imported>Shiri
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۱۶ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۸ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{جعبه اطلاعات شخصیت
{{جعبه اطلاعات مفهوم
| عنوان          = فرخ‌رو پارسای
| تصویر            =فرخ‌رو پارسای.jpg
| عنوان اصلی      =  
| زیرنویس تصویر    =تصویری از فرخ‌رو پارسای
| تصویر          =Farrokhroo_Parsa_1968.jpg
|image_alt=تصویری از فرخ‌رو پارسای
| اندازه تصویر    =
| فایل پادکست      =فرخ_رو پارسای.ogg
| توضیح_تصویر     =
| حجم فایلپادکست    =3/45
| زاده            =13 اسفند 1301‏(58سال)؛ ایران،قم
| تاریخ پادکست      =19-11-1404
| درگذشت         =18اردیبهشت 1359
| زیرنویس عنوان    =
| مکتب            =
| عنوان اصلی       =
| محل سکونت      =ایران
| عنوان انگلیسی    =
| فرزندان         =
| عنوان عربی        =
| همسر            = احمد شیرین‌سخن
| عنوان علمی        =
| شاخه علمی        =
| نوع مفهوم        =
| معنای اصطلاحی     =
| حوزه کاربرد      =
| گستره جغرافیایی  =
| منشأ تاریخی      =
| نخستین کاربرد     =
| ریشه واژه        =
| مرتبط با         =
| اهمیت            =
| مبدع              =
| مروج              =
| مقدس برای         =
| مورد احترام      =
| آثار مرتبط        =
}}
}}
فرخ‌رو پارسا در سال 1301 در روستایی نزدیک قم که محل تبعیدی مادرش بود، به دنیا آمد. مادرش [[فخرآفاق پارسا]] مدیر مجله «جهان زنان» بود که به علت درج مقاله‌ای پیرامون تساوی حقوق زنان به سبک زنان اروپایی و انتقاد از احکام اسلامی در مورد زنان، مورد انتقاد شدید روحانیون قرار گرفت و همین موضوع باعث تبعید او شد. فرخ‌رو دوران تحصیل خود را در تهران سپری کرد و برای تحصیلات دانشگاهی به دانشگاه تهران راه یافت و توانست در رشته بهداشت کودکان فارغ‌التحصیل شود. البته او در کنار این رشته، در زمینه ادبیات نیز مطالعه کرد و توانست مدرک این رشته را نیز کسب نماید. فرخ‌رو، بعد از فارغ‌التحصیلی به جای طبابت به تدریس پرداخت.اسناد ساواک بر بهایی بودن و از فرقه ازلی بودن وی دلالت دارد.
'''فرخ‌رو پارسای،''' نخستین وزیر زن ایران در دوره پهلوی.
==زندگی‌نامه==
فرخ‌رو پارسا در سال 1301 در روستایی نزدیک قم که محل تبعیدی مادرش بود، به دنیا آمد. مادرش [[فخرآفاق پارسا]] مدیر مجله «جهان زنان» بود که به علت درج مقاله‌ای پیرامون تساوی حقوق زنان به سبک زنان اروپایی و انتقاد از احکام اسلامی در مورد زنان، مورد انتقاد شدید روحانیون قرار گرفت و همین موضوع باعث تبعید او شد.وی پس از به دنیا آوردن فرزندش با میان‌جیگری نخست وزیر وقت به تهران بازگشت، پدرش فرخ‌دین پارسا کارمند وزارت بازرگانی و مدیر مجله «اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران» و «عصر جدید » بود.وی در سال 1321 با احمد شیرین‌سخن ازدواج کرد.
==تحصیلات==
فرخ‌رو پارسا تحصیلات ابتدایی خود را در دبستان همای تهران و دوره متوسطه را در دانش‌سرای مقدماتی به اتمام رسانید، چون در دانش‌سرای مقدماتی شاگرد اول شد، به دانش‌سرای عالی راه یافت و در سال 1321ش در رشته علوم طبیعی لیسانس گرفت و از همان سال در دبیرستان‌های مختلف مشغول به تحصیل گردید، و در سال 1329ش با درجه دکترا از دانشگاه تهران فارغ التحصیل شد. وی علی‌رغم تحصیل در رشته پزشکی کار طبابت را رها نموده و در وزارت فرهنگ مشغول به کار شد. البته او در کنار این رشته، در زمینه ادبیات نیز مطالعه کرد و توانست مدرک این رشته را نیز کسب نماید.
==دوران وزارت==
فرخ‌رو بعد از آنکه به عنوان وزارت آموزش و پرورش انتخاب شد، اهداف و برنامه‌های خاصی را جهت تغییر این نهاد در پیش گرفت. از جمله اهداف مهم او در این عرصه که جزئی از اهداف کلی برنامه چهارم نیز بود، تحقق رشد سریع آموزش و پرورش در شهرها و روستاها و مبارزه با بی‌سوادی بود. مطابق با اهداف و برنامه‌هایی که در این خصوص در نظر گرفته شده بود، «تعداد دانش‌آموزان مدارس ابتدایی کشور به 3 میلیون و 200 هزار نفر و مدارس متوسطه و راهنمایی به 1 میلیون و 400 هزار نفر رسید؛ درحالی‌که تعداد دانش‌آموزان مراکز آموزش فنی و حرفه‌ای نسبت به کل دانش‌آموزان فقط 4 درصد افزایش داشت»؛ بنابراین «در زمینه پیکار با بی‌سوادی نیز تمام اهداف کلی پیش‌بینی‌شده محقق نشد».<ref>علیرضا ازغندی، تاریخ تحولات سیاسی و اجتماعی ایران 1320- 1357، تهران، سمت، 1384، چ 3، ص 29</ref>
وی همچنین مقرر نمود تا در نقاط و مکان‌های دورافتاده و کم‌جمعیت روستایی، مدارس به صورت مختلط تشکیل شود. فرخ‌رو، در راستای سیاست‌های خود در حیطه آموزشی، دستور داد آموزش زبان عربی از کلیه مقاطع تحصیلی حذف شود و در مقابل یادگیری زبان انگلیسی جانشین آن گردد؛ اقدامی که صدای اعتراض بسیاری از روحانیون و گروه‌های مذهبی را درآورد و باعث شد از فرخ‌رو به عنوانی فردی معاند با اسلام یاد شود؛ به‌خصوص که او به بهائی بودن نیز متهم بود.<ref>زنان دربار عصر پهلوی به روایت اسناد ساواک، فرخ رو پارسای، تهران، وزارت اطلاعات، مرکز بررسی اسناد تاریخی، 1382، ص 20</ref> از جمله مسائل مهم دیگر در طی دوران وزارت‌ فرخ‌رو پارسا،انتصاب بستگانش به پست‌های مهم در وزارت آموزش و پرورش و ودریافت پول در قبال سمتی که به آن‌ها واگذار می‌شد.<ref>وزیری که در به‌کارگیری افراد هرزه شهرت داشت +تصاویر،روزنامه مشرق،20اردیبهشت1393</ref>
==فساد مالی==
در طی دوران ریاست وی در دبیرستان رضا شاه، تخلفات مالی فراوانی از جانب وی به ثبت رسید، درباره اولین انحرافات مالی وی در اسناد ساواک چنین آمده است:
«خانم پارسا قبلا ریاست دبیرستان دخترانه رضا شاه را داشته و در آن موقع خانم بیدل در آن دبیرستان تدریس و حق تدریس دریافت کرده است. خانم پارسا در لیست‌های پرداختی حق‌التدریس خانم بیدل دست برده و ساعات کار او را زیاد و این اضافه کار را به نفع خود برداشت می‌نموده است، لذا پس از مدتی خانم بیدل متوجه موضوع گردیده و در این مورد به دیوان کیفر و بازرسی آموزش و پرورش شکایت نمود. آقای میرهاشمی رییس اداره بازرسی فرهنگستان در آن زمان با گرفتن حق سکوتی از خانم پارسا راضی می‌شود که از تعقیب شکایت خود صرف نظر نماید.»<ref>زنان دربار به روایت اسناد ساواک، ص 9</ref>
یکی از موارد فساد مالی وی به فروشگاه تعاونی فرهنگیان مربوط بود که در آن آمده است: «لیست محرمانه‌ای از پرونده‌های فروشگاه تعاونی فرهنگیان تهران به وسیله علی‌اصغر شیخ‌رضایی به اسماعیل والی‌زاده، رئیس هیئت نظارت و پیگیری، ارائه گردیده که بیست نفر از مسئولین وزارت آموزش و پرورش از جمله وزیر دوازده‌هزار ریال و مهدی حکمی، معاون سابق اداره کل بازرسی، ده‌هزار ریال و حسین رجبی راحت، مدیر کل فعلی رفاه معلم، ده‌هزار ریال ماهیانه تا این اواخر مقرری دریافت می‌داشته‌اند».<ref>زنان دربار عصر پهلوی به روایت اسناد ساواک، فرخ‌رو پارسای، همان، ص 23.</ref> مجموع این اتهامات باعث شد در نهایت محمدرضا پهلوی تحت تأثیر افکار عمومی، طی حکمی، فرخ‌رو را از این سمت برکنار کند.
==اقدامات ضداسلامی(بهائیت)==
فرخ‌رو با بسیاری از مظاهر اسلامی همچون پوشش چادر مخالف بود. مشهور است که وی یک بار وارد جلسه‌ای گردید که متشکل از مدیران مدارس جامعه تعلیمات اسلامی بود، و وقتی برخی از زنان را با پوشش چادر مشاهده کرد، در ابتدا با عصبانیت پرسید: «خانم‌ها چه کاره هستند؟ و وقتی به او پاسخ داده شد مدیر هستند، پرسید کدام یک از آنها لیسانسه و کدام یک دیپلم می‌باشند و زمانی که شنید دو نفر لیسانس و بقیه دیپلم هستند، گفت: این چه وضعی است. چرا شما چادر دارید؟ اسلام هرگز نگفته است، با چنین وضعی باشید، اینها خرافات است... باید خرافات ریشه‌کن شود».<ref>ابراهیم ذوالفقاری، «اولین زن کابینه»، فصلنامه مطالعات تاریخی، س چهارم، ش ۱۷ (تابستان ۱۳۸۶)، صص 253- 254</ref>


