|
|
| (۶ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد) |
| خط ۳: |
خط ۳: |
| |تصویر=نامه بانوان.jpg | | |تصویر=نامه بانوان.jpg |
| |اندازه تصویر= | | |اندازه تصویر= |
| |زیرنویس تصویر = | | |زیرنویس تصویر = |
| |سردبیر= [[شهناز آزاد]] | | |سردبیر= [[شهناز آزاد]] |
| |سردبیران قبلی = | | |سردبیران قبلی = |
| |بسامد= ماهی دوبار | | |بسامد= ماهی دوبار |
| |شمارگان = | | |شمارگان = |
| |دستهبندی= مجله بانوان | | |دستهبندی= مجله بانوان |
| |شرکت= | | |شرکت= |
| |ناشر= | | |ناشر= |
| |نخستین تاریخ= یک مرداد 1299تا 24خردا 1300 | | |نخستین تاریخ= یک مرداد ۱۲۹۹تا ۲۴خردا ۱۳۰۰ |
| |کشور= ایران | | |کشور= ایران |
| |زبان= فارسی | | |زبان= فارسی |
| |وبگاه= | | |وبگاه= |
| | issn = | | | issn = |
| }} | | }} |
| ==بنیانگذاران==
| |
| نامه بانوان از یک مرداد 1299تا 24خردا 1300 در تهران منتشر میشد. ناشر و سردبیر مجله شهناز آزاد بود. شهناز آزاد به کمک [[همسر]]ش ابوالقاسم آزاد که تجربه روزنامهنگاری با روزنامههایی چون آسایش، آزاد و نامه پارسی را داشت دست به انتشار نامه بانوان زد. شهناز و همسرش از پیشگامان آزادی زنان به خصوص کشف [[حجاب]] محسوب میشوند.<ref>[https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D9%86 ویکی پدیا]</ref>
| |
|
| |
|
| ساختار و چینش مطالب در هر شماره نشریه به این صورت بود:
| | == بنیانگذاران == |
| *يک مـقاله اسـاسی،
| | نامه بانوان از یک مرداد ۱۲۹۹تا ۲۴خردا ۱۳۰۰ در تهران منتشر میشد. ناشر و سردبیر مجله شهناز آزاد بود. شهناز آزاد به کمک [[همسر]]ش ابوالقاسم آزاد که تجربه روزنامهنگاری با روزنامههایی چون آسایش، آزاد و نامه پارسی را داشت دست به انتشار نامه بانوان زد. شهناز و همسرش از پیشگامان آزادی زنان به خصوص کشف [[حجاب]] محسوب میشوند.<ref>[[نامه بانوان|«نامه بانوان»، در ویکیپدیا]]</ref> |
| *واردات اداری،
| |
| *مهمترين حوادث داخله و خارجه (به خصوص راجع به [[زنان]])
| |
| *در هر شماره، شرح حال يکی از [[زنان]] تاريخی دنيا به پارسی خالص
| |
| *در پاورقی يک رمـان اخـلاقی بسيار رقت آور و حيرت انگيز راجـع بـه سرگذشت يک شاهزاده خانم ايرانی
| |
| *ورق آخرش نیز فرهنگ آزاد به تألیف حاج ميرزا ابوالقاسم خان آزاد از عربی به پارسی خالص و انگليسی بود.
