نامحرم: تفاوت میان نسخه‌ها

(یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)

خط ۲۲:

==نامحرم در فرهنگ مسلمانان==

آموزه‌های اسلامی ارتباط با نامحرم را به‌طور کلی نفی نمی‌کند بلکه این ارتباط را در چهارچوب رعایت پوشش اسلامی و حفظ حریم جنسیتی جایز می‌داند.<ref>علی‌محمدی و آرمان، «حدود ارتباط با نا نامحرم از دیدگاه قرآن»، 1397ش، ص7 - 1. </ref> پس از نزول آیه 31 سوره نور که بر پوشش سر و گردن زنان، تأکید کرده است، زنان [[مسلمان]] در [[مدینه]]، سر و گردن‌شان را می‌پوشاندند،<ref>طبرسی، جوامع الجامع، 1412ق، ج3، ص104. </ref> اما در فعالیت‌های اجتماعی، تجاری، علمی و خدماتی شرکت می‌کردند. بیعت با [[پیامبر ~~اسلام|پیامبر~~]]،<ref>مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، 1371ش، ج24، ص46. </ref> حضور در جلسات پیامبر،<ref>عشایری منفرد و دهقان، پوشش زنان در زمان پیامبر، 1398ش، ج1، ص275. </ref> پرسش از پیامبر در جمع اصحاب، شرکت در نمازها، به‌جا آوردن حج، انجام فعالیت‌های اقتصادی، کتابت و رفتن به سفر از جمله فعالیت‌های اجتماعی زنان مسلمان است که از صدر اسلام گزارش شده است.<ref>پشمی، «نحوه پوشش و حضور اجتماعی زنان در صدر اسلام»، 1387ش، ص225 – 218. </ref> تمام این فعالیت‌ها با حفظ حریم زنان و مردان، صورت می‌گرفت.<ref>عشایری منفرد و دهقان، پوشش زنان در زمان پیامبر، 1398ش، ج1، ص271 و 283. </ref><br>

آموزه‌های اسلامی ارتباط با نامحرم را به‌طور کلی نفی نمی‌کند بلکه این ارتباط را در چهارچوب رعایت پوشش اسلامی و حفظ حریم جنسیتی جایز می‌داند.<ref>علی‌محمدی و آرمان، «حدود ارتباط با نا نامحرم از دیدگاه قرآن»، 1397ش، ص7 - 1. </ref> پس از نزول آیه 31 سوره نور که بر پوشش سر و گردن زنان، تأکید کرده است، زنان [[مسلمان]] در [[مدینه]]، سر و گردن‌شان را می‌پوشاندند،<ref>طبرسی، جوامع الجامع، 1412ق، ج3، ص104. </ref> اما در فعالیت‌های اجتماعی، تجاری، علمی و خدماتی شرکت می‌کردند. [[بیعت]] با [[پیامبر اکرم]]،<ref>مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، 1371ش، ج24، ص46. </ref> حضور در جلسات پیامبر،<ref>عشایری منفرد و دهقان، پوشش زنان در زمان پیامبر، 1398ش، ج1، ص275. </ref> پرسش از پیامبر در جمع اصحاب، شرکت در نمازها، به‌جا آوردن حج، انجام فعالیت‌های اقتصادی، کتابت و رفتن به سفر از جمله فعالیت‌های اجتماعی زنان مسلمان است که از صدر اسلام گزارش شده است.<ref>پشمی، «نحوه پوشش و حضور اجتماعی زنان در صدر اسلام»، 1387ش، ص225 – 218. </ref> تمام این فعالیت‌ها با حفظ حریم زنان و مردان، صورت می‌گرفت.<ref>عشایری منفرد و دهقان، پوشش زنان در زمان پیامبر، 1398ش، ج1، ص271 و 283. </ref><br>

معماری خانه‌ها نیز در فرهنگ [[مسلمانان]] به‌گونه‌ای بود که این حریم، مراعات می‌شد؛ خانه‌ها، اتاق و یا مکان پوشیده-ای مخصوص زنان داشت که وقتی نامحرمی وارد خانه می‌شد زنان به آنجا می‌رفتند. ورودی خانه‌ها علاوه بر در، پرده هم داشت تا ورود و خروج کنترل و محدود شود و نگاه نامحرم به اهل خانه نیفتد.<ref> عشایری منفرد و دهقان، پوشش زنان در زمان پیامبر، 1398ش، ج2، ص؟ </ref>

