اصلاح عنوان مدخل |
جز ویکی سازی و تمیزکاری |
||
| (۵ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات مفهوم | |||
| تصویر =بارگاه-جلالالدین-اشرف.jpg|300px|thumb|left | |||
| زیرنویس تصویر = | |||
| image_alt = | |||
| فایل پادکست =امامزاده سید جلالالدین اشرف.ogg | |||
| حجم فایلپادکست =10/8 | |||
| تاریخ پادکست =28-3-1405 | |||
| زیرنویس عنوان = | |||
بنای امامزاده سید جلالالدین | | عنوان اصلی = | ||
| عنوان انگلیسی = | |||
| عنوان عربی = | |||
| عنوان علمی = | |||
| شاخه علمی = | |||
| نوع مفهوم = | |||
| معنای اصطلاحی = | |||
| حوزه کاربرد = | |||
| گستره جغرافیایی = | |||
| منشأ تاریخی = | |||
| نخستین کاربرد = | |||
| ریشه واژه = | |||
| مرتبط با = | |||
| اهمیت = | |||
| مبدع = | |||
| مروج = | |||
| مقدس برای = | |||
| مورد احترام = | |||
| آثار مرتبط = | |||
}} | |||
'''<big>امامزاده سید جلالالدین اشرف</big>'''؛ از مکانهای زیارتی و گردشگری در شمال ایران. | |||
بنای [[امامزاده سید جلالالدین اشرف]]، در آستانه اشرفیه است. هر ساله بهویژه در [[ماه محرم]] و [[رمضان]] و همچنین در [[جشن نیمه شعبان|نیمۀ شعبان]] و مراسم تحویل سال نو، افراد زیادی از نقاط مختلف کشور برای [[زیارت]] این [[امامزاده]] به استان [[گیلان]] سفر میکنند. سید جلالالدین، جایگاه والایی بین مردم داشته و آنها معتقدند وجود مرقد وی، برکات فراوان به این شهر داده است. ماجرای مبارزه و شهادت او نیز از موضوعات مجالس [[تعزیهخوانی]] است.<ref>غلامی کفترودی، تاریخ انقلاب سید جلالالدین اشرف، ۱۳۷۹ش، ص129؛ پرچمی، هزار ترانۀ گیل، 1375ش، ص163.</ref> | |||
==نامگذاری== | ==نامگذاری== | ||
آرامگاه سید جلالالدین اشرف از | آرامگاه سید جلالالدین اشرف از زیارتگاههای مردم [[گیلان]] است که مردم بومی، به آن پیلا آستانه بهمعنی آستانه بزرگ میگویند.<ref>[https://www.eligasht.com/Blog/travelguide/%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%85%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D8%AC%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B4%D8%B1%D9%81/ «معرفی آرامگاه سید جلالالدین اشرف در آستانه اشرفیه»، مجله گردشگری الی گشت.]</ref> | ||
==تاریخچه== | ==تاریخچه== | ||
طبق نوشتۀ روی عَلَم بالای گنبد قدیمی، گوهرشاد دختر کيا رستم از خاندان | طبق نوشتۀ روی عَلَم بالای گنبد قدیمی، گوهرشاد دختر کيا رستم از خاندان [[شیعه]] آلبويه در سال 311ق، گنبد زیبایی را روی قبر او احداث کرد.<ref>ا[https://library.tebyan.net/fa/Viewer/Text/143514/1 دهمنژاد «سید جلالالدین اشرف؛ برادر امام»، کتابخانه دیجیتال تبیان]؛مهدوی سعیدی نجفی، سادات متقدمۀ گیلان، بیتا، ص235؛ </ref> بنای فعلی، روی باقیماندههای بنای مربوط به دوره [[قاجار]] ساخته شده است.<ref>[https://shomalogy.com/mag/%D8%A8%D8%A7%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%A2%D9%82%D8%A7-%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D8%AC%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B4%D8%B1%D9%81-%D8%A8%D9%88%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%B4/ «بارگاه آقا سید جلالالدین اشرف؛ بوی خوش معنویت»، وبسایت شمالوژی.]</ref> در سال ۱۳۵۶ش مغازههای اطراف خریداری شد و بقعهای تزئین شده با سنگ مرمر و کاشی، سقفهای آینهکاری شده، رواقهای زیاد و گنبد بزرگی با کاشیهای زیبا ساخته شد.<ref>[https://shomalogy.com/mag/%D8%A8%D9%82%D8%B9%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D8%AC%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B4%D8%B1%D9%81/ «بقعه سید جلالالدین اشرف»، وبسایت ویکیجور.]</ref> در سال ۱۳۸۷ش نیز عملیات گستردۀ عمرانی در صحن و خود بقعه انجام شد.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/240442/%D8%AC%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B4%D8%B1%D9%81 «جلالالدین اشرف»، دانشنامة فرهنگ مردم ایران.]</ref> | ||