| |
|
| |
|
| ==اهداف==
| | ساختار و چینش مطالب در هر شماره نشریه به این صورت بود: |
| نشريه نامه بانوان به دنبال بيداری و آگاه كردن [[زنان]] از حقوق و جايگاه خودبود. اين روزنامه به چاپ مقالههايی میپرداخت كه فقط به قلم [[زنان]] نوشته شـده بـود و بحـث اصـلی آن تعلـيم و تربيت دختران و [[زنان]] ايران و اصلاح تفكر عدم حضور [[زن]] در اجتماع بـود. <ref>بهشتیسرشت محسن، پریوش، محسن، مقاله بررسي مطالبات اجتماعی و فرهنگی زنان در مطبوعات عصر قاجار، ص 3217</ref>
| | * یک مقاله اساسی، |
| | * واردات اداری، |
| | * مهمترین حوادث داخله و خارجه (به خصوص راجع به زنان) |
| | * در هر شماره، شرح حال یکی از [[زنان]] تاریخی دنیا به پارسی خالص |
| | * در پاورقی یک رمان اخلاقی بسیار رقت آور و حیرتانگیز راجع به سرگذشت یک شاهزاده خانم ایرانی |
| | * ورق آخرش نیز فرهنگ آزاد به تألیف حاج میرزا ابوالقاسم خان آزاد از عربی به پارسی خالص و انگلیسی بود. |
|
| |
|
| شماره اول اين روزنامه ماهی دو بار با شـعار «زنـان نخسـتين آموزگـار مرداناند» در هشت صفحه به قطع خشتی و با چاپ سربی در مطبعـه حكيميـان تهـران چـاپ میشد. زير عنوان نامه بانوان در صفحه اول آن نوشته شده بود: «ايـن روزنامـه بـرای بيـداری و رستگاری زنان بيچاره و ستمكش ايران است».<ref>همان، ص330</ref> | | == اهداف == |
| | نشریه نامه بانوان به دنبال بیداری و آگاه کردن زنان از حقوق و جایگاه خودبود. این روزنامه به چاپ مقالههایی میپرداخت که فقط به قلم زنان نوشته شده بود و بحث اصلی آن تعلیم و تربیت دختران و زنان ایران و اصلاح تفکر عدم حضور [[زن]] در اجتماع بود.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/keyword/مطالبات_اجتماعی_و_فرهنگی بهشتی سرشت؛ پرویش، «بررسی مطالبات اجتماعی و فرهنگی زنان در مطبوعات عصر قاجار (با تأکید بر نشریه ی نامه ی بانوان)، ص3217، پاییز 1394ش]</ref> |
| | شماره اول این روزنامه ماهی دو بار با شعار «زنان نخستین آموزگار مرداناند» در هشت صفحه به قطع خشتی و با چاپ سربی در مطبعه حکیمیان تهران چاپ میشد. زیر عنوان نامه بانوان در صفحه اول آن نوشته شده بود: «این روزنامه برای بیداری و رستگاری زنان بیچاره و ستمکش ایران است». |
| | هر چند شعار نامه بانوان تلاش برای احقاق حقوق زنان از جمله آموزش، تعلیم و تربیت بود اما نشریه در تبلیغ آرای خود برای رفع موانع پیشرفت زنان و نقد برخی احکام و باورهای اعتقادی گاه چنان دچار افراط و اغراق و داستانپردازی میشد که با عکسالعملهای سخت حکومتیان، که چندان هم پایبندی مذهبی نداشتند، روبه رو میشد. |
|
| |
|
| هر چند شعار نامه بانوان تلاش برای احقاق حقوق زنان از جمله آموزش، تعلیم و تربیت بود اما نشريه در تبليغ آرای خود برای رفع موانع پيشرفت [[زنان]] و نقد برخی احكام و باورهای اعتقادی گاه چنان دچار افـراط و اغراق و داستانپردازی میشد كه با عكـسالعمـلهـای سـخت حكومتيـان، كـه چنـدان هـم پايبندی مذهبی نداشتند، روبه رو میشد.
| | == محتوا == |
| | مقاله افتتاحی نامه بانوان با عنوان «وجوب تعلیم نسوان یا ششصد کرور زنده به گور» به خوبی رسم و سیاق مطالب روزنامه را نشان میدهد. بحث تعلیم و تربیت دختران و زنان ایران و اصلاح تفکر عدم حضور زن در اجتماع از عمده مسائل این نشریه بود. این نشریه درست سه روز پس از چاپ اولین شماره آن توقیف شد. دلیل آن، بنا به گفته مراغی، اظهارنظرهای [[شهناز آزاد]] دربارهٔ حجاب، خرافه و موهومات است نامه [[بانوان]] اما دوباره اجازه انتشار گرفت، به این شرط که موافقت کند در نشریه بنویسد منظور از حجاب، حجاب مورد استفاده زنان نیست. بعداز این، نامه بانوان یازده ماه منتشر و دوباره توقیف شد. علت توقیف و تعطیلی این نشریه تشویق زنان به کشف حجاب از سوی حکومت اعلام شده بود. |
|
| |
|
| ==محتوا==
| | بهطور کلی مباحث مطرح شده در طول یازده ماه انتشار نامهٔ بانوان را میتوان در این چند محور تقسیمبندی کرد: |
| مقاله افتتاحی نامه بانوان با عنوان «وجوب تعليم نسوان يا ششصد كرور زنده به گور» به خوبی رسم و سياق مطالب روزنامه را نشان میدهد. بحـث تعلـيم و تربيـت دختـران و زنـان ايـران و اصلاح تفكر عدم حضور [[زن]] در اجتماع از عمده مسائل اين نشـريه بـود. اين نشريه درست سه روز پس از چاپ اولين شماره آن توقيف شد. دليل آن، بنـا بـه گفتـه مراغی، اظهارنظرهای [[شهناز آزاد]] درباره [[حجاب]]، خرافه و موهومـات اسـت نامه [[بانوان]] اما دوباره اجـازه انتشـار گرفـت، بـه ايـن شـرط كـه موافقت كند در نشريه بنويسد منظور از [[حجاب]]، [[حجاب]] مورد استفاده [[زنان]] نيست . بعداز اين، نامه بانوان يازده ماه منتشر و دوباره توقیف شد. علت توقيف و تعطيلی اين نشريه تشويق [[زنان]] به كشف [[حجاب]] از سوی حكومت اعلام شده بود.
