هرات: تفاوت میان نسخه‌ها

هرات، از استان‌های تاریخی افغانستان است که در برخی از سبک‌های هنری اصیل، صاحب مکتب است. در دورهٔ جمهوری اسلامی افغانستان، این ولایت به‌خصوص شهر هرات در حوزه‌های آموزش، رسانه‌های همگانی، اقتصاد، هنر و ادبیات رشد چشم‌گیری داشته است.

هرات از زمان‌های قدیم، سرزمین پادشا‌هان مقتدر، دانشمندان، عالمان، شاعران و هنرمندان معروف بوده است.<ref> «[https://herat.mfa.ir/portal/generalcategoryservices/12559. ولایت هرات»، وب‌سایت سرکنسولگری جمهوری اسلامی ایران در هرات.]</ref>  این استان، با سابقه تاریخی درخشان، همواره یکی ‌از مراکز مهم سیاسی، تجاری و فرهنگی منطقه بوده است.<ref>[http://www.wikiferaq.org/index.php/____ «هرات»، دانشنامه فرق اسلامی.]</ref> هرچند، حداقل از زمان اسکندر این شهر وجود داشته، اما دوران طلایی هرات زمانی است که سلسلة تیموریان در قرن‌های ۱۵ و ۱۶ میلادی در این شهر حکومت می‌کردند.  در زمان حکومتی سلطان حسین بایقرا و وزیر فاضل او، امیر علی‌شیر نوایی، هرات به ‌یکی از اصلی‌ترین مراکز سیاسی، علمی و هنری در جهان اسلام تبدیل شد.  در ۱۵۰۶م شیبانیان (ازبیک‌های آسیای ‌‌مرکزی) بر شمال افغانستان و هرات مسلط شدند.<ref>[https://tarikhema.org/ancient/other/afgan/90194/_______-___-____-_____-____/ «تاریخچه هرات»، وب‌سایت تاریخ ما.]</ref> اندکی بعد هرات به‌دست صفویان افتاد. در دوران [[صفویه]]، هرات مهم‌ترین شهر و مرکز خراسان محسوب شده و همواره مورد طمع ازبیک‌ها بود.<ref>[http://www.wikiferaq.org/index.php/____ «هرات»، دانشنامه فرق اسلامی.]</ref>   

پس از مرگ نادرشاه، افغان‌ها بر هرات مسلط شدند.<ref>[https://tarikhema.org/ancient/other/afgan/90194/_______-___-____-_____-____/ «تاریخچه هرات»، وب‌سایت تاریخ ما.]</ref>  بعد از این دوره، انگلیسی‌ها در تلاش برای جدایی هرات از ایران بوده و در معاهدهٔ دوستی و اتحاد میان شرکت هند شرقی و شاه کامران که به تاریخ ۱۳ آگوست ۱۸۳۹م به امضا رسیده و به تاریخ ۱۶مارچ ۱۸۴۰م توسط حاکم اعلای هند تأیید شده، شرکت هند شرقی حکومت هرات و شهزاده کامران و وارثان او را به‌عنوان پادشاهان و حاکمان هرات به رسمیت شناخت.<ref>رحیمی، واکاوی گفتمان رسمی شکل‌گیری دولت در أفغانستان، ۱۴۰۰ش، ص۲۶۳.</ref>  در این تاریخ، هرات قلمروی جدا از سلطنت کابل پنداشته می‌شد.<ref>رحیمی، واکاوی گفتمان رسمی شکل‌گیری دولت در أفغانستان، ۱۴۰۰ش، ص۲۶۳.</ref>

 

یکی از مراسم‌های بزرگ در هرات، عید سعید فطر است. مردم این دیار با آداب‌ورسوم خاصی به استقبال این عید می‌روند. قبل از فرا رسیدن روز عید، با خانه‌تکانی، خرید لباس‌های جدید، خرید شیرینی‌ها و تهیهٔ غذا برای این روز بزرگ آماده می‌شوند. در این روز، مردم قبل از برپا شدن نماز عید، به زیارت اهل قبور رفته و از خداوند بزرگ برای آنها طلب مغفرت و آمرزش می‌کنند. خانواده‌ها در این جشن به خانة بزرگان فامیل، برای باهم بودن جمع شده و ناهار را همراه خانواده صرف می‌کنند.<ref>[https://migratorybirds.gr/fa/11439/ سروری و حبیبی، «آداب و رسوم هرات»، وب سایت‌پرندگان مهاجر.]</ref>

میلهٔ سیزده‌بدر، جشن سَمَنو پزان، شب یلدا، روز هرات، جشن چهارشنبه اول سال، چهارشنبه‌سوری، جشن دهقان و مراسم جَهَنده بالا از دیگر جشن‌های مردمان هرات است.<ref> [https://doorbin.af/?cat=62 «جشن ها»، دانشنامه هرات.]</ref>

هرات شهری باستانی بوده و بناهای تاریخی بسیاری دارد. از جمله بناهای معروف این شهر قلعهٔ اختیارالدین یا ارگ هرات، گازَرگاه شریف (آرامگاه خواجه عبدالله انصاری - پیر هرات)،  حوض ملک، عمارت نَمَکدان، مسجد جامع، حوض تاریخی چهار سوق، تخت صفر، خانة زرنگار، سنگ هفت قلم، کهندژ یا مصرَخ، پل تاریخی مالان، شاهرخ میرزا، مناره‌ها، مدرسه و مسجد گوهرشاد بیگم، درگاه چشت، آرامگاه ‌حضرت ابوالولید آزادنی، جامی، امام فخر رازی، خواجه قطب‌الدین مودود چشتی، سلطان میر عبدالواحد شهید، ملا حسین واعظ کاشفی، سلطان سیداحمد کبیر، خواجه علی موفق، خواجه ابوعبدالله تاکی، مزار حضرت شیخ‌الاسلام کروخی، سید ابوعبدالله مختار، سیدای کروخی، مزار خواجه یحیی سجستانی، مزار سلطان غیـاث الدین غوری، بی‌بی ستی، مدرسه و آرامگاه امیرعلی‌شیر نوایی، مدرسهٔ سلطان حسین بایقرا، شهزاده قاسم، شهزاده عبدالله، سلطان آغا، خواجه غلطان ولی، ملا ناسفنج،  استاد کمال الدین بهزاد هستند.<ref>[https://doorbin.af/?p=3674 دانشنامه هرات.]</ref>