جز ویکی سازی
 
(۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
<big>'''جزیره آریانا؛'''</big> جزیرهٔ ایرانی اشغال‌شده توسط امارات متحدهٔ عربی در جنوب خلیج فارس.
{{جعبه اطلاعات مفهوم
{{جعبه اطلاعات مفهوم
| تصویر            =   
| تصویر            =جزیره آریانا.png  
| زیرنویس تصویر    =   
| زیرنویس تصویر    =تصویر هوایی از جزیره آریانا  
| image_alt        =
| image_alt        =تصویر هوایی از جزیره آریانا
| فایل پادکست      =   
| فایل پادکست      =جزیره آریانا.ogg  
| حجم فایلپادکست    =   
| حجم فایلپادکست    =10/9  
| تاریخ پادکست      =   
| تاریخ پادکست      =1-3-1405  
| زیرنویس عنوان    =   
| زیرنویس عنوان    =   


خط ۳۱: خط ۲۹:
| آثار مرتبط        =  
| آثار مرتبط        =  
}}
}}
<big>'''جزیره آریانا؛'''</big> جزیرهٔ ایرانی اشغال‌شده توسط امارات متحدهٔ عربی در جنوب خلیج فارس.
جزیره آریانا از [[جزایر ایرانی خلیج فارس]]، با پیشینۀ تاریخی مالکیت ایران، هم‌اکنون تحت حاکمیت [[امارات متحده عربی|امارات متحدۀ عربی]] است. این [[جزیره]] به‌عنوان منطقۀ حفاظت‌شدۀ [[کنوانسیون رامسر]] و [[میراث جهانی یونسکو]] و اهمیت راهبردی و منابع نفتی شناخته می‌شود. [[ایران]] بر اساس اسناد تاریخی، نقشه‌ها و حقوق دریاها ادعای مالکیت این جزیره را دارد و اقدامات دیپلماتیک و پویش‌های مردمی برای بازپس‌گیری آن انجام داده است. امارات نیز با توسعۀ زیرساخت و سرمایه‌گذاری سعی در تثبیت حاکمیت خود در این جزیره دارد.
جزیره آریانا از [[جزایر ایرانی خلیج فارس]]، با پیشینۀ تاریخی مالکیت ایران، هم‌اکنون تحت حاکمیت [[امارات متحده عربی|امارات متحدۀ عربی]] است. این [[جزیره]] به‌عنوان منطقۀ حفاظت‌شدۀ [[کنوانسیون رامسر]] و [[میراث جهانی یونسکو]] و اهمیت راهبردی و منابع نفتی شناخته می‌شود. [[ایران]] بر اساس اسناد تاریخی، نقشه‌ها و حقوق دریاها ادعای مالکیت این جزیره را دارد و اقدامات دیپلماتیک و پویش‌های مردمی برای بازپس‌گیری آن انجام داده است. امارات نیز با توسعۀ زیرساخت و سرمایه‌گذاری سعی در تثبیت حاکمیت خود در این جزیره دارد.


خط ۳۶: خط ۳۷:


