اصلاح عنوان مدخل |
جز اضافه کردن |
||
| (۱۵ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۲: | خط ۲: | ||
<big>'''سعدی'''،</big> شاعر و ادیب پرآوازۀ ایرانی در شیراز. | <big>'''سعدی'''،</big> شاعر و ادیب پرآوازۀ ایرانی در شیراز. | ||
سعدی، شاعر و ادیب | سعدی، شاعر و ادیب ایرانی است که در قرن هفتم هجری در [[شیراز]] متولد شد. سعدی به دلیل خلق آثار بینظیر ادبی، چون [[بوستان (کتاب)|بوستان]] و [[گلستان (کتاب)|گلستان]]؛ در رشد و بالندگی زبان فارسی، نقش مؤثری داشته است. سعدی شهرت و محبوبیت جهانی دارد و آثار او الهامبخش نویسندگان برجسته در جهان بوده است. | ||
==نامگذاری== | ==نامگذاری== | ||
از سعدی، با نامهای «مُشَرّفالدین» و «مُصلِحالدین» یاد شده است.<ref>[https://fa.wikishia.net/view/%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C «سعدی»، ویکی شیعه.] </ref> برخی منابع، او را «ابومحمد مصلح بن عبدالله» خواندهاند.<ref>[http://tahoor.com/fa/Article/View/114004 «نگاهی بهزندگی و آثار سعدی شیرازی»، وبسایت دائرةالمعارف طهور.]</ref> «سعدی»، تخلص او است که برگرفته از نام دوستش، «اتابک ابوبکر بن سعد زنگی»، فرمانروای فارس، است.<ref>[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، وبسایت دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref> | از سعدی، با نامهای «مُشَرّفالدین» و «مُصلِحالدین» یاد شده است.<ref>[https://fa.wikishia.net/view/%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C «سعدی»، ویکی شیعه.] </ref> برخی منابع، او را «ابومحمد مصلح بن عبدالله» خواندهاند.<ref>[http://tahoor.com/fa/Article/View/114004 «نگاهی بهزندگی و آثار سعدی شیرازی»، وبسایت دائرةالمعارف طهور.]</ref> «سعدی»، تخلص او است که برگرفته از نام دوستش، «اتابک ابوبکر بن سعد زنگی»، فرمانروای فارس، است.<ref>[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، وبسایت دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref> | ||
| خط ۱۵: | خط ۱۵: | ||
سعدی دانشآموزی را نزد پدر آغاز کرد و بعد از درگذشت پدر، علوم مقدماتی را در زادگاه خود فراگرفت.<ref>[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، وبسایت دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref> | سعدی دانشآموزی را نزد پدر آغاز کرد و بعد از درگذشت پدر، علوم مقدماتی را در زادگاه خود فراگرفت.<ref>[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، وبسایت دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref> | ||
==جوانی== | ==جوانی== | ||
سعدی، در اوائل جوانی بین سالهای 620 و 621ق برای ادامه و تکمیل تحصیلات خود به بغداد رفت و در مدارس آنجا از جمله «نظامیه» بغداد درس خواند. او پس از پایان تحصیلات، طی یک سفر طولانی به سرزمینهای اسلامی ازجمله «حجاز»، «شام»، «بَعلبَک» و «روم» (آسیای صغیر) رفت و در حدود سال 655ق به [[شیراز]] برگشت. او در دو کتاب [[بوستان | سعدی، در اوائل جوانی بین سالهای 620 و 621ق برای ادامه و تکمیل تحصیلات خود به بغداد رفت و در مدارس آنجا از جمله «نظامیه» بغداد درس خواند. او پس از پایان تحصیلات، طی یک سفر طولانی به سرزمینهای اسلامی ازجمله «حجاز»، «شام»، «بَعلبَک» و «روم» (آسیای صغیر) رفت و در حدود سال 655ق به [[شیراز]] برگشت. او در دو کتاب [[بوستان (کتاب)|بوستان]] و [[گلستان (کتاب)|گلستان]]، به سفرهای خود به بلخ، هندوستان و جاهای دیگر نیز اشاره کرده است که برخی از محققان آنها را جزء تخیلات شاعرانه و سفرهای فرضی او دانستهاند.<ref>[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، وبسایت دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref> | ||
