حمید گلزار (بحث | مشارکتها) صفحهای تازه حاوی «300px|thumb|left|راهپیمایی مردم تهران؛ میدان آزادی سال ۱۳۵۷ش'''{{درشت|انقلاب اسلامی ایران}}'''، قیام مردم ایران بهرهبری امام خمینی و با هدف سرنگونی حکومت طاغوت و استقرار حکومت اسلامی مبتنی بر ولایت فقیه. ==مفهومشناسی انقلاب اسلامی...» ایجاد کرد |
بدون خلاصۀ ویرایش برچسبها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه |
||
| (۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات مفهوم | |||
| تصویر =انقلاب.jpg|300px|thumb|left | |||
| زیرنویس تصویر =راهپیمایی مردم تهران؛ میدان آزادی سال ۱۳۵۷ش | |||
| image_alt = | |||
| فایل پادکست =انقلاب اسلامی ایران.ogg | |||
| حجم فایلپادکست =9/57 | |||
| تاریخ پادکست =30-3-1405 | |||
| زیرنویس عنوان = | |||
| عنوان اصلی = | |||
| عنوان انگلیسی = | |||
| عنوان عربی = | |||
| عنوان علمی = | |||
| شاخه علمی = | |||
| نوع مفهوم = | |||
| معنای اصطلاحی = | |||
| حوزه کاربرد = | |||
| گستره جغرافیایی = | |||
| منشأ تاریخی = | |||
| نخستین کاربرد = | |||
| ریشه واژه = | |||
| مرتبط با = | |||
| اهمیت = | |||
| مبدع = | |||
| مروج = | |||
| مقدس برای = | |||
| مورد احترام = | |||
| آثار مرتبط = | |||
}} | |||
'''{{درشت|انقلاب اسلامی ایران}}'''، قیام مردم ایران بهرهبری امام خمینی و با هدف سرنگونی حکومت طاغوت و استقرار حکومت اسلامی مبتنی بر ولایت فقیه. | |||
==مفهومشناسی انقلاب اسلامی ایران== | ==مفهومشناسی انقلاب اسلامی ایران== | ||
«انقلاب» در لغت بهمعنای تحول و دگرگونی است و در اصطلاح به تحول فراگیری گفته میشود که در حوزههای مختلف یک کشور توسط گروههای ناراضی و مخالف رخ میدهد.<ref>[https://www.ashja.com/fa/amidonliedictionary/?srchamid,انقلاب|d,4380|o,1/%d9%81%d8%b1%d9%87%d9%86%da%af-%d9%88-%d9%84%d8%ba%d8%aa%d9%86%d8%a7%d9%85%d9%87-%d8%a2%d9%86%d9%84%d8%a7%db%8c%d9%86-%d9%81%d8%a7%d8%b1%d8%b3%db%8c-%d8%b9%d9%85%db%8c%d8%af.html عمید، فرهنگ عمید، ذیل واژه انقلاب.]</ref> دو معنا برای انقلاب گفته شده است؛ نخست، تحول سریع و شدید که بهواسطه طغیان مردم روی میدهد و با خشونت همراه است؛ این تحول غالباً نظام سیاسی، حقوقی و اقتصادی را نیز دچار تغییر میکند. دوم، تحول گستردهای که بدون خشونت بهوقوع میپیوندد مانند انقلاب فرهنگی و انقلاب صنعتی.<ref>[https://mesbahyazdi.ir/node/4970/بخش-اول-تحلیل-نظری-انقلاب-اسلامی مصباح یزدی، انقلاب اسلامی و ریشههای آن، 1392ش، ص24-25.]</ref> این واژه وقتی در کنار واژه «[[اسلام]]» قرار میگیرد بهمعنای حرکت و خیزش مردم برای جایگزین کردن نظام اسلامی و اجرای مقررات و احکام اسلام بهجای یک نظام غیر اسلامی است.<ref>صدیقی، نهضتهای اسلامی و انقلاب اسلامی ایران، 1379ش، ص 49.