صفحه‌ای تازه حاوی «300px|thumb|left|راهپیمایی مردم تهران؛ میدان آزادی سال ۱۳۵۷ش'''{{درشت|انقلاب اسلامی ایران}}'''، قیام مردم ایران به‌رهبری امام خمینی و با هدف سرنگونی حکومت طاغوت و استقرار حکومت اسلامی مبتنی بر ولایت فقیه. ==مفهوم‌شناسی انقلاب اسلامی...» ایجاد کرد
 
بدون خلاصۀ ویرایش
برچسب‌ها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه
 
(۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
[[پرونده:انقلاب.jpg|300px|thumb|left|راهپیمایی مردم تهران؛ میدان آزادی سال ۱۳۵۷ش]]'''{{درشت|انقلاب اسلامی ایران}}'''، قیام مردم ایران به‌رهبری امام خمینی و با هدف سرنگونی حکومت طاغوت و استقرار حکومت اسلامی مبتنی بر ولایت فقیه.
{{جعبه اطلاعات مفهوم
| تصویر            =انقلاب.jpg|300px|thumb|left
| زیرنویس تصویر    =راهپیمایی مردم تهران؛ میدان آزادی سال ۱۳۵۷ش
| image_alt        =
| فایل پادکست      =انقلاب اسلامی ایران.ogg 
| حجم فایلپادکست    =9/57 
| تاریخ پادکست      =30-3-1405 
| زیرنویس عنوان    = 
 
| عنوان اصلی        =
| عنوان انگلیسی    =
| عنوان عربی        =
| عنوان علمی        =
| شاخه علمی        =
| نوع مفهوم        =
| معنای اصطلاحی      =
| حوزه کاربرد      =
| گستره جغرافیایی  =
| منشأ تاریخی      =
 
