زهرا غلامی (بحث | مشارکت‌ها)
ایجاد لینک داخلی
برچسب‌ها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه
 
(یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱۱: خط ۱۱:
مردم در اصطلاحات خود نیز از شیر استفاده می‌کنند. برای نمونه «شیرت خشک می‌شود» زمانی استفاده می‌شود که کسی زیادی عصبانی باشد و طرف مقابل برای تحقیر او این اصطلاح را استفاده می‌کند.<ref>جمال‌زاده، فرهنگ لغات عامیانه، ۱۳۴۱ش، ص۲۶۲.</ref>  مردم برای تنوع زیاد چیزی می‌گویند «از شیر مرغ تا جان آدمی‌زاد پیدا می‌شود».
مردم در اصطلاحات خود نیز از شیر استفاده می‌کنند. برای نمونه «شیرت خشک می‌شود» زمانی استفاده می‌شود که کسی زیادی عصبانی باشد و طرف مقابل برای تحقیر او این اصطلاح را استفاده می‌کند.<ref>جمال‌زاده، فرهنگ لغات عامیانه، ۱۳۴۱ش، ص۲۶۲.</ref>  مردم برای تنوع زیاد چیزی می‌گویند «از شیر مرغ تا جان آدمی‌زاد پیدا می‌شود».
==غذاهای تهیه شده از شیر==
==غذاهای تهیه شده از شیر==
در دوران صفویه، آشپزها از شیر، غذاهایی مانند شیربرنج، شیر و رشته، شیرپلاو و بریان‌پلاوشیر، طبخ می‌کردند.<ref>باورچی بغدادی، «کارنامه در باب طباخی و صنعت آن»، ۱۳۶۰ش، ص۷۸و۷۹و۹۵؛ نورالله، «مادة الحیاة»، ۱۳۶۰ش، ص۲۱۵.</ref>  در دوران قاجاریه نیز از شیر، غذاهایی مانند ترخینه، قیماق، شیرپلو، حلوای ماست و یخ در بهشت تهیه می‌کردند.<ref>جامع الصنایع، ۱۳۸۹ش، ص۱۰و۱۲و۱۶و۲۶و۵۲؛ آشپزباشی، سفره اطعمه، ۱۳۵۳ش، ص۶و۱۷و۳۳.</ref>  شاه‌سون‌ها در غذاهایی مانند کلکه، بولاما، خشیل و اپک‌آشی از شیر استفاده می‌کنند.<ref>قاسمی، مغان نگین آذربایجان، ۱۳۷۷ش، ج۲، ص۱۲۴-۱۲۶.</ref>  مردم تنکابن از مخلوط آب پنیر و شیر، غذایی به‌نام «لور» طبخ می‌کنند.<ref>مشایخی، نگاهی همه‌سویه به تنکابن، ۱۳۸۰ش، ص۲۷۴-۲۷۵.</ref>  در گیلان در غذاهایی مانند دمی‌شیر، آش کویی و بنیه‌کدو از شیر استفاده می‌کنند.<ref>برومبرژه، «آشپزی در گیلان»، ۱۳۸۶ش، ص۱۱۸و۱۲۴-۱۲۵؛ دریابندری، کتاب مستطاب آشپزی، ۱۳۸۴ش، ج۱، ص۸۱۹-۸۲۰.</ref>  در رودبار از شیر، شکر و آرد نوعی نان به‌نام «شیرنن» تهیه می‌کنند.  
در دوران [[صفویه]]، آشپزها از شیر، غذاهایی مانند شیربرنج، شیر و رشته، شیرپلاو و بریان‌پلاوشیر، طبخ می‌کردند.<ref>باورچی بغدادی، «کارنامه در باب طباخی و صنعت آن»، ۱۳۶۰ش، ص۷۸و۷۹و۹۵؛ نورالله، «مادة الحیاة»، ۱۳۶۰ش، ص۲۱۵.</ref>  در دوران قاجاریه نیز از شیر، غذاهایی مانند ترخینه، قیماق، شیرپلو، حلوای ماست و یخ در بهشت تهیه می‌کردند.<ref>جامع الصنایع، ۱۳۸۹ش، ص۱۰و۱۲و۱۶و۲۶و۵۲؛ آشپزباشی، سفره اطعمه، ۱۳۵۳ش، ص۶و۱۷و۳۳.</ref>  شاه‌سون‌ها در غذاهایی مانند کلکه، بولاما، خشیل و اپک‌آشی از شیر استفاده می‌کنند.<ref>قاسمی، مغان نگین آذربایجان، ۱۳۷۷ش، ج۲، ص۱۲۴-۱۲۶.</ref>  مردم تنکابن از مخلوط آب پنیر و شیر، غذایی به‌نام «لور» طبخ می‌کنند.<ref>مشایخی، نگاهی همه‌سویه به تنکابن، ۱۳۸۰ش، ص۲۷۴-۲۷۵.</ref>  در [[گیلان]] در غذاهایی مانند دمی‌شیر، آش کویی و بنیه‌کدو از شیر استفاده می‌کنند.<ref>برومبرژه، «آشپزی در گیلان»، ۱۳۸۶ش، ص۱۱۸و۱۲۴-۱۲۵؛ دریابندری، کتاب مستطاب آشپزی، ۱۳۸۴ش، ج۱، ص۸۱۹-۸۲۰.</ref>  در [[رودبار]] از شیر، شکر و آرد نوعی نان به‌نام «شیرنن» تهیه می‌کنند.