==نامحرم در فرهنگ ایرانیان==

نقش‌های کتیبه‌ها، مجسمه‌ها و ظروف کشف شده از دوران [[ایران]] باستان نشان می‌دهد که پوشش زنان در جامعه ایرانی حتی قبل از [[اسلام]] نیز مورد توجه بوده و غیر از دورۀ ~~مادها،~~ زنان علاوه بر پوشش بدن، موی خود را نیز می‌پوشانده‌اند و هنگام خروج از خانه، چیزی شبیه چادر بر سر می‌افکندند. در آن دوران حریم زن و مرد رعایت می‌شده و غیر از همسران کسی اجازۀ لمس و تماس با زنی را نداشته<ref>بهرامیان، درنیایی و ابراهیمی، «حجاب در ایران باستان»، پژوهش‌نامه زنان، 1398ش، ص125 – 111. </ref> و حتی پدران و برادران نسبت به زن شوهردار، نامحرم محسوب می‌شدند.<ref>مطهری، مساله حجاب، 1395ش، ص24–21. </ref> شاهزادگان و زنان دربار در اجتماع حاضر نمی‌شدند و زنان طبقات پایین نیز از آنها الگوبرداری می‌کردند.<ref>بهرامیان، درنیایی و ابراهیمی، «حجاب در ایران باستان»، پژوهش¬نامه زنان، 1398ش، ص125 – 111.</ref> <br>

نقش‌های کتیبه‌ها، مجسمه‌ها و ظروف کشف شده از دوران [[ایران]] باستان نشان می‌دهد که پوشش زنان در جامعه ایرانی حتی قبل از [[اسلام]] نیز مورد توجه بوده و غیر از دورۀ [[مادها]]، زنان علاوه بر پوشش بدن، موی خود را نیز می‌پوشانده‌اند و هنگام خروج از خانه، چیزی شبیه چادر بر سر می‌افکندند. در آن دوران حریم زن و مرد رعایت می‌شده و غیر از همسران کسی اجازۀ لمس و تماس با زنی را نداشته<ref>بهرامیان، درنیایی و ابراهیمی، «حجاب در ایران باستان»، پژوهش‌نامه زنان، 1398ش، ص125 – 111. </ref> و حتی پدران و برادران نسبت به زن شوهردار، نامحرم محسوب می‌شدند.<ref>مطهری، مساله حجاب، 1395ش، ص24–21. </ref> شاهزادگان و زنان دربار در اجتماع حاضر نمی‌شدند و زنان طبقات پایین نیز از آنها الگوبرداری می‌کردند.<ref>بهرامیان، درنیایی و ابراهیمی، «حجاب در ایران باستان»، پژوهش¬نامه زنان، 1398ش، ص125 – 111.</ref> <br>

بعد از [[اسلام]] تا دورۀ [[قاجار]] نیز، زنان لباس‌های بلند و گشاد می‌پوشیدند، موی خود را می‌پوشاندند، چادر بر سر می‌کردند و شلوار می‌پوشیدند و در بعضی دوره‌ها صورت‌شان را هم با روبنده می‌پوشاندند. بعد از سفر ناصرالدین شاه به اروپا و آشنایی او با چگونگی پوشش زنان اروپایی، مفهوم «نامحرمی» و رعایت حریم زن و مرد، از توجه کافی و کامل، فاصله گرفت و پوشش زنان ایرانی کم‌کم، دگرگون شد؛ زنان مرفه و روشنفکر با کت و دامن، شلوارهای تنگ یا نازک، روسری‌های ساده و بدون چادر وارد اجتماع می‌شدند. تنها زنان روستایی و شهرهای کوچک، پوشش خود را به شکل سنتی حفظ کردند.<ref>نظری، «پوشاک زنان در پنج دوره تاریخی پس از ورود اسلام به ایران»، شباک، 1396ش، ص64 - 53. </ref> بی‌توجهی به پوشش اصیل ایرانی ـ اسلامی، در دورۀ پهلوی نیز ادامه یافت تا آنجا که رضاخان فرمان کشف حجاب را صادر کرد؛ اما عدم پذیرش اجتماعی این فرمان، موجب شد که پهلوی دوم، آن را لغو کند.<ref>ابراهیمی، «پوشش زن ایرانی در گذر تاریخ»، معارف، 1393ش. </ref>

