ایجاد لینک داخلی |
ایجاد لینک داخلی |
||
| (۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۳۴: | خط ۳۴: | ||
== مفهومشناسی == | == مفهومشناسی == | ||
فرار از خانه، از نظر فرد فراری نوعی مکانیسم دفاعی بهمنظور کاهش ناملایمات زندگی و رهایی از محرکهای آزاردهنده و زیانبار است که با هدف دستیابی به خواستههای مورد نظر و آرزوهای دور و دراز صورت میگیرد. البته از نظر جامعه این کار نه تنها راهحل نیست بلکه زیان اور است.<ref>[https://www.sid.ir/paper/56834/fa هاشمی و دیگران، «پیامدهای فرار دختران از منزل»، 1390ش، ص161.]</ref> این اقدام نوعی انحراف است که به جرایم دیگر منجر میشود. فرار از منزل، نقض مقررات خانواده است که افراد برای مدتی سایر مکانها را به منزل ترجیح میدهند. | فرار از خانه، از نظر فرد فراری نوعی مکانیسم دفاعی بهمنظور کاهش ناملایمات زندگی و رهایی از محرکهای آزاردهنده و زیانبار است که با هدف دستیابی به خواستههای مورد نظر و آرزوهای دور و دراز صورت میگیرد. البته از نظر جامعه این کار نه تنها راهحل نیست بلکه زیان اور است.<ref>[https://www.sid.ir/paper/56834/fa هاشمی و دیگران، «پیامدهای فرار دختران از منزل»، 1390ش، ص161.]</ref><ref>[https://www.heyvafamily.com/web/articles/view/701/%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%87.html «فرار از خانه»، وبسایت فیلیا.]</ref> این اقدام نوعی انحراف است که به جرایم دیگر منجر میشود.<ref>[https://flj.isu.ac.ir/article_39436_c0a49db1cc598d76d9d81d8b5786b260.pdf عابدی تهرانی و افشاری، «تأثیر رسانه در گسترش مصادیق بیبندوباری (فرار از خانه و روابط جنسی نامشروع) و راهحلهای آن»، 1390ش، ص3.]</ref> فرار از منزل، نقض مقررات خانواده است که افراد برای مدتی سایر مکانها را به منزل ترجیح میدهند.<ref>[https://refahj.uswr.ac.ir/browse.php?a%20id=2218&sid=1&slc%20lang=fa حقیقتدوست، «عوامل زمینهساز فرار دختران از خانه»، 1383ش، ص252.]</ref> | ||
=== انواع فرار === | === انواع فرار === | ||
فرار از جهتهای مختلفی تقسیمبندی شده است. از نظر جنس و تأهل؛ از نظر اطلاع خانواده؛ از نظر همراهان؛ از نظر مدت زمان؛ از نظر مبدأ و مقصد؛ و از نظر تکرار. | فرار از جهتهای مختلفی تقسیمبندی شده است. از نظر جنس و تأهل؛ از نظر اطلاع خانواده؛ از نظر همراهان؛ از نظر مدت زمان؛ از نظر مبدأ و مقصد؛ و از نظر تکرار.<ref>[https://www.heyvafamily.com/web/articles/view/707/%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%B9-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%87.html «انواع فرار از خانه»، وبسایت فیلیا.]</ref> | ||