اقدامات فرخ‌رو در حالی صورت می‌گرفت که اتهاماتی مبنی بر بهائی بودن به او وارد شده بود و برخی با ارائه اسناد و شواهدی مدعی بودند فرخ‌رو بهائی است. فرخ‌رو خود منکر این موضوع بود و حتی با برخی از اقدامات نمایشی همچون برپایی جشن نیمه‌شعبان درصدد بود این اتهام را از خود دور کند، اما در همان سال‌ها اعلامیه‌هایی از سوی گروه‌ها و محافل مختلف منتشر شد که بر بهائی بودن او تأکید داشت...  
فرخ‌رو پارسای (۱۳۰۱–۱۳۵۹ش) در خانواده‌ای فرهنگی و با گرایش‌های مذهبی خاص در شهر [[قم]] متولد شد. پدرش فرخ‌الدین پارسای از روزنامه‌نگاران هوادار [[بی‌حجابی]] و مادرش فخر آفاق پارسای از فعالان [[جنبش زنان]] بود. او در سال ۱۳۲۹ش دکترای پزشکی از [[دانشگاه تهران]] گرفت، اما به‌جای فعالیت در عرصه پزشکی وارد وزارت فرهنگ شد. در دهه ۱۳۳۰ش با تشکیل [[انجمن بانوان فرهنگی]] و عضویت در شورای همکاری جمعیت‌های بانوان ایرانی، فعالیت اجتماعی گسترده‌ای داشت. او در ۱۳۴۲ش نماینده مجلس و در ۱۳۴۴ش معاون وزیر آموزش‌وپرورش شد و سرانجام در ۱۳۴۷ش با حمایت امیرعباس هویدا وزیر آموزش‌وپرورش شد. دوران وزارت پارسای با سیاست‌های ضدحجاب، حذف دروس دینی و اتهامات مالی همراه بود. وی در ۱۳۵۳ش از وزارت برکنار شد و پس از پیروزی [[انقلاب اسلامی ایران]]، بازداشت و به جرم فساد و همکاری با [[ساواک]]، اعدام شد.


