صفحه‌ای تازه حاوی «'''<big>قوم ایماق؛</big>''' گروه قومی متشکل از چهار طایفة اصلی و ساکن در غرب افغانستان و شرق ایران. قوم اُیماق یا اویماق که در عرف اَیماق نیز گفته می‌شود، مجموعه قبایل نیمه کوچ‌نشین دری‌زبان‌ هستند. ایماق‌ها چهار طایفة اصلی شامل تایمنی، فیروزکوه...» ایجاد کرد
 
پوشش سنتی تاجیک‌ها
 
خط ۱۱: خط ۱۱:
در مورد خاستگاه نژادی این قوم دیدگاه‌های مختلفی وجود دارد؛ برخی آنها را هم‌نژاد با هزاره‌های هزارستان دانسته‌اند که بعد از پذیرش [[اسلام]] در اثر اختلاف مذهبی و فرقه‌ای از هم فاصله گرفته‌<ref>الفنستون، افغانان: جای و نژاد، 1375ش، ص425 و 426؛ یزدانی، پژوهشی در تاریخ هزاره‌ها، 1390ش، ص128.</ref>  و نام چهارایماق در زمان حاکمیت تیموریان و بابر در [[هرات]] (اوایل قرن 16م) به آنها اطلاق شده است.<ref> گریگوریان، ظهور افغانستان نوین، 1388ش، ص55؛ یزدانی، پژوهشی در تاریخ هزاره‌ها، 1390ش، ص128.</ref>   
در مورد خاستگاه نژادی این قوم دیدگاه‌های مختلفی وجود دارد؛ برخی آنها را هم‌نژاد با هزاره‌های هزارستان دانسته‌اند که بعد از پذیرش [[اسلام]] در اثر اختلاف مذهبی و فرقه‌ای از هم فاصله گرفته‌<ref>الفنستون، افغانان: جای و نژاد، 1375ش، ص425 و 426؛ یزدانی، پژوهشی در تاریخ هزاره‌ها، 1390ش، ص128.</ref>  و نام چهارایماق در زمان حاکمیت تیموریان و بابر در [[هرات]] (اوایل قرن 16م) به آنها اطلاق شده است.<ref> گریگوریان، ظهور افغانستان نوین، 1388ش، ص55؛ یزدانی، پژوهشی در تاریخ هزاره‌ها، 1390ش، ص128.</ref>   


برخی، معتقدند که ایماق‌ها از قبیله‌های مختلف با منشأ نژادی متفاوت تشکیل شده‌ و هزاره‌های چارایماق، با هزاره‌های هزاره‌جات هم‌تبار هستند.<ref>میتلند، هزاره‌های افغانستان (گزارش کمیسیون سرحدی افغان و انگلیس)، 1379ش، ص229.</ref>  همچنین، تایمنی‌ها (تَیمنی)، ترک‌تبار بوده و جمشیدی‌ها از نسل جمشید پادشاه آریانا در [[بلخ]] بوده و خاستگاه آریایی دارند.<ref>ارزگانی، افغانستان؛ رنگین کمان اقوام، 1390ش، ص131.</ref>  طایفة فیروزکوهی از چارایماق را نیز برخی منسوب به فیروزکوه پایتخت غوریان در قرن‌های 12 و 13م دانسته و عده‌ای دیگر، آنها را از منطقۀ فیروزکوه در [[مازندران]] [[ایران]] می‌دانند که در سال 1404م به هرات کوچانده شده‌اند.<ref>آگنیر، اقوام مسلمان اتحاد شوروی، 1366ش، ص449.</ref>  برخی طایفه‌های جمشیدی و سوری را از تبار ضحاک تازی و فیروزکوهی و تایمنی را از نژاد پشتون‌ها دانسته‌اند.<ref>ارزگانی، افغانستان؛ رنگین کمان اقوام، 1390ش، ص131 و 132.</ref>  گروهی ایماق‌ها را از شاخه‌های قوم تاجیک بر شمرده‌اند.‌<ref> مایل هروی، تاریخ و زبان در افغانستان، 1362ش، ص19، نظروف، مقام تاجیکان در تاریخ افغانستان، 1999م، ص21.</ref>  برخی دیگر نیز معتقدند که ایماق‌ها تبار مشترک ندارند بلکه در قرن‌های 10 و 11ق از ایلات و طوایف اقوام ایرانی و غیرایرانی شمال‌غرب و غرب افغانستان شکل گرفته‌اند.<ref> [https://www.cgie.org.ir/fa/article/224746/%DA%86%D9%87%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D9%88%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%82-(%DA%AF%D8%B1%D9%88%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D9%84%DB%8C) چهار اویماق (گروه ایلی)، وب‌سایت مرکز دایرة المعارف بزرگ اسلامی.]</ref>   
برخی، معتقدند که ایماق‌ها از قبیله‌های مختلف با منشأ نژادی متفاوت تشکیل شده‌ و هزاره‌های چارایماق، با هزاره‌های هزاره‌جات هم‌تبار هستند.<ref>میتلند، هزاره‌های افغانستان (گزارش کمیسیون سرحدی افغان و انگلیس)، 1379ش، ص229.</ref>  همچنین، تایمنی‌ها (تَیمنی)، ترک‌تبار بوده و جمشیدی‌ها از نسل جمشید پادشاه آریانا در [[بلخ]] بوده و خاستگاه آریایی دارند.<ref>ارزگانی، افغانستان؛ رنگین کمان اقوام، 1390ش، ص131.</ref>  طایفة فیروزکوهی از چارایماق را نیز برخی منسوب به فیروزکوه پایتخت غوریان در قرن‌های 12 و 13م دانسته و عده‌ای دیگر، آنها را از منطقۀ فیروزکوه در [[مازندران]] [[ایران]] می‌دانند که در سال 1404م به هرات کوچانده شده‌اند.<ref>آگنیر، اقوام مسلمان اتحاد شوروی، 1366ش، ص449.</ref>  برخی طایفه‌های جمشیدی و سوری را از تبار ضحاک تازی و فیروزکوهی و تایمنی را از نژاد پشتون‌ها دانسته‌اند.<ref>ارزگانی، افغانستان؛ رنگین کمان اقوام، 1390ش، ص131 و 132.</ref>  گروهی ایماق‌ها را از شاخه‌های [[قوم تاجیک]] بر شمرده‌اند.‌<ref> مایل هروی، تاریخ و زبان در افغانستان، 1362ش، ص19، نظروف، مقام تاجیکان در تاریخ افغانستان، 1999م، ص21.</ref>  برخی دیگر نیز معتقدند که ایماق‌ها تبار مشترک ندارند بلکه در قرن‌های 10 و 11ق از ایلات و طوایف اقوام ایرانی و غیرایرانی شمال‌غرب و غرب افغانستان شکل گرفته‌اند.<ref> [https://www.cgie.org.ir/fa/article/224746/%DA%86%D9%87%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D9%88%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%82-(%DA%AF%D8%B1%D9%88%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D9%84%DB%8C) چهار اویماق (گروه ایلی)، وب‌سایت مرکز دایرة المعارف بزرگ اسلامی.]</ref>   


==گروه‌بندی==
==گروه‌بندی==