از نظر جنس و تأهل؛ فرار از خانه در هر دو جنس زن و مرد و متأهل یا مجرد وجود دارد. با این وجود پدیدهٔ فرار در دختران به ترک محل زندگی بدون اجازهٔ سرپرست خود، اعم از شوهر یا والدین و زندگی در بهزیستی، زندان یا مرکز بازپروری زنان اشاره دارد.<ref>[https://refahj.uswr.ac.ir/browse.php?a%20id=2218&sid=1&slc%20lang=fa حقیقتدوست، «عوامل زمینهساز فرار دختران از خانه»، 1383ش، ص257.]</ref> پسران بهدلیل حس آزادی و استقلال بیشتر و خطر کمتر در محیط خارج از منزل، نسبت به دختران تمایل بیشتری به فرار دارند.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1088243/%D9%85%D8%B7%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%87-%D8%B9%D9%88%D8%A7%D9%85%D9%84-%D9%85%D8%B1%D8%AA%D8%A8%D8%B7-%D8%A8%D8%A7-%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%8 افراسیابی و عربمقدم، «مطالعۀ عوامل مرتبط با گرایش نوجوانان به فرار از خانه»، 1390ش، ص177.]</ref> درمورد پسران، ترک منزل بعد از دوازده سالگی، فرار تلقی نمیشود و پسران زیادی بعد از سن دوازده سالگی به کار مشغول میشوند.<ref>[https://refahj.uswr.ac.ir/browse.php?a%20id=2218&sid=1&slc%20lang=fa حقیقتدوست، «عوامل زمینهساز فرار دختران از خانه»، 1383ش، ص253.]</ref> | از نظر جنس و تأهل؛ فرار از خانه در هر دو جنس زن و مرد و متأهل یا مجرد وجود دارد. با این وجود پدیدهٔ فرار در دختران به ترک محل زندگی بدون اجازهٔ سرپرست خود، اعم از شوهر یا والدین و زندگی در بهزیستی، زندان یا مرکز بازپروری زنان اشاره دارد.<ref>[https://refahj.uswr.ac.ir/browse.php?a%20id=2218&sid=1&slc%20lang=fa حقیقتدوست، «عوامل زمینهساز فرار دختران از خانه»، 1383ش، ص257.]</ref> پسران بهدلیل حس آزادی و استقلال بیشتر و خطر کمتر در محیط خارج از منزل، نسبت به دختران تمایل بیشتری به فرار دارند.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1088243/%D9%85%D8%B7%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%87-%D8%B9%D9%88%D8%A7%D9%85%D9%84-%D9%85%D8%B1%D8%AA%D8%A8%D8%B7-%D8%A8%D8%A7-%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%8 افراسیابی و عربمقدم، «مطالعۀ عوامل مرتبط با گرایش نوجوانان به فرار از خانه»، 1390ش، ص177.]</ref> درمورد پسران، ترک منزل بعد از دوازده سالگی، فرار تلقی نمیشود و پسران زیادی بعد از سن دوازده سالگی به کار مشغول میشوند.<ref>[https://refahj.uswr.ac.ir/browse.php?a%20id=2218&sid=1&slc%20lang=fa حقیقتدوست، «عوامل زمینهساز فرار دختران از خانه»، 1383ش، ص253.]</ref> | ||
| خط ۱۰۰: | خط ۱۰۰: | ||
# جدی گرفتن هرگونه تهدید مبنی بر ترک خانه؛ این تهدیدها گاهی در راستای باجگیری از والدین صورت میگیرند اما کارشناسان معتقدند که هزینهٔ بررسی خواستههای فرزندان بهمراتب از هزینههای بیتوجهی به تهدیدها و مواجه شدن با فرار آنها از خانه کمتر است.<ref>[https://www.behzisti.ir/news/11431/مقاله-بررسی-عوامل-روانی-اجتماعی-مرتبط-با-فرار-دختران-از-خانه «بررسی عوامل روانی- اجتماعی مرتبط با فرار دختران از خانه»، وبسایت سازمان بهزیستی کشور.]</ref> | # جدی گرفتن هرگونه تهدید مبنی بر ترک خانه؛ این تهدیدها گاهی در راستای باجگیری از والدین صورت میگیرند اما کارشناسان معتقدند که هزینهٔ بررسی خواستههای فرزندان بهمراتب از هزینههای بیتوجهی به تهدیدها و مواجه شدن با فرار آنها از خانه کمتر است.