==مآخذ فکری== | ==مآخذ فکری== | ||
=== | ===اثرپذیری از قرآن و حدیث=== | ||
سعدی در بستر فرهنگ و تمدن اسلامی رشد کرد که پایههای اساسی آن [[قرآن]] و حدیث بود؛ بههمین دلیل، در آثار منثور و منظوم خود بهروشهای مختلف و در قالب صنایع بلاغی، از قرآن و حدیث استفاده کرده است.<ref>[http://tahoor.com/fa/Article/View/114004 «نگاهی بهزندگی و آثار سعدی شیرازی»، وبسایت دائرةالمعارف طهور.]</ref> | سعدی در بستر فرهنگ و تمدن اسلامی رشد کرد که پایههای اساسی آن [[قرآن]] و حدیث بود؛ بههمین دلیل، در آثار منثور و منظوم خود بهروشهای مختلف و در قالب صنایع بلاغی، از قرآن و [[حدیث]] استفاده کرده است.<ref>[http://tahoor.com/fa/Article/View/114004 «نگاهی بهزندگی و آثار سعدی شیرازی»، وبسایت دائرةالمعارف طهور.]</ref> | ||
===شاگردی نزد بزرگان=== | |||
سعدی، در دوران تحصیل در [[بغداد]]، از «امام محمد غزالی»، بیشترین تأثیر را پذیرفته و او را در کتاب «گلستان»، «امام مرشد» نامیده است. استاد دیگر سعدی، «شهابالدین سُهروَردی» است که سعدی در آموزه های عرفانی تحت تأثیر او بوده است. «ابوالفرج بن جوزی» را نیز جزء اساتید او نوشتهاند.<ref>[http://tahoor.com/fa/Article/View/114004 «نگاهی بهزندگی و آثار سعدی شیرازی»، وبسایت دائرةالمعارف طهور.]</ref> | |||
===سفرهای زیاد=== | |||
او در سفرهای متعدد خود به کشورهای گوناگون که حدود ۲۵ سال طول کشید،<ref>[https://rch.ac.ir/article/Details?id=13533 انوری و دیگران، «سعدی»، وبسایت دانشنامۀ جهان اسلام.]</ref> با اساتید زیادی در رشتههای گوناگون آشنا و همنشین شد و علاوه بر آشنایی با آداب و رسوم فرهنگهای مختلف، تجربۀ معنوی از این سفرها کسب کرد. او با تاجران و زائران اماکن مقدس، همراهی میکرد و از اوصاف پادشاهان حکایتهای زیادی میشنید که در پختگی و تجربهاندوزی او نقش بسیار مهمی داشت.<ref>[http://tahoor.com/fa/Article/View/114004 «نگاهی بهزندگی و آثار سعدی شیرازی»، وبسایت دائرةالمعارف طهور.]</ref> | |||
===فردوسی=== | |||
سعدی از زبان و اندیشۀ [[فردوسی]] در شاهنامه بهشدت تأثیر پذیرفته است. زبان و آموزههای مختلف شاهنامه را میتوان در آثار او، بهویژه در بوستان به روشنی دید. سعدی در حکمتها و [[ضربالمثل]]ها، از پهلوانان و پادشاهان شاهنامه یاد کرده و میراث فرهنگ گذشته را به خواننده منتقل میکند.<ref>[https://www.ibna.ir/fa/report/45612/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%81%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C-%D8%B4%D8%A7%D9%87%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%A7%D9%84-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%85%D9%84%DB%8C «استفادۀ سعدی از شاهنامه برای انتقال فرهنگ ملی»، خبرگزاری ایبنا.]</ref> | |||
==سیرۀ عملی و اخلاقی== | ==سیرۀ عملی و اخلاقی== | ||
سعدی در بیان حقایق، شهامت زیاد داشت و حاکمان و قدرتمندان زمان خود را با بیان صریح و روشن، نصیحت و به عدالت و نیکوکاری دعوت میکرد. او، به مردم مهر میورزید و منادی انساندوستی و صلح بود.