یکی از شواهدی که از آن به عنوان بهائی بودن فرخ‌رو یاد شده است، مراسم عقد برادرزاده او با فرزند تیمسار صنیعی، وزیر سابق جنگ، بود که در منزل برادر خانم پارسا، که قاضی دادگستری بود، برگزار شد. «در این مراسم مهندس روحانی، وزیر کشاورزی، و عده‌ای دیگر از پیروان مسلک بهائی حضور داشته‌اند. خانم پارسا و تیمسار شیرین‌سخن نیز در این مجلس بوده‌اند. مشهور است در این مجلس خطبه عقد، که معمولا از طرف یک نفر روحانی باید خوانده شود، انجام نگرفت و طبق آداب و رسوم بهائی‌ها انجام شد؛ ازاین‌رو برخی معتقدند چون تیمسار صنیعی از بهائی‌های مشهور ایران است، ازدواج فرزند وی با خانواده پارسا نشان می‌دهد که این خانواده نیز جزء گروه بهائی‌ها به‌شمار می‌روند.»<ref>زنان دربار عصر پهلوی به روایت اسناد ساواک، فرخ رو پارسای، همان، ص 19</ref>
==پیشینه خانوادگی فرخ‌رو پارسای==
فرخ‌رو پارسای در [[اسفند]] سال ۱۳۰۱ش در قم، در خانواده‌ای با گرایش‌های فکری و مذهبی خاص متولد شد. پدرش، فرخ‌دین پارسای، کارمند دولت و [[روزنامه‌نگاری|روزنامه‌نگار]] بود که در سال ۱۲۸۸ش، زمانی که تنها ۲۱ سال داشت، از سوی «ایادی امرالله» - عالی‌ترین مرجع فرقه [[بهائیت]] - و با سرمایه «شرکت امناء» مرکز موقوفات بهایی، به انتشار نشریه عصر جدید روی آورد. وی سلسله مقالاتی با عنوان «کمک به پیشرفت نسوان ایرانی، از طریق آشنایی با تمدن» منتشر کرد و از همان ابتدا به تبلیغ بی‌حجابی زنان پرداخت.<ref>نیمه پنهان: سیمای کارگزاران فرهنگ و سیاست: انتهای تاریکی: عوامل دربار در محاکمه انقلاب، ۱۴۰۰ش، ج20، ص۸۵–۸۷.</ref>


موضوع بهائی بودن خانم پارسا در آن دوره به یکی از موضوعات مورد انتقاد روحانیون تبدیل شد و در نامه‌های اعتراضی افراد و گروه‌های مختلف نیز انعکاس یافت؛ چنان‌که برخی از روحانیون که فردوست در خاطرات خود از آنان تحت عنوان روحانیون درباری یاد کرده و البته نامی از آنها برده نشده در نامه‌ای تایپ‌شده به شاه، مراتب اعتراض خود به موضوع بهائی بودن فرخ‌رو را این‌گونه بیان نمودند: «مسئله مهمی که در جامعه روحانیت على‌الخصوص در ۱۰ و ۱۲ سال اخیر مایه دلتنگی و تأثر شده است بر سر کار آمدن اسباب و فرقه‌سازان فرقه بهانی است... جامعه روحانیت چند سال ناظر بود که زنی به نام فرخ‌روی پارسا متصدی تعلیمات فرزندان مسلمان این مملکت باشد».<ref>حسین فردوست، ظهور و سقوط سلطنت پهلوی، ج 2، تهران، انتشارات اطلاعات، 1382، ص 390</ref> نامه‌ای منسوب به آیات عظام خوانساری و فلسفی نیز منتشر شده است که در آن نامه با اشاره به بهائی بودن خانم فرخ‌رو، موضوع به‌کارگیری گسترده بهائیان در حکومت مورد انتقاد شدید قرار گرفته است.
مادرش، فخر آفاق پارسای، از فعالان جنبش زنان بود که با [[نشریه عالم نسوان|مجله عالم نسوان]] همکاری داشت و به واسطه نویسندگی با [[جمعیت نسوان وطن‌خواه]] روابط صمیمانه‌ای برقرار کرده بود. فخر آفاق به‌دلیل نوشتن مقاله‌ای دربارهٔ «لزوم تعلیم و تربیت مساوی برای دختر و پسر» به قم تبعید شد و در دوران تبعید، فرخ‌رو را به دنیا آورد.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/308254/وزیری-که-در-به-کارگیری-افراد-هرزه-شهرت-داشت-تصاویر#:~:text=در%20اردیبهشت%201344ش%20هادی%20هدایت،%20وزیر%20وقت%20آموزش، «وزیری که در به‌کارگیری افراد هرزه شهرت داشت»، وب‌سایت مشرق نیوز].</ref>
 