| | * '''اشتراک حقوق، مساوات و برابری''' |
| | بی شک، یکی از مطالبات اصلی زنان مساوات و برابری حقوق آنان با مردان بوده است. در مقالات مختلف نامه بانوان به این موضوع اشاره شده که در ممالک اروپایی اساس کارها بر تساوی حقوق زن و مرد بنا شده است. به همین دلیل، نامه بانوان مقالاتی دربارهٔ زنان خارج از ایران هم چاپ و وضعیت اجتماعی و سیاسی آنها را رصد میکرد. این نشریه در شماره ۲ خود گزارشی از بحثهای صورت گرفته در پارلمان سوریه دربارهٔ حق رأی زنان چاپ کرده بود. |
| | مناقشاتی که در مجلس مبعوثان سوریه راجع به حق انتخاب زنان به میان آمد و بالاخره هم به جایی نرسید، سبب شد نامه بانوان نکاتی دربارهٔ حقوق تساوی بین زن و مرد ذکر کند: |
|
| |
|
| به طور کلی مباحث مطرح شده در طول یازده ماه انتشار نامهی بانوان را میتوان در این چند محور تقسیم بندی کرد: | | «... اجتماع انسانی کامل و تمام نمیشود مگر با مرد و زن هر دو. زن بدون مرد و مرد بدون زن حیات ندارد و حقوق هر دو آنها مساوی است و هیچیک بر دیگری امتیاز ندارد، الا اینکه برای حفظ نظام گاهی کلیات هریک از آنها محدود میشود تا یکی بر دیگری تعدی ننماید و ازاینرو قسمت زن از زحمات زندگی بیش از مرد است، زیرا از فرایض زن است تدبیر عائله و ترتیب خانه و اهتمام به تربیت فرزندان که مردان آینده هستند و تنها برعهده [[زن]] است حفظ نظام دایره خانه که درحقیقت مملکت مستقل کوچکی است. پس این عضو مهم در جسم هیئت اجتماعیه آیا حق ندارد رأی خود را در انتخابات عمومیه بدهد؟ پس کسی که به او حق اظهار رأی در کیفیت تربیت بچه، که در بزرگی مرد صاحب حق انتخاب خواهد گردید، داده شد…»<ref>«نامه بانوان»، ش 3، شنبه 12 سنبله 1299، ص4-5</ref> |
|
| |
|
| *'''اشتراك حقوق، مساوات و برابری'''
| | ناگفته نماند خواستههای نشریات زنانه، از جمله نامه بانوان، دربارهٔ حقوق زنان از جایگاه و حقوق زن در جوامع مدرن غربی الگوبرداری شده بود؛ مثلاً، در باب حقوق سیاسی و مدنی زنان در کشورهای اروپایی مینویسد: |
| بي شك، يكي از مطالبات اصلی [[زنان]] مساوات و برابـری حقـوق آنـان بـا [[مـردان]] بـوده اسـت. در مقالات مختلف نامه بانوان به اين موضوع اشاره شده كـه در ممالـك اروپـايی اسـاس كارهـا بـر تساوی [[حقوق زن]] و [[مرد]] بنا شدهاست. به همين دليل، نامه بانوان مقالاتی درباره [[زنـان]] خـارج از ايران هم چاپ و وضعيت اجتماعی و سياسی آنها را رصد ميكرد. اين نشريه در شماره 2 خـود گزارشی از بحثهای صورت گرفته در پارلمان سوريه درباره حق رأی زنان چـاپ كـرده بـود.<ref>بهشتیسرشت محسن، پریوش ، محسن، مقاله بررسي مطالبات اجتماعی و فرهنگی زنان در مطبوعات عصر قاجار، ص 332</ref>
| |
|
| |
|
| مناقشاتي كه در مجلس مبعوثان سوريه راجع به حق انتخاب [[زنان]] به ميـان آمـد و بـالاخره هم به جايي نرسيد، سبب شد نامه بانوان نكاتي درباره حقوق تساوی بين [[زن]] و [[مرد]] ذكر كند:
| | «... در ۱۴ مملکت حقوق سیاسی و مدنی طبقه نسوان تحصیل شده و زنان آن ممالک در انتخابات اعم از انتخابکردن و انتخابشدن مشارکت دارند و در بسیاری از این ممالک هماکنون عده کثیری از نسوان عالیه و سیاسی در کرسیهای مجلسهای ملی خود جلوس نمودهاند و در اسورات مملکتی و حکومت خودشان صاحب نفوذ و دخالت میباشند؛ بنابراین، حضور زنانی که در این کنگره به نمایندگی رسماً از جانب مملکتها و دولتهای خود آمدهاند و غالب از آنها از اعضای دولت بوده و دارای مشاغل عالیه میباشند دارای تأثیرات بزرگ تاریخی است که مثل و نظیر آن در ادوار سابقه دیده نشده است.<ref>«نامه بانوان»، ش 3، شنبه 12 سنبله 1299، ص6</ref> |