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/82142/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D9%86%D8%AF%DB%8C%D8%B4%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D9%88-%D8%B3%D8%AC%D8%A7%DB%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%AE%D9%84%D8%A7%D9%82%DB%8C-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C ثقفعی، «نگاهی بهاندیشههای اجتماعی و سجایای اخلاقی سعدی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> همچنین، موضعگیری سعدی در برابر رفتار همنوعان، انتزاعی و ذهنی نبود؛ بلکه جنبۀ عملی داشت. او وقتی ناهنجاریهای اخلاقی و اجتماعی را در جامعه میدید، آداب و قواعد درست رفتاری را پیشنهاد میکرد. این رویۀ نظارت اجتماعی، در برخی از اشعار او، به روشنی نمایان است:<ref> [https://www.khabaronline.ir/news/320377/%D8%B1%D9%88%D8%B2%DA%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D9%81%D8%B1%D8%AA-%D8%AA%D8%A7-%D8%AF%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D9%87%D9%88%D9%84%D8%AA مؤذن جامی، «روزگار سعدی شیراز؛ از سالهای مسافرت تا دوران کهولت»، خبرآنلاین.]</ref> | سعدی در بیان حقایق، شهامت زیاد داشت و حاکمان و قدرتمندان زمان خود را با بیان صریح و روشن، نصیحت و به عدالت و نیکوکاری دعوت میکرد. او، به مردم مهر میورزید و منادی انساندوستی و صلح بود.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/82142/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D9%86%D8%AF%DB%8C%D8%B4%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D9%88-%D8%B3%D8%AC%D8%A7%DB%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%AE%D9%84%D8%A7%D9%82%DB%8C-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C ثقفعی، «نگاهی بهاندیشههای اجتماعی و سجایای اخلاقی سعدی»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> همچنین، موضعگیری سعدی در برابر رفتار همنوعان، انتزاعی و ذهنی نبود؛ بلکه جنبۀ عملی داشت. او وقتی ناهنجاریهای اخلاقی و اجتماعی را در جامعه میدید، آداب و قواعد درست رفتاری را پیشنهاد میکرد. این رویۀ نظارت اجتماعی، در برخی از اشعار او، به روشنی نمایان است:<ref> [https://www.khabaronline.ir/news/320377/%D8%B1%D9%88%D8%B2%DA%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D9%81%D8%B1%D8%AA-%D8%AA%D8%A7-%D8%AF%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D9%87%D9%88%D9%84%D8%AA مؤذن جامی، «روزگار سعدی شیراز؛ از سالهای مسافرت تا دوران کهولت»، خبرآنلاین.]</ref> | ||
| خط ۵۹: | خط ۶۳: | ||
سعدی از نمایندگان سرشناس «سبک عراقی» بود که در قرن هفتم و هشتم هجری بهوجود آمد.<ref>[http://fhnews.ir/fa/news/107898/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%BA%D8%B2%D9%84-%D8%B3%D8%A8%DA%A9-%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%D8%B9%D8%B4%D9%82 «بررسی غزل سبک عراقی در قیمت عشق»، وبسایت فرهنگ و هنر.]</ref> از ویژگیهای مهم این سبک، نفوذ عرفان<ref>[http://www.ensafnews.com/345005/%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%88%D8%AA-%D8%B3%D8%A8%DA%A9-%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82%DB%8C%D8%8C-%D8%AE%D8%B1%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D9%87%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86/ شمیسا، «تفاوت سبک عراقی، خراسانی و هندی در شعر فارسی»، وبسایت انصاف نیوز.]</ref> و رواج قالب غزل است.<ref>[http://fhnews.ir/fa/news/107898/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%BA%D8%B2%D9%84-%D8%B3%D8%A8%DA%A9-%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%D8%B9%D8%B4%D9%82 «بررسی غزل سبک عراقی در قیمت عشق»، وبسایت فرهنگ و هنر.]</ref> | سعدی از نمایندگان سرشناس «سبک عراقی» بود که در قرن هفتم و هشتم هجری بهوجود آمد.