==معماری== | ==معماری== | ||
[[پرونده:بارگاه-جلالالدین-اشرف1.jpg|300px|thumb|left|]] | [[پرونده:بارگاه-جلالالدین-اشرف1.jpg|300px|thumb|left|]] | ||
| خط ۱۴: | خط ۴۳: | ||
مراسمهایی که در این امامزده برگزار میشود عبارتاند از: | مراسمهایی که در این امامزده برگزار میشود عبارتاند از: | ||
* مراسم عَلَمبندی؛ این مراسم که قدمتی شصت ساله دارد، یک روز قبل از | * مراسم عَلَمبندی؛ این مراسم که قدمتی شصت ساله دارد، یک روز قبل از [[ماه محرم]] برگزار میشود. دستههای عزاداری در این مراسم با طبل و سنج، شروعِ ماه محرم را اعلام میکنند سپس با نوار سبزرنگی، عَلَم زیارتگاه را به ستون یا درخت مقدس امامزاده میبندند. در این مراسم مداحان و نوحهخوانهای سابقهدار نیز شرکت میکنند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/240442/%D8%AC%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B4%D8%B1%D9%81 «جلالالدین اشرف»، دانشنامة فرهنگ مردم ایران.]</ref> | ||
* مراسم علمواچینی؛ در این مراسم پس از اتمام [[ماه صفر]] و عزاداری، دستهها و هیئتهای عزاداری، عَلَم را باز میکنند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/240442/%D8%AC%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B4%D8%B1%D9%81 «جلالالدین اشرف»، دانشنامة فرهنگ مردم ایران.]</ref> | * مراسم علمواچینی؛ در این مراسم پس از اتمام [[ماه صفر]] و عزاداری، دستهها و هیئتهای عزاداری، عَلَم را باز میکنند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/240442/%D8%AC%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B4%D8%B1%D9%81 «جلالالدین اشرف»، دانشنامة فرهنگ مردم ایران.]</ref> | ||
* مراسم جدیدی نیز از سال 1390ش در [[اربعین]] برگزار میشود که در این مراسم، همۀ هیئتهای مذهبی با تجمع زیر عَلَم واحد، عزاداری میکنند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/240442/%D8%AC%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B4%D8%B1%D9%81 «جلالالدین اشرف»، دانشنامة فرهنگ مردم ایران.]</ref> | * مراسم جدیدی نیز از سال 1390ش در [[اربعین]] برگزار میشود که در این مراسم، همۀ هیئتهای مذهبی با تجمع زیر عَلَم واحد، عزاداری میکنند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/240442/%D8%AC%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B4%D8%B1%D9%81 «جلالالدین اشرف»، دانشنامة فرهنگ مردم ایران.]</ref> | ||
* مراسم آتش زدن خیمهها؛ این مراسم که بیش از هفتاد سال قدمت دارد، در امامزاده توسط دو هیئت قدیمی شهرِ آستانۀ اشرفیه به نام هیئت آلمحمد و هیئت سید جلالالدین اشرف، بعد از اقامه نماز ظهر [[عاشورا]] برگزار میشود. در ساعت خاصی شیپورها به صدا در میآیند. سربازان ابنسعد به خیمهها حمله کرده و آنها را آتش میزنند، سپس یاران امام حسین را کشته و بقیه را اسیر میکنند. مردم بقایای سوختۀ خیمهها را بهعنوان تبرک میبرند. خیمههای برپا شده به نامهای [[امام حسین]]، [[حضرت زینب]]، [[حضرت ابوالفضل]]، [[امام سجاد]]، و حضرت قاسم نامگذاری میشوند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/240442/%D8%AC%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B4%D8%B1%D9%81 «جلالالدین اشرف»، دانشنامة فرهنگ مردم ایران.]</ref> | * مراسم آتش زدن خیمهها؛ این مراسم که بیش از هفتاد سال قدمت دارد، در امامزاده توسط دو هیئت قدیمی شهرِ آستانۀ اشرفیه به نام هیئت آلمحمد و هیئت سید جلالالدین اشرف، بعد از اقامه نماز ظهر [[عاشورا]] برگزار میشود. در ساعت خاصی شیپورها به صدا در میآیند. سربازان ابنسعد به خیمهها حمله کرده و آنها را آتش میزنند، سپس یاران امام حسین را کشته و بقیه را اسیر میکنند. مردم بقایای سوختۀ خیمهها را بهعنوان تبرک میبرند. خیمههای برپا شده به نامهای [[امام حسین]]، [[حضرت زینب]]، [[حضرت ابوالفضل]]، [[امام سجاد]]، و حضرت قاسم نامگذاری میشوند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/240442/%D8%AC%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B4%D8%B1%D9%81 «جلالالدین اشرف»، دانشنامة فرهنگ مردم ایران.]</ref> | ||