| نخستین کاربرد    =
| ریشه واژه        =
| مرتبط با          =
| اهمیت            =
| مبدع              =
| مروج              =
| مقدس برای        =
| مورد احترام      =
| آثار مرتبط        =
}}
'''{{درشت|انقلاب اسلامی ایران}}'''، قیام مردم ایران به‌رهبری امام خمینی و با هدف سرنگونی حکومت طاغوت و استقرار حکومت اسلامی مبتنی بر ولایت فقیه.
==مفهوم‌شناسی انقلاب اسلامی ایران==
==مفهوم‌شناسی انقلاب اسلامی ایران==
«انقلاب» در لغت به‌معنای تحول و دگرگونی است و در اصطلاح به تحول فراگیری گفته می‌شود که در حوزه‌های مختلف یک کشور توسط گروه‌های ناراضی و مخالف رخ می‌دهد.<ref>[https://www.ashja.com/fa/amidonliedictionary/?srchamid,انقلاب|d,4380|o,1/%d9%81%d8%b1%d9%87%d9%86%da%af-%d9%88-%d9%84%d8%ba%d8%aa%d9%86%d8%a7%d9%85%d9%87-%d8%a2%d9%86%d9%84%d8%a7%db%8c%d9%86-%d9%81%d8%a7%d8%b1%d8%b3%db%8c-%d8%b9%d9%85%db%8c%d8%af.html عمید، فرهنگ عمید، ذیل واژه انقلاب.]</ref> دو معنا برای انقلاب گفته شده است؛ نخست، تحول سریع و شدید که به‌واسطه طغیان مردم روی می‌دهد و با خشونت همراه است؛ این تحول غالباً نظام سیاسی، حقوقی و اقتصادی را نیز دچار تغییر می‌کند. دوم، تحول گسترده‌ای که بدون خشونت به‌وقوع می‌پیوندد مانند انقلاب فرهنگی و انقلاب صنعتی.<ref>[https://mesbahyazdi.ir/node/4970/بخش-اول-تحلیل-نظری-انقلاب-اسلامی مصباح یزدی، انقلاب اسلامی و ریشه‌های آن، 1392ش، ص24-25.]</ref> این واژه وقتی در کنار واژه «[[اسلام]]» قرار می‌گیرد به‌معنای حرکت و خیزش مردم برای جایگزین کردن نظام اسلامی و اجرای مقررات و احکام اسلام به‌جای یک نظام غیر اسلامی است.<ref>صدیقی، نهضت‌های اسلامی و انقلاب اسلامی ایران، 1379ش، ص 49.</ref>
«انقلاب» در لغت به‌معنای تحول و دگرگونی است و در اصطلاح به تحول فراگیری گفته می‌شود که در حوزه‌های مختلف یک کشور توسط گروه‌های ناراضی و مخالف رخ می‌دهد.<ref>[https://www.ashja.com/fa/amidonliedictionary/?srchamid,انقلاب|d,4380|o,1/%d9%81%d8%b1%d9%87%d9%86%da%af-%d9%88-%d9%84%d8%ba%d8%aa%d9%86%d8%a7%d9%85%d9%87-%d8%a2%d9%86%d9%84%d8%a7%db%8c%d9%86-%d9%81%d8%a7%d8%b1%d8%b3%db%8c-%d8%b9%d9%85%db%8c%d8%af.html عمید، فرهنگ عمید، ذیل واژه انقلاب.]</ref> دو معنا برای انقلاب گفته شده است؛ نخست، تحول سریع و شدید که به‌واسطه طغیان مردم روی می‌دهد و با خشونت همراه است؛ این تحول غالباً نظام سیاسی، حقوقی و اقتصادی را نیز دچار تغییر می‌کند. دوم، تحول گسترده‌ای که بدون خشونت به‌وقوع می‌پیوندد مانند انقلاب فرهنگی و انقلاب صنعتی.<ref>[https://mesbahyazdi.ir/node/4970/بخش-اول-تحلیل-نظری-انقلاب-اسلامی مصباح یزدی، انقلاب اسلامی و ریشه‌های آن، 1392ش، ص24-25.]</ref> این واژه وقتی در کنار واژه «[[اسلام]]» قرار می‌گیرد به‌معنای حرکت و خیزش مردم برای جایگزین کردن نظام اسلامی و اجرای مقررات و احکام اسلام به‌جای یک نظام غیر اسلامی است.<ref>صدیقی، نهضت‌های اسلامی و انقلاب اسلامی ایران، 1379ش، ص 49.</ref>
خط ۳۹: خط ۶۹:
====امام خمینی====
====امام خمینی====
[[پرونده:انقلاب اسلامی.jpg|جایگزین=سخنرانی امام خمینی علیه شاه خرداد ۴۲|بندانگشتی|سخنرانی علیه شاه ۱۳ خرداد ۴۲ش]]
[[پرونده:انقلاب اسلامی.jpg|جایگزین=سخنرانی امام خمینی علیه شاه خرداد ۴۲|بندانگشتی|سخنرانی علیه شاه ۱۳ خرداد ۴۲ش]]
نظریه امام خمینی دربارهٔ انقلاب اسلامی، انقلاب را فرایندی پیچیده و چندمرحله‌ای می‌داند که محور اصلی آن تحول درونی انسان‌ها است. برخلاف برخی نظریه‌های مدرن جامعه‌شناسی که انقلاب را بیشتر محصول عوامل بیرونی و اجتماعی می‌دانند، امام خمینی بر اهمیت انقلاب از درون تأکید می‌کند.
نظریه [[امام خمینی]] دربارهٔ انقلاب اسلامی، انقلاب را فرایندی پیچیده و چندمرحله‌ای می‌داند که محور اصلی آن تحول درونی انسان‌ها است. برخلاف برخی نظریه‌های مدرن جامعه‌شناسی که انقلاب را بیشتر محصول عوامل بیرونی و اجتماعی می‌دانند، امام خمینی بر اهمیت انقلاب از درون تأکید می‌کند.