<ref>[http://fhnews.ir/fa/news/107898/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%BA%D8%B2%D9%84-%D8%B3%D8%A8%DA%A9-%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%D8%B9%D8%B4%D9%82 «بررسی غزل سبک عراقی در قیمت عشق»، وبسایت فرهنگ و هنر.]</ref> از ویژگیهای مهم این سبک، نفوذ عرفان<ref>[http://www.ensafnews.com/345005/%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%88%D8%AA-%D8%B3%D8%A8%DA%A9-%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82%DB%8C%D8%8C-%D8%AE%D8%B1%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D9%87%D9%86%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86/ شمیسا، «تفاوت سبک عراقی، خراسانی و هندی در شعر فارسی»، وبسایت انصاف نیوز.]</ref> و رواج قالب غزل است.<ref>[http://fhnews.ir/fa/news/107898/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%BA%D8%B2%D9%84-%D8%B3%D8%A8%DA%A9-%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%D8%B9%D8%B4%D9%82 «بررسی غزل سبک عراقی در قیمت عشق»، وبسایت فرهنگ و هنر.]</ref> | ||
==آثار== | ==آثار== | ||
# | # [[گلستان (کتاب)|گلستان]]، از شاهکارهای سعدی است که در 8 باب بهنامهای: سیرت پادشاهان، اخلاق درویشان، فضیلت قناعت، فواید سکوت، عشق و جوانی، ضعف و پیری، تأثیر تربیت و آداب صحبت، تنظیم شدهاست؛<ref>[https://article.tebyan.net/89692/%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C «آثار سعدی»، وبسایت تبیان.]</ref> | ||
# | # [[بوستان (کتاب)|بوستان]]، این کتاب از عالیترین آثار ادبی در [[زبان فارسی]] است که از 10 بخش بهنامهای عدل، احسان، عشق، تواضع، رضا، ذکر، تربیت، شکر، توبه، مناجات و خاتمۀ کتاب بهوجود آمدهاست؛<ref>[http://tahoor.com/fa/Article/View/114004 «نگاهی بهزندگی و آثار سعدی شیرازی»، وبسایت دائرةالمعارف طهور.]</ref> | ||
# قصاید عربی که حدود 700 بیت دارد و شامل موضوعات غنایی، مدح، اندرز و مرثیه میشود؛ | # قصاید عربی که حدود 700 بیت دارد و شامل موضوعات غنایی، مدح، اندرز و مرثیه میشود؛ | ||
# قصاید فارسی که در ستایس خدا و مدح و نصیحت بزرگان و شاهان معاصر سعدی است؛ | # قصاید فارسی که در ستایس خدا و مدح و نصیحت بزرگان و شاهان معاصر سعدی است؛ | ||
| خط ۶۹: | خط ۷۳: | ||
# نصیحةالملوک، این اثر دربارۀ اخلاق است؛ | # نصیحةالملوک، این اثر دربارۀ اخلاق است؛ | ||
# صاحبیه، مجموعۀ چند قطعه فارسی و عربی که در ستایش شمسالدین، وزیر دانشمند عصر اتابکان است؛ | # صاحبیه، مجموعۀ چند قطعه فارسی و عربی که در ستایش شمسالدین، وزیر دانشمند عصر اتابکان است؛ | ||
# خبیثات که مجموعهای از اشعار هزلآمیز و لطیفههای رایج در عصر سعدی است.<ref>[http://tahoor.com/fa/Article/View/114004 «نگاهی بهزندگی و آثار سعدی شیرازی»، وبسایت دائرةالمعارف طهور.]</ref> | # خبیثات که مجموعهای از اشعار هزلآمیز و لطیفههای رایج در عصر سعدی است.<ref>[http://tahoor.com/fa/Article/View/114004 «نگاهی بهزندگی و آثار سعدی شیرازی»، وبسایت دائرةالمعارف طهور.]</ref> | ||
==ویژگیهای آثار سعدی== | ==ویژگیهای آثار سعدی== | ||
===1. ایجاز=== | ===1. ایجاز=== | ||
| خط ۸۵: | خط ۹۰: | ||