| | * '''ازدواج و تشکیل خانواده''' |
| | نامه بانوان در مقالاتی به مسئله ازدواج و تشکیل خانواده میپردازد. در این مقالات، اشاره شده است که زن و مرد باید مثل یکدیگر باشند. همچنین زنان باید توجه بیشتری به امر ازدواج داشته باشند و با دقت و تفکر شوهر آینده خود را انتخاب کنند. این نشریه یکی از مصائب اجتماعی و دردهای بیپایان عمومی جامعه ایرانه را همانا سوء جریان تأهل و تزویج میدانست، زیرا برخلاف عقل و خرد و معمول ممالک متمدنه، که دربارهٔ آن به تحقیق و مطالعه میپردازند، آن را مانند سایر قضایای عادی و سطحی به سهلانگاری گرفته و «با آلت ملعبه و بازیچه هوسات خود قرارداده، اظهارات اقوام و عشیره و تمجیدات خانواده و آشنایان را در طرز و ترتیب وصلت بر عقل و احساسات خود ترجیح و غلبه داده و در نتیجه بدون آنکه طرفین یعنی زوج و زوجه حقیقی شخصاً از عادات و اخلاق و احساسات یکدیگر کمترین اطلاع و کوچکترین سابقه داشته باشند، مانند دو بیگانه که وحدت هیچگونه عواطف در آنها وجود ندارد، در تحت عنوان زن و شوهر قرار میگیرند…»<ref>«نامه بانوان»، ش11، دوشنبه 22 حمل 1300، ص1-2</ref> |
| | * '''حجاب''' |
| | شاید بتوان عنوان کرد که یکی از موارد آغازین حضور عمومی زنان در بحث مربوط به حجاب به نامه بانوان برمیگردد. در دو شماره اول این نشریه نوشته بود «حجاب خرافه و موهومات و حصار سنت، جلوی دیدگان زنان و مردان را در این کشور سد کرده است»، «کفن سیاه» و شعرهای عشقی، آشکارا از کشف حجاب جانبداری میکرد. کفن سیاه همان شعر مشهور میرزاده عشقی است با نام «کفن سیاه یا شاهزاده خانم خسرو پرویز در خرابههای مداین» که یکی از متون ادبی مهم ضد حجابی است که در نامه بانوان به چاپ رسید. |
|
| |
|
| « ... اجتماع انسانی كامل و تمام نمیشود مگر با [[مرد]] و [[زن]] هر دو. [[زن]] بدون [[مرد]] و [[مرد]] بـدون [[زن]] حيات ندارد و حقوق هر دو آنها مساوی است و هيچيك بر ديگري امتياز نـدارد، الا اينكـه برای حفظ نظام گاهی كليات هريك از آنها محدود میشود تا يكی بر ديگری تعدی ننمايـد و ازاينرو قسمت [[زن]] از زحمات زندگی بيش از [[مرد]] است، زيرا از فرايض [[زن]] اسـت تـدبير [[عائلـه]] و ترتيب خانه و اهتمام به [[تربيت]] فرزندان كه مردان آينده هستند و تنها برعهده [[زن]] اسـت حفـظ نظام دايره خانه كه درحقيقت مملكت مستقل كوچكی اسـت. پـس ايـن عضـو مهـم در جسـم هيئت اجتماعيه آيا حق ندارد رأی خود را در انتخابات عموميه بدهد؟ پس كسی كه به او حـق اظهار رأی در كيفيت تربيت بچه، كه در بزرگی مرد صاحب حق انتخـاب خواهـد گرديـد، داده شد...»<ref>نامه بانوان، ش 3 ،شنبه 12 سنبله 1299 ،ص4و5 </ref>
| | همچنین، سرمقاله نخستین شماره نامه بانوان پرسشهای انتقادی را در زمینه حجاب مطرح کرده بود: |
|
| |
|
| ناگفتـه نمانـد خواستههای نشريات زنانه، از جمله نامه بانوان، دربـاره [[حقـوق زنـان]] از جايگـاه و [[حقـوق زن]] در جوامع مدرن غربی الگوبرداری شده بود؛ مثلاً، در باب حقوق سياسی و مدنی [[زنان]] در كشورهاي اروپايی مينويسد:
| | «وجوب تعلیم نسوان یا ششصد کرور زنده به گور، به گفتن آسان است و تصورش خارج از امکان! آیا در همه روی زمین یک تن پیدا میشود که بتواند این عدد را در مد نظر داشته باشد؟ … آیا سنگدلی در جهان هست که ببیند سیصد میلیون پشه زنده به گور است، دلش ریش نگردد؟... آیا یک نفر ذیشعور و آگاه هست که بگوید مسلمانان زنده به گور نیستند؟... آن عبارت است از حجاب موهومات و قیدهای کهنه پرستی<ref>«نامه بانوان»، ش 1، جمعه 1 اسد 1299، ص1-5</ref> |
| | * '''کار زنان''' |
| | شهناز آزاد، مانند بسیاری از زنان دیگر، به مطالبات اجتماعی زنان توجه خاصی داشت. انگیزه عمده بانوان بیش از آنکه اقتصادی باشد، اجتماعی بود. آنان بر این باور بودند که زنان بیبضاعت یا کسانی که طلاق گرفتهاند یا به هر صورتی بدون شوهر زندگی میکنند، باید برای مصون ماندن از آسیبهای اجتماعی شغلی میداشتند. |
|
| |
|
| «...در 14 مملكت حقوق سياسی و مدنی طبقه نسوان تحصيل شـده و [[زنـان]] آن ممالـك در انتخابات اعم از انتخابكـردن و انتخـابشـدن مشـاركت دارنـد و در بسـياری از ايـن ممالـك هم اكنون عده كثيری از نسوان عاليه و سياسی در كرسیهای مجلسهـای ملـی خـود جلـوس نمودهاند و در اسورات مملكتی و حكومت خودشان صاحب نفوذ و دخالت مـیباشـند. بنـابراين، حضور [[زنان]]ی كه در اين كنگره به نمايندگي رسماً از جانب مملكتها و دولتهای خود آمدهاند و غالب از آنها از اعضای دولت بوده و دارای مشاغل عاليه میباشند دارای تأثيرات بزرگ تاريخی است كه مثل و نظير آن در ادوار سابقه ديده نشده است .<ref>نامه بانوان، ش 3 ،شنبه 12 سنبله 1299 ،ص6</ref>
| | «ای وای بر این رجال که از کردار زشت و رفتار نکوهیده خود دست برنمیدارند و از خرابکاریهای گذشته پشیمان نمیشوند. واقعاً عجب امتحانی دادند که هر انسان حقیقت پرستی را متأثر و متألم میسازد و باز هم به خرافات و موهومات عهد دقیانوس قائل و حاضر نمیشوند که [[زنان]] با آنان در کارهای اجتماعی شرکت و در امورات سیاسی دخالت داشته باشند… دیگر از صفات حسنه که در نسوان موجود است آن صبر و تحمل در مشقات و مشکلات زندگانی است و از برای اثبات این مسئله زاییدن و بزرگ کردن اطفال و پرستاری کودکان خود بهترین دلیل برهان است و اگر شخص مدعی شود و برخلاف این مدعا اظهار دارد، به کمال ادب به ایشان عرض میکنیم که هرگاه مسئله غیر از این است، خوب است قدم رنجه فرموده در میدان آزمایش و امتحان درآیید تا سیهروی شوید.»<ref>«نامه بانوان»، ش9، دوشنبه 25 دلو1299، ص3</ref> |
|
| |
|
| *'''[[ازدواج]] و تشكيل [[خانواده]]'''
| | نویسنده توصیه میکند که مردان تساوی و برابر بودن حقوق را در همه چیز قبول کنند و از این به بعد حاضر شوند که زنان در کارها با مردان شرکت و دخالت کنند |