* مراسم ترکیبی دستهگردانی و [[شبیهخوانی]]؛ این مراسم در روز دوازدهم [[محرم]] برگزار میشود. در این مراسم، قوم بنیاسد با لباسهای سفید و بلند همراه با بیل و کلنگ عزاداری میکنند مثل اینکه برای دفن شهیدان [[کربلا]] آمدهاند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/240442/%D8%AC%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B4%D8%B1%D9%81 «جلالالدین اشرف»، دانشنامة فرهنگ مردم ایران.]</ref> | * مراسم ترکیبی دستهگردانی و [[شبیهخوانی]]؛ این مراسم در روز دوازدهم [[ماه محرم]] برگزار میشود. در این مراسم، قوم بنیاسد با لباسهای سفید و بلند همراه با بیل و کلنگ عزاداری میکنند مثل اینکه برای دفن شهیدان [[کربلا]] آمدهاند.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/240442/%D8%AC%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B4%D8%B1%D9%81 «جلالالدین اشرف»، دانشنامة فرهنگ مردم ایران.]</ref> | ||
* کَرِنانوازی؛ کَرِنانوازی یکی از آیینهای سنتی و بومی شهر آستانه و روستاهای اطراف است. کرنا، نوعی سازِ بومیِ منطقه است که در گذشته برای اطلاعرسانی به کار میرفت، ولی امروزه بیشتر بهعنوان ساز مراسم مذهبی به کار میرود. | * کَرِنانوازی؛ کَرِنانوازی یکی از آیینهای سنتی و بومی شهر آستانه و روستاهای اطراف است. کرنا، نوعی سازِ بومیِ منطقه است که در گذشته برای اطلاعرسانی به کار میرفت، ولی امروزه بیشتر بهعنوان ساز مراسم مذهبی به کار میرود. | ||
* [[چاووشخوانی]] و [[نوحهخوانی]]؛ چاووشخوانی در کنار کَرِنانوازی اجرا میشود به این صورت که تکنواز گروه، روضهای از [[امام حسین]] را در کرنا دمیده و بعد صدای «وای وای» به گوش میرسد و گروه هم نوای «حسین وای» را در کرنا میدمد. در این صورت مردم صدای «وای وای، حسین وای» از تکنواز و گروه را میشنوند. | * [[چاووشخوانی]] و [[نوحهخوانی]]؛ چاووشخوانی در کنار کَرِنانوازی اجرا میشود به این صورت که تکنواز گروه، روضهای از [[امام حسین]] را در کرنا دمیده و بعد صدای «وای وای» به گوش میرسد و گروه هم نوای «حسین وای» را در کرنا میدمد. در این صورت مردم صدای «وای وای، حسین وای» از تکنواز و گروه را میشنوند. | ||
* مراسم کَربزنی یا سنگزنی؛ این مراسم در گذشته برگزار میشد که حدود بیست سال است که به خاطر مخالفت علما برگزار نمیشود. | * مراسم کَربزنی یا سنگزنی؛ این مراسم در گذشته برگزار میشد که حدود بیست سال است که به خاطر مخالفت علما برگزار نمیشود. | ||
در 28صفر روز رحلت پیامبر و شهادت [[امام حسن]] و روز شهادت [[حضرت فاطمه]] نیز مراسم عزاداری برگزار میگردد، در روز شهادت | در 28صفر روز رحلت پیامبر و شهادت [[امام حسن]] و روز شهادت [[حضرت فاطمه]] نیز مراسم عزاداری برگزار میگردد، در روز شهادت حضرت زهرا آشی به نام حضرت زهرا با کمک خود مردم تهیه شده و بین آنها توزیع میشود. | ||
از سال ۱۳۸۸ش در شبهای | از سال ۱۳۸۸ش در شبهای [[رمضان]]، مراسم افطاری خانوادگی بسیار گستردهای از طرف مردم در امامزاده برگزار میشود. همچنین از سال ۱۳۸۵ش نیز شب شهادت سید جلالالدین اشرف، مراسم سخنرانی، عزاداری و اطعام، به طور منظم برگزار میشود.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/240442/%D8%AC%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B4%D8%B1%D9%81 «جلالالدین اشرف»، دانشنامة فرهنگ مردم ایران.]</ref> | ||
==جاذبههای گردشگری== | ==جاذبههای گردشگری== | ||