==ازدواج و فرزندان فرخ‌رو پارسای==
[[پرونده:فرخ‌رو پارسای۱.png|جایگزین=فرخ‌رو پارسای در کنار همسر و فرزندانش|بندانگشتی|فرخ‌رو پارسای در کنار همسر و فرزندانش]]
فرخ‌رو در سال ۱۳۲۳ش با احمد شیرین‌سخن ازدواج کرد که از افسران ارتش بود و بعدها تا درجه سپهبدی ارتقا یافت. همسر وی در ارتش یکی از ارکان مهم بهائیان محسوب می‌شد. ثمره این [[ازدواج]]، یک [[پسر]] و سه [[دختر]] بود.<ref>نیمه پنهان: سیمای کارگزاران فرهنگ و سیاست: انتهای تاریکی: عوامل دربار در محاکمه انقلاب، ۱۴۰۰ش، ج20، ص۸۵–۸۷.</ref>
 
==فعّالیت‌های فرهنگی و اجتماعی فرخ‌رو پارسای==
===تحصیلات فرخ‌رو پارسای===
فرخ‌رو پارسای تحصیلات ابتدایی را در دبستان همای [[تهران]] گذراند و تحصیلات متوسطه را در دانش‌سرای مقدماتی به پایان برد. به عنوان شاگرد اول به دانش‌سرای عالی اعزام شد و در سال ۱۳۲۱ش در رشته علوم طبیعی و تعلیم و تربیت، لیسانس گرفت.<ref>نیمه پنهان: سیمای کارگزاران فرهنگ و سیاست: انتهای تاریکی: عوامل دربار در محاکمه انقلاب، ۱۴۰۰ش، ج20، ص۸۵–۸۷.</ref> وی در سال ۱۳۲۳ش وارد دانشکده پزشکی [[دانشگاه تهران]] شد و در سال ۱۳۲۹ش با اخذ درجه دکترای پزشکی فارغ‌التحصیل شد.<ref>قریشی، چهره‌های آشنا، ۱۳۹۵ش، ص۱۳۴.</ref> اگرچه دانش‌آموخته پزشکی بود؛ اما طبابت را رها کرد و به کار فرهنگی در وزارت فرهنگ پرداخت.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/308254/وزیری-که-در-به-کارگیری-افراد-هرزه-شهرت-داشت-تصاویر#:~:text=در%20اردیبهشت%201344ش%20هادی%20هدایت،%20وزیر%20وقت%20آموزش، «وزیری که در به‌کارگیری افراد هرزه شهرت داشت»، وب‌سایت مشرق نیوز].</ref>
 
===مشارکت در نهادهای بانوان===
[[پرونده:فرخ‌رو پارسای۲.jpg|جایگزین=حضور فرخ‌رو پارسای در شورای بین‌المللی زنان در تهران=|بندانگشتی|حضور فرخ‌رو پارسای در شورای بین‌المللی زنان در [[تهران]]، ۱۳۴۵ش]]
وی از دهه ۱۳۳۰ فعالیت‌های اجتماعی خود را گسترش داد. او در سال ۱۳۳۳ش به‌همراه تنی چند از معلمان، [[انجمن بانوان فرهنگی]] را برای رفع مشکلات [[مدرسه دخترانه|مدارس دخترانه]] تأسیس کرد<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/308254/وزیری-که-در-به-کارگیری-افراد-هرزه-شهرت-داشت-تصاویر#:~:text=در%20اردیبهشت%201344ش%20هادی%20هدایت،%20وزیر%20وقت%20آموزش، «وزیری که در به‌کارگیری افراد هرزه شهرت داشت»، وب‌سایت مشرق نیوز].</ref> و در سال ۱۳۳۵ش نیز به‌عنوان یکی از اعضای هیئت رئیسه «شورای همکاری جمعیت‌های بانوان ایرانی» انتخاب شد.<ref>[https://www.psri.ir/?id=rws5y9iv#:~:text=فرخرو%20پارسای،%20وزیر%20آموزش%20و%20پرورش%20دولت%20هویدا،,بر%20کرسی%20وزارت%20آموزش%20و%20پرورش%20پرداخته%20شود. مرادی (گنجوی)، «مروری بر زندگی و عملکرد سیاسی فرخ رو پارسای»، وب‌سایت مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی].</ref>
 