<ref>[https://www.behzisti.ir/news/11431/مقاله-بررسی-عوامل-روانی-اجتماعی-مرتبط-با-فرار-دختران-از-خانه «بررسی عوامل روانی- اجتماعی مرتبط با فرار دختران از خانه»، وبسایت سازمان بهزیستی کشور.]</ref> | ||
# پررنگ شدن نقش مدارس؛ کارشناسان معتقدند که بیشترین آمار دختران و پسران فراری از خانه در سنی رخ میدهد که آنها مشغول تحصیل در مدارس هستند. آنها بر این باورند که آموزش مهارتهای زندگی و مدیریت کنترل رفتار در مدارس، ضعیف بوده و وزارت آموزش و پرورش با پررنگ کردن این آموزشها در مدارس میتواند در کاهش پدیدهٔ فرار از خانه تأثیرگذار باشد.<ref>[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3992/8123/106785/چرا-دختران-از-خانه-فرار-می-کنند «چرا دختران از خانه فرار میکنند؟»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> | # پررنگ شدن نقش مدارس؛ کارشناسان معتقدند که بیشترین آمار دختران و پسران فراری از خانه در سنی رخ میدهد که آنها مشغول تحصیل در مدارس هستند. آنها بر این باورند که آموزش مهارتهای زندگی و مدیریت کنترل رفتار در مدارس، ضعیف بوده و وزارت آموزش و پرورش با پررنگ کردن این آموزشها در مدارس میتواند در کاهش پدیدهٔ فرار از خانه تأثیرگذار باشد.<ref>[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3992/8123/106785/چرا-دختران-از-خانه-فرار-می-کنند «چرا دختران از خانه فرار میکنند؟»، پایگاه اطلاعرسانی حوزه.]</ref> | ||
# اصلاح ویژگیهای شخصیتی؛ ارتقای تعادل شخصیتی و انعطافپذیری مانند | # اصلاح ویژگیهای شخصیتی؛ ارتقای تعادل شخصیتی و انعطافپذیری مانند [[عزت نفس|عزتنفس]]، [[خودپنداره|خودپندارهٔ]] مثبت، خودکنترلی، خودگردانی و خوشبینی. | ||
# ایجاد مهارت ارتباطی؛ توانایی بهرهٔ مناسب از مهارتهای کسب شده و ایجاد تعادل بین آموختهها و استعدادهای درونی نوجوانان. | # ایجاد مهارت ارتباطی؛ توانایی بهرهٔ مناسب از مهارتهای کسب شده و ایجاد تعادل بین آموختهها و استعدادهای درونی نوجوانان. | ||
# آگاهسازی؛ افزایش آگاهی کودکان و نوجوانان، با نمایش فیلم، انتشار پوستر و کتاب و سخنرانی بهمنظور تغییر در نگرش و رفتار آنها و آگاهسازی والدین به جایگاه خود و تببین حق فرزندان و مشارکت آنها در اجرای برنامهها. | # آگاهسازی؛ افزایش آگاهی کودکان و نوجوانان، با نمایش فیلم، انتشار پوستر و کتاب و سخنرانی بهمنظور تغییر در نگرش و رفتار آنها و آگاهسازی والدین به جایگاه خود و تببین حق فرزندان و مشارکت آنها در اجرای برنامهها. | ||
# جایگزینی موقعیت؛ ایجاد موقعیتهایی جذاب مرتبط با زندگی واقعی برای تقویت [[اعتماد به نفس زنان|اعتمادبهنفس]] و استفاده از فعالیتهای هنری، ورزشی و تفریحی برای آرامش، نوجویی و هیجان. | # جایگزینی موقعیت؛ ایجاد موقعیتهایی جذاب مرتبط با زندگی واقعی برای تقویت [[اعتماد به نفس زنان|اعتمادبهنفس]] و استفاده از فعالیتهای هنری، ورزشی و تفریحی برای آرامش، نوجویی و هیجان. | ||
# پرورش عاطفی؛ رشد ویژگیهای عاطفی از راه برنامههایی مانند بهبود نگرش، مسئولیتپذیری، خودشناسی و کمک به تحقق نیازهای فردی. | # پرورش