سعدی در آثار خود به ارزشهای مشترک جهانی مانند عشق، دوستی، [[صلح]]، احترام بهیکدیگر و مدارا و [[مهربانی]] پرداخته است و نگاه خداجویانه و انسانگرایانه دارد. آثار او، از میراثهای جاویدانی برای نوع بشر است و تاریخ مصرف مشخصی ندارد.<ref>[https://web.archive.org/web/20170917124027/http:/www.bookcity.org/detail/3091 «سعدی روح کمال شرق»، وبسایت شهر کتاب.]</ref> | سعدی در آثار خود به ارزشهای مشترک جهانی مانند عشق، دوستی، [[صلح]]، احترام بهیکدیگر و مدارا و [[مهربانی]] پرداخته است و نگاه خداجویانه و انسانگرایانه دارد. آثار او، از میراثهای جاویدانی برای نوع بشر است و تاریخ مصرف مشخصی ندارد.<ref>[https://web.archive.org/web/20170917124027/http:/www.bookcity.org/detail/3091 «سعدی روح کمال شرق»، وبسایت شهر کتاب.]</ref> | ||
===2. اعتلای زبان فارسی=== | ===2. اعتلای زبان فارسی=== | ||
شعر و نثر سعدی، در طول تاریخ، یکی از منابع مهم و اصلی آموزش زبان و ادبیات فارسی بوده<ref>[https://www.ketabrah.ir/author/2618-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2%DB%8C زندگینامه و دانلود بهترین کتابهای سعدی شیرازی»، وبسایت کتابراه.]</ref> و تأثیر اساسی در رشد و غنای این زبان داشته است. بهویژه | شعر و نثر سعدی، در طول تاریخ، یکی از منابع مهم و اصلی آموزش زبان و ادبیات فارسی بوده<ref>[https://www.ketabrah.ir/author/2618-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2%DB%8C زندگینامه و دانلود بهترین کتابهای سعدی شیرازی»، وبسایت کتابراه.]</ref> و تأثیر اساسی در رشد و غنای این زبان داشته است. بهویژه [[گلستان (کتاب)|گلستان]]، یکی از کتابهای درسی مهم بعد از [[قرآن]] در مدارس سنتی و مکتبخانهها بوده است. همچنین، حدود چهارصد [[ضربالمثل]] تنها از [[گلستان (کتاب)|گلستان]] در زبان فارسی رایج است که در زندگی روزمرۀ مردم کاربرد گستردهای دارد.<ref>«[https://www.isna.ir/news/92080905397/400-%D8%B6%D8%B1%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AB%D9%84-%D8%A7%D8%B2-%DA%AF%D9%84%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%B2%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%AC-%D8%A7%D8%B3%D8%AA 400 ضربالمثل از گلستان سعدی در زبان پارسی رایج است»، خبرگزاری ایسنا.]</ref> | ||
==بازآفرینی هنری آثار سعدی== | ==بازآفرینی هنری آثار سعدی== | ||
===1. موسیقی=== | ===1. موسیقی=== | ||
اشعار سعدی را آوازخوانهای | اشعار سعدی را آوازخوانهای ایران مانند [[محمدرضا شجریان]]، [[شهرام ناظری]]، حسام الدین سراج و دیگران خواندهاند.<ref>[https://seemorgh.com/culture/music/76304-76304/ «میدانستید اشعار خیلی از تصنیفهای خاطرهانگیز متعلق به سعدی است؟»، وبسایت سیمرغ.]</ref> | ||
===2. ادبیات کودک و نوجوان=== | ===2. ادبیات کودک و نوجوان=== | ||
آثار زیادی با بازآفرینی کتاب [[بوستان (کتاب)|بوستان]] و [[گلستان (کتاب)|گلستان]] سعدی، برای کودکان و نوجوانان تولید شده که از جملۀ آنها میتوان از کتاب «سلطانی که رازش را نگه داشت»، اثر ابراهیم اکبرزاده نام برد.<ref>[https://www.ibna.ir/fa/report/251329/%D8%AF%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%DA%AF%D9%84%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86-%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%A7%D9%86 «داستانهایی از بوستان و گلستان سعدی برای کودکان و نوجوانان»، خبرگزاری ایبنا.]</ref> | آثار زیادی با بازآفرینی کتاب [[بوستان (کتاب)|بوستان]] و [[گلستان (کتاب)|گلستان]] سعدی، برای کودکان و نوجوانان تولید شده که از جملۀ آنها میتوان از کتاب «سلطانی که رازش را نگه داشت»، اثر ابراهیم اکبرزاده نام برد.<ref>[https://www.ibna.ir/fa/report/251329/%D8%AF%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%DA%AF%D9%84%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86-%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%A7%D9%86 «داستانهایی از بوستان و گلستان سعدی برای کودکان و نوجوانان»، خبرگزاری ایبنا.]</ref> | ||