===مسئولیت‌های آموزشی و مدیریتی===
در سال ۱۳۳۷ش به ریاست دبیرستان رضاشاه منصوب شد و در سال ۱۳۳۹ش به‌سمت مدیرکل دبیرخانه دانشگاه ملی ایران ([[سیدمحمد حسینی بهشتی|شهید بهشتی]] کنونی) منصوب شد. در همین سال، به پیشنهاد سازمان تندرستی [[جوانی|جوانان]] و [[تربیت بدنی]] و با موافقت شاه، مدال درجه یک تربیت بدنی به او اعطا شد.<ref>[https://www.psri.ir/?id=rws5y9iv#:~:text=فرخ‌رو%20پارسای،%20وزیر%20آموزش%20و%20پرورش%20دولت%20هویدا،,بر%20کرسی%20وزارت%20آموزش%20و%20پرورش%20پرداخته%20شود. مرادی (گنجوی)، «مروری بر زندگی و عملکرد سیاسی فرخ‌رو پارسای»، وب‌سایت مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی].</ref>
 
===نمایندگی مجلس===
با تصویب لایحه اعطای حق رأی به زنان در اسفند ۱۳۴۱ش توسط [[اسدالله علم]]، فرخ‌رو پارسای در لیست کاندیداهای تهران قرار گرفت و در سال ۱۳۴۲ به‌عنوان نماینده مردم تهران در دوره بیست‌ویکم مجلس شورای ملی به مجلس راه یافت. وی در سال دوم نمایندگی خود به‌عنوان منشی هیئت رئیسه مجلس انتخاب شد. همزمان در تاریخ ۱۲ [[اردیبهشت]] ۱۳۴۴ش به‌سمت معاون وزیر آموزش‌وپرورش منصوب شد. این انتصاب با مخالفت‌های گسترده اجتماعی روبرو شد. در گزارش محرمانه [[ساواک]] آمده است که انتصاب خانم دکتر فرخ‌رو پارسای به معاونت وزارت آموزش‌وپرورش با مخالفت فرهنگیان باسابقه و اعتراض روحانیون مواجه شده است؛ بخشی از این واکنش‌ها به نسبت وی با فرقه بهایی و ازلی نسبت داده شده است.<ref>[https://www.psri.ir/?id=rws5y9iv#:~:text=فرخ‌رو%20پارسای،%20وزیر%20آموزش%20و%20پرورش%20دولت%20هویدا،,بر%20کرسی%20وزارت%20آموزش%20و%20پرورش%20پرداخته%20شود. مرادی (گنجوی)، «مروری بر زندگی و عملکرد سیاسی فرخ رو پارسای»، وب‌سایت مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی].</ref>
 
==سیاست‌های فرخ‌رو پارسای در وزارت آموزش و پرورش==
[[پرونده:فرخ‌رو پارسای۳.jpg|جایگزین=هویدا در حال معرفی فرخ‌رو پارسا، وزیر جدید آموزش و پرورش به شاه|بندانگشتی|هویدا در حال معرفی فرخ‌رو پارسا، وزیر جدید آموزش و پرورش به [[محمدرضا پهلوی|شاه]]؛ ۱۳۴۷ش]]
در ۶ شهریور ۱۳۴۷ش، فرخ‌رو پارسای با حمایت [[امیرعباس هویدا]]، که او نیز به بهائیت منتسب بود، به فرمان [[محمدرضا پهلوی|محمدرضا شاه پهلوی]] به‌عنوان وزیر آموزش‌وپرورش منصوب شد.<ref>زنان دربار عصر پهلوی به روایت اسناد ساواک، 1382ش، کتاب دوم، ص91.</ref> او در وزارت آموزش‌وپرورش، سیاست‌های زیر را دربارهٔ زنان و [[حجاب]]، پیگیری می‌کرد:
*'''مخالفت با حجاب:''' پارسای [[حجاب اسلامی]]، به‌ویژه [[چادر]] را نمادی از عقب‌ماندگی می‌دانست و در جلسه‌ای با مدیران مدارس جامعه تعلیمات اسلامی در ۲۹ [[بهمن]] ۱۳۴۷ش با عصبانیت به زنان محجبه انتقاد کرد و سبک پوشش آنان را خرافه‌ای دانست که به [[اسلام|دین اسلام]] می‌چسبانند. او در همان جلسه استفاده از چادر را در مدارس ممنوع اعلام کرد.<ref>زنان دربار عصر پهلوی به روایت اسناد ساواک ،1382ش، کتاب دوم، ص۱۲۷.</ref>
*'''حذف درس زبان عربی''': یکی از تصمیم‌های جنجالی فرخ‌رو پارسای در وزارت آموزش‌وپرورش، حذف درس [[زبان عربی]] از برنامه درسی دبیرستان‌ها بود. در جلسه‌ای برای توجیه این تصمیم، پارسای به همراه یک کارشناس آمریکایی حضور یافت. بر اساس گزارش ساواک، کارشناس آمریکایی دائماً مزایای برنامه جدید را برمی‌شمرد و وزیر آن‌ها را برای حاضران ترجمه می‌کرد. در همان جلسه، محمدعلی مهیاری با اجازه گرفتن، اعتراض خود را مطرح کرد و گفت که کشور ما با سابقه باستانی و تاریخی ۲۵۰۰ ساله، نباید از کشوری با سابقه ۲۰۰ ساله الگو بگیرد و از آن اطاعت کند.<ref>زنان دربار عصر پهلوی به روایت اسناد ساواک، 1382ش، کتاب دوم، ص۱۹.</ref>
*'''انحلال نهادهای مذهبی:''' وی کمیسیون رسیدگی به ارزش تحصیلی طلاب و دارندگان گواهی [[درجه اجتهاد|اجتهاد]] را منحل کرد. بر اساس گزارش ساواک، کریمی آشتیانی و علی‌اکبر گلچین اظهار کرده‌اند از روزی که پارسای وزیر آموزش و پرورش شد، این کمیسیون منحل شده است.<ref>زنان دربار عصر پهلوی به روایت اسناد ساواک، 1382ش، کتاب دوم، ص۱۲۳.</ref>
*'''تقویت تشکل‌های زنان وابسته به دربار''': پارسای ریاست «جمعیت زنان دانشگاهی ایران» را بر عهده داشت که در سال ۱۳۴۲ و زیر نظر [[اشرف پهلوی]] تأسیس شده بود. بر اساس گزارش ساواک، این جمعیت تحت نظارت جمعیت آمریکا قرار داشت و سفارت آمریکا در [[ایران]] این ارتباط را برقرار و فعالیت‌های آن را تحت پوشش خود قرار داده بود.<ref>زنان دربار عصر پهلوی به روایت اسناد ساواک، 1382ش، کتاب دوم، ص۲۸.</ref>
*'''تظاهر به تدین:''' پارسای با شدت گرفتن شایعات دربارهٔ بهائی‌بودنش، در ۱۵ آبان ۱۳۴۷ مراسم جشنی به مناسبت [[نیمه شعبان]] در باشگاه معلمان برگزار کرد. بر اساس گزارش ساواک، معلمان و شرکت‌کنندگان در این مراسم اظهار کرده‌اند که [[جشن]] با هدف رفع اتهام بهائی‌بودن او برگزار شد، اما متن سخنان پارسای به‌گونه‌ای بود که این اتهام به‌طور کامل رفع نشد.<ref>زنان دربار عصر پهلوی به روایت اسناد ساواک، 1382ش، کتاب دوم، ص۱۱۵.</ref>
 