| نامه بانوان در مقالاتی به مسئله [[ازدواج]] و تشكيل خانواده میپردازد. در اين مقالات، اشاره شـده است كه [[زن]] و [[مرد]] بايد مثل يكديگر باشند. همچنين [[زنان]] بايـد توجـه بيشـتری بـه امـر [[ازدواج]] داشته باشند و با دقت و تفكر شوهر آينده خود را انتخـاب كننـد. ايـن نشـريه يكـی از مصـائب اجتماعی و دردهای بیپايان عمومی جامعه ايرانه را همانا سوء جريان تأهل و تزويج ميدانست، زيرا برخلاف عقل و خرد و معمول ممالك متمدنه، كه درباره آن به تحقيق و مطالعه میپردازند، آن را مانند ساير قضايای عادی و سطحی به سـهلانگـاری گرفتـه و «بـا آلـت ملعبـه و بازيچـه هوسات خود قرارداده، اظهارات اقـوام و عشـيره و تمجيـدات خـانواده و آشـنايان را در طـرز و ترتيب وصلت بر عقل و احساسات خود ترجيح و غلبه داده و در نتيجه بدون آنكه طرفين يعنـی [[زوج]] و [[زوجه]] حقيقی شخصاً از عادات و اخلاق و احساسات يكديگر كمترين اطلاع و كوچكترين سابقه داشته باشند، مانند دو بيگانه كه وحدت هيچگونه عواطف در آنها وجود ندارد، در تحـت عنوان [[زن]] و [[شوهر]] قرار میگيرند....» <ref>نامه بانوان، ش11، دوشنبه 22 حمل 1300 ،ص1و 2</ref>
| |
|
| |
|
| *'''حجاب'''
| | «مخصوصاً پیشنهاد میکنم که در پارلمانهای عالم نمایندگان زنان باید بیشتر از نمایندگان مردان باشد یا لااقل برابر و مساوی باشند تا مردان بیرحم و مروت نتوانند عوض وضع قوانین برای راحتی و آسایش نوع و تساوی بودن حقوق جمیع افراد در مقابل آن به تدوین قوانین جنگی بپردازند.»<ref>«نامه بانوان»، ش9، دوشنبه 25 دلو1299، ص4</ref> |
| شايد بتوان عنوان كرد كه يكی از موارد آغازين حضور عمومی زنان در بحث مربـوط بـه [[حجـاب]] به نامه بانوان برمیگردد. در دو شماره اول اين نشريه نوشته بود «حجاب خرافه و موهومات و حصار سنت، جلوی دیدگان [[زنان]] و مردان را در این کشور سد کردهاست» ، «كفـن سـياه» و شعرهای عشقی، آشكارا از كشف [[حجاب]] جانبداری مـیكـرد. كفـن سـياه همـان شـعر مشـهور ميرزاده عشقی است با نام «كفن سياه يا شاهزاده خانم خسرو پرويز در خرابههای مـداين» كـه يكی از متون ادبی مهم ضد [[حجاب]]ی است كه در نامه بانوان به چاپ رسيد.
| |
|
| |
|
| همچنين، سرمقاله نخستين شماره نامه بـانوان پرسـشهـای انتقـادی را در زمينـه [[حجـاب]] مطرح كرده بود:
| | نشریه نامه بانوان پیشنهاد میدهد برای جلوگیری از فواحش و فقر عمومی، دولت باید به فوریت چند باب کارخانه برای زنها تأسیس و همه فواحش را مجبور به دخول در آن کارخانهها بنماید. از نظر این نشریه، فایده تأسیس این کارخانهها نهتنها تقلیل فواحش و تأمین حیات و ناموس ملت است، بلکه خیلی فواید دیگر دارد که لازم به نوشتن نیست. |
| | * '''تعلیم و تربیت''' |
| | تعلیم و تربیت و علل اهمیت آن و همچنین ضرورت گسترش آن بین بانوان از موضوعات اصلی نشریه نامه بانوان بود که همراه با طرح مسائلی همچون مدارس نسوان، لزوم تعلیم و تربیت زنان و… بود که به دلایلی نمیتوانستند در امر تعلیم و تربیت از حقوق مساوی نسبت به مردان برخوردار باشند. مسئله تعلیم و تربیت زنان در این دوره یکی از مسائلی بود که مخالفان و موافقانی به همراه داشت. |
|
| |
|
| «وجوب تعليم نسوان يا ششصد كرور زنده به گور، به گفتن آسـان اسـت و تصـورش خـارج از امكان! آيا در همه روی زمين يك تن پيدا میشود كه بتوانـد ايـن عـدد را در مـد نظـر داشـته باشد؟ ... آيا سنگدلی در جهان هست كه ببيند سيصد ميليون پشه زنده به گور است، دلش ريش نگردد؟... آيا يك نفر ذیشعور و آگاه هست كه بگويد مسلمانان زنده به گور نيستند؟... آن عبارت است از حجاب موهومات و قيدهای كهنه پرستی <ref>نامه بانوان، ش 1 ،جمعه 1 اسد 1299 ،.ص1تا5</ref>