==پانویس==

@@ خط ۲۲: / خط ۲۲: @@
 ==نامحرم در فرهنگ مسلمانان==
-آموزه‌های اسلامی ارتباط با نامحرم را به‌طور کلی نفی نمی‌کند بلکه این ارتباط را در چهارچوب رعایت پوشش اسلامی و حفظ حریم جنسیتی جایز می‌داند.<ref>علی‌محمدی و آرمان، «حدود ارتباط با نا نامحرم از دیدگاه قرآن»، 1397ش، ص7 - 1. </ref>  پس از نزول آیه 31 سوره نور که بر پوشش سر و گردن زنان، تأکید کرده است،  زنان [[مسلمان]] در [[مدینه]]، سر و گردن‌شان را می‌پوشاندند،<ref>طبرسی، جوامع الجامع، 1412ق، ج3، ص104. </ref>  اما در فعالیت‌های اجتماعی، تجاری، علمی و خدماتی شرکت می‌کردند. بیعت با [[پیامبر اسلام|پیامبر]]،<ref>مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، 1371ش، ج24، ص46. </ref>  حضور در جلسات پیامبر،<ref>عشایری منفرد و دهقان، پوشش زنان در زمان پیامبر، 1398ش، ج1، ص275. </ref>  پرسش از پیامبر در جمع اصحاب، شرکت در نمازها، به‌جا آوردن حج، انجام فعالیت‌های اقتصادی، کتابت و رفتن به سفر از جمله فعالیت‌های اجتماعی زنان مسلمان است که از صدر اسلام گزارش شده است.<ref>پشمی، «نحوه پوشش و حضور اجتماعی زنان در صدر اسلام»، 1387ش، ص225 – 218.  </ref>  تمام این فعالیت‌ها با حفظ حریم زنان و مردان، صورت می‌گرفت.<ref>عشایری منفرد و دهقان، پوشش زنان در زمان پیامبر، 1398ش، ج1، ص271 و 283. </ref><br>
+آموزه‌های اسلامی ارتباط با نامحرم را به‌طور کلی نفی نمی‌کند بلکه این ارتباط را در چهارچوب رعایت پوشش اسلامی و حفظ حریم جنسیتی جایز می‌داند.<ref>علی‌محمدی و آرمان، «حدود ارتباط با نا نامحرم از دیدگاه قرآن»، 1397ش، ص7 - 1. </ref>  پس از نزول آیه 31 سوره نور که بر پوشش سر و گردن زنان، تأکید کرده است،  زنان [[مسلمان]] در [[مدینه]]، سر و گردن‌شان را می‌پوشاندند،<ref>طبرسی، جوامع الجامع، 1412ق، ج3، ص104. </ref>  اما در فعالیت‌های اجتماعی، تجاری، علمی و خدماتی شرکت می‌کردند. [[بیعت]] با [[پیامبر اکرم]]،<ref>مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، 1371ش، ج24، ص46. </ref>  حضور در جلسات پیامبر،<ref>عشایری منفرد و دهقان، پوشش زنان در زمان پیامبر، 1398ش، ج1، ص275. </ref>  پرسش از پیامبر در جمع اصحاب، شرکت در نمازها، به‌جا آوردن حج، انجام فعالیت‌های اقتصادی، کتابت و رفتن به سفر از جمله فعالیت‌های اجتماعی زنان مسلمان است که از صدر اسلام گزارش شده است.<ref>پشمی، «نحوه پوشش و حضور اجتماعی زنان در صدر اسلام»، 1387ش، ص225 – 218.  </ref>  تمام این فعالیت‌ها با حفظ حریم زنان و مردان، صورت می‌گرفت.<ref>عشایری منفرد و دهقان، پوشش زنان در زمان پیامبر، 1398ش، ج1، ص271 و 283. </ref><br>
 معماری خانه‌ها نیز در فرهنگ [[مسلمانان]] به‌گونه‌ای بود که این حریم، مراعات می‌شد؛ خانه‌ها، اتاق و یا مکان پوشیده-ای مخصوص زنان داشت که وقتی نامحرمی وارد خانه می‌شد زنان به آنجا می‌رفتند. ورودی خانه‌ها علاوه بر در، پرده هم داشت تا ورود و خروج کنترل و محدود شود و نگاه  نامحرم به اهل خانه نیفتد.<ref> عشایری منفرد و دهقان، پوشش زنان در زمان پیامبر، 1398ش، ج2، ص؟ </ref>
 ==نامحرم در فرهنگ ایرانیان==