=== موقعیت جغرافیایی ===
=== موقعیت جغرافیایی ===
جزیرهٔ آریانا به مساحت 12 کیلومترمربع<ref>[https://civilica.com/note/19146/ فاخری، «آریانا و زرکوه؛ دو جزیره ایرانی، ۵۵۰ هزار بشکه نفت در اختیار همسایه»، 1404ش.]</ref> در جنوب خلیج‌فارس و در فاصلهٔ حدود ۱۵۰ کیلومتری جنوب [[جزیره کیش|جزیرهٔ کیش]]<ref>[https://www.imna.ir/news/272165/%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D9%82%D8%B6%D8%A7%D9%8A%D9%8A-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2-%D9%BE%D8%B3-%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%A2%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%86%D8%A7-%D9%88-%D8%B2%D8%B1%DA%A9%D9%88%D9%87 «دادخواست قضايي ایران برای باز پس گیری آریانا و زرکوه»، خبرگزاری ایمنا.]</ref> و حدود ۸۰ کیلومتری [[جزیره سیری|جزیرۀ سیری]] قرار دارد و به همان میزان تا شهر ابوظبی فاصله دارد.<ref>[https://eghtesadsaramad.ir/Newspaper/item/159514 «کارزار بازپس‌گیری جزایر آریانا و زرکوه»، وب‌سایت اقتصاد سرآمد.]</ref> این جزیره فاقد سکنهٔ بومی است و افراد اندکی در تأسیسات نفتی موجود در آن مشغول به کار هستند. [[جزیره آریانا]] در کنوانسیون رامسر به‌عنوان یک [[منطقه حفاظت‌شده|منطقهٔ حفاظت‌شده]] به ثبت رسیده و ادارهٔ آن در حال حاضر بر عهدهٔ شیخ‌نشین شارجه در امارات متحده عربی است؛ اما از نظر تاریخی، مالکیت این جزیره متعلق به ایران بوده است. پس از تصرف توسط امارات نام این جزیره به «صیر ابونُعَیر» تغییر یافت.<ref name=":0">[https://www.imna.ir/news/272165/%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D9%82%D8%B6%D8%A7%D9%8A%D9%8A-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2-%D9%BE%D8%B3-%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%A2%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%86%D8%A7-%D9%88-%D8%B2%D8%B1%DA%A9%D9%88%D9%87 «دادخواست قضايي ایران برای باز پس گیری آریانا و زرکوه»، خبرگزاری ایمنا.]</ref>  
جزیرهٔ آریانا به مساحت ۱۲ کیلومترمربع<ref>[https://civilica.com/note/19146/ فاخری، «آریانا و زرکوه؛ دو جزیره ایرانی، ۵۵۰ هزار بشکه نفت در اختیار همسایه»، 1404ش.]</ref> در جنوب خلیج‌فارس و در فاصلهٔ حدود ۱۵۰ کیلومتری جنوب [[جزیره کیش|جزیرهٔ کیش]]<ref>[https://www.imna.ir/news/272165/%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D9%82%D8%B6%D8%A7%D9%8A%D9%8A-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2-%D9%BE%D8%B3-%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%A2%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%86%D8%A7-%D9%88-%D8%B2%D8%B1%DA%A9%D9%88%D9%87 «دادخواست قضايي ایران برای باز پس گیری آریانا و زرکوه»، خبرگزاری ایمنا.]</ref> و حدود ۸۰ کیلومتری [[جزیره سیری|جزیرۀ سیری]] قرار دارد و به همان میزان تا شهر ابوظبی فاصله دارد.<ref>[https://eghtesadsaramad.ir/Newspaper/item/159514 «کارزار بازپس‌گیری جزایر آریانا و زرکوه»، وب‌سایت اقتصاد سرآمد.]</ref> این جزیره فاقد سکنهٔ بومی است و افراد اندکی در تأسیسات نفتی موجود در آن مشغول به کار هستند. [[جزیره آریانا]] در کنوانسیون رامسر به‌عنوان یک [[منطقه حفاظت‌شده]] به ثبت رسیده و ادارهٔ آن در حال حاضر بر عهدهٔ شیخ‌نشین شارجه در [[امارات متحده عربی]] است؛ اما از نظر تاریخی، مالکیت این جزیره متعلق به ایران بوده است. پس از تصرف توسط امارات نام این جزیره به «صیر ابونُعَیر» تغییر یافت.<ref name=":0">[https://www.imna.ir/news/272165/%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D9%82%D8%B6%D8%A7%D9%8A%D9%8A-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2-%D9%BE%D8%B3-%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%A2%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%86%D8%A7-%D9%88-%D8%B2%D8%B1%DA%A9%D9%88%D9%87 «دادخواست قضايي ایران برای باز پس گیری آریانا و زرکوه»، خبرگزاری ایمنا.]</ref>


=== کاربری ===
=== کاربری ===
خط ۴۲: خط ۴۳:


=== ثبت در یونسکو ===
=== ثبت در یونسکو ===
[[پرونده:جزیره آریانا۱.png|جایگزین=ساحل جزیره آریانا|بندانگشتی|تصویری از ساحل جزیره آریانا]]
جزیره آریانا دارای سواحل زیبا با ماسه‌های سفیدرنگ است و به‌دلیل طبیعت منحصربه‌فرد و وجود گونه‌های جانوری کمیاب، از سال ۲۰۱۲م در [[فهرست میراث جهانی یونسکو]] ثبت شده است.<ref>[https://eghtesadsaramad.ir/Newspaper/item/159514 «کارزار بازپس‌گیری جزایر آریانا و زرکوه»، وب‌سایت اقتصاد سرآمد.]</ref>
جزیره آریانا دارای سواحل زیبا با ماسه‌های سفیدرنگ است و به‌دلیل طبیعت منحصربه‌فرد و وجود گونه‌های جانوری کمیاب، از سال ۲۰۱۲م در [[فهرست میراث جهانی یونسکو]] ثبت شده است.<ref>[https://eghtesadsaramad.ir/Newspaper/item/159514 «کارزار بازپس‌گیری جزایر آریانا و زرکوه»، وب‌سایت اقتصاد سرآمد.]</ref>


خط ۵۵: خط ۵۷:
مستندات حاکمیت ایران بر جزیرهٔ آریانا بر سه محور اصلی استوار است:  
مستندات حاکمیت ایران بر جزیرهٔ آریانا بر سه محور اصلی استوار است:  


# پیشینهٔ تاریخی: شامل ارجاع به [[کتیبه بیستون|کتیبهٔ بیستون]] مبنی بر تعلق جزیره به ایالت پارس و شواهد اعمال حاکمیت در [[دوره افشاریه|دورهٔ افشاریه]] توسط لطیف‌خان دشتستانی؛<ref>[https://www.aparat.com/v/e64788w «آیا با دو جزیره ایرانی (آریانا) و زرکوه که در اشغال امارات هستند آشنا هستید؟»، وب‌سایت آپارات.]</ref>
# پیشینهٔ تاریخی: شامل ارجاع به [[کتیبه بیستون]] مبنی بر تعلق جزیره به ایالت پارس و شواهد اعمال حاکمیت در [[دوره افشاریه]] توسط لطیف‌خان دشتستانی؛<ref>[https://www.aparat.com/v/e64788w «آیا با دو جزیره ایرانی (آریانا) و زرکوه که در اشغال امارات هستند آشنا هستید؟»، وب‌سایت آپارات.]</ref>
# اسناد نقشه‌نگاری: ازجمله نقشه‌های رسمی سده‌های ۱۹ و ۲۰م بریتانیا (نظیر اسناد وزارت جنگ و نقشه‌های لرد کرزن) که این جزیره را در قلمرو ایران ترسیم کرده‌اند؛<ref>[https://www.seratnews.com/fa/news/411038/آریانا-و-زرکوه-جزیره‌های-ایرانی-که-در-اشغال-امارت-است ««آریانا» و «زرکوه»؛ جزیره‌های ایرانی که در اشغال امارت است»، صراط‌نیوز.]</ref>  
# اسناد نقشه‌نگاری: ازجمله نقشه‌های رسمی سده‌های ۱۹ و ۲۰م بریتانیا (نظیر اسناد وزارت جنگ و نقشه‌های لرد کرزن) که این جزیره را در قلمرو ایران ترسیم کرده‌اند؛<ref>[https://www.seratnews.com/fa/news/411038/آریانا-و-زرکوه-جزیره‌های-ایرانی-که-در-اشغال-امارت-است ««آریانا» و «زرکوه»؛ جزیره‌های ایرانی که در اشغال امارت است»، صراط‌نیوز.]</ref>  
# حقوق بین‌الملل دریاها که بر فاصلهٔ بیش از ۲۴ مایل دریایی این جزیره از سواحل امارات متحدهٔ عربی و قرارگیری آن در خارج از محدودهٔ آب‌های سرزمینی این کشور تأکید دارد.<ref>[https://www.seratnews.com/fa/news/411038/آریانا-و-زرکوه-جزیره‌های-ایرانی-که-در-اشغال-امارت-است ««آریانا» و «زرکوه»؛ جزیره‌های ایرانی که در اشغال امارت است»، صراط‌نیوز.]</ref>
# حقوق بین‌الملل دریاها که بر فاصلهٔ بیش از ۲۴ مایل دریایی این جزیره از سواحل [[امارات متحده عربی]] و قرارگیری آن در خارج از محدودهٔ آب‌های سرزمینی این کشور تأکید دارد.<ref>[https://www.seratnews.com/fa/news/411038/آریانا-و-زرکوه-جزیره‌های-ایرانی-که-در-اشغال-امارت-است ««آریانا» و «زرکوه»؛ جزیره‌های ایرانی که در اشغال امارت است»، صراط‌نیوز.]</ref>