| خط ۱۰۲: | خط ۱۰۸: | ||
==درگذشت== | ==درگذشت== | ||
سعدی در 691ق یا 694ق در [[شیراز]] درگذشت و پیکر او در خانقاهی که در حالحاضر آرامگاه او است، بهخاک سپرده شد.<ref>[http://tahoor.com/fa/Article/View/114004 «نگاهی به زندگی و آثار سعدی شیرازی»، وبسایت دائرةالمعارف طهور.]</ref> | سعدی در 691ق یا 694ق در [[شیراز]] درگذشت و پیکر او در خانقاهی که در حالحاضر [[آرامگاه سعدی|آرامگاه او]] است، بهخاک سپرده شد.<ref>[http://tahoor.com/fa/Article/View/114004 «نگاهی به زندگی و آثار سعدی شیرازی»، وبسایت دائرةالمعارف طهور.]</ref> | ||
==نقش فرهنگی سعدی در ایران== | ==نقش فرهنگی سعدی در ایران== | ||
مردم [[ایران]] بعد از هفت قرن با شعر سعدی انس دارند. بسیاری از کشورهای دیگر، از طریق آثار سعدی با ایران آشنا شدهاند. [[بوستان (کتاب)|بوستان]] و [[گلستان (کتاب)|گلستان]] قرنها کتاب درسی در ایران بوده است. سعدی آموزگار زبان فارسی است.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/2106195/%D8%B3%D8%A8%DA%A9-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%D9%8A%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D9%87%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%A7%D9%88%D9%84-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D9%8A%D8%A8%D9%87%D8%B4%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B2%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%AF%D8%A7%D8%B4%D8%AA-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%D9%8A «سبک زندگی در اشعار سعدي»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref> | مردم [[ایران]] بعد از هفت قرن با شعر سعدی انس دارند. بسیاری از کشورهای دیگر، از طریق آثار سعدی با ایران آشنا شدهاند. [[بوستان (کتاب)|بوستان]] و [[گلستان (کتاب)|گلستان]] قرنها کتاب درسی در ایران بوده است. سعدی آموزگار زبان فارسی است.<ref>[https://www.iribnews.ir/fa/news/2106195/%D8%B3%D8%A8%DA%A9-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%D9%8A%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D9%87%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%A7%D9%88%D9%84-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D9%8A%D8%A8%D9%87%D8%B4%D8%AA%D8%B1%D9%88%D8%B2%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%AF%D8%A7%D8%B4%D8%AA-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%D9%8A «سبک زندگی در اشعار سعدي»، خبرگزاری صداوسیما.]</ref> | ||
| خط ۱۱۵: | خط ۱۲۲: | ||
سعدی در [[افغانستان]] یکی از محبوبترین شاعران است و کتابهای [[گلستان (کتاب)|گلستان]] و [[بوستان (کتاب)|بوستان]] او، بخش عمدهای از منابع آموزشی در مکتبخانههای قدیمی در این کشور بوده است. همچنین، بخش زیادی از کتابهای ادبیات در نظام جدید آموزشی افغانستان را آثار سعدی تشکیل میدهد.<ref>[https://www.lisna.ir/public-library/item/2646-%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%B4%D8%A7%D8%B9%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%B4%D8%B9%D8%B1%D8%B4-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D9%88%D9%BE%D8%A7-%D8%AA%D8%B1%D8%AC%D9%85%D9%87-%D8%B4%D8%AF%D9%87%D8%8C-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «نخستین شاعر ایرانی که شعرش در اروپا ترجمه شده، سعدی است»، وبسایت لیزنا.]