عاطفی؛ رشد ویژگیهای عاطفی از راه برنامههایی مانند بهبود نگرش، مسئولیتپذیری، خودشناسی و کمک به تحقق نیازهای فردی. | ||
# حمایت خانواده؛ وجود پیوندهای عاطفی در خانواده، مراقبت والدین و تأمین رشد و پرورش، امن نگه داشتن محیط خانه، آموزش فرزندان برای بیان مشکلات خود، نشان دادن علاقه به فرزندان، همدلی با فرزندان، حمایت از آنها در بحرانها، توجه به تهدیدهای فرزندان در مورد فرار، جویا شدن علل و یافتن راهکار برای آن. | # حمایت خانواده؛ وجود پیوندهای عاطفی در خانواده، مراقبت والدین و تأمین رشد و پرورش،<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/1637486761-10483-1400-74.pdf معظمی و اسمعیلی، «جرمشناسی پدیدۀ فرار از منزل نوجوانان»، 1399ش، ص116-120 و 113-118.]</ref> امن نگه داشتن محیط خانه، آموزش فرزندان برای بیان مشکلات خود، نشان دادن علاقه به فرزندان، همدلی با فرزندان، حمایت از آنها در بحرانها، توجه به تهدیدهای فرزندان در مورد فرار، جویا شدن علل و یافتن راهکار برای آن.<ref>[https://newmiind.com/10228/avoid-running-away-from-home/ «جلوگیری از فرار در منزل» وبسایت ذهن نو.]</ref> | ||
# رسانه؛ ارائهٔ ارزشها، آموزش مهارتهای اجتماعی، آگاهسازی کودکان از موقعیتهای خطرناک، نقد رفتارهای نابهنجار در کودکان و ارتقای موفقیتجویی در نوجوانان با استفاده از رسانه قابل تحقق است. برنامهریزی درست و بررسی عوامل مؤثر بر فرار، نمایش هنجارهای سالم و متناسب با فرهنگ ایرانی در رسانه، آگاهسازی والدین به وظایف آنها در قبال فرزندان، افزایش اطلاعات جوانان و نوجوانان با هدف هویتبخشی، شخصیتسازی و فرهنگسازی، تقویت پایههای اعتقادی، مذهبی و فرهنگ ایرانی در رسانه و به تصویر کشیدن واقعیت زندگی فرار دختران از خانه برای تأمل در عواقب آن برای دخترانی که قصد فرار دارند. | # رسانه؛ ارائهٔ ارزشها، آموزش مهارتهای اجتماعی، آگاهسازی کودکان از موقعیتهای خطرناک، نقد رفتارهای نابهنجار در کودکان و ارتقای موفقیتجویی در نوجوانان با استفاده از رسانه قابل تحقق است.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/1637486761-10483-1400-74.pdf معظمی و اسمعیلی، «جرمشناسی پدیدۀ فرار از منزل نوجوانان»، 1399ش، ص116-120 و 113-118.]</ref> برنامهریزی درست و بررسی عوامل مؤثر بر فرار، نمایش هنجارهای سالم و متناسب با فرهنگ ایرانی در رسانه، آگاهسازی والدین به وظایف آنها در قبال فرزندان، افزایش اطلاعات جوانان و نوجوانان با هدف هویتبخشی، شخصیتسازی و فرهنگسازی، تقویت پایههای اعتقادی، مذهبی و فرهنگ ایرانی در رسانه<ref>[https://flj.isu.ac.ir/article%2039436%20c0a49db1cc598d76d9d81d8b5786b260.pdf عابدی تهرانی و افشاری، «تأثیر رسانه در گسترش مصادیق بیبندوباری (فرار از خانه و روابط جنسی نامشروع) و راهحلهای آن»، 1390ش، ص7.]</ref> و به تصویر کشیدن واقعیت زندگی فرار دختران از خانه برای تأمل در عواقب آن برای دخترانی که قصد فرار دارند.