==اتهامات فساد مالی فرخ‌رو پارسای==
دوران وزارت پارسای با اتهامات گسترده [[فساد مالی]] همراه بود و اسناد ساواک به موارد متعددی اشاره دارد، ازجمله:
*'''دستبرد به لیست‌های پرداختی حق‌التدریس:''' به گزارش ساواک، در دوران ریاست دبیرستان رضا شاه، پارسای در لیست‌های پرداختی حق‌التدریس خانم بیدل تغییراتی ایجاد کرده و ساعات کار او را افزایش داده و اضافه‌کاری ناشی از آن را به نفع خود برداشت می‌کرد.<ref>زنان دربار به روایت اسناد ساواک، 1382ش، کتاب دوم، ص۱۸۴–۱۸۵.</ref>
*'''واردات کالاهای لوکس:''' در گزارشی به تاریخ ۲ شهریور ۱۳۵۰ش آمده است که اخیراً چهارصد هزار ریال وسایل منزل از ایتالیا به نام فرخ‌رو پارسایی، وزیر آموزش و پرورش، از طریق گمرک تهران وارد شده و با استفاده از تسهیلات خصوصی، کالای مزبور ترخیص شده است.<ref>[https://www.psri.ir/?id=rws5y9iv#:~:text=فرخ‌رو%20پارسای،%20وزیر%20آموزش%20و%20پرورش%20دولت%20هویدا،,بر%20کرسی%20وزارت%20آموزش%20و%20پرورش%20پرداخته%20شود. مرادی (گنجوی)، «مروری بر زندگی و عملکرد سیاسی فرخ‌رو پارسای»، وب‌سایت مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی].</ref>
*'''سوءاستفاده از فروشگاه تعاونی فرهنگیان:''' به گزارش ساواک، لیست محرمانه‌ای از پرونده‌های فروشگاه تعاونی فرهنگیان [[تهران]] نشان می‌دهد که بیست نفر از مسئولین وزارت آموزش و پرورش، از جمله وزیر، تا مدت‌ها ماهیانه ۱۲٬۰۰۰ ریال مقرری دریافت می‌کرده‌اند'''.'''<ref>زنان دربار عصر پهلوی به روایت اسناد ساواک، 1382ش، کتاب دوم، ص۱۵۶.</ref>
*'''افزایش غیرعادی دارایی:''' ساواک در گزارشی مفصل به دارایی‌های او اشاره کرده است: منزل مسکونی مجهز در دروس، منزل دیگر در دروس، باغ میوه در [[کرج]]، ۱۷۰۰ متر از اراضی مهرشهر به نام مهشید شیرین‌سخن (دختر وزیر)، ویلای [[رامسر]]، منزل در [[قلهک]] به نام ناهید شیرین‌سخن (دختر دیگر)، دو قطعه زمین در تهران‌پارس، بیش از ده میلیون ریال جواهرات، منقل گران‌قیمت از افسرالملوک نراقی، [[انگشتر|انگشتری]] ذی‌قیمت از خانم ملک شش‌کلانی، اشیای لوکس از علی‌اکبر مینو، میز عاج از فروغی کارمند وزارت آموزش و پرورش، و دو تخته قالی نفیس از حسین کارآموز.<ref>زنان دربار عصر پهلوی به روایت اسناد ساواک، 1382ش، کتاب دوم، ص۲۵.</ref>
 