</ref> | «انقلاب» در لغت بهمعنای تحول و دگرگونی است و در اصطلاح به تحول فراگیری گفته میشود که در حوزههای مختلف یک کشور توسط گروههای ناراضی و مخالف رخ میدهد.<ref>[https://www.ashja.com/fa/amidonliedictionary/?srchamid,انقلاب|d,4380|o,1/%d9%81%d8%b1%d9%87%d9%86%da%af-%d9%88-%d9%84%d8%ba%d8%aa%d9%86%d8%a7%d9%85%d9%87-%d8%a2%d9%86%d9%84%d8%a7%db%8c%d9%86-%d9%81%d8%a7%d8%b1%d8%b3%db%8c-%d8%b9%d9%85%db%8c%d8%af.html عمید، فرهنگ عمید، ذیل واژه انقلاب.]</ref> دو معنا برای انقلاب گفته شده است؛ نخست، تحول سریع و شدید که بهواسطه طغیان مردم روی میدهد و با خشونت همراه است؛ این تحول غالباً نظام سیاسی، حقوقی و اقتصادی را نیز دچار تغییر میکند. دوم، تحول گستردهای که بدون خشونت بهوقوع میپیوندد مانند انقلاب فرهنگی و انقلاب صنعتی.<ref>[https://mesbahyazdi.ir/node/4970/بخش-اول-تحلیل-نظری-انقلاب-اسلامی مصباح یزدی، انقلاب اسلامی و ریشههای آن، 1392ش، ص24-25.]</ref> این واژه وقتی در کنار واژه «[[اسلام]]» قرار میگیرد بهمعنای حرکت و خیزش مردم برای جایگزین کردن نظام اسلامی و اجرای مقررات و احکام اسلام بهجای یک نظام غیر اسلامی است.<ref>صدیقی، نهضتهای اسلامی و انقلاب اسلامی ایران، 1379ش، ص 49.</ref> | ||
| خط ۳۹: | خط ۶۹: | ||
====امام خمینی==== | ====امام خمینی==== | ||
[[پرونده:انقلاب اسلامی.jpg|جایگزین=سخنرانی امام خمینی علیه شاه خرداد ۴۲|بندانگشتی|سخنرانی علیه شاه ۱۳ خرداد ۴۲ش]] | [[پرونده:انقلاب اسلامی.jpg|جایگزین=سخنرانی امام خمینی علیه شاه خرداد ۴۲|بندانگشتی|سخنرانی علیه شاه ۱۳ خرداد ۴۲ش]] | ||
نظریه امام خمینی دربارهٔ انقلاب اسلامی، انقلاب را فرایندی پیچیده و چندمرحلهای میداند که محور اصلی آن تحول درونی انسانها است. برخلاف برخی نظریههای مدرن جامعهشناسی که انقلاب را بیشتر محصول عوامل بیرونی و اجتماعی میدانند، امام خمینی بر اهمیت انقلاب از درون تأکید میکند. | نظریه [[امام خمینی]] دربارهٔ انقلاب اسلامی، انقلاب را فرایندی پیچیده و چندمرحلهای میداند که محور اصلی آن تحول درونی انسانها است. برخلاف برخی نظریههای مدرن جامعهشناسی که انقلاب را بیشتر محصول عوامل بیرونی و اجتماعی میدانند، امام خمینی بر اهمیت انقلاب از درون تأکید میکند. | ||
بر اساس دیدگاه او، انقلاب اسلامی محصول یک فرایند چهار مرحلهای است. ابتدا طرح «اسلام انقلابی» مطرح میشود و این طرح با برداشتهای سنتی و تجددگرایانه از اسلام درگیر میشود؛ این درگیری معرفتی زمینهساز آگاهی عمومی و شکلگیری انقلاب انسانی است. انقلاب انسانی مفهومی مرکزی و در عین حال پیچیده است که با وجود داشتن زمینههای اجتماعی، به دست غیب الهی و در درون انسانها تحقق مییابد. | بر اساس دیدگاه او، انقلاب اسلامی محصول یک فرایند چهار مرحلهای است. ابتدا طرح «اسلام انقلابی» مطرح میشود و این طرح با برداشتهای سنتی و تجددگرایانه از اسلام درگیر میشود؛ این درگیری معرفتی زمینهساز آگاهی عمومی و شکلگیری انقلاب انسانی است. انقلاب انسانی مفهومی مرکزی و در عین حال پیچیده است که با وجود داشتن زمینههای اجتماعی، به دست غیب الهی و در درون انسانها تحقق مییابد. | ||