بر اساس دیدگاه او، انقلاب اسلامی محصول یک فرایند چهار مرحله‌ای است. ابتدا طرح «اسلام انقلابی» مطرح می‌شود و این طرح با برداشت‌های سنتی و تجددگرایانه از اسلام درگیر می‌شود؛ این درگیری معرفتی زمینه‌ساز آگاهی عمومی و شکل‌گیری انقلاب انسانی است. انقلاب انسانی مفهومی مرکزی و در عین حال پیچیده است که با وجود داشتن زمینه‌های اجتماعی، به دست غیب الهی و در درون انسان‌ها تحقق می‌یابد.
بر اساس دیدگاه او، انقلاب اسلامی محصول یک فرایند چهار مرحله‌ای است. ابتدا طرح «اسلام انقلابی» مطرح می‌شود و این طرح با برداشت‌های سنتی و تجددگرایانه از اسلام درگیر می‌شود؛ این درگیری معرفتی زمینه‌ساز آگاهی عمومی و شکل‌گیری انقلاب انسانی است. انقلاب انسانی مفهومی مرکزی و در عین حال پیچیده است که با وجود داشتن زمینه‌های اجتماعی، به دست غیب الهی و در درون انسان‌ها تحقق می‌یابد.
خط ۸۲: خط ۱۱۲:
تمام اقشار و گروه‌های اجتماعی ایران در شکل‌گیری انقلاب اسلامی مشارکت داشتند، از جمله:
تمام اقشار و گروه‌های اجتماعی ایران در شکل‌گیری انقلاب اسلامی مشارکت داشتند، از جمله:
*مراجع تقلید مانند آیت‌الله مرعشی نجفی و آیت‌الله گلپایگانی؛
*مراجع تقلید مانند آیت‌الله مرعشی نجفی و آیت‌الله گلپایگانی؛
*حوزویان مانند [[مرتضی مطهری|شهید مطهری]]، [[شهید بهشتی]]، آیت‌الله خامنه‌ای، آیت‌الله هاشمی رفسنجانی و سید مصطفی خمینی؛
*حوزویان مانند [[مرتضی مطهری|شهید مطهری]]، [[سید محمد حسینی بهشتی|شهید بهشتی]]، [[سید علی خامنه‌ای |آیت‌الله خامنه‌ای]]، آیت‌الله هاشمی رفسنجانی و سید مصطفی خمینی؛
*دانشگاهیان مانند [[مصطفی چمران|شهید دکتر چمران]]، دکتر شریعتی و مهندس بازرگان؛
*دانشگاهیان مانند [[مصطفی چمران]]، دکتر شریعتی و مهندس بازرگان؛
*بازاریان مانند حبیب‌الله عسگر اولادی، شهید مهدی عراقی و شهید طیب حاج‌رضایی؛
*بازاریان مانند حبیب‌الله عسگر اولادی، شهید مهدی عراقی و شهید طیب حاج‌رضایی؛
*نظامیان مانند شهیدان سپهبد قرنی، سپهبد [[صیاد شیرازی]]، سرلشکر بابایی و سرلشکر آبشناسان؛
*نظامیان مانند شهیدان سپهبد قرنی، سپهبد [[صیاد شیرازی]]، سرلشکر بابایی و سرلشکر آبشناسان؛
*رجال سیاسی مانند داریوش فروهر، یدالله سحابی و ابراهیم یزدی؛
*رجال سیاسی مانند داریوش فروهر، یدالله سحابی و ابراهیم یزدی؛
*زنان مانند [[مرضیه حدیدچی]] (دباغ)، اعظم طالقانی و مریم بهروزی؛
*زنان مانند [[مرضیه حدیدچی]] (دباغ)، [[اعظم طالقانی]] و مریم بهروزی؛
*هیئت‌های مذهبی مانند هیئت مؤتلفه اسلامی، [[هیئت]] بنی‌فاطمه در [[تهران]] و هیئت قائمیه تهران؛<ref>[https://www.irdc.ir/fa/news/147/معرفی-هیئت‌های-تأثیرگذار-در-انقلاب-اسلامی-–-بخش-اول «معرفی هیئت‌های تأثیرگذار در انقلاب اسلامی – بخش اول»، سایت مرکز اسناد انقلاب اسلامی، تاریخ درج مطلب: 29 مهر 1394ش.]</ref>
*هیئت‌های مذهبی مانند هیئت مؤتلفه اسلامی، [[هیئت]] بنی‌فاطمه در [[تهران]] و هیئت قائمیه تهران؛<ref>[https://www.irdc.ir/fa/news/147/معرفی-هیئت‌های-تأثیرگذار-در-انقلاب-اسلامی-–-بخش-اول «معرفی هیئت‌های تأثیرگذار در انقلاب اسلامی – بخش اول»، سایت مرکز اسناد انقلاب اسلامی، تاریخ درج مطلب: 29 مهر 1394ش.]</ref>
*دانش‌آموزان و [[دانشجو|دانشجویان]] مانند شهیدان [[مهدی باکری|باکری]]، علم‌الهدی، علیرضا موحد دانش، باقری، و محبوبه دانش؛
*دانش‌آموزان و [[دانشجو|دانشجویان]] مانند شهیدان [[مهدی باکری|باکری]]، علم‌الهدی، علیرضا موحد دانش، باقری، و محبوبه دانش؛