==محاکمه و اعدام فرخ‌رو پارسای==
[[پرونده:فرخ‌رو پارسای۴.jpg|جایگزین=حضور فرخ‌رو پارسای در دادگاه انقلاب اسلامی|بندانگشتی|حضور فرخ‌رو پارسای در [[دادگاه انقلاب اسلامی]]]]
افزایش فشار افکار عمومی و نارضایتی گسترده از عملکرد فرخ‌رو پارسای، سرانجام موجب برکناری‌اش از وزارت آموزش‌وپرورش در ۷ اردیبهشت ۱۳۵۳ش شد. هویدا پس از برکناری، او را به سمت مسئول دبیرخانه ویژه نخست‌وزیر و رئیس دفتر اجرایی حزب ایران نوین منصوب کرد که با اعتراضات گسترده حتی از سوی هم‌حزبی‌هایش مواجه شد. سندی از ساواک به تاریخ ۱۳ دی ۱۳۵۰ش حاوی اعتراضات کارمندان حزب ایران نوین نشان می‌دهد که آن‌ها فرخ‌رو پارسایی را نالایق‌ترین زن فرهنگی می‌دانستند و معتقد بودند که دولت قصد دارد با اقدامات او، [[فرهنگ]] را بیش از پیش خراب و رسوا سازد.<ref>[https://www.psri.ir/?id=rws5y9iv#:~:text=فرخ‌رو%20پارسای،%20وزیر%20آموزش%20و%20پرورش%20دولت%20هویدا،,بر%20کرسی%20وزارت%20آموزش%20و%20پرورش%20پرداخته%20شود. مرادی (گنجوی)، «مروری بر زندگی و عملکرد سیاسی فرخ‌رو پارسای»، وب‌سایت مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی].</ref>
 
پس از پیروزی [[انقلاب اسلامی ایران]]، وی در ۲۸ بهمن ۱۳۵۸ش دستگیر شد.<ref>روزنامه کیهان، 28 بهمن 1358، شماره 10931، ص11.</ref> [[دادگاه انقلاب اسلامی]] او را به اتهاماتی چون «حیف و میل اموال بیت‌المال»، «ایجاد فساد در وزارت آموزش و پرورش»، «کمک به نشو و نمای فحشا»، «همکاری مؤثر با ساواک»، «تحکیم رژیم پهلوی» و «عضویت در فرقه بهایی» محکوم کرد. سرانجام روابط عمومی دادستانی کل انقلاب اسلامی در تاریخ ۲۸ [[اردیبهشت]] ۱۳۵۹ش اعلام کرد که فرخ‌رو پارسایی به همراه تعداد دیگری از عوامل فساد در ساعت یک‌ونیم بامداد همان روز تیرباران شد.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/1764031/اعدام-فرجام-اولین-وزیر-زن-ایران-بهشتی-و-باهنر-مشاوران «اعدام»؛ فرجام «اولین وزیر زن» ایران / بهشتی و باهنر، «مشاوران» وزارتخانه او بودند - خبرآنلاین]</ref>
 
==شایعه همکاری شهید بهشتی با فرخ رو پارسای==
[[پرونده:فرخ‌رو پارسای۵.jpg|جایگزین=تصویری از جلد کتاب فرخ‌رو پارسای-زنان دربار به روایت اسناد ساواک|بندانگشتی|تصویری از جلد کتاب زنان دربار - فرخ‌رو پارسای|281x281پیکسل]]
در سال‌های اخیر شایعاتی دربارهٔ ارتباط فرخ‌رو پارسای با [[سیدمحمد حسینی بهشتی|شهید بهشتی]] مطرح شد، اما بنیاد نشر آثار شهید بهشتی در سال ۱۴۰۲ش این ادعاها را رد کرد. بر اساس توضیحات این بنیاد، شهید بهشتی و دیگر روحانیون فقط به‌عنوان کارشناس در تدوین کتاب‌های تعلیمات دینی همکاری داشتند و مشاور پارسای نبودند. همچنین حکم اعدام پارسای بدون دخالت بهشتی و در زمانی اجرا شد که مدیریت جدید قوه قضائیه هنوز اختیارات قانونی نداشت. هیچ سندی نیز از حمایت مالی وزارت آموزش‌وپرورش از مرکز اسلامی هامبورگ به دستور پارسای وجود ندارد و همچنین ادعای نقش بهشتی و باهنر در تسریع اجرای حکم اعدام نادرست است.<ref>[https://www.didbaniran.ir/بخش-دیدبان-تاریخ-107/179269-ماجرای-تقدیر-فرخ-روپارسا-از-شهید-بهشتی-چه-بود-پاسخ-بنیاد-شهید-بهشتی-درباره-ادعاها-درباره-رابطه-بهشتی-فرخ-رو-پارسا «ماجرای تقدیر فرخ روپارسای از شهید بهشتی چه بود؟+پاسخ بنیاد شهید بهشتی درباره ادعاها درباره رابطه بهشتی و فرخ‌رو پارسای»، وب‌سایت دیدبان ایران.]</ref>
 
==فرخ رو پارسای در اسناد ساواک==
کتاب «زنان دربار به روایت اسناد ساواک، کتاب دوم» با انتشار اسناد طبقه‌بندی‌شده ساواک، به بررسی نقش زنان پرنفوذ دربار پهلوی می‌پردازد. بر اساس اسناد ساواک، فرخ‌رو پارسایی زنی تحصیل‌کرده (دارای دکترای [[علوم تربیتی]]) و از مدیران فعال در عرصه [[فرهنگ]] و آموزش معرفی شده است. وی از طریق ارتباط نزدیک با اشرف پهلوی و حضور مؤثر در [[سازمان زنان ایران]]، به دایره نفوذ دربار راه یافت. انتصاب او به‌عنوان وزیر آموزش‌وپرورش در سال ۱۳۴۷ش، نقطه عطفی در فعالیت‌های وی بود که باعث شد بیش از پیش در کانون توجه و نیز تحت نظارت ساواک قرار گیرد.<ref>زنان دربار عصر پهلوی به روایت اسناد ساواک، 1382ش، کتاب دوم، فرخ‌رو پارسایی، مقدمه.</ref>