 
==شیر در طب قدیم==
==شیر در طب قدیم==
شیر در طب سنتی، بر اساس نوع، سن، غذا و زمان زاد و ولد حیوان، ماهیت سه‌گانه دارد: جبنی (ماده و جوهرپنیری)، مایی (ماده و جوهر آبی) و دسمی (ماده و جوهر چربی).<ref>موفق هروی، الابنیة عن حقائق الادویه، ۱۳۴۶ش، ص۲۸۰-۲۸۲؛ عقیلی علوی شیرازی، مخزن الدویة، ۱۳۷۱ش، ص۷۷۶. </ref>  در طب قدیم، مخلوط شیر و کندر برای رفع کبودی چشم مفید دانسته شده است.<ref>رازی، الحاوی،‌ ۱۳۸۴ش، ج۲۱، ص۲۵۱-۲۵۲و۲۵۴.</ref>  شیر شتر باعث افزایش رطوبت بدن سال‌خوردگان، زیبایی پوست، از بین رفتن خارش و درمان بواسیر می‌شود. شیر بز برای درمان سرفه و سل، مفید است.<ref>ابن‌سینا، قانون، ۱۳۶۶-۱۳۷۰ش، ج۲، ص۲۰۷و۲۰۹-۲۱۰.</ref>  شیر برای دفع سم گیاهان و جانوران،<ref>ابن‌سینا، قانون، ۱۳۶۶-۱۳۷۰ش، ج۵، ص۲۸و۳۲و۳۳و۳۴و۱۰۲.</ref>  درد چشم و ضعف دید موثر است.<ref>ابن‌سینا، قانون، ۱۳۶۶-۱۳۷۰ش، ج۳، ص۹۲و۲۱۵-۲۱۶.</ref>   
شیر در طب سنتی، بر اساس نوع، سن، غذا و زمان زاد و ولد حیوان، ماهیت سه‌گانه دارد: جبنی (ماده و جوهرپنیری)، مایی (ماده و جوهر آبی) و دسمی (ماده و جوهر چربی).<ref>موفق هروی، الابنیة عن حقائق الادویه، ۱۳۴۶ش، ص۲۸۰-۲۸۲؛ عقیلی علوی شیرازی، مخزن الدویة، ۱۳۷۱ش، ص۷۷۶. </ref>  در طب قدیم، مخلوط شیر و کندر برای رفع کبودی چشم مفید دانسته شده است.<ref>رازی، الحاوی،‌ ۱۳۸۴ش، ج۲۱، ص۲۵۱-۲۵۲و۲۵۴.</ref>  شیر شتر باعث افزایش رطوبت بدن سال‌خوردگان، زیبایی پوست، از بین رفتن خارش و درمان بواسیر می‌شود. شیر بز برای درمان سرفه و سل، مفید است.<ref>ابن‌سینا، قانون، ۱۳۶۶-۱۳۷۰ش، ج۲، ص۲۰۷و۲۰۹-۲۱۰.</ref>  شیر برای دفع سم گیاهان و جانوران،<ref>ابن‌سینا، قانون، ۱۳۶۶-۱۳۷۰ش، ج۵، ص۲۸و۳۲و۳۳و۳۴و۱۰۲.</ref>  درد چشم و ضعف دید موثر است.<ref>ابن‌سینا، قانون، ۱۳۶۶-۱۳۷۰ش، ج۳، ص۹۲و۲۱۵-۲۱۶.</ref>   
برگرفته از «https://iranpedia.net/wiki/شیر»