== پیگیری بازپس‌گیری حاکمیت بر جزیره ==
== پیگیری بازپس‌گیری حاکمیت بر جزیره ==
خط ۶۵: خط ۶۷:
در سال‌های اخیر، پویش‌ها و کارزارهای گوناگونی در حمایت از حقوق حاکمیتی ایران و با هدف تاکید بر مالکیت جزایر آریانا و زرکوه در برابر ادعاهای امارات متحده عربی شکل گرفته است، ازجمله:
در سال‌های اخیر، پویش‌ها و کارزارهای گوناگونی در حمایت از حقوق حاکمیتی ایران و با هدف تاکید بر مالکیت جزایر آریانا و زرکوه در برابر ادعاهای امارات متحده عربی شکل گرفته است، ازجمله:


# از [[۱۷ آبان]] تا [[۱۷ دی]] 1400ش کارزاری با هدف حمایت از بازپس‌گیری دو جزیرۀ آریانا و زرکوه و خطاب به [[سید ابراهیم رئیسی]] (رئیس‌جمهور وقت) و [[حسین امیرعبداللهیان]] (وزیر امور خارجه وقت) تشکیل شد.
# از [[۱۷ آبان]] تا [[۱۷ دی]] ۱۴۰۰ش کارزاری با هدف حمایت از بازپس‌گیری دو جزیرۀ آریانا و [[جزیره زرکوه|زرکوه]] و خطاب به [[سید ابراهیم رئیسی]] (رئیس‌جمهور وقت) و [[حسین امیرعبداللهیان]] (وزیر امور خارجه وقت) تشکیل شد.
# از [[۲۲ شهریور]] تا [[۲۹ اسفند]] ۱۴۰۳ش کارزاری با هدف بازگرداندن جزایر زرکوه و آریانا خطاب به وزیر امور خارجه و رئیس مجلس شورای اسلامی، شکل گرفت.
# از [[۲۲ شهریور]] تا [[۲۹ اسفند]] ۱۴۰۳ش کارزاری با هدف بازگرداندن جزایر زرکوه و آریانا خطاب به وزیر امور خارجه و رئیس مجلس شورای اسلامی، شکل گرفت.
# از [[۱۹ مهر]] ۱۴۰۴ش تا [[۱ فروردین]] ۱۴۰۶ش کارزار پویش آزادسازی جزایر ایرانی آریانا و زرکوه خطاب به روسای قوای سه‌گانه، فعال است.<ref>[https://eghtesadsaramad.ir/Newspaper/item/159514 «کارزار بازپس‌گیری جزایر آریانا و زرکوه»، وب‌سایت اقتصاد سرآمد.]</ref>
# از [[۱۹ مهر]] ۱۴۰۴ش تا [[۱ فروردین]] ۱۴۰۶ش کارزار پویش آزادسازی جزایر ایرانی آریانا و زرکوه خطاب به روسای قوای سه‌گانه، فعال است.<ref>[https://eghtesadsaramad.ir/Newspaper/item/159514 «کارزار بازپس‌گیری جزایر آریانا و زرکوه»، وب‌سایت اقتصاد سرآمد.]</ref>