==وزارت در کابینه هویدا==
فرخ‌رو پارسا در کابینه امیرعباس هویدا، به عنوان اولین زن ایرانی که توانسته بود پست وزارت را از آن خود کند، مشغول به کار شد. هویدا خود به بهائی بودن مشهور بود و همین موضوع پای بسیاری از بهائیان به بدنه حکومت را باز کرد. چنان‌که گفته می‌شود بیشترین تعداد بهائیان در همین دوره وارد بخش‌های مختلف کشور شدند. بر همین اساس، فرخ‌رو نیز به مثابه یکی از بهائیان فرصت راه‌یابی به حکومت را پیدا کرد و توانست وارد نهاد آموزش و پرورش گردد. ورود او به این بخش، خیلی زود به دلیل سیاست‌های ضداسلامی مورد انتقاد شدید مردم قرار گرفت و باعث شد بسیاری از اقدامات او از همین جنبه نگریسته شود. فرخ‌رو اقداماتی در زمینه تغییر وضعیت کمی و کیفی آموزش در ایران نیز انجام داد که برخی از آن اقدامات مطابق با اهداف پیش‌بینی‌شده تحقق یافتند، اما موضوع افزایش تعداد تحصیلکرده‌ها و فارغ‌التحصیلان، خیلی زود به دلیل عدم پیش‌بینی بازار شغلی مناسب، خود به معضل و بحرانی جدید تبدیل شد.
==فعالیت‌ها==
* مدیر دبیرستان دخترانه رضاشاه از سال 1958 تا 1963
* مدیر دروس و رئیس دفتر دانشگاه ملی جدید
* رئیس جمعیت زنان آموزگار و فدراسیون جمعیت زنان
* شرکت در سمینارهایی در مورد حقوق زنان در اتحاد جماهیر شوروی (1963)، یونان (1958)، آلمان غربی و ایتالیا
در سال 1960 در پی دعوت آموزشی اداره اطلاعات آمریکا (USIS) او از ایالات متحده بازدید کرد و در سال 1964 او با یک گروه زنان از انگلستان دیدار نمود.»<ref>دانشجویان مسلمان پیرو خط امام، اسناد لانه جاسوسی آمریکا، ج 8، تهران، موسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی، 1386، ص 428.</ref>
گذشته از این، فرخ‌رو توانست در سال 1339 به عنوان مدیر کل دبیرخانه دانشگاه ملی ایران انتخاب شود. او در سال 1342 نیز به مجلس راه یافت و از این حیث نیز جزء اولین زنانی بود که موفق شد وارد مجلس شود، اما سمت مهم‌تر وی انتصابش به عنوان وزیر آموزش و پرورش طی سال‌های 1347- 1354 در کابینه امیرعباس هویدا بود که با اقدامات خاص او در این نهاد و البته انتقادات فراوان برخی از گروه‌های سیاسی همراه بود.
==پانویس==
==پانویس==
{{پانویس}}
{{پانویس}}
==منابع==
==منابع==
*سهیدی، زهرا،اقدامات جنجال‌برانگیز وزیر آموزش و پرورش،موسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران
{{آغاز منابع}}
*روزنامه مشرق،وزیری که در به‌کارگیری افراد هرزه شهرت داشت +تصاویر،20اردیبهشت1393
* «اعدام»؛ فرجام «اولین وزیر زن» ایران/ بهشتی و باهنر، «مشاوران»، خبرگزاری ''خبرآنلاین''، تاریخ درج مطلب: ۱۹ اردیبهشت ۱۴۰۲؛ روزنامه کیهان، ۲۸ بهمن ۱۳۵۸، شماره ۱۰۹۳۱.
*ویکی پدیا صفحه(فرخ‌رو پارسای)
* زنان دربار عصر پهلوی به روایت اسناد ساواک (کتاب دوم)؛ فرخ‌رو پارسایی، تهران، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، ۱۳۸۲ش.
[[رده: ویکی‌جنسیت]]
* نیمه پنهان: سیمای کارگزاران فرهنگ و سیاست: انتهای تاریکی: عوامل دربار در محاکمه انقلاب، ۱۴۰۰ش.
[[رده:کنشگران]]
* قریشی، احمد؛ چهره‌های آشنا، تهران: علمی، ۱۳۹۵ش.
[[رده: گنشگران داخلی]]
* «ماجرای تقدیر فرخ‌رو پارسای از شهید بهشتی چه بود؟ +پاسخ بنیاد شهید بهشتی دربارهٔ ادعاها دربارهٔ رابطه بهشتی و فرخ‌رو پارسای»، وب‌سایت دیدبان ایران، تاریخ درج مطلب: ۲۷ بهمن ۱۴۰۲ش.
[[رده:فعالان حقوق زن]]
* مرادی (گنجوی)، کامران؛ «مروری بر زندگی و عملکرد سیاسی فرخ‌رو پارسای»، فصلنامه مطالعات تاریخی، شماره ۴۱، مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های سیاسی، تاریخ درج مطلب: ۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۰ش.
[[رده: جنبش‌های زنان]]
* «وزیری که در به‌کارگیری افراد هرزه شهرت داشت» وب‌سایت مشرق نیوز، تاریخ درج مطلب: ۲۰ اردیبهشت ۱۳۹۸ش.
{{پایان منابع}}