| خط ۸۲: | خط ۱۱۲: | ||
تمام اقشار و گروههای اجتماعی ایران در شکلگیری انقلاب اسلامی مشارکت داشتند، از جمله: | تمام اقشار و گروههای اجتماعی ایران در شکلگیری انقلاب اسلامی مشارکت داشتند، از جمله: | ||
*مراجع تقلید مانند آیتالله مرعشی نجفی و آیتالله گلپایگانی؛ | *مراجع تقلید مانند آیتالله مرعشی نجفی و آیتالله گلپایگانی؛ | ||
*حوزویان مانند [[مرتضی مطهری|شهید مطهری]]، [[شهید بهشتی]]، آیتالله | *حوزویان مانند [[مرتضی مطهری|شهید مطهری]]، [[سید محمد حسینی بهشتی|شهید بهشتی]]، [[سید علی خامنهای |آیتالله خامنهای]]، آیتالله هاشمی رفسنجانی و سید مصطفی خمینی؛ | ||
*دانشگاهیان مانند [[مصطفی | *دانشگاهیان مانند [[مصطفی چمران]]، دکتر شریعتی و مهندس بازرگان؛ | ||
*بازاریان مانند حبیبالله عسگر اولادی، شهید مهدی عراقی و شهید طیب حاجرضایی؛ | *بازاریان مانند حبیبالله عسگر اولادی، شهید مهدی عراقی و شهید طیب حاجرضایی؛ | ||
*نظامیان مانند شهیدان سپهبد قرنی، سپهبد [[صیاد شیرازی]]، سرلشکر بابایی و سرلشکر آبشناسان؛ | *نظامیان مانند شهیدان سپهبد قرنی، سپهبد [[صیاد شیرازی]]، سرلشکر بابایی و سرلشکر آبشناسان؛ | ||
*رجال سیاسی مانند داریوش فروهر، یدالله سحابی و ابراهیم یزدی؛ | *رجال سیاسی مانند داریوش فروهر، یدالله سحابی و ابراهیم یزدی؛ | ||
*زنان مانند [[مرضیه حدیدچی]] (دباغ)، اعظم طالقانی و مریم بهروزی؛ | *زنان مانند [[مرضیه حدیدچی]] (دباغ)، [[اعظم طالقانی]] و مریم بهروزی؛ | ||
*هیئتهای مذهبی مانند هیئت مؤتلفه اسلامی، [[هیئت]] بنیفاطمه در [[تهران]] و هیئت قائمیه تهران؛<ref>[https://www.irdc.ir/fa/news/147/معرفی-هیئتهای-تأثیرگذار-در-انقلاب-اسلامی-–-بخش-اول «معرفی هیئتهای تأثیرگذار در انقلاب اسلامی – بخش اول»، سایت مرکز اسناد انقلاب اسلامی، تاریخ درج مطلب: 29 مهر 1394ش.]</ref> | *هیئتهای مذهبی مانند هیئت مؤتلفه اسلامی، [[هیئت]] بنیفاطمه در [[تهران]] و هیئت قائمیه تهران؛<ref>[https://www.irdc.ir/fa/news/147/معرفی-هیئتهای-تأثیرگذار-در-انقلاب-اسلامی-–-بخش-اول «معرفی هیئتهای تأثیرگذار در انقلاب اسلامی – بخش اول»، سایت مرکز اسناد انقلاب اسلامی، تاریخ درج مطلب: 29 مهر 1394ش.]</ref> | ||
*دانشآموزان و [[دانشجو|دانشجویان]] مانند شهیدان [[مهدی باکری|باکری]]، علمالهدی، علیرضا موحد دانش، باقری، و محبوبه دانش؛ | *دانشآموزان و [[دانشجو|دانشجویان]] مانند شهیدان [[مهدی باکری|باکری]]، علمالهدی، علیرضا موحد دانش، باقری، و محبوبه دانش؛ | ||