</ref> | سعدی در [[افغانستان]] یکی از محبوبترین شاعران است و کتابهای [[گلستان (کتاب)|گلستان]] و [[بوستان (کتاب)|بوستان]] او، بخش عمدهای از منابع آموزشی در مکتبخانههای قدیمی در این کشور بوده است. همچنین، بخش زیادی از کتابهای ادبیات در نظام جدید آموزشی افغانستان را آثار سعدی تشکیل میدهد.<ref>[https://www.lisna.ir/public-library/item/2646-%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%B4%D8%A7%D8%B9%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%B4%D8%B9%D8%B1%D8%B4-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D9%88%D9%BE%D8%A7-%D8%AA%D8%B1%D8%AC%D9%85%D9%87-%D8%B4%D8%AF%D9%87%D8%8C-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «نخستین شاعر ایرانی که شعرش در اروپا ترجمه شده، سعدی است»، وبسایت لیزنا.]</ref> | ||
==یادبود== | ==یادبود== | ||
{{اصلی|آرامگاه سعدی}} | |||
آرامگاه سعدی در 1187ق بهدستور «کریمخان زند» در محل دفن سعدی در دو طبقه بنا شد و ساختمان امروزی آن، توسط انجمن آثار ملی در 1331ش، با تلفیقی از معماری قدیم و جدید ایرانی ساخته شده است. این بنای یادبود، در چهار کیلومتری شمالشرق [[شیراز]]، در انتهای خیابان بوستان و در کنار باغ دلگشا قرار دارد.<ref>[http://tahoor.com/fa/Article/View/114004 «نگاهی به زندگی و آثار سعدی شیرازی»، وبسایت دائرةالمعارف طهور.]</ref> | آرامگاه سعدی در 1187ق بهدستور «کریمخان زند» در محل دفن سعدی در دو طبقه بنا شد و ساختمان امروزی آن، توسط انجمن آثار ملی در 1331ش، با تلفیقی از معماری قدیم و جدید ایرانی ساخته شده است. این بنای یادبود، در چهار کیلومتری شمالشرق [[شیراز]]، در انتهای خیابان بوستان و در کنار باغ دلگشا قرار دارد.<ref>[http://tahoor.com/fa/Article/View/114004 «نگاهی به زندگی و آثار سعدی شیرازی»، وبسایت دائرةالمعارف طهور.]</ref> | ||
===2. روز سعدی=== | ===2. روز سعدی=== | ||
در سال 1381ش، روز اول [[اردیبهشت]] ماه، بهعنوان «روز سعدی» در ایران نامگذاری شد.<ref>[https://www.imna.ir/news/419640/%DB%8C%DA%A9%D9%85-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%DB%8C%D8%A8%D9%87%D8%B4%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87 «یکم اردیبهشتماه، روز سعدی»، خبرگزاری ایمنا.]</ref> | در سال 1381ش، روز اول [[اردیبهشت]] ماه، بهعنوان «روز سعدی» در ایران نامگذاری شد.<ref>[https://www.imna.ir/news/419640/%DB%8C%DA%A9%D9%85-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%DB%8C%D8%A8%D9%87%D8%B4%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%B3%D8%B9%D8%AF%DB%8C-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87 «یکم اردیبهشتماه، روز سعدی»، خبرگزاری ایمنا.]</ref> | ||
| خط ۱۲۶: | خط ۱۳۴: | ||
برای بزرگداشت نام و یاد سعدی، تمبر طلا و نقره بهنام او، طراحی و تولید شده است. | برای بزرگداشت نام و یاد سعدی، تمبر طلا و نقره بهنام او، طراحی و تولید شده است. | ||
==نمونههایی از ضربالمثلهای سعدی== | ==نمونههایی از ضربالمثلهای سعدی== | ||
چند نمونه از | چند نمونه از [[ضربالمثل]]های سعدی که در زندگی روزمره کاربرد زیادی دارند. | ||
# هرکه دست از جان بشوید، هرچه در دل دارد بگوید؛ | # هرکه دست از جان بشوید، هرچه در دل دارد بگوید؛ | ||
# دروغ مصلحتآمیز به از راستی فتنهانگیز؛ | # دروغ مصلحتآمیز به از راستی فتنهانگیز؛ | ||