<ref>[https://magirans.com/%D8%AF%D8%A7%D9%86%D9%84%D9%88%D8%AF-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%84%D9%87-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B9%D9%84%D9%84-%D9%88-%D9%BE%D9%8A%D8%A7%D9%85%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%81%D8%B1.htm «علل و پیامدهای فرار دختران از خانه»، وبسایت مگز ایرانز.]</ref> | ||
# حمایت آموزشوپرورش؛ برخورداری کودکان و نوجوانان از آموزشوپرورش رایگان، تناسب امکانات آموزشی با زندگی واقعی، ایجاد تحولات فرهنگی بنیادی و افزایش سطح دانش دانشآموزان. | # حمایت آموزشوپرورش؛ برخورداری کودکان و نوجوانان از آموزشوپرورش رایگان، تناسب امکانات آموزشی با زندگی واقعی،<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/1637486761-10483-1400-74.pdf معظمی و اسمعیلی، «جرمشناسی پدیدۀ فرار از منزل نوجوانان»، 1399ش، ص121 و 122.]</ref> ایجاد تحولات فرهنگی بنیادی و افزایش سطح دانش دانشآموزان.<ref>[https://refahj.uswr.ac.ir/browse.php?a%20id=2218&sid=1&slc%20lang=fa حقیقتدوست، «عوامل زمینهساز فرار دختران از خانه»، 1383ش، ص253.]</ref> | ||
# آموزش والدین دربارهٔ نحوهٔ رفتار با جوانان از راه رسانه و سمینار، استفاده از مشاوران و مددکاران مجرب در مدارس؛ | # آموزش والدین دربارهٔ نحوهٔ رفتار با جوانان از راه رسانه و سمینار، استفاده از مشاوران و مددکاران مجرب در مدارس؛<ref>[https://magirans.com/%D8%AF%D8%A7%D9%86%D9%84%D9%88%D8%AF-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%84%D9%87-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B9%D9%84%D9%84-%D9%88-%D9%BE%D9%8A%D8%A7%D9%85%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%81%D8%B1.htm «علل و پیامدهای فرار دختران از خانه»، وبسایت مگز ایرانز.]</ref> | ||
# کسب رویکرد عقلانی، اجتماعی و عاطفی؛ آموختن مهارتهای لازم توسط نوجوانان برای قدرت تشخیص و زیرسؤالبردن عقاید نامعقول اکتسابی و ساختهشده و حفظشده و تغییر واکنشهای هیجانی با توجه به موقعیتها. | # کسب رویکرد عقلانی، اجتماعی و عاطفی؛ آموختن مهارتهای لازم توسط نوجوانان برای قدرت تشخیص و زیرسؤالبردن عقاید نامعقول اکتسابی و ساختهشده و حفظشده و تغییر واکنشهای هیجانی با توجه به موقعیتها.<ref>[http://frooyesh.ir/article-1-3256-fa.pdf قاسمی و دیگران، «اثربخشی رفتار درمانی عقلانی- هیجانی بر سیستمهای فعالساز/ بازداری رفتاری، رفتارهای پرخطر جنسی و اجتناب تجربی در نوجوانان دارای سابقۀ فرار از خانه»، 1400ش، ص269.]</ref> | ||
# توانمندسازی فرهنگی خانوادهها، آموزش مهارتهای فرزندپروری، همسویی ارزشهای خانواده و محیط آموزشی و رسانه برای ایجاد تعادل در پیشگیری از فرار کودکان و نوجوانان مؤثر است. | # توانمندسازی فرهنگی خانوادهها، آموزش مهارتهای فرزندپروری،<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/1637486761-10483-1400-74.pdf معظمی و اسمعیلی، «جرمشناسی پدیدۀ فرار از منزل نوجوانان»، 1399ش، ص120.]</ref> همسویی ارزشهای خانواده و محیط آموزشی و رسانه برای ایجاد تعادل در پیشگیری از فرار کودکان و نوجوانان مؤثر است.<ref>[https://flj.isu.ac.ir/article%2039436%20c0a49db1cc598d76d9d81d8b5786b260.pdf عابدی تهرانی و افشاری، «تأثیر رسانه در گسترش مصادیق بیبندوباری (فرار از خانه و روابط جنسی نامشروع) و راهحلهای آن»، 1390ش، ص5.]</ref> | ||
== پیامدهای فرار از خانه == | == پیامدهای فرار از خانه == | ||