-نقش‌های کتیبه‌ها، مجسمه‌ها و ظروف کشف شده از دوران [[ایران]] باستان نشان می‌دهد که پوشش زنان در جامعه ایرانی حتی قبل از [[اسلام]] نیز مورد توجه بوده و غیر از دورۀ مادها، زنان علاوه بر پوشش بدن، موی خود را نیز می‌پوشانده‌اند و هنگام خروج از خانه، چیزی شبیه چادر بر سر می‌افکندند. در آن دوران حریم زن و مرد رعایت می‌شده و غیر از همسران کسی اجازۀ لمس و تماس با زنی را نداشته<ref>بهرامیان، درنیایی و ابراهیمی، «حجاب در ایران باستان»، پژوهش‌نامه زنان، 1398ش، ص125 – 111. </ref>  و حتی پدران و برادران نسبت به زن شوهردار، نامحرم محسوب می‌شدند.<ref>مطهری، مساله حجاب، 1395ش، ص24–21. </ref>  شاهزادگان و زنان دربار در اجتماع حاضر نمی‌شدند و زنان طبقات پایین نیز از آنها الگوبرداری می‌کردند.<ref>بهرامیان، درنیایی و ابراهیمی، «حجاب در ایران باستان»، پژوهش¬نامه زنان، 1398ش، ص125 – 111.</ref> <br>
+نقش‌های کتیبه‌ها، مجسمه‌ها و ظروف کشف شده از دوران [[ایران]] باستان نشان می‌دهد که پوشش زنان در جامعه ایرانی حتی قبل از [[اسلام]] نیز مورد توجه بوده و غیر از دورۀ [[مادها]]، زنان علاوه بر پوشش بدن، موی خود را نیز می‌پوشانده‌اند و هنگام خروج از خانه، چیزی شبیه چادر بر سر می‌افکندند. در آن دوران حریم زن و مرد رعایت می‌شده و غیر از همسران کسی اجازۀ لمس و تماس با زنی را نداشته<ref>بهرامیان، درنیایی و ابراهیمی، «حجاب در ایران باستان»، پژوهش‌نامه زنان، 1398ش، ص125 – 111. </ref>  و حتی پدران و برادران نسبت به زن شوهردار، نامحرم محسوب می‌شدند.<ref>مطهری، مساله حجاب، 1395ش، ص24–21. </ref>  شاهزادگان و زنان دربار در اجتماع حاضر نمی‌شدند و زنان طبقات پایین نیز از آنها الگوبرداری می‌کردند.<ref>بهرامیان، درنیایی و ابراهیمی، «حجاب در ایران باستان»، پژوهش¬نامه زنان، 1398ش، ص125 – 111.</ref> <br>
+بعد از [[اسلام]] تا دورۀ [[قاجار]] نیز، زنان لباس‌های بلند و گشاد می‌پوشیدند، موی خود را می‌پوشاندند، چادر بر سر می‌کردند و شلوار می‌پوشیدند و در بعضی دوره‌ها صورت‌شان را هم با روبنده می‌پوشاندند. بعد از سفر ناصرالدین شاه به اروپا و آشنایی او با چگونگی پوشش زنان اروپایی، مفهوم «نامحرمی» و رعایت حریم زن و مرد، از توجه کافی و کامل، فاصله گرفت و پوشش زنان ایرانی کم‌کم، دگرگون شد؛ زنان مرفه و روشنفکر با کت و دامن، شلوارهای تنگ یا نازک، روسری‌های ساده و بدون چادر وارد اجتماع می‌شدند. تنها زنان روستایی و شهرهای کوچک، پوشش خود را به شکل سنتی حفظ کردند.<ref>نظری، «پوشاک زنان در پنج دوره تاریخی پس از ورود اسلام به ایران»، شباک،  1396ش، ص64 - 53. </ref>  بی‌توجهی به پوشش اصیل ایرانی ـ اسلامی، در دورۀ پهلوی نیز ادامه یافت تا آنجا که رضاخان فرمان کشف حجاب را صادر کرد؛ اما عدم پذیرش اجتماعی این فرمان، موجب شد که پهلوی دوم، آن را لغو کند.<ref>ابراهیمی، «پوشش زن ایرانی در گذر تاریخ»، معارف، 1393ش.   </ref>
-بعد از [[اسلام]] تا دورۀ [[قاجار]] نیز، زنان لباس‌های بلند و گشاد می‌پوشیدند، موی خود را می‌پوشاندند، چادر بر سر می‌کردند و شلوار می‌پوشیدند و در بعضی دوره‌ها صورت‌شان را هم با روبنده می‌پوشاندند. بعد از سفر ناصرالدین شاه به اروپا و آشنایی او با چگونگی پوشش زنان اروپایی، مفهوم «نامحرمی» و رعایت حریم زن و مرد، از توجه کافی و کامل، فاصله گرفت و پوشش زنان ایرانی کم‌کم، دگرگون شد؛ زنان مرفه و روشنفکر با کت و دامن، شلوارهای تنگ یا نازک، روسری‌های ساده و بدون چادر وارد اجتماع می‌شدند. تنها زنان روستایی و شهرهای کوچک، پوشش خود را به شکل سنتی حفظ کردند.<ref>نظری، «پوشاک زنان در پنج دوره تاریخی پس از ورود اسلام به ایران»، شباک،  1396ش، ص64 - 53. </ref>  بی‌توجهی به پوشش اصیل ایرانی ـ اسلامی، در دورۀ پهلوی نیز ادامه یافت تا آنجا که رضاخان فرمان کشف حجاب را صادر کرد؛ اما عدم پذیرش اجتماعی این فرمان، موجب شد که پهلوی دوم، آن را لغو کند.<ref>ابراهیمی، «پوشش زن ایرانی در گذر تاریخ»، معارف، 1393ش.   </ref>
 ==پانویس==
 {{پانویس}}