| | یکی از موضوعات مهم در باب تعلیم و تربیت زنان، مقایسه وضعیت تعلیم و تربیت زنان اروپا و ممالک شرق است که در نشریه نامه بانوان بهوضوح دیده میشود. این نشریه متذکر میشود که تربیت زنان و دختران در ممالک اروپایی از امور مهم محسوب میشود، اما در آسیا، به جز ژاپن، این امر بسیار سهلانگاری شده است. همچنین، اهمیتی که به تعلیم پسران میدهند، هرچند ناقص است، نسبت به دختران بیشتر است. |
| *'''کار زنان''' | | * '''بهداشت فردی و اجتماعی''' |
| شهناز آزاد، مانند بسياری از [[زنان]] ديگر، به مطالبات اجتماعی [[زنان]] توجه خاصـی داشـت. انگيـزه عمده بانوان بيش از آنكه اقتصادی باشد، اجتماعی بود. آنان بر اين باور بودند كه [[زنان]] بیبضاعت يا كساني كه [[طلاق]] گرفتهاند يـا بـه هـر صـورتی بـدون شـوهر زنـدگی مـیكننـد، بايـد بـرای مصون ماندن از آسيبهای اجتماعی شغلی میداشتند.
| | از موضوعاتی که نویسندگان مقالات روزنامهها بسیار به آن میپرداختند، توجه به بهداشت فردی و اجتماعی بود. در این میان، گاه نویسنده فرصت مییافت تا با لحن انتقادی از برخوردهایی که اجتماع مردانه با جماعت خانمها داشت یاد کند و نیز زیانهای بیتوجهی به سلامت و بهداشت [[زنان]] را، که به دلیل شرایط و ویژگیهای طبیعی خود بسیار از مردان آسیبپذیرند، گوشزد کند. |
|
| |
|
| «ای وای بر اين رجال كه از كردار زشـت و رفتـار نكوهيـده خـود دسـت بـرنمـیدارنـد و از خرابكاریهـاي گذشـته پشـيمان نمـیشـوند. واقعـاً عجـب امتحـانی دادنـد كـه هـر انسـان حقيقت پرستی را متأثر و متألم میسازد و باز هم به خرافات و موهومات عهد دقيـانوس قائـل و حاضر نمیشوند كه [[زنان]] با آنان در كارهای اجتماعی شركت و در امورات سياسی دخالت داشته باشند... ديگر از صفات حسـنه كـه در نسـوان موجـود اسـت آن صـبر و تحمـل در مشـقات و مشكلات زندگانی است و از برای اثبات اين مسئله زاييـدن و بـزرگ كـردن اطفـال و پرسـتاری كودكان خود بهترين دليل برهان است و اگر شخص مدعی شود و برخلاف اين مدعا اظهار دارد، به كمال ادب به ايشان عرض میكنيم كه هرگاه مسئله غير از اين است، خوب است قدم رنجـه فرموده در ميدان آزمايش و امتحان درآييد تا سيهروی شويد.» <ref>نامه بانوان، ش9 ،دوشنبه 25 دلو1299 ،ص3</ref>
| | == پانویس == |
| | | {{پانویس}} |
| نويسنده توصيه میكند كه [[مردان]] تساوی و برابر بـودن حقـوق را در همـه چيـز قبـول كننـد و از اين به بعد حاضر شوند كه [[زنان]] در كارها با مـردان شـركت و دخالـت كننـد
| |
| | |
| «مخصوصـاً پيشـنهاد میكنم كه در پارلمانهای عالم نمايندگان [[زنان]] بايد بيشتر از نمايندگان [[مردان]] باشد و يا لااقـل برابـر و مساوی باشند تا مردان بیرحم و مروت نتوانند عوض وضع قوانين بـرای راحتـی و آسـايش نـوع و تساوی بودن حقوق جميع افراد در مقابل آن به تدوين قوانين جنگی بپردازند.» <ref>نامه بانوان، ش9 ،دوشنبه 25 دلو1299 ، ،ص4</ref>
| |
|
| |
|
| نشريه نامه بانوان پيشنهاد میدهد برای جلوگيری از فواحش و فقر عمومی، دولـت بايـد بـه فوريت چند بـاب كارخانـه بـرای زنهـا تأسـيس و همـه فـواحش را مجبـور بـه دخـول در آن كارخانهها بنمايد. از نظر اين نشريه، فايده تأسيس اين كارخانهها نهتنها تقليل فواحش و تـأمين حيات و ناموس ملت است، بلكه خيلی فوايد ديگر دارد كه لازم بـه نوشـتن نيسـت.
