نجفی، جواهر الکلام فی شرح شرائع الاسلام، ۱۴۰۴ق، ج۶، ص۲۰-۲۱.]</ref> بسیاری از فقها، سجده بر هسته خرما را صحیح میدانند.<ref>[http://lib.eshia.ir/10027/2/392/التمر السید الیزدی، العروة الوثقی، ۱۴۱۹ق، ج۲، ص۳۹۲.]</ref> به خرما زکات تعلق میگیرد.<ref>[http://lib.eshia.ir/10088/15/65/والغلات نجفی، جواهر الکلام فی شرح شرائع الاسلام، ۱۴۰۴ق، ج۱۵، ص۶۵.]</ref> [[افطاری|افطار]] با خرما<ref>[http://lib.eshia.ir/11025/10/156/التمر حر عاملی، وسائل الشیعة، ۱۴۱۲ق، ج۱۰، ص۱۵۶.]</ref> و همچنین خوردن آن پیش از نماز [[عید فطر]]، مستحب است.<ref>[http://lib.eshia.ir/10027/3/398/بالتمر السید الیزدی، العروة الوثقی، ۱۴۱۹ق، ج۳، ص۳۹۸.]</ref> کاشت درخت خرما مستحب بوده<ref>[http://lib.eshia.ir/11025/19/31/النخل حر عاملی، وسائل الشیعة، ۱۴۱۲ق، ج۱۹، ص۳۱.]</ref> و قطع کردن آن مکروه است.<ref>[http://lib.eshia.ir/11025/19/40/النخل حر عاملی، وسائل الشیعة، ۱۴۱۲ق، ج۱۹، ص۴۰.]</ref> | ||
==خواص خرما== | ==خواص خرما== | ||
| خط ۴۳: | خط ۴۲: | ||
{{پایان شعر}} | {{پایان شعر}} | ||
{{پایان نستعلیق}} | {{پایان نستعلیق}} | ||
در برخی [[ضربالمثل | در برخی [[ضربالمثل]]ها نیز ردپای خرما دیده میشود. از خر افتاده خرما پیدا کرده (کنایه از اینکه برای نفع کوچک مصیبت بزرگ دیده است). خرما از کاناز برآوردن (کنایه از کار غیرممکن انجام دادن). هم [[خدا]] را میخواهد هم خرما را (کنایه از اینکه دو چیز متضاد را با هم میخواهد). دست ما کوتاه و خرما بر نخیل (کنایه از این که کار بسیار بزرگ است و ما ناتوان).<ref>[https://www.vajehyab.com/dehkhoda/خرما دهخدا، لغتنامه، ذیل واژه خرما.]</ref> | ||
==خرما در فرهنگ ایرانیان== | ==خرما در فرهنگ ایرانیان== | ||