| خط ۱۲۰: | خط ۱۲۰: | ||
== حمایت از فراریان == | == حمایت از فراریان == | ||
مددکاران مستقر در پارکها و پایانههای مسافربری، دختران و پسران فراری را شناسایی میکنند.<ref>[https://www.iscanews.ir/news/904138/بیشترین-سن-فرار-از-خانه-چند-سالگی-است-چرا-نو «بیشترین سن فرار از خانه چند سالگی است؟/ چرا نوجوانان فراری به تهران و مشهد روی میآورند»، وبسایت باشگاه خبرنگاران دانشجویی ایران – ایسکانیوز.]</ref> پذیرش افراد فراری در مراکز بهزیستی بهصورت خودمعرف، دستور قاضی یا نیروی انتظامی و اورژانس اجتماعی است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5682234/%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%84%D8%A7%D9%81-%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D9%88-%D9%85%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%D9%84%DB%8C%D9%84-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B1-%D8% «اختلاف نظر فرزندان با پدر و مادر دلیل فرار از خانه»، مهرنیوز.]</ref> | مددکاران مستقر در پارکها و پایانههای مسافربری، دختران و پسران فراری را شناسایی میکنند.<ref>[https://www.iscanews.ir/news/904138/بیشترین-سن-فرار-از-خانه-چند-سالگی-است-چرا-نو «بیشترین سن فرار از خانه چند سالگی است؟/ چرا نوجوانان فراری به تهران و مشهد روی میآورند»، وبسایت باشگاه خبرنگاران دانشجویی ایران – ایسکانیوز.]</ref> پذیرش افراد فراری در مراکز بهزیستی بهصورت خودمعرف، دستور قاضی یا نیروی انتظامی و [[اورژانس اجتماعی]] است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/5682234/%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%84%D8%A7%D9%81-%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D9%88-%D9%85%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%D9%84%DB%8C%D9%84-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B1-%D8% «اختلاف نظر فرزندان با پدر و مادر دلیل فرار از خانه»، مهرنیوز.]</ref> | ||
توجه نداشتن به ریشهٔ فرار و طراحی مکانی موقت، محیطی برای کسب اطلاعات و تجارب تازهکارها، توجیه فرار، جسورتر شدن آنها، عاملی برای تکرار این عمل برای افراد مستقر در بهزیستی است.<ref>[https://bankmaghale.ir/تحقیق-بررسي-علل-فرار-دختران/ «تحقیق بررسی علل فرار دختران»، وبسایت بانک مقاله.]</ref> | توجه نداشتن به ریشهٔ فرار و طراحی مکانی موقت، محیطی برای کسب اطلاعات و تجارب تازهکارها، توجیه فرار، جسورتر شدن آنها، عاملی برای تکرار این عمل برای افراد مستقر در بهزیستی است.<ref>[https://bankmaghale.ir/تحقیق-بررسي-علل-فرار-دختران/ «تحقیق بررسی علل فرار دختران»، وبسایت بانک مقاله.]</ref> | ||