| | == منابع == |
| *'''تعليم و تربيت''' | | * «نامه بانوان»، در ویکیپدیا، بازدید ۱۲ اسفند ۱۴۰۱ش |
| تعليم و تربيت و علل اهميت آن و همچنين ضرورت گسترش آن بين [[بانوان]] از موضوعات اصـلي نشريه نامه بانوان بود كه همراه با طرح مسائلی همچون مدارس نسـوان، لـزوم تعلـيم و تربيـت [[زنان]] و... بود كه به دلايلی نمیتوانستند در امر تعليم و تربيت از حقوق مساوی نسبت به مـردان برخوردار باشند. مسئله تعليم و تربيت [[زنان]] در ايـن دوره يكـي از مسـائلی بـود كـه مخالفـان و موافقانی به همراه داشت.
| | * «نامه بانوان»، در سایت آبادیس، بازدید ۱۲ اسفند ۴۰۱ش |
| | * «نقد نابرابریهای جنسیتی در اشعار زننگار»، مندرج در روزنامهٔ نامهٔ بانوان(۱۳۰۰–۱۲۹۹) |
| | * بهشتیسرشت محسن؛ پریوش، محسن، «بررسی مطالبات اجتماعی و فرهنگی زنان در مطبوعات عصر قاجار»، زن در فرهنگ و هنر، دوره ۷، شماره ۳، ص۳۲۷–۳۴۱، پاییز ۱۳۹۴ش |
|
| |
|
| يكی از موضـوعات مهـم در بـاب تعليم و تربيت [[زنان]]، مقايسه وضعيت تعليم و تربيت [[زنـان]] اروپـا و ممالـك شـرق اسـت كـه در نشريه نامه بانوان بهوضوح ديده میشود. اين نشريه متذكر میشود كه تربيت [[زنان]] و دختران در ممالك اروپايی از امور مهـم محسـوب مـیشـود، امـا در آسـيا، بـه جـز ژاپـن، ايـن امـر بسـيار سهلانگاری شدهاست. همچنين، اهميتی كه به تعليم پسران میدهند، هـرچنـد نـاقص اسـت، نسبت به دختران بيشتر است.
| | {{جنبش زنان در ایران}} |
| *'''بهداشت فردی و اجتماعی'''
| |
| از موضوعاتی كه نويسندگان مقالات روزنامهها بسيار به آن مـيپرداختنـد، توجـه بـه بهداشـت فردی و اجتماعی بود. در اين ميـان، گـاه نويسـنده فرصـت مـیيافـت تـا بـا لحـن انتقـادی از برخوردهايی كه اجتماع مردانه با جماعت خانمها داشت ياد كند و نيز زيانهای بـیتـوجهی بـه سلامت و بهداشت [[زنان]] را، كه به دليـل شـرايط و ويژگـیهـای طبيعـی خـود بسـيار از مـردان آسيبپذيرند، گوشزد كند.
| |
| ==پانویس==
| |
| {{پانویس}}
| |
| ==منابع==
| |
| *[https://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D9%86 ویکی پدیا]
| |
| *[https://abadis.ir/fatofa/%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D9%86/ آبادیس]
| |
| *[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1423775/%D9%86%D9%82%D8%AF-%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D9%86%D8%B3%DB%8C%D8%AA%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%AC-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D9%86-13001299 نقد نابرابریهای جنسیتی در اشعار زننگار مندرج در روزنامۀ نامۀبانوان(1300ـ1299)]
| |
| *• بهشتیسرشت محسن، پریوش ، محسن، مقاله [[بـررسی مطالبات اجتماعی و فرهنگی زنان در مطبوعات عصر قاجار]]،زن در فرهنگ و هنر، دوره 7 ،شماره 3 ،پاييز 1394 :327ـ341
| |
| [[رده: ویکیجنسیت]]
| |
| [[رده:نهادها]]
| |
| [